ਸਮੁਤ੍ਪਾਦਯਤਾਸ਼ੇषਲਤਾਤਰੁਤृਣਾਙ੍ਕੁਰਾਨ੍ । ਭੂਤਲੇਨ ਰਸਾਕृष੍ਟ੍ਯਾ ਮਯਾਰ੍ਥੇਨੇਵ ਜृਮ੍ਭਿਤਮ੍
ਧਰਤੀ ਜਦੋਂ ਰਸ ਖਿੱਚ ਕੇ ਸਾਰੇ ਬੂਟੇ, ਦਰੱਖਤ, ਘਾਹ ਤੇ ਅੰਕੁਰ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਐਸਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਸਭ ਫਲ-ਫੂਲ ਰਹੇ ਹਨ।
ਅਵਦਾਤਤਮੇ ਸ਼ੁਦ੍ਧਬੋਧਾਕਾਸ਼ਮਯੇ ਮਯਿ । ਜਗਲ੍ਲਕ੍ਸ਼ਾਣਿ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਨ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਚ ਕਾਨਿਚਿਤ੍
ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਨਿਰਮਲ ਚੇਤਨਾ-ਅਕਾਸ਼ ਹੈ, ਅਣਗਿਣਤ ਜਗਤ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਕੁਝ ਜਗਤ ਇੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਵੀ ਹਨ।
ਚਿਤਿ ਚਾਰੁਚਮਤ੍ਕਾਰਂ ਚਮਤ੍ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤਿ ਯਤ੍ ਸ੍ਵਤਃ । ਸ੍ਵਚਮਤ੍ਕृਤਯੋ ऽਨ੍ਤਸ੍ਸ੍ਥਾਸ੍ ਤਦ੍ ਏਤਾਸ੍ ਸृष੍ਟਿਦृष੍ਟਯਃ
ਚੇਤਨਾ ਆਪਣੇ ਸੁੰਦਰ ਅਜਬਪਨ 'ਤੇ ਆਪ ਹੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਅੰਦਰਲੇ ਅਜਬ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਹਨ, ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀਆਂ ਝਲਕਾਂ ਹਨ।
ਅਨੁਭੂਤਂ ਕृਤਂ ਦृष੍ਟਂ ਯਾਵਤ੍ ਕ੍ਵਚਨ ਕਿਞ੍ਚਨ । ਪਰਮਾਰ੍ਥਚਮਤ੍ਕਾਰਾਦ੍ ऋਤੇ ਨੇਹੋਪਲਭ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਕਦੇ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ, ਕੀਤਾ ਜਾਂ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਸਿਰਫ਼ ਪਰਮ ਸੱਚ ਦੀ ਅਜਬਤਾ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਕਂ ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪਾਤ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਤਾ ਨਿਰਾਮਯਃ । ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧਸ਼੍ ਸ਼ੁਦ੍ਧਬੋਧਾਤ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਤ੍ਮਕਂ ਯਤਃ
ਹਰ ਇਕ ਜੀਵ ਸਾਰੇ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਅਸਲ ਹੈ, ਸਭ ਕੁਝ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ ਹੈ; ਜਾਗਰਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਚੇਤਨਾ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਭ ਕੁਝ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਹੀ ਸਰੂਪਤਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਸ੍ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਗਸ੍ ਸਰ੍ਵਸਂਸ਼੍ਰਯਃ । ਏਤਤ੍ ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧਵਿषਯਮ੍ ਅਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧਂ ਨ ਵੇਦ੍ਮ੍ਯ੍ ਅਹਮ੍
ਸਭ ਕੁਝ, ਹਰ ਥਾਂ, ਸਭ ਦਾ ਅਸਲ, ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ, ਸਭ ਦਾ ਆਸਰਾ—ਇਹ ਜਾਗਰਤ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਹੈ; ਅਜਾਗਰਤ ਦੀ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ।
ਆਕਾਸ਼ਕੋਸ਼ਵਿਸ਼ਦਾਤ੍ਮਨਿ ਚਿਤ੍ਸ੍ਵਰੂਪੇ ਯੇਯਂ ਸ੍ਵਤਾ ਕਚਤਿ ਸਰ੍ਗਪਰਮ੍ਪਰੇਤਿ । ਸਾਨ੍ਤਸ੍ ਤਦ੍ ਏਵ ਕਿਲ ਤਾਪ ਇਵਾਨ੍ਤਰ੍ ਊष੍ਮਾ ਭੇਦੋਪਲਮ੍ਭ ਇਤਿ ਨਾਸ੍ਤਿ ਸਦ੍ ਅਸ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਨਨ੍ਤਮ੍
ਜੋ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ, ਆਕਾਸ਼-ਸਮਾਨ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਸਲ ਵਜੋਂ ਚਮਕਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਲੜੀ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੈ; ਇਹ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗਰਮੀ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋਣਾ ਸਿਰਫ ਦਿਖਾਵਾ ਹੈ—ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ। ਅਸਲ ਚੀਜ਼ ਹੈ, ਅਟੱਲ ਤੇ ਬੇਅੰਤ।
ਅਥੈਵਂਰੂਪਸਂਵਿਤ੍ਤੇḫ ਪਰਾਵृਤ੍ਯ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ । ਤਮ੍ ਅਮ੍ਬਰਕੁਟੀਕੋਸ਼ਦੇਸ਼ਮ੍ ਆਗਤਵਾਨ੍ ਅਹਮ੍
ਫਿਰ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਧਾਰਣਾਵਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਸੂਝ ਨੂੰ ਜਤਨ ਨਾਲ ਵਾਪਸ ਮੋੜ ਕੇ, ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਜ਼ੁਕ ਆਕਾਸ਼-ਸਮਾਨ ਥਾਂ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
ਯਾਵਤ੍ ਤਤ੍ਰ ਨ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸ੍ਵਦੇਹਂ ਕ੍ਵਚਨ ਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਕੇਵਲਂ ਸਿਦ੍ਧਂ ਕਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਯਂ ਪੁਰਸ੍ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਉਥੇ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ; ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪੂਰਨ ਜੀਵ ਹੀ ਖੜਾ ਸੀ, ਕੋਈ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀ।
ਉਪਵਿष੍ਟਂ ਸਮਾਧਾਨਨਿष੍ਠਮ੍ ਇष੍ਟਪਦਂ ਗਤਮ੍ । ਸੋਮ੍ਯੋਦਯਮ੍ ਇਵਾਦਿਤ੍ਯਂ ਦਗ੍ਧੇਨ੍ਧਨਮ੍ ਇਵਾਨਲਮ੍
ਉਹ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਗਹਿਰੀ ਸਮਾਧੀ ਵਿਚ ਲੀਨ, ਆਪਣੀ ਮਨਚਾਹੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ—ਜਿਵੇਂ ਚੰਨ ਚੜ੍ਹਿਆ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਅੱਗ ਦਾ ਸਾਰਾ ਇੰਧਨ ਸੜ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।
ਬਦ੍ਧਪਦ੍ਮਾਸਨਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਸਮਾਧਾਨਨਿਰਿਙ੍ਗਨਮ੍ । ਗੁਲ੍ਫਦ੍ਵਿਤਯਮਧ੍ਯਸ੍ਥਵृषਣਂ ਵਿषਯਾਤਿਗਮ੍
ਉਹ ਪੱਕੀ ਪਦਮ ਆਸਨ ਵਿਚ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਬਿਲਕੁਲ ਸ਼ਾਂਤ, ਸਮਾਧੀ ਵਿਚ ਹੀ ਲੀਨ, ਉਸ ਦੇ ਗੋਡਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉਸ ਦੇ ਲਿੰਗ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਤੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ।
ਮृष੍ਟਸੋਮ੍ਯਸਮਾਭੋਗਸ੍ਕਨ੍ਧਬਨ੍ਧੁਰਕਨ੍ਧਰਮ੍ । ਸੁਸ੍ਥਿਰੋਦਰਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਸ੍ਥਾਨਕਸ੍ਥਿਤਿਸੁਨ੍ਦਰਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਮੋਹਣੇ ਅਤੇ ਗਰਦਨ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਨਰਮ ਸਨ, ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਹੌਲੇ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਮੂਹਤ ਸੁਥਰੀ ਤੇ ਠੀਕ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਪੇਟ ਵਿਚ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਨਾਭੀਨਿਕਟਗੋਤ੍ਤਾਨਪਾਣਿਦ੍ਵਿਤਯਦੀਪ੍ਤਿਭਿਃ । ਹृਦਯਾਮ੍ਭੋਜਤੇਜੋਭਿਰ੍ ਬਹਿਸ੍ਸ੍ਥੈਰ੍ ਇਵ ਭਾਸਿਤਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਨਾਭੀ ਦੇ ਕੋਲ ਪਸਾਰੇ ਹੋਏ ਦੋਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦਿਲ ਦੇ ਕਮਲ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਬਾਹਰੋਂ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ ਦਿਸ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਸ਼੍ਲਿष੍ਟਪਕ੍ਸ਼੍ਮੇਕ੍ਸ਼ਣਂ ਕ੍ਸ਼ੀਣਸਰ੍ਵੇਚ੍ਛਂ ਸ੍ਵਚ੍ਛਤਾਂ ਗਤਮ੍ । ਸਰੋ ਨਿਮੀਲਿਤਾਮ੍ਭੋਜਮ੍ ਇਵ ਸੁਪ੍ਤਂ ਦਿਨਾਤ੍ਯਯੇ
ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ, ਪਲਕਾਂ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਬੰਦ, ਪੰਛੀ ਦੇ ਪੰਖਾਂ ਵਾਂਗ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਸਨ; ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਚਾਹ ਮੁੱਕ ਚੁੱਕੇ ਸਨ, ਅੰਦਰੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਫ-ਸੁਥਰਾ ਸੀ—ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਮ ਹੋਣ 'ਤੇ ਕਮਲ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਲੱਗਦਾ ਸੀ।
ਅਵਿਕ੍ਸ਼ੁਭਿਤਮ੍ ਆਸ਼ਾਨ੍ਤਮ੍ ਅਨ੍ਤẖਕਰਣਕੋਟਰਮ੍ । ਦਧਾਨਂ ਧੀਰਯਾ ਵृਤ੍ਤ੍ਯਾ ਸ਼ਾਨ੍ਤੋਤ੍ਪਾਤਮ੍ ਇਵਾਮ੍ਬਰਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਬਿਲਕੁਲ ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਅਡੋਲ ਰੱਖ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਸੋਚ ਸਥਿਰ ਤੇ ਧੀਰਜ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਉਲਟ-ਪਲਟ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਅਪਸ਼੍ਯਤਾ ਨਿਜਂ ਦੇਹਂ ਤਂ ਮੁਨਿਂ ਪਸ਼੍ਯਤਾ ਪੁਰਃ । ਇਦਂ ਮਯਾ ਤਦਾ ਤਤ੍ਰ ਚਿਨ੍ਤਿਤਂ ਚਾਰੁਚੇਤਸਾ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਮুনি ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ, ਮੈਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਸਾਫ ਦਿਲ ਨਾਲ ਇਹ ਸੋਚਿਆ:
ਅਯਂ ਕਸ਼੍ਚਿਨ੍ ਮਹਾਸਿਦ੍ਧਸ੍ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ऽਸ੍ਮਿਨ੍ ਦਿਗਮ੍ਬਰੇ । ਚਿਰਾਯਾਹਮ੍ ਇਵੈਕਾਨ੍ਤਵਿਸ਼੍ਰਮਾਰ੍ਥੀ ਮਹਾਮ੍ਬਰਮ੍
ਇਸ ਖੁੱਲੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਸਿਧ ਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਮੇਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਵੀ ਇਕੱਲੇ ਆਰਾਮ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸਮਾਧਿਯੋਗ੍ਯਮ੍ ਏਕਾਨ੍ਤਂ ਲਭੇਯੇਤੀਹ ਚਿਨ੍ਤਯਾ । ਕੁਟੀ ਦृष੍ਟੇਯਮ੍ ਏਤੇਨ ਸਤ੍ਯਸਙ੍ਕਲ੍ਪਸ਼ਾਲਿਨਾ
ਇੱਥੇ ਉਹ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ 'ਮੈਨੂੰ ਧਿਆਨ ਲਈ ਇਕੱਲੀ ਥਾਂ ਮਿਲ ਜਾਵੇ'; ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਝੋਪੜੀ ਵੇਖ ਲਈ ਹੈ, ਕੜੀ ਨਿਸ਼ਚਾ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਮਦਾਗਮਨਮ੍ ਏਤੇਨ ਤਤੋ ऽਚਿਨ੍ਤਯਤਾਚਲਮ੍ । ਤਂ ਮਦ੍ਦੇਹਂ ਸ਼ਵੀਭੂਤਮ੍ ਅਪਾਸ੍ਯੇਹ ਕृਤਾ ਸ੍ਥਿਤਿਃ
ਮੇਰੇ ਆਉਣ ਦੀ ਉਸ ਦੀ ਅਟੱਲ ਸੋਚ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, 'ਹੁਣ ਇਹ ਮਿਰਤਕ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਮੈਂ ਇਥੋਂ ਚਲਾ ਜਾਵਾਂ।'
ਤਦ੍ ਇਹਾਸ੍ਤਾਮ੍ ਅਯਂ ਯਾਮਿ ਸ੍ਵਂ ਲੋਕਮ੍ ਇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯੀ । ਯਾਵਦ੍ ਗਨ੍ਤੁਂ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਤਾਵਤ੍ ਸਙ੍ਕਲ੍ਪਨਕ੍ਸ਼ਯਾਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕੀਤਾ, 'ਇਹ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣ ਦਿਓ; ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ।' ਜਦ ਮੈਂ ਜਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਮੁੱਕਣ ਕਰਕੇ—
ਸਾ ਨਿਵृਤ੍ਤਾ ਕੁਟੀ ਤਤ੍ਰ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ ਵ੍ਯੋਮ ਕੇਵਲਮ੍ । ਸ ਸਿਦ੍ਧੋ ऽਥ ਨਿਰਾਧਾਰḫ ਪਤਿਤੋ ऽਧਸ੍ ਸਮਾਧਿਮਾਨ੍
ਉਹ ਝੋਂਪੜੀ ਉਥੇ ਮਿਟ ਗਈ, ਸਿਰਫ਼ ਸੁੱਚਾ ਅਕਾਸ਼ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਜੋ ਸਮਾਧੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ ਸੀ, ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਆਸਰੇ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਸ੍ਵਪ੍ਨਸਙ੍ਕਲ੍ਪਸਂਸ਼ਾਨ੍ਤੌ ਸ੍ਵਪ੍ਨਸਙ੍ਕਲ੍ਪਪਤ੍ਤਨਮ੍ । ਯਥਾ ਸਾਸ਼ੁ ਕੁਟੀ ਨष੍ਟਾ ਮਤ੍ਸਙ੍ਕਲ੍ਪੋਪਸ਼ਾਨ੍ਤਿਤਃ
ਜਦੋਂ ਸੁਪਨੇ ਦੀ ਇੱਛਾ ਠੰਡੀ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਸੁਪਨੇ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਬਣੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵੀ ਮਿਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਰੁਕਣ ਨਾਲ ਉਹ ਝੋਂਪੜੀ ਤੁਰੰਤ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਈ।
ਸ ਪਪਾਤ ਤਤੋ ਧ੍ਯਾਨੀ ਜਲੋਤ੍ਪੀਡ ਇਵਾਮ੍ਬੁਦਾਤ੍ । ਖਾਦ੍ ਇਵਾਨਿਲਨੁਨ੍ਨੋ ऽਬ੍ਦ ਇਨ੍ਦੁਰ੍ ਦਿਵ ਇਵ ਕ੍ਸ਼ਯੇ
ਫਿਰ ਉਹ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਵਿਅਕਤੀ, ਬੱਦਲ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬੂੰਦ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਜਾਂ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਚੰਦ ਦੀ ਮਾਂਗ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਜਾਂ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉੱਡ ਗਿਆ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ।
ਵੈਮਾਨਿਕ ਇਵਾਪੁਣ੍ਯਸ਼੍ ਛਿਨ੍ਨਮੂਲ ਇਵ ਦ੍ਰੁਮਃ । ਖਾਤ੍ ਤ੍ਯਕ੍ਤ ਇਵ ਪਾषਾਣਸ੍ ਸ ਪਪਾਤ ਤਤੋ ऽਵਨੌ
ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਐਸਾ ਡਿੱਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਅਸਮਾਨੀ ਜੀਵ ਆਪਣੀ ਪੂਣ ਖੋ ਕੇ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਜਿਵੇਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਕੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਰੁੱਖ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਜਿਵੇਂ ਖੱਡ ਵਿੱਚੋਂ ਪੱਥਰ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਹਂ ਯਾਵਦ੍ ਇਯਂ ਤਾਵਤ੍ ਕੁਟਿਕਾਸ੍ਤ੍ਵ੍ ਇਤਿ ਕਲ੍ਪਨੇ । ਕ੍ਸ਼ੀਣੇ ਕੁਟੀਕ੍ਸ਼ਯੇ ਜਾਤੇ ਸ ਸਿਦ੍ਧḫ ਪਤਿਤẖ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍
ਜਦ ਤੱਕ ਇਹ ਸੋਚ ਸੀ ਕਿ 'ਇਹ ਝੋਪੜੀ ਰਹੇ', ਝੋਪੜੀ ਨਸ਼ਟ ਹੋਣ ਤੇ, ਉਹ ਪੂਰਨ ਮਨੁੱਖ ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਪਤਤਾ ਤੇਨ ਸਿਦ੍ਧੇਨ ਤਤਸ੍ ਸੌਜਨ੍ਯਕੌਤੁਕਾਤ੍ । ਸਾਰ੍ਧਮ੍ ਏਵਾਹਮ੍ ਅਗਮਂ ਨਭਸੋ ਵਸੁਧਾਤਲਮ੍
ਉਹ ਪੂਰਨ ਮਨੁੱਖ ਡਿੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤੇ ਮੈਂ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਮਿਹਰ ਤੇ ਜਿਗਿਆਸਾ ਕਰਕੇ, ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਆ ਗਿਆ।
ਸੋ ऽਪਤਤ੍ ਪਵਨਸ੍ਕਨ੍ਧਵਲਨਾਵਰ੍ਤਵृਤ੍ਤਿਭਿਃ । ਸਪ੍ਤਦ੍ਵੀਪਸਮੁਦ੍ਰਾਨ੍ਤਗੀਰ੍ਵਾਣਰਮਣਾਵਨੌ
ਉਹ ਹਵਾ ਦੇ ਝੋਕਿਆਂ ਤੇ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ, ਸੱਤ ਟਾਪੂਆਂ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਪ੍ਰਾਣਾਪਾਨੋਰ੍ਧ੍ਵਗਾਮਿਤ੍ਵਾਤ੍ ਖਾਦ੍ ਯਥਾਸ੍ਥਿਤਮ੍ ਏਵ ਸਃ । ਸ੍ਪष੍ਟ ਏਵੋਰ੍ਧ੍ਵਮੂਰ੍ਧੋਰ੍ਵ੍ਯਾਂ ਬਦ੍ਧਪਦ੍ਮਾਸਨੋ ऽਪਤਤ੍
ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਾਣ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਰਹੇ ਸਨ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਸੀ, ਸਾਫ਼ ਸਿਰ ਉੱਤੇ, ਪੈਰਾਂ ਲੋਟਸ ਆਸਨ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਨ ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧੋ ਬਭੂਵਾਸਾਵ੍ ਇਵ ਨੂਨਮ੍ ਅਚੇਤਨਃ । ਪਾषਾਣਦੇਹ ਇਵ ਵਾ ਵਾਤੂਲਾਤ੍ਮੇਵ ਵਾ ਲਘੁਃ
ਉਹ ਜਾਗਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋਵੇ, ਪੱਥਰ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਾਂਗ ਜਾਂ ਹਵਾ ਨਾਲ ਹਿਲਦੇ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਹਲਕਾ।
ਮਯਾ ਤਦਵਬੋਧਾਰ੍ਥਮ੍ ਅਥ ਯਤ੍ਨਵਤਾ ਤਦਾ । ਕृਤ੍ਵਾ ਜਲਦਤਾਂ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨੋ ਵृष੍ਟਂ ਗਰ੍ਜਿਤਮ੍ ਊਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ, ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲ ਬਣ ਕੇ, ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਮੀਂਹ ਤੇ ਗੱਜਣ ਵਾਲੀ ਧੁਨ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ।