ਤਤਸ੍ ਸ੍ਵਜਗਦਾਕਾਸ਼ਪੂਰ੍ਵਾਪਰਨਿਰੀਕ੍ਸ਼ਯਾ । ਸ੍ਥਿਤਾਹਂ ਧਾਰਣਾਂ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਸਾਪਿ ਮੇ ਸਿਦ੍ਧਿਮ੍ ਆਗਤਾ
ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਜਗਤ ਦੇ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਵੇਖਦਿਆਂ, ਮੈਂ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਟਿਕੀ ਰਹੀ। ਇਸ ਧਿਆਨ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸਫਲਤਾ ਦਿੱਤੀ।
ਅਥ ਸ੍ਵਜਗਤੋ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਹृਦਯਂ ਤਸ੍ਯ ਬਾਹ੍ਯਗਾ । ਅਹਂ ਦृष੍ਟਵਤੀ ਸ੍ਥੂਲਾਂ ਲੋਕਾਲੋਕਸ਼ਿਰਸ਼੍ਸ਼ਿਲਾਮ੍
ਫਿਰ, ਉਸ ਦੇ ਜਗਤ ਦਾ ਦਿਲ ਬਾਹਰਲੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਦੁਨੀਆਂ ਤੇ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਏਤਾਵਤਾਪਿ ਕਾਲੇਨ ਦਮ੍ਪਤ੍ਯੋਰ੍ ਆਵਯੋਰ੍ ਮੁਨੇ । ਪਰਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਮ੍ ਅਭੂਦ੍ ਇਚ੍ਛਾ ਨ ਕਾਚਨ ਕਦਾਚਨ
ਇਹਨਾ ਸਾਰੇ ਸਮਿਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਹੇ ਮুনি, ਨਾ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਤੇ ਨਾ ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੋਈ।
ਮਦ੍ਭਰ੍ਤਾ ਕੇਵਲਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਵੇਦਾਰ੍ਥੈਕਾਨ੍ਤਚਿਨ੍ਤਯਾ । ਨ ਚ ਯਾਤਂ ਨ ਚਾਯਾਤਂ ਵੇਤ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਹੋ ਵਿਗਤੈषਣਃ
ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ੁੱਧ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਦੀ ਸੋਚ ਵਿਚ ਲੀਨ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਛਾਵਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕਿ ਉਹ ਆਇਆ ਜਾਂ ਗਿਆ।
ਤੇਨਾਸੌ ਮਤ੍ਪਤਿਰ੍ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ ਅਪਿ ਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵਾਨ੍ ਪਰਮ੍ । ਅਦ੍ਯ ਸੋ ऽਹਂ ਚ ਵਾਞ੍ਛਾਵḫ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਪਰਂ ਪਦਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਗਿਆਨਵਾਨ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸ ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ। ਪਰ ਅੱਜ, ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ, ਉਹ ਉੱਚਾ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹਾਂ।
ਤਦ੍ ਏਤਾਮ੍ ਅਰ੍ਥਿਤਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਸਫਲੀਕਰ੍ਤੁਮ੍ ਅਰ੍ਹਸਿ । ਮਹਤਾਮ੍ ਅਰ੍ਥਿਨੋ ਵ੍ਯਰ੍ਥਾ ਨ ਕਦਾਚਨ ਕੇਚਨ
ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੀ ਇਹ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ। ਕਿਉਂਕਿ ਵੱਡੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਕਦੇ ਵੀ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀਆਂ।
ਭ੍ਰਮਨ੍ਤੀ ਸਿਦ੍ਧਸੇਨਾਸੁ ਸਦਾ ਨਭਸਿ ਮਾਨਦ । ਤ੍ਵਦ੍ ऋਤੇ ਨੇਹ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਘਨਾਜ੍ਞਾਨਬਲਾਨਲਮ੍
ਹੇ ਮਾਣ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾਂ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹਾਂ, ਪਰ ਇੱਥੇ ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕੋਈ ਐਸਾ ਗਿਆਨ ਦਾ ਅੱਗ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੀ ਜੋ ਅਗਿਆਨਤਾ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਸਕੇ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਵਿਨੈਵ ਕਰੁਣਾਕਰ ਕਾਰਣੇਨ ਸਨ੍ਤੋ ਯਤੋ ऽਰ੍ਥਿਜਨਵਾਞ੍ਛਿਤਪੂਰਣਾਨਿ । ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤਿ ਤੇਨ ਸ਼ਰਣਾਗਤਤਾਮ੍ ਉਪੇਤਾਂ ਮਾਮ੍ ਅਰ੍ਹਸੀਹ ਨ ਤਿਰਸ੍ਕਰਣੇਨ ਯੋਕ੍ਤੁਮ੍
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਦਇਆਲੂ, ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਚੰਗੇ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਆਸਰਾ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਆਸਰੇ ਆਈ ਹਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਤਿਆਗਣ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਨਹੀਂ।
ਅਥੇਤ੍ਯ੍ ਉਕ੍ਤਵਤੀ ਪृष੍ਟਾ ਸਾ ਮਯਾ ਕਲ੍ਪਿਤਾਸਨਾ । ਸਙ੍ਕਲ੍ਪਿਤਾਸਨੇਨਾਸ਼ੁ ਸ੍ਥਿਤੇਨ ਨਭਸਿ ਸ੍ਥਿਤਾ
ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਕਹਿ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ; ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਇੱਕ ਆਸਨ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਉਸ ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਬੈਠ ਗਈ, ਤੇ ਆਸਮਾਨ ਵਿਚ ਝੂਲ ਰਹੀ।
ਕਥਂ ਸ਼ਿਲੋਦਰੇ ਬਾਲੇ ਤ੍ਵਦ੍ਵਿਧਾਨਾਂ ਭਵੇਤ੍ ਸ੍ਥਿਤਿਃ । ਕਥਂ ਸਞ੍ਚਲਨਂ ਤਤ੍ਰ ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਤਤ੍ਰ ਵਾਸ੍ਪਦਮ੍
ਬੱਚੀ, ਪੱਥਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗਿਆਂ ਦੀ ਕਿਵੇਂ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ? ਉੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਚਲ-ਫਿਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਥਾਂ ਦਾ ਕੀ ਮਕਸਦ ਹੈ?
ਮੁਨੇ ਯਥੇਦਂ ਭਵਤਾਂ ਜਗਤ੍ ਸ੍ਫਾਰਂ ਵਿਰਾਜਤੇ । ਤਥਾਸ੍ਮਾਕਂ ਜਗਤ੍ ਤਤ੍ਰ ਸਰ੍ਗਸਂਹਾਰਯੁਕ੍ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਮੁਨੀ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਵੱਡਾ ਤੇ ਸੋਹਣਾ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਡਾ ਸੰਸਾਰ ਉੱਥੇ ਬਣਦਾ ਤੇ ਮਿਟਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਯਥੇਹੇਮਾਸ੍ ਤਥਾ ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਸ੍ਥਿਤਯਸ੍ ਸ੍ਥਿਤਾਃ । ਵਹਨ੍ਤਿ ਸਰਿਤਸ੍ ਸ੍ਫਾਰਾ ਨਿਵਸਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਮ੍ਬਰੇ ऽਮਰਾਃ
ਜਿਵੇਂ ਇੱਥੇ ਰੁੱਤਾਂ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਥੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਹਨ; ਵੱਡੀਆਂ ਦਰਿਆਵਾਂ ਵਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਅਮਰ ਜੀਵ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਫੁਰਨ੍ਤਿ ਨਾਗਾḫ ਪਾਤਾਲੇ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਆਤ੍ਮਨਿ ਪਰ੍ਵਤਾਃ । ਆਪਸ਼੍ ਛਲਚ੍ਛਲਾਯਨ੍ਤੇ ਵਹਨ੍ਤਿ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਵਾਯਵਃ
ਅਧੋ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸੱਪ ਰਲਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਪਾਣੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਢੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਹਵਾ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਗਦੀ ਹੈ।
ਅਰ੍ਣਵਾ ਅਰ੍ਣਸਾ ਭਾਨ੍ਤਿ ਯਾਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਤਂ ਸ਼ਨਕੈḫ ਪ੍ਰਜਾਃ । ਭੂਤਾਨ੍ਯ੍ ਅਜਸ੍ਰਂ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਮ੍ਰਿਯਨ੍ਤੇ ऽਵਿਰਤਂ ਤਥਾ
ਸਮੁੰਦਰ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਹਨ; ਜੀਵ ਧੀਰੇ-ਧੀਰੇ ਆਪਣਾ ਅੰਤ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ; ਜੀਵ ਸਦਾ ਜਨਮਦੇ ਤੇ ਮਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਰੁਕਦੇ ਨਹੀਂ।
ਵਾਨ੍ਤਿ ਵਾਤਾ ਵਹਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਆਪੋ ਭਾਨ੍ਤਿ ਚਾਭਾਨ੍ਤਿ ਖੇ ਸੁਰਾਃ । ਤਿष੍ਠਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਗਾਸ੍ ਸਮੁਦ੍ਯਨ੍ਤਿ ਗ੍ਰਹਾḫ ਪਾਨ੍ਤਿ ਮਹੀਂ ਨृਪਾਃ
ਹਵਾ ਵਗਦੀ ਹੈ, ਪਾਣੀ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਦੇਵਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਅੱਗ ਟਿਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਗ੍ਰਹਿ ਉੱਗਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਰਾਜੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਦੇਵਾਸੁਰਮਨੁष੍ਯਾਣਾਂ ਵ੍ਯਵਹਾਰਪਰਮ੍ਪਰਾਃ । ਲੋਲਾḫ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਾ ਆਕਲ੍ਪਮ੍ ਆਸਮੁਦ੍ਰਮ੍ ਇਵਾਪਗਾਃ
ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ ਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਅੰਤਹੀਣ ਸੌਦੇਬਾਜ਼ੀਆਂ, ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਵਹਿੰਦੀ ਨਦੀ ਵਾਂਗ, ਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਚਲਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦਿਨਪਦ੍ਮਾਨਿ ਭੂਲੋਕਸਰਸ੍ਯ੍ ਆਕਲ੍ਪਮ੍ ਆਨਭਃ । ਲੋਲਾਭ੍ਰਾਲੀਨਿ ਫੁਲ੍ਲਾਨਿ ਮੀਲਿਤੋਨ੍ਮੀਲਿਤਾਨ੍ਯ੍ ਅਲਮ੍
ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਰੋਵਰ ਵਿਚ ਦਿਨ-ਕਮਲਾਂ ਅਨੇਕਾਂ ਯੁਗਾਂ ਤੋਂ ਬਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖਿਲਦੇ, ਮੁੰਦਦੇ ਤੇ ਮੁੜ ਖੁਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਚਨ੍ਦ੍ਰਸ਼੍ ਚਰ੍ਚਾਂ ਚਤੁਰ੍ਦਿਕ੍ਕਂ ਚਨ੍ਦਨੇਨਾਤ੍ਮਤੇਜਸਾ । ਰਚਯਨ੍ ਰਾਤ੍ਰਿਰੋਹਿਣ੍ਯੋਸ੍ ਤਮੋ ਹਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਪਿ ਹृਦ੍ਗਤਮ੍
ਚੰਦ, ਆਪਣੀ ਠੰਡੀ ਚਾਨਣ ਨਾਲ ਚੌਂਫੇਰੇ ਰੌਸ਼ਨੀ ਫੈਲਾਉਂਦਾ, ਰੋਹਣੀ ਲਈ ਰਾਤ ਦੀ ਸੋਭਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦਿਲ ਦੀ ਹਨੇਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਦਸ਼ਾਸ੍ਵਾਦਨਰਤਾ ਵਾਤਯਨ੍ਤ੍ਰਪ੍ਰਚਾਰਿਤਾ । ਰੋਦਸ੍ਸਦ੍ਮਨਿ ਸੂਰ੍ਯਾਖ੍ਯਾ ਦੀਪ੍ਯਤੇ ਦਿਵਿ ਦੀਪਿਕਾ
ਆਪਣੀ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਰੁਝੀ ਹੋਈ, ਹਵਾ ਦੀ ਚਲਾਏ ਹੋਏ, ਸੂਰਜ ਨਾਂ ਦੀ ਦੀਵਾ ਅਸਮਾਨ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿਚ ਚਮਕਦੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਙ੍ਕਲ੍ਪਿਤੋ ऽਰੁਦ੍ਧੋ ਵਾਤਸਞ੍ਚਾਰਵਾਰਿਭਿਃ । ਖੇ ऽਨਿਸ਼ਂ ਚਕ੍ਰਮ੍ ऋਕ੍ਸ਼ਾਣਾਂ ਘੁਣਾਵਰ੍ਤੋ ਵਿਵਰ੍ਤਤੇ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਬਣੀ, ਰੁਕਾਵਟ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਹਵਾ ਤੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਵਹਾਵਾਂ ਨਾਲ ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਤਾਰੇ ਦਾ ਚੱਕਰ ਸਦਾ ਘੁੰਮਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਭੂਤਤਣ੍ਡੁਲਮ੍ ਆ ਸृष੍ਟੇḫ ਪਿਨष੍ਟਿ ਧ੍ਰੁਵਕੀਲਕਃ । ਨਿਯਤ੍ਯਾ ਚਾਲਿਤੋ ਰੋਦẖਕਵਾਟੋ ऽਮ੍ਭੋਦਘਰ੍ਘਰਃ
ਜੋ ਅਟੱਲ ਢੰਢਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਈਸ਼ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੀਸਦਾ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਲਾਜਮੀ ਹੋਵੇ, ਅਸਮਾਨ ਦਾ ਦਰਵਾਜਾ ਹਿਲਦਾ ਹੈ, ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਬੱਦਲ ਗੜਗੜਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਦ੍ਵੀਪਾਬ੍ਧਿਸ਼ੈਲੈਰ੍ ਭੂਪੀਠਂ ਵਿਮਾਨਨਗਰੈਰ੍ ਨਭਃ । ਦੈਤ੍ਯਦਾਨਵਨਾਗੌਘੈḫ ਪੂਰ੍ਣਂ ਪਾਤਾਲਮਣ੍ਡਲਮ੍
ਧਰਤੀ ਵਿਚ ਟਾਪੂ, ਸਮੁੰਦਰ ਤੇ ਪਹਾੜ ਹਨ; ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਮਹਲ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਹਨ; ਤੇ ਪਾਤਾਲ ਵਿਚ ਰਾਖਸ਼, ਦਾਨਵ ਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਹਨ।
ਕੁਣ੍ਡਲਂ ਤ੍ਰਿਜਗਲ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯਾ ਨੀਲਂ ਆਕਾਸ਼ਮਣ੍ਡਲਮ੍ । ਸ੍ਥਿਤਂ ਚਞ੍ਚਲਮ੍ ਆਚਾਰਚਞ੍ਚਲਾਯਾਸ੍ ਸ੍ਫੁਰਨ੍ਮਣਿ
ਨੀਲਾ ਅਸਮਾਨ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਲਕshmi ਦਾ ਕੰਡਲ ਹੈ, ਜੋ ਚਮਕਦੇ ਗਹਣੇ ਵਾਂਗ ਕੰਪਦਾ ਤੇ ਹਿਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਚਲਚਲਾਹਟ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬੇਚੈਨ ਹੈ।
ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾਦਿਰਹਿਤਾਂ ਸ੍ਪਨ੍ਦਸਂਵਿਦਂ ਵਾਯਵੀਮ੍ ਇਵ । ਸ੍ਥਾਵਰਂ ਜਙ੍ਗਮਂ ਚੈਵ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਮ੍ ਆਦਾਯ ਜਾਯਤੇ
ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ, ਬੁੱਧੀ ਆਦਿ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਸੁਖਮ ਕੰਪਨ-ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਅਡੋਲ ਤੇ ਚਲਦੇ ਹੋਏ ਦੋਵੇਂ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਮੁਨਿਰ੍ ਮੌਨੈਰ੍ ਧਰਾ ਵਾਰ੍ਭਿਰ੍ ਮਾਰੁਤੈẖ ਕਪਿਚਾਪਲਮ੍ । ਆਕਾਸ਼ੈਰ੍ ਅਵਕਾਸ਼ਿਤ੍ਵਂ ਤੇਜੋਭਿਰ੍ ਭਾਸਨਂ ਸ਼੍ਰਿਤਮ੍
ਸੰਤ ਧਰਤੀ ਦੀ ਨਿਰਵਤਾ, ਪਾਣੀ ਦੀ ਨਰਮੀ, ਹਵਾ ਦੀ ਚੰਚਲਤਾ, ਅਕਾਸ਼ ਦੀ ਖੁਲ੍ਹੀ ਥਾਂ ਅਤੇ ਅੱਗ ਦੀ ਚਮਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਵृਕ੍ਸੋਰ੍ਵ੍ਯਬ੍ਧ੍ਯਦ੍ਰਿਖਨॄਣਾਂ ਪ੍ਰਾਣਿਨੋ ऽਨ੍ਤਸ੍ ਸ੍ਫੁਰਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਲਮ੍ । ਮृਤਿਜਨ੍ਮੋਨ੍ਮੁਖਾẖ ਕੀਟਸੁਰਾਸੁਰਜਲੌਕਸਃ
ਦਰੱਖਤਾਂ, ਧਰਤੀ, ਪਾਣੀ, ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਜੀਵਨ-ਸ਼ਕਤੀ ਭਰਪੂਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਪਦੀ ਹੈ; ਕੀੜੇ, ਦੇਵਤੇ, ਦੈਤ, ਅਤੇ ਜੌਣ-ਚੁੰਬੀ ਸਾਰੇ ਜਨਮ ਤੇ ਮੌਤ ਵੱਲ ਹੀ ਮੋੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਸਸੁਰਾਸੁਰਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾẖ ਕਾਲẖ ਕਲਯਤੇ ਪ੍ਰਜਾਃ । ਦੋਰ੍ਭਿẖ ਕਲ੍ਪਯੁਗਾਬ੍ਦੈਸ਼੍ ਸ਼੍ਵਸ਼੍ ਸ਼੍ਵḫ ਪਸ਼ੂਨ੍ ਇਵ ਪਾਲਕਃ
ਕਾਲ ਆਪਣੇ ਦੋ ਹੱਥਾਂ — ਯੁਗਾਂ ਅਤੇ ਸਮਿਆਂ — ਨਾਲ ਦੇਵਤੇ, ਦੈਤ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਪਸ਼ੂਆਂ ਵਾਂਗ ਪਾਲਦਾ ਹੈ।
ਅਨਨ੍ਤਵਿਪੁਲਾਗਾਧਗਮ੍ਭੀਰੇ ਕਾਲਸਾਗਰੇ । ਉਤ੍ਪਤ੍ਯੋਤ੍ਪਤ੍ਯ ਲੀਯਨ੍ਤੇ ऋਤ੍ਵਾਵਰ੍ਤਵਿਵृਤ੍ਤਯਃ
ਅੰਤਹੀਨ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਤੇ ਗਹਿਰੀ ਕਾਲ-ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ, ਰੁੱਤਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉੱਠਦੇ ਤੇ ਮਿਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ਵਿਧਾ ਵਾਤਵੇਲ੍ਲਿਤਾ ਭੂਤਪਾਂਸਵਃ । ਨਾਸ਼ਾਕਾਸ਼ੇ ਵਿਲੀਯਨ੍ਤੇ ਸ਼ਰਦਮ੍ਭੋਦਲੀਲਯਾ
ਚੌਦਾਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਤੱਤਾਂ ਵਾਲੀ ਧੂੜ, ਜਦੋਂ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉੱਡਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਨਾਸ ਦੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੁੰਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਬੱਦਲ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਲੁਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਭੁਵਨਂ ਬੋਧਯਨ੍ਤੀ ਦ੍ਯੌਸ਼੍ ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਰ੍ਕਕਰਚਾਮਰੈਃ । ਸ੍ਥਿਤਾਕਾਸ਼ਾਂਸ਼ੁਕਾਕਲ੍ਪਂ ਤਾਰਕੋਤ੍ਕਰਸ਼ੇਖਰਾ
ਆਕਾਸ਼, ਜੋ ਤਾਰਿਆਂ ਦੇ ਗੁੱਛਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਦੀ ਪੰਖੀ ਵਾਂਗ ਹਿਲਾਵਟ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਜਾਗਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਠਹਿਰੇ ਹੋਏ ਆਕਾਸ਼ ਦੀ ਚਾਦਰ ਵਾਂਗ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।