ਤਚ੍ ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਵਚਨਂ ਤਸ੍ਯ ਸ੍ਨੇਹਪਰ੍ਯਾਕੁਲਾਕ੍ਸ਼ਰਮ੍ । ਸਮਨ੍ਯੁਃ ਕੌਸ਼ਿਕੋ ਵਾਕ੍ਯਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਮਹੀਪਤਿਮ੍
ਉਸਦੇ ਪਿਆਰ ਭਰੇ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਕੌਸ਼ਿਕ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਕਰਿष੍ਯਾਮੀਤਿ ਸਂਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਂ ਹਾਤੁਮ੍ ਇਚ੍ਛਸਿ । ਸਤ੍ਤ੍ਵਵਾਨ੍ ਕੇਸਰੀ ਭੂਤ੍ਵਾ ਮृਗਤਾਮ੍ ਅਭਿਵਾਞ੍ਛਸਿ
‘ਮੈਂ ਕਰਾਂਗਾ’ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕਰ ਕੇ ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਵਚਨ ਛੱਡਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ; ਹੌਸਲੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਹੋ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਹੁਣ ਹਿਰਣ ਵਾਂਗ ਹੋਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ।
ਰਾਘਵਾਨਾਮ੍ ਅਯੁਕ੍ਤੋ ऽਯਂ ਕੁਲਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਵਿਪਰ੍ਯਯਃ । ਨ ਕਦਾਚਨ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਸ਼ੀਤਾਂਸ਼ੌ ਕृष੍ਣਰਸ਼੍ਮਯਃ
ਰਾਘਵਾਂ ਦੇ ਘਰ ਲਈ ਇਹ ਉਲਟਪੁਲਟ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਜਿਵੇਂ ਠੰਡੀ ਚਾਂਦਨੀ ਵਾਲੀ ਚੰਦ ਤੋਂ ਕਦੇ ਕਾਲੀ ਕਿਰਣ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਦੀ।
ਯਦਿ ਤ੍ਵਂ ਨ ਕ੍ਸ਼ਮੋ ਰਾਜਨ੍ ਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਯਥਾਗਤਃ । ਹੀਨਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਃ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥ ਸੁਖੀ ਭਵ ਸਬਾਨ੍ਧਵਃ
ਜੇ ਤੂੰ ਸਮਰਥ ਨਹੀਂ, ਰਾਜਾ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਜਿਵੇਂ ਆਇਆ ਸੀ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਚਲਾ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਕਾਕੁਤਸਥ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ ਖੁਸ਼ ਰਹੋ, ਭਾਵੇਂ ਤੇਰੀ ਕਸਮ ਪੂਰੀ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਕੋਪਪਰੀਤੇ ऽਥ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੇ ਮਹਾਤ੍ਮਨਿ । ਚਚਾਲ ਵਸੁਧਾ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਾ ਸੁਰਾਸ਼੍ ਚ ਭਯਮ੍ ਆਵਿਸ਼ਨ੍
ਜਦੋਂ ਮਹਾਨ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਕੰਬ ਗਈ ਅਤੇ ਦੇਵਤੇ ਡਰ ਗਏ।
ਕ੍ਰੋਧਾਭਿਭੂਤਂ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਜਗਨ੍ਮਿਤ੍ਰਂ ਮਹਾਮੁਨਿਮ੍ । ਧृਤਿਮਾਨ੍ ਸੁਵ੍ਰਤੋ ਧੀਮਾਨ੍ ਵਸਿष੍ਠੋ ਵਾਕ੍ਯਮ੍ ਅਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਜਗਤ ਦੇ ਮਿੱਤਰ, ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਵੇਖ ਕੇ, ਧੀਰਜਵਾਨ, ਨੇਕ ਅਤੇ ਬੁਧੀਮਾਨ ਵਸਿਸ਼ਠ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ।
ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੂਣਾਂ ਕੁਲੇ ਜਾਤਸ੍ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ ਧਰ੍ਮ ਇਵਾਪਰਃ । ਭਵਾਨ੍ ਦਸ਼ਰਥਸ਼੍ ਸ਼੍ਰੀਮਾਂਸ੍ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯੇ ਗੁਣਭੂषਿਤਃ
ਇਕਸ਼ਵਾਕੂਆਂ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ, ਤੂੰ ਧਰਮ ਦਾ ਜਿਵੇਂ ਦੂਜਾ ਰੂਪ ਹੈਂ। ਦਸ਼ਰਥ, ਤੂੰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈਂ।
ਨੀਤਿਮਾਨ੍ ਸੁਵ੍ਰਤੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਨ ਧਰ੍ਮਂ ਹਾਤੁਮ੍ ਅਰ੍ਹਸਿ । ਮੁਨੇਸ੍ ਤ੍ਰਿਭੁਵਨੇਸ਼ਸ੍ਯ ਵਚਨਂ ਕਰ੍ਤੁਮ੍ ਅਰ੍ਹਸਿ
ਸਿਆਣਪ ਅਤੇ ਨੇਕ ਇਰਾਦੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਤੂੰ ਧਰਮ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ। ਤੂੰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਮੁਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਵਿਖ੍ਯਾਤੋ ਧਰ੍ਮੇਣ ਯਸ਼ਸਾ ਯੁਤਃ । ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਂ ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਸ੍ਵ ਨ ਧਰ੍ਮਂ ਹਾਤੁਮ੍ ਅਰ੍ਹਸਿ
ਤੂੰ ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਨੇਕ ਨਾਂ ਅਤੇ ਇਜ਼ਤ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ। ਆਪਣਾ ਫਰਜ ਨਿਭਾ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਦੀ ਤੇਰੇ ਲਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਕਰਿष੍ਯਾਮੀਤਿ ਸਂਸ਼੍ਰੁਤ੍ਯ ਤਤ੍ ਤੇ ਰਾਜਨ੍ਨ੍ ਅਕੁਰ੍ਵਤਃ । ਇष੍ਟਾਪੂਰ੍ਤਃ ਪਤੇਦ੍ ਧਰ੍ਮਸ੍ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਰਾਮਂ ਵਿਸਰ੍ਜਯ
ਜੇ ਤੂੰ ਰਾਜਾ ਹੋ ਕੇ 'ਮੈਂ ਕਰਾਂਗਾ' ਕਹਿ ਕੇ ਵਾਅਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਪਰ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਤੇਰੇ ਕਰਮ ਅਤੇ ਯਜਨਾਂ ਦਾ ਫਲ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ ਰਾਮ ਨੂੰ ਭੇਜ।
ਗੁਪ੍ਤਂ ਪੁਰੁषਸਿਂਹੇਨ ਜ੍ਵਲਨੇਨਾਮृਤਂ ਯਥਾ । ਕृਤਾਸ੍ਤ੍ਰਮ੍ ਅਕृਤਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਵਾ ਨੈਨਂ ਦ੍ਰਕ੍ਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ
ਜਿਵੇਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨੂੰ ਅੱਗ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਮਨੁੱਖ-ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੇਠ, ਚਾਹੇ ਉਸ ਕੋਲ ਹਥਿਆਰ ਹੋਣ ਜਾਂ ਨਾ ਹੋਣ, ਰਾਕਸ਼ਸ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੇ।
ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਵਂਸ਼ਜਾਤੋ ऽਪਿ ਸ੍ਵਯਂ ਦਸ਼ਰਥੋ ऽਪਿ ਸਨ੍ । ਨ ਪਾਲਯਸਿ ਚੇਦ੍ ਵਾਕ੍ਯਂ ਕੋ ऽਪਰਃ ਪਾਲਯਿष੍ਯਤਿ
ਤੂੰ ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ ਅਤੇ ਦਸ਼ਰਥ ਹੋ ਕੇ ਵੀ, ਜੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਨਿਭਾਉਂਦਾ, ਤਾਂ ਹੋਰ ਕੌਣ ਨਿਭਾਏਗਾ?
ਯੁष੍ਮਦਾਦਿਪ੍ਰਣੀਤੇਨ ਵ੍ਯਵਹਾਰੇਣ ਜਨ੍ਤਵਃ । ਮਰ੍ਯਾਦਾਂ ਨ ਵਿਮੁਞ੍ਚਨ੍ਤਿ ਤਾਂ ਨ ਹਾਤੁਮ੍ ਇਹਾਰ੍ਹਸਿ
ਜੀਵ ਤੇਰੇ ਵਲੋਂ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਹੱਦਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੇ। ਤੂੰ ਵੀ ਇਹ ਮਰਯਾਦਾ ਇੱਥੇ ਨਾ ਛੱਡ।
ਏष ਵਿਗ੍ਰਹਵਾਨ੍ ਧਰ੍ਮ ਏष ਵੀਰ੍ਯਵਤਾਂ ਵਰਃ । ਏष ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾਧਿਕੋ ਲੋਕੇ ਤਪਸਾਂ ਚ ਪਰਾਯਣਃ
ਇਹ ਧਰਮ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਸ਼ਕਤੀਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਇਹ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਬੁਧੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਪ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅਗਾਂਹ ਹੈ।
ਏषੋ ऽਸ੍ਤ੍ਰਂ ਵਿਵਿਧਂ ਵੇਤ੍ਤਿ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯੇ ਸਚਰਾਚਰੇ । ਨੈਤਦ੍ ਅਨ੍ਯਃ ਪੁਮਾਨ੍ ਵੇਤ੍ਤਿ ਨ ਚ ਵੇਤ੍ਸ੍ਯਤਿ ਕਸ਼੍ਚਨ
ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ, ਬਹੁਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਕਦੇ ਜਾਣੇਗਾ।
ਨ ਚ ਦੇਵਰ੍षਯਃ ਕੇਚਿਨ੍ ਨਾਮਰਾ ਨ ਚ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ । ਨ ਨਾਗਯਕ੍ਸ਼ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾ ਅਨੇਨ ਸਦृਸ਼ਾ ਨृਪ
ਕੋਈ ਦੇਵ ਰਿਸ਼ੀ, ਅਮਰ ਜੀਵ, ਰਾਕਸ਼ਸ, ਨਾਗ, ਯਕਸ਼ ਜਾਂ ਗੰਧਰਵ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਉਸਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ।
ਅਸ੍ਤ੍ਰਮ੍ ਅਸ੍ਮੈ ਭृਸ਼ਾਸ਼੍ਵੇਨ ਪਰੈਃ ਪਰਮਦੁਰ੍ਜਯਮ੍ । ਕੌਸ਼ਿਕਾਯ ਪੁਰਾ ਦਤ੍ਤਂ ਯਦਾ ਰਾਜ੍ਯਂ ਸਮਨ੍ਵਸ਼ਾਤ੍
ਭ੍ਰਿਸ਼ਾਸ਼ਵ ਨੇ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਰਾਜ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਉਸਨੂੰ ਇਕ ਐਸਾ ਹਥਿਆਰ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਹੋਰਾਂ ਲਈ ਵੀ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸੀ।
ਤੇ ਹਿ ਪੁਤ੍ਰਾਃ ਭृਸ਼ਾਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਸੁਤੋਪਮਾਃ । ਏਨਮ੍ ਅਨ੍ਵਚਰਨ੍ ਵੀਰਾ ਦੀਪ੍ਤਿਮਨ੍ਤੋ ਮਹੌਜਸਃ
ਭ੍ਰਿਸ਼ਾਸ਼ਵ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲੇ। ਉਹ ਵੀਰ, ਚਮਕਦੇ ਤੇ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਸਨ।
ਜਯਾ ਚ ਸੁਪ੍ਰਭਾ ਚੈਵ ਦਾਕ੍ਸ਼ਾਯਣ੍ਯੌ ਸੁਮਧ੍ਯਮੇ । ਤਯੋਸ੍ ਤੁ ਯਾਨ੍ਯ੍ ਅਪਤ੍ਯਾਨਿ ਸ਼ਤਂ ਪਰਮਦੁਰ੍ਜਯਮ੍
ਜਯਾ ਤੇ ਸੁਪ੍ਰਭਾ, ਦੱਖ ਦੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ, ਸੁੰਦਰ ਕਮਰ ਵਾਲੀਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੌ ਪੁੱਤਰ ਬੜੇ ਔਖੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਸਨ।
ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤਸ੍ ਸੁਤਾਞ੍ ਜਜ੍ਞੇ ਜਯਾ ਲਬ੍ਧਵਰਾ ਪੁਰਾ । ਵਧਾਯਾਸੁਰਸੈਨ੍ਯਾਨਾਂ ਤੇ ऽਕ੍ਸ਼ਯਾਃ ਕਾਮਰੂਪਿਣਃ
ਜਯਾ ਨੇ, ਪੁਰਾਣਾ ਵਰ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪੰਜਾਹ ਪੁੱਤਰ ਜਣੇ। ਉਹ ਅਮਰ ਸਨ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਰੂਪ ਧਾਰ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਸਨ।
ਸੁਪ੍ਰਭਾ ਜਨਯਾਮ੍ ਆਸ ਪੁਤ੍ਰਾਨ੍ ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤਃ ਪਰਾਨ੍ । ਸਙ੍ਘਰ੍षਾਨ੍ ਨਾਮ ਦੁਰ੍ਧਰ੍षਾਨ੍ ਦੁਰਾਕ੍ਰੋਸ਼ਾਨ੍ ਬਲੀਯਸਃ
ਸੁਪ੍ਰਭਾ ਨੇ ਪੰਜਾਹ ਬੇਹਤਰੀਨ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ, ਜੋ ਬੜੇ ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਔਖੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਘਰਸ਼ਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਬੜੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਤੇ ਅਜਿਹੇ ਸਨ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣਾ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਏਵਂਵੀਰ੍ਯੋ ਮਹਾਤੇਜਾ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋ ਮਹਾਮੁਨਿਃ । ਨ ਰਾਮਗਮਨੇ ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਵਿਕ੍ਲਵਾਂ ਕਰ੍ਤੁਮ੍ ਅਰ੍ਹਸਿ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਤਾਕਤ ਤੇ ਜੋਤ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਰਿਸ਼ੀ ਹੈ; ਤੂੰ ਰਾਮ ਦੇ ਜਾਣ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਡੋਲਣ ਨਾ ਦੇ।
ਅਸ੍ਮਿਨ੍ ਮਹਾਸਤ੍ਤ੍ਵਮਯੇ ਮੁਨੀਨ੍ਦ੍ਰੇ ਸ੍ਥਿਤੇ ਸਮੀਪੇ ਪੁਰੁषਸ੍ ਤੁ ਸਾਧੁਃ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ऽਪਿ ਮृਤ੍ਯਾਵ੍ ਅਮਰਤ੍ਵਮ੍ ਏਤਿ ਮਾ ਦੀਨਤਾਂ ਗਚ੍ਛ ਯਥਾ ਵਿਮੂਢਃ
ਜਦੋਂ ਇਹ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇੜੇ ਖੜਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਚੰਗਾ ਮਨੁੱਖ ਮੌਤ ਆਉਣ 'ਤੇ ਵੀ ਅਮਰਤਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਤੂੰ ਗਲਤਫਹਮੀ ਵਾਲਿਆਂ ਵਾਂਗ ਹਤਾਸ ਨਾ ਹੋ।
ਤਥਾ ਵਸਿष੍ਠੇ ਬ੍ਰੁਵਤਿ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥਸ੍ ਸੁਤਮ੍ । ਸਮੁਤ੍ਸ੍ਰष੍ਟੁਮਨਾ ਰਾਮਮ੍ ਆਜੁਹਾਵ ਸਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮ੍
ਜਦੋਂ ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਭੇਜਣ ਦੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ ਰਾਮ ਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ।
ਪ੍ਰਤੀਹਾਰ ਮਹਾਬਾਹੁਂ ਰਾਮਂ ਸਤ੍ਯਪਰਾਕ੍ਰਮਮ੍ । ਸਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣਮ੍ ਅਵਿਘ੍ਨੇਨ ਮੁਨ੍ਯਰ੍ਥਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਮ੍ ਆਨਯ
ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਜੋ ਬੜੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸੱਚਾ ਵੀਰ ਹੈ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਮੇਤ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਖਾਤਰ ਬਿਨਾ ਰੁਕਾਵਟ ਤੇ ਜਲਦੀ ਲਿਆਉ।
ਇਤਿ ਰਾਜ੍ਞਾ ਵਿਸृष੍ਟੋ ऽਸੌ ਗਤ੍ਵਾਨ੍ਤਃਪੁਰਮਨ੍ਦਿਰਮ੍ । ਮੁਹੂਰ੍ਤਮਾਤ੍ਰੇਣਾਗਤ੍ਯ ਸਮੁਵਾਚ ਮਹੀਪਤਿਮ੍
ਰਾਜਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਉਹ ਅੰਦਰਲੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਤੇ ਥੋੜੀ ਦੇਰ 'ਚ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਦੇਵ ਦੋਰ੍ਦਲਿਤਾਸ਼ੇषਰਿਪੋ ਰਾਮਸ੍ ਸ੍ਵਮਨ੍ਦਿਰੇ । ਵਿਮਨਾਸ੍ ਸਂਸ੍ਥਿਤੋ ਰਾਤ੍ਰੌ षਟ੍ਪਦਃ ਕਮਲੇ ਯਥਾ
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜਿਸ ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਉਦਾਸ ਬੈਠਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਭੰਬੀ ਕਮਲ ਦੇ ਫੁੱਲ 'ਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਆਗਚ੍ਛਾਮਿ ਕ੍ਸ਼ਣੇਨੇਤਿ ਵਕ੍ਤਿ ਧ੍ਯਾਯਤਿ ਚੈਕਕਃ । ਨ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍ ਸ ਨਿਕਟੇ ਸ੍ਥਾਤੁਮ੍ ਇਚ੍ਛਤਿ ਖਿਨ੍ਨਧੀਃ
ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, 'ਮੈਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਵਿਚ ਆਵਾਂਗਾ,' ਤੇ ਇਕੱਲਾ ਬੈਠਾ ਸੋਚ ਵਿਚ ਡੁੱਬਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਥੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਕਿਸੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰਹਿਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ।
ਇਤ੍ਯ੍ ਉਕ੍ਤੇ ਤੇਨ ਭੂਪਾਲਸ੍ ਤਂ ਰਾਮਾਨੁਚਰਂ ਜਨਮ੍ । ਸਰ੍ਵਮ੍ ਆਸ਼੍ਵਾਸਯਾਮ੍ ਆਸ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਚ ਯਥਾਕ੍ਰਮਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਰਾਮ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਹੌਸਲਾ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ।
ਕਥਂ ਕੀਦृਕ੍ ਸ੍ਥਿਤੋ ਰਾਮ ਇਤਿ ਪृष੍ਟੋ ਮਹੀਭृਤਾ । ਰਾਮਭृਤ੍ਯਜਨਃ ਖਿਨ੍ਨੋ ਵਾਕ੍ਯਮ੍ ਆਹ ਮਹੀਪਤਿਮ੍
ਜਦ ਰਾਜਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਰਾਮ ਕਿਵੇਂ ਤੇ ਕਿਸ ਹਾਲਤ ਵਿਚ ਹੈ?', ਤਾਂ ਰਾਮ ਦਾ ਸੇਵਕ, ਜੋ ਦੁਖੀ ਸੀ, ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਦੱਸੀ।