ਤਨ੍ ਮਹਾਪ੍ਰਲਯੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਰੁਦ੍ਰਾਦਿਪਰਿਣਾਮਿਨਿ । ਭਵਤ੍ਯ੍ ਅਸਦ੍ ਅਦृਸ਼੍ਯਂ ਚ ਕ੍ਵਾਪਿ ਯਾਤਿ ਵਿਨਸ਼੍ਯਤਿ
ਜਦੋਂ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਲੈ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਰੁਦਰ ਆਦਿ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਕੇ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਅਸਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਦਿੱਖ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਕਿਤੇ ਗਾਇਬ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਤਸ੍ ਸ੍ਤਿਮਿਤਗਮ੍ਭੀਰਂ ਨ ਤੇਜੋ ਨ ਤਮਸ੍ ਤਤਮ੍ । ਅਨਾਖ੍ਯਮ੍ ਅਨਭਿਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਸਤ੍ ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ ਅਵਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਫਿਰ ਜੋ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਡੂੰਘਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਰੋਸ਼ਨੀ ਹੈ, ਨਾ ਹਨੇਰਾ; ਕੁਝ ਅਜਿਹਾ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਨਾ ਨਾਮੀ ਹੈ, ਨਾ ਪ੍ਰਗਟ, ਉਹੀ ਇਕੱਲਾ ਬਚਦਾ ਹੈ।
ਨ ਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਨਾਪਿ ਚਾਕਾਸ਼ਂ ਨ ਦृਸ਼੍ਯਂ ਨ ਚ ਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍ । ਨ ਚ ਭੂਤਪਦਾਰ੍ਥੌਘੋ ਯਦ੍ ਅਨਨ੍ਤਤਯਾ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਉਹ ਨਾ ਖਾਲੀ ਹੈ, ਨਾ ਆਕਾਸ਼, ਨਾ ਦਿੱਸਣ ਵਾਲਾ, ਨਾ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ; ਨਾ ਹੀ ਭੂਤਾਂ ਜਾਂ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਭੀੜ ਹੈ, ਜੋ ਅਨੰਤ ਵਿੱਚ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਕਿਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਵ੍ਯਪਦੇਸ਼ਾਤ੍ਮ ਪੂਰ੍ਣਾਤ੍ ਪੂਰ੍ਣਤਰਾਕ੍ਰ੍ਟਿ । ਨ ਸਨ੍ ਨਾਸਨ੍ ਨ ਸਦਸਨ੍ ਨਾਭਾਵੋ ਭਵਨਂ ਨ ਚ
ਉਹ ਕੁਝ ਅਜਿਹਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਰੂਪਤਾ ਪੂਰਨ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਹੈ; ਨਾ ਉਹ ਹੋਣਾ ਹੈ, ਨਾ ਨਾ-ਹੋਣਾ, ਨਾ ਦੋਹਾਂ, ਨਾ ਅਭਾਵ, ਨਾ ਕੋਈ ਥਾਂ।
ਚਿਨ੍ਮਾਤ੍ਰਂ ਚੇਤ੍ਯਰਹਿਤਮ੍ ਅਨਨ੍ਤਮ੍ ਅਜਰਂ ਸ਼ਿਵਮ੍ । ਅਨਾਦਿਮਧ੍ਯਪਰ੍ਯਨ੍ਤਂ ਯਦ੍ ਅਨਾਧਿ ਨਿਰਾਮਯਮ੍
ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਚਿੱਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵਸਤੂ ਨਹੀਂ, ਅਨੰਤ ਹੈ, ਕਦੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਰਦਾ, ਸੁਭ ਹੈ; ਨਾ ਸ਼ੁਰੂ, ਨਾ ਵਿਚਕਾਰ, ਨਾ ਅੰਤ, ਕਿਸੇ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ।
ਯਸ੍ਮਿਞ੍ ਜਗਤ੍ ਪ੍ਰਸ੍ਫੁਰਤਿ ਦृष੍ਟਿਮੌਕ੍ਤਿਕਹਂਸਵਤ੍ । ਯਸ਼੍ ਚੇਦਂ ਯਸ਼੍ ਚ ਨੈਵੇਦਂ ਦੇਵਸ੍ ਸਦਸਦਾਤ੍ਮਕਃ
ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਵਿੱਚ ਮੋਤੀ ਤੇ ਹੰਸ; ਜੋ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਵੀ, ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਸੱਤ ਤੇ ਅਸੱਤ ਦੋਵੇਂ ਸਰੂਪ ਹਨ।
ਅਕਰ੍ਣਜਿਹ੍ਵੋ ऽਨਾਸਾਤ੍ਵਙ੍ਨੇਤ੍ਰਸ੍ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਦਾ । ਯਸ਼੍ ਸ਼ृਣੋਤ੍ਯ੍ ਆਸ੍ਵਾਦਯਤਿ ਜਿਘ੍ਰਨ੍ ਸ੍ਪृਸ਼ਤਿ ਪਸ਼੍ਯਤਿ
ਉਸਦੇ ਨਾ ਕੰਨ ਹਨ, ਨਾ ਜੀਭ, ਨਾ ਨੱਕ, ਨਾ ਚਮੜੀ, ਨਾ ਅੱਖਾਂ; ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਹਰ ਥਾਂ ਤੇ ਹਰ ਵੇਲੇ ਸੁਣਦਾ, ਚੱਖਦਾ, ਸੁੰਘਦਾ, ਛੁਹਦਾ ਤੇ ਵੇਖਦਾ ਹੈ।
ਸ ਏਵ ਸਦਸਦ੍ਰੂਪਂ ਯੇਨਾਲੋਕੇਨ ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ । ਸਰ੍ਗਚਿਤ੍ਰਮ੍ ਅਨਾਦ੍ਯਨ੍ਤਂ ਖਰੂਪਂ ਚਾਪ੍ਯ੍ ਅਰਞ੍ਜਨਮ੍
ਉਹੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਸੱਤ ਤੇ ਅਸੱਤ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਅੰਤ-ਰਹਿਤ ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ-ਰਹਿਤ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਰੁੱਖੀ ਹੈ ਤੇ ਰੰਗ-ਰਹਿਤ, ਉਹ ਸਮਝਦਾ ਹੈ।
ਅਰ੍ਧੋਨ੍ਮੀਲਿਤਦृਗ੍ ਭ੍ਰੂਭੂਮਧ੍ਯਤਾਰਕਵਜ੍ ਜਗਤ੍ । ਵ੍ਯੋਮਾਤ੍ਮੈਵ ਸਦਾਭਾਸਂ ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਯੋ ऽਭਿਪਸ਼੍ਯਤਿ
ਜੋ ਅੱਧ-ਖੁੱਲੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਭਰੋ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਤਾਰੇ ਵਾਂਗ, ਆਪਣਾ ਸਦਾ ਚਮਕਦਾ ਸਰੂਪ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਤੀਤ ਵਾਂਗ ਸਮਝਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯਾਨ੍ਯਦ੍ ਅਸ੍ਤਿ ਨ ਵਿਭੋਃ ਕਾਰਣਂ ਸ਼ਸ਼ਸ਼ृਙ੍ਗਵਤ੍ । ਯਸ੍ਯੇਦਂ ਚ ਜਗਤ੍ ਕਾਰ੍ਯਂ ਤਰਙ੍ਗੌਘ ਇਵਾਮ੍ਭਸਃ
ਜਿਸ ਲਈ ਸਰਵ-ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਕਾਰਣ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਖਰਗੋਸ਼ ਦੇ ਸਿੰਗ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਤੇ ਜਿਸ ਲਈ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ, ਪਾਣੀ ਉੱਤੇ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਂਗ।
ਜ੍ਵਲਤਸ੍ ਸਰ੍ਵਤੋ ऽਜਸ੍ਰਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਥਾਲੀषੁ ਤਿष੍ਠਤਃ । ਯਸ੍ਯ ਚਿਨ੍ਮਾਤ੍ਰਦੀਪਸ੍ਯ ਭਾਸਾ ਭਾਤਿ ਜਗਤ੍ਤ੍ਰਯਮ੍
ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਜੋਤ ਮਨ ਦੇ ਪਾਤੇ ਵਿੱਚ ਹਰ ਵੇਲੇ ਜਲਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਹੀ ਤਿੰਨ ਜਗਤਾਂ ਨੂੰ ਚਮਕਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਯਂ ਵਿਨਾਰ੍ਕਾਦਯੋ ऽਪ੍ਯ੍ ਏਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਾਸ੍ ਤਿਮਿਰੋਪਮਾਃ । ਸਤਿ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਤ੍ਰਿਜਗਨ੍ਮृਗਤृष੍ਣਿਕਾਃ
ਜਿਸ ਦੇ ਬਿਨਾ, ਚਾਹੇ ਸੂਰਜ ਆਦਿ ਚਮਕਦੇ ਹੋਣ, ਉਹ ਵੀ ਹਨੇਰੇ ਵਾਂਗ ਹਨ; ਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਤਿੰਨ ਜਗਤਾਂ ਦੀ ਮ੍ਰਿਗ-ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸਸ੍ਪਨ੍ਦੇ ਸਮੁਦੇਤੀਵ ਨਿਸ੍ਸ੍ਪਨ੍ਦੇ ऽਨ੍ਤਰ੍ਗਤੇਵ ਚ । ਇਯਂ ਯਸ੍ਮਿਞ੍ ਜਗਲ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਰ੍ ਅਲਾਤ ਇਵ ਚਕ੍ਰਤਾ
ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਗਤ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹਿਲਚਲ ਹੋਣ ਤੇ ਉਭਰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਚੁੱਪ ਹੋਣ ਤੇ ਅੰਦਰ ਲੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਘੁੰਮਦੇ ਅਲਾਤ ਦੀ ਅੱਗ ਦਾ ਚੱਕਰ ਦਿਸਦਾ ਹੈ।
ਜਗਨ੍ਨਿਰ੍ਮਾਣਵਿਲਯਵਿਲਾਸੋ ਵ੍ਯਾਪਕੋ ਮਹਾਨ੍ । ਸ੍ਪਨ੍ਦਾਸ੍ਪਨ੍ਦਾਤ੍ਮਕੋ ਯਸ੍ਯ ਸ੍ਵਭਾਵੋ ਨਿਰ੍ਮਲੋ ऽਕ੍ਸ਼ਯਃ
ਜਿਸ ਦੀ ਸਵਭਾਵ ਪਵਿੱਤਰ, ਅਟੱਲ, ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਖੇਡ ਜਗਤ ਦੀ ਰਚਨਾ ਤੇ ਵਿਲੈ ਹੈ, ਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਅਸਲੀਅਤ ਹਿਲਚਲ ਤੇ ਚੁੱਪ ਦੋਹਾਂ ਹੈ।
ਸ੍ਪਨ੍ਦਾਸ੍ਪਨ੍ਦਮਯੀ ਯਸ੍ਯ ਪਵਨਸ੍ਯੇਵ ਸਰ੍ਵਗਾ । ਸਤ੍ਤਾ ਨਾਮ੍ਨੈਵ ਭਿਨ੍ਨੇਵ ਵ੍ਯਵਹਾਰਾਨ੍ ਨ ਵਸ੍ਤੁਤਃ
ਜਿਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਹਵਾ ਵਾਂਗ, ਹਿਲਚਲ ਤੇ ਚੁੱਪ ਦੋਹਾਂ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਤੇ ਜੋ ਸਿਰਫ ਨਾਮ ਰਾਹੀਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਫਰਕ ਨਹੀਂ।
ਸਰ੍ਵਦੈਵ ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧੋ ਯਸ੍ ਸੁਪ੍ਤੋ ਯਸ੍ ਸਰ੍ਵਦੈਵ ਚ । ਨ ਸੁਪ੍ਤੋ ਨ ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧਸ਼੍ ਚ ਯਸ੍ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰੈਵ ਸਰ੍ਵਦਾ
ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜਾਗਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੁੱਤਾ ਹੈ, ਤੇ ਜੋ ਕਦੇ ਵੀ ਨਾ ਸੁੱਤਾ ਹੈ, ਨਾ ਜਾਗਦਾ ਹੈ, ਹਰ ਥਾਂ ਤੇ ਹਰ ਸਮੇਂ।
ਯਦਸ੍ਪਨ੍ਦਸ਼੍ ਸ਼ਿਵਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਯਤ੍ਸ੍ਪਨ੍ਦਸ੍ ਤ੍ਰਿਜਗਤ੍ਸ੍ਥਿਤਿਃ । ਸ੍ਪਨ੍ਦਾਸ੍ਪਨ੍ਦਵਿਲਾਸਾਤ੍ਮਾ ਯ ਏਕੋ ਭਰਿਤਾਕृਤਿਃ
ਜੋ ਚੁੱਪ ਹੈ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਹੈ; ਜੋ ਹਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਵਜੂਦ ਹੈ। ਉਹ ਇਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸੁਰਤ ਹਿਲਦੇ ਤੇ ਚੁੱਪ ਰਹਿਣ ਦੀ ਖੇਡ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਰੂਪ ਵਿਚ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਆਮੋਦ ਇਵ ਪੁष੍ਪੇषੁ ਨ ਨਸ਼੍ਯਤਿ ਵਿਨਾਸ਼ਿषੁ । ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਸ੍ਥੋ ऽਪ੍ਯ੍ ਅਥਾਗ੍ਰਾਹ੍ਯਸ਼੍ ਸ਼ੌਕ੍ਲ੍ਯਂ ਸ਼ੁਕ੍ਲਪਟੇष੍ਵ੍ ਇਵ
ਜਿਵੇਂ ਫੁੱਲਾਂ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ਬੂ ਫੁੱਲ ਮੁੱਕ ਜਾਣ 'ਤੇ ਵੀ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਤੇ ਜਿਵੇਂ ਚਿੱਟੇ ਕਪੜੇ ਵਿਚ ਚਿੱਟਾ ਹੋਣਾ ਹਾਜ਼ਰ ਹੈ ਪਰ ਫੜਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਇਹ ਵੀ ਹੈ।
ਮੂਕੋਪਮੋ ऽਪਿ ਯੋ ਵਕ੍ਤਾ ਮਨ੍ਤਾ ਯੋ ऽਪ੍ਯ੍ ਉਪਲੋਪਮਃ । ਯੋ ਭੋਕ੍ਤਾ ਨਿਤ੍ਯਤृਪ੍ਤੋ ऽਪਿ ਕਰ੍ਤਾ ਯਸ਼੍ ਚਾਪ੍ਯ੍ ਅਕਿਞ੍ਚਨ
ਉਹ ਗੂੰਗਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਬੋਲਦਾ ਹੈ, ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਸੋਚਦਾ ਹੈ, ਰਸ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਸਦਾ ਰੱਜਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ।
ਯੋ ऽਨਙ੍ਗੋ ऽਪਿ ਸਮਸ੍ਤਾਙ੍ਗਸ੍ ਸਹਸ੍ਰਕਰਲੋਚਨਃ । ਨਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ ਸਂਸ੍ਥਿਤੇਨਾਪਿ ਯੇਨ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਮ੍ ਇਦਂ ਜਗਤ੍
ਉਹ ਅੰਗ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਸਭ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਹਜ਼ਾਰ ਹੱਥ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਕੁਝ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਨਿਰਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਬਲਸ੍ਯਾਪਿ ਯਸ੍ਯਾਸ਼ੇषੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਕ੍ਰਿਯਾਃ । ਯਸ੍ਯ ਨਿਰ੍ਮਨਸੋ ऽਪ੍ਯ੍ ਏਤਾ ਮਨੋਨਿਰ੍ਮਾਣਰੀਤਯਃ
ਜਿਸਦੇ ਕੋਲ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਸਾਰੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕਰਤਾਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਹਨ; ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਮਨ ਦੀਆਂ ਬਣਾਵਟਾਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਹੀ ਹਨ।
ਯਦਨਾਲੋਚਨਾਦ੍ ਭਾਨ੍ਤਿ ਸਂਸਾਰੋਰਗਭੀਤਯਃ । ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਦृष੍ਟੇ ਪਲਾਯਨ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਥਾ ਸਰ੍ਵਦੇਤਯਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖਣ ਕਰਕੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਡਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਜਦ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਾਰੇ ਡਰ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਲਾਇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਾਕ੍ਸ਼ਿਣਿ ਸ੍ਫਾਰ ਆਭਾਸੇ ਧ੍ਰੁਵੇ ਦੀਪ ਇਵ ਕ੍ਰਿਯਾਃ । ਸਤਿ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਚਿਤ੍ਰੇਹਾਸ੍ ਸ੍ਪਨ੍ਦਪੂਰ੍ਵਿਕਾਃ
ਜੋ ਸाक्षੀ ਹੈ, ਚੌੜਾ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ, ਇੱਕ ਦੀਵੇ ਵਾਂਗ ਸਥਿਰ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਾਰੀਆਂ ਕਰਤਾਂ ਹੋਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦ ਉਹ ਮੌਜੂਦ ਹੋਵੇ, ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹਿਲ-ਚਲਾਂ, ਹਰਕਤਾਂ, ਉਸ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਨਾਲ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਯਸ੍ਮਾਦ੍ ਘਟਪਟਾਕਾਰਪਦਾਰ੍ਥਸ਼ਤਪਙ੍ਕ੍ਤਯਃ । ਤਰਙ੍ਗਕਣਕਲ੍ਲੋਲਵੀਚਯੋ ਵਾਰਿਧੇਰ੍ ਇਵ
ਉਸ ਤੋਂ ਹੀ ਘੜੇ, ਕਪੜੇ ਤੇ ਹੋਰ ਅਨੇਕਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚੋਂ ਲਹਿਰਾਂ, ਬੂੰਦਾਂ, ਉਤਲੀਆਂ ਤੇ ਛੱਲਾਂ ਉਠਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸ ਏਵਾਨ੍ਯਤਯੋਦੇਤਿ ਯਃ ਪਦਾਰ੍ਥਸ਼ਤਭ੍ਰਮੈਃ । ਕਟਕਾਙ੍ਗਦਕੇਯੂਰਨੂਪੁਰੈਰ੍ ਇਵ ਕਾਞ੍ਚਨਮ੍
ਉਹੀ ਇੱਕ, ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਭਟਕਣ ਨਾਲ, ਹੋਰ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਸੋਨਾ ਕੜੇ, ਬਾਂਹ-ਬੰਦ, ਪੈਰ-ਬੰਦ ਬਣ ਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲਗਦਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ ਤ੍ਵਮ੍ ਏਕਾਵਭਾਸਾਤ੍ਮਾ ਯੋ ऽਹਮ੍ ਏਤੇ ਜਨਾਸ਼੍ ਚ ਯੇ । ਯਸ਼੍ ਚ ਨ ਤ੍ਵਮ੍ ਅਬੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਨ੍ ਨਾਹਂ ਨੈਤੇ ਜਨਾਸ਼੍ ਚ ਯੇ
ਤੂੰ, ਜੋ ਇੱਕ ਹੀ ਚਾਨਣ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ; ਮੈਂ, ਇਹ ਲੋਕ, ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ — ਜਿਹੜਾ ਨਾ ਤੂੰ, ਨਾ ਮੈਂ, ਨਾ ਇਹ ਲੋਕ, ਆਤਮਕ ਅਗਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਵੀ ਸਾਰੇ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ।
ਅਨ੍ਯੇਵਾਵ੍ਯਤਿਰਿਕ੍ਤੈਵ ਸੈਵਾਸੇਵ ਚ ਭਙ੍ਗੁਰਾ । ਪਯਸੀਵ ਤਰਙ੍ਗਾਲੀ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਸ੍ਫੁਰਤਿ ਦृਸ਼੍ਯਭੂਃ
ਉਹੀ ਇੱਕ, ਵੱਖਰਾ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ ਵੀ, ਮੌਜੂਦ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਨਹੀਂ ਵੀ, ਨਾਸਵੰਤ ਵੀ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਉਠਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਦੁਨੀਆ ਜਾਗਦੀ ਹੈ।
ਯਤਃ ਕਾਲਸ੍ਯ ਕਲਨਾ ਯਤੋ ਦृਸ਼੍ਯਸ੍ਯ ਦृਸ਼੍ਯਤਾ । ਮਾਨਸੀ ਕਲਨਾ ਯੇਨ ਯੇਨ ਭਾਸਾਂ ਵਿਭਾਸਨਮ੍
ਜਿਸ ਤੋਂ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਦਿਖਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਦਿਖਾਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨ ਦੀ ਗਿਣਤੀ, ਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਸਾਰੀਆਂ ਰੋਸ਼ਨੀਆਂ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ—
ਕ੍ਰਿਯਾਂ ਰੂਪਂ ਰਸਂ ਗਨ੍ਧਂ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਂ ਸ਼ਬ੍ਦਂ ਚ ਚੇਤਨਮ੍ । ਯਦ੍ ਵੇਤ੍ਸਿ ਤਦ੍ ਅਸੌ ਦੇਵੋ ਯੇਨ ਵੇਤ੍ਸਿ ਤਦ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਸੌ
ਜੋ ਕੁਝ ਤੂੰ ਕਰਮ, ਰੂਪ, ਸਵਾਦ, ਸੁਗੰਧ, ਛੂਹ, ਆਵਾਜ਼ ਜਾਂ ਚੇਤਨਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ, ਉਹੀ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਤੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਵੀ ਉਹੀ ਹੈ।
ਦ੍ਰष੍ਟृਦਰ੍ਸ਼ਨਦृਸ਼੍ਯਾਨਾਂ ਮਧ੍ਯੇ ਯਦ੍ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਸਾਧੋ ਤਦਵਧਾਨੇਨ ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਾਨਮ੍ ਅਵਬੁਧ੍ਯਸੇ
ਜੋ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦੇਖਣ ਵਾਲੇ, ਦੇਖਣ ਅਤੇ ਦੇਖੀ ਜਾਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਹੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇ ਕੇ, ਹੇ ਭਲੇ ਮਨੁੱਖ, ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਸੱਚਾ ਆਪ ਪਛਾਣ ਲਵੇਂਗਾ।