ਆਸ੍ਤੇ ऽਨਸ੍ਤਮਿਤੋ ਭਾਸ੍ਵਾਨ੍ ਅਜੋ ਦੇਵੋ ਨਿਰਾਮਯਃ । ਸਰ੍ਵਦਾ ਸਰ੍ਵਕृਤ੍ ਸਰ੍ਵਃ ਪਰਮਾਤ੍ਮਾ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ, ਅਜਨਮਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਨਿਰਮਲ ਪ੍ਰਭੂ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਕਦੇ ਮਿਟਦਾ ਨਹੀਂ, ਹਰ ਵੇਲੇ, ਹਰ ਥਾਂ, ਸਭ ਕੁਝ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਦਾ ਸਰਵੋਤਮ ਆਤਮਾ, ਮਹਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।
ਯਤੋ ਵਾਚੋ ਨਿਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਯੋ ਮੁਕ੍ਤੈਰ੍ ਅਵਗਮ੍ਯਤੇ । ਯਸ੍ਯ ਚਾਤ੍ਮਾਦਿਕਾਸ੍ ਸਞ੍ਜ੍ਞਾਃ ਕਲ੍ਪਿਤਾ ਨ ਸ੍ਵਭਾਵਜਾਃ
ਜਿਸ ਤੱਕ ਬੋਲ ਪਹੁੰਚ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੁਕਤ ਲੋਕ ਜਾਣਦੇ ਹਨ; ਜਿਸ ਦੇ 'ਆਤਮਾ' ਵਰਗੇ ਨਾਂ ਕੇਵਲ ਕਲਪਨਾ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਵ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ।
ਯਃ ਪੁਮਾਨ੍ ਸਾਙ੍ਖ੍ਯਦृष੍ਟੀਨਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਵੇਦਾਨ੍ਤਵਾਦਿਨਾਮ੍ । ਵਿਜ੍ਞਾਨਮਾਤ੍ਰਂ ਵਿਜ੍ਞਾਨਵਿਦਾਮ੍ ਏਕਾਨ੍ਤਨਿਰ੍ਮਲਮ੍
ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ, ਸੰਖਿਆ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਬ੍ਰਹਮ, ਵੇਦਾਂਤੀਆਂ ਲਈ ਸ਼ੁੱਧ ਚੇਤਨਾ, ਤੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਲਈ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਰਮਲ ਗਿਆਨ ਹੈ।
ਯਸ਼੍ ਸ਼ੂਨ੍ਯਵਾਦਿਨਾਂ ਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਭਾਸਕੋ ਯੋ ऽਰ੍ਕਤੇਜਸਾਮ੍ । ਵਕ੍ਤਾ ਸ੍ਮਰ੍ਤਾ ऋਤਂ ਭੋਕ੍ਤਾ ਦ੍ਰष੍ਟਾ ਕਰ੍ਤਾ ਸਦੈਵ ਯਃ
ਉਹ ਸ਼ੂਨ्यवादੀਆਂ ਲਈ ਸ਼ੂਨ੍ਯ ਹੈ, ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਮਕ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਚਾਨਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਯਾਦ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸੱਚਾ ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ, ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸਦ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਸਦ੍ ਯੋ ਜਗਤਿ ਯੋ ਦੇਹਸ੍ਥੋ ऽਪਿ ਦੂਰਗਃ । ਚਿਤ੍ਪ੍ਰਕਾਸ਼ੋ ਹ੍ਯ੍ ਅਯਂ ਯਸ੍ਮਾਦ੍ ਆਲੋਕ ਇਵ ਭਾਸ੍ਵਤਃ
ਉਹ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਨਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਵੱਸ ਕੇ ਵੀ ਦੂਰ ਹੈ। ਇਹ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਚਮਕ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ।
ਯਸ੍ਮਾਦ੍ ਵਿष੍ਣ੍ਵਾਦਯੋ ਦੇਵਾਸ੍ ਸੂਰ੍ਯਾਦ੍ ਇਵ ਮਰੀਚਯਃ । ਯਸ੍ਮਾਜ੍ ਜਗਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਨਨ੍ਤਾਨਿ ਬੁਦ੍ਬੁਦਾ ਜਲਧੇਰ੍ ਇਵ
ਜਿਸ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਵਰਗੇ ਦੇਵਤੇ ਉਪਜਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਕਿਰਣਾਂ ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਹਨ; ਜਿਸ ਤੋਂ ਅਣਗਣਤ ਸੰਸਾਰ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਬੁੱਲਬਲੇ ਉਠਦੇ ਹਨ।
ਯਂ ਯਾਨ੍ਤਿ ਦृਸ਼੍ਯਵृਨ੍ਦਾਨਿ ਪਯਾਂਸੀਵ ਮਹਾਮ੍ਬੁਧਿਮ੍ । ਯ ਆਤ੍ਮਾਨਂ ਪਦਾਰ੍ਥਂ ਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਯਤਿ ਦੀਪਵਤ੍
ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਪਦਾਰਥ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਨਦੀਆਂ ਮਹਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ; ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਚਾਨਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਲੰਪ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ।
ਆਕਾਸ਼ੇ ਯਸ਼੍ ਸ਼ਰੀਰੇ ਚ ਦृषਤ੍ਸ੍ਵ੍ ਅਪ੍ਸੁ ਲਤਾਸੁ ਚ । ਪਾਂਸੁष੍ਵ੍ ਅਦ੍ਰਿषੁ ਵਾਤੇषੁ ਪਾਤਾਲੇषੁ ਚ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ
ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ, ਸਰੀਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਪੱਥਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ, ਬੇਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ, ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ, ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਯਃ ਪ੍ਲਾਵਯਤਿ ਸਂਰਬ੍ਧਂ ਪੁਰ੍ਯष੍ਟਕਮ੍ ਇਤਸ੍ ਤਤਃ । ਯੇਨ ਮੂਕੀਕृਤਾ ਮੂਢਾਸ਼੍ ਸ਼ਿਲਾ ਧ੍ਯਾਨਮ੍ ਇਵਾਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਜੋ ਅਠ-ਪਾਸੇ ਦੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰ ਦੇਂਦਾ ਹੈ; ਜਿਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮੂੜ੍ਹ ਲੋਕ ਚੁੱਪ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪੱਥਰਾਂ ਵਾਂਗ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ।
ਵ੍ਯੋਮ ਯੇਨ ਕृਤਂ ਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਸ਼ੈਲਾ ਯੇਨ ਘਨੀਕृਤਾਃ । ਆਪੋ ਦ੍ਰੁਤਾਃ ਕृਤਾ ਯੇਨ ਦੀਪ੍ਤੋ ਯਸ੍ਯ ਵਸ਼ਾਦ੍ ਰਵਿਃ
ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਆਕਾਸ਼ ਖਾਲੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਹਾੜ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਾਣੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਰਨ੍ਤਿ ਯਤਸ਼੍ ਚਿਤ੍ਰਾਸ੍ ਸਂਸਾਰਾਸਾਰਦृष੍ਟਯਃ । ਅਕ੍ਸ਼ਯਾਮृਤਸਮ੍ਪੂਰ੍ਣਾਦ੍ ਅਮ੍ਭੋਦਾਦ੍ ਇਵ ਵृष੍ਟਯਃ
ਜਿਸ ਤੋਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਿਕੋਣ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਮਰਤ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਬੱਦਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਮੀਂਹ ਦੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ ਵਾਂਗ ਵਿਭਿੰਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਆਵਿਰ੍ਭਾਵਤਿਰੋਭਾਵਮਯ੍ਯਸ੍ ਤ੍ਰਿਭੁਵਨੋਰ੍ਮਯਃ । ਸ੍ਫੁਰਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਵਿਰਤਂ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਘृਣਾਵ੍ ਇਵ ਮਰੀਚਯਃ
ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ, ਉਤਪੱਤੀ ਤੇ ਲੁਕਣ ਦੀਆਂ, ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਂਗ ਲਗਾਤਾਰ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਾਸ਼ਰੂਪੋ ऽਵਿਨਾਸ਼ਾਤ੍ਮਾ ਯੋ ऽਨ੍ਤਸ੍ਸ੍ਥਸ੍ ਸਰ੍ਵਵਸ੍ਤੁषੁ । ਗੁਪ੍ਤੋ ਯੋ ਵ੍ਯਤਿਰਿਕ੍ਤੋ ऽਪਿ ਸਰ੍ਵਭਾਵੇषੁ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ
ਜੋ ਨਾਸ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਅਵਿਨਾਸੀ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੱਸਦਾ ਹੈ; ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਵੱਖਰਾ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਹਰ ਜੀਵ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਪ੍ਰਕृਤਿਵ੍ਰਤਤਿਰ੍ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਜਾਤਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਸਤ੍ਫਲਾ । ਚਿਤ੍ਤਮੂਲੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਦਲਾ ਯੇਨ ਨृਤ੍ਯਤਿ ਵਾਯੁਨਾ
ਕੁਦਰਤੀ ਬੇਲ ਜੋ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉੱਗੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਫਲ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਪੱਤੇ ਮਨ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਜੋ ਹਵਾ ਨਾਲ ਨੱਚਦੀ ਹੈ।
ਯਸ਼੍ ਚਿਨ੍ਮਣਿਃ ਪ੍ਰਕਚਤਿ ਪ੍ਰਤਿਦੇਹਸਮੁਦ੍ਗਕਮ੍ । ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਨ੍ ਇਨ੍ਦੌ ਸ੍ਫੁਰਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਏਤਾ ਜਗਜ੍ਜਾਲਮਰੀਚਯਃ
ਉਹ ਚੇਤਨਤਾ-ਮਣੀ ਹਰ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਉਭਰ ਕੇ ਚਮਕਦੀ ਹੈ; ਜਿਸ ਵਿੱਚ, ਚੰਦ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਂਗ, ਸੰਸਾਰ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਝਲਮਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪ੍ਰਸ਼ਾਨ੍ਤਚਿਦ੍ਘਨੇ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਸ੍ਫੁਰਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਮृਤਵਰ੍षਿਣਿ । ਧਾਰਾਜਲਾਨਿ ਭੂਤਾਨਿ ਦृष੍ਟਯਸ੍ ਤਡਿਤਸ੍ ਸ੍ਫੁਟਾਃ
ਜਿਸ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਾਂਤ ਚੇਤਨਤਾ ਦੇ ਢੇਰ ਵਿੱਚ, ਅਮਰਤ ਵਰਸਾਉਣ ਵਾਲੀ ਚਮਕ ਵਿੱਚ, ਤੱਤਾਂ ਨਦੀਆਂ ਵਾਂਗ ਵਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਆਂ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਚਮਤ੍ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤਿ ਵਸ੍ਤੂਨਿ ਯਦਾਲੋਕਨਯਾ ਮਿਥਃ । ਅਸਜ੍ ਜਾਤਮ੍ ਅਸਦ੍ ਯੇਨ ਯੇਨ ਸਤ੍ ਸਤ੍ਤ੍ਵਮ੍ ਆਗਤਮ੍
ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਵਸਤੂਆਂ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਓਹੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਝੂਠਾ ਝੂਠਾ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਸੱਚੀ ਚੀਜ਼ ਸੱਚੀ ਹਸਤੀ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ।
ਚਲਤੀਦਮ੍ ਅਨਿਚ੍ਛਸ੍ਯ ਕਾਯਾਯੋ ਯਸ੍ਯ ਸਨ੍ਨਿਧੌ । ਜਡਂ ਪਰਮਰਤ੍ਨਸ੍ਯ ਸ਼ਾਨ੍ਤਮ੍ ਆਤ੍ਮਨਿ ਤਿष੍ਠਤਃ
ਇਹ ਚਲਦਾ ਸਰੀਰ ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਤਨ ਦੀ ਹਾਜਰੀ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਚੁੱਪ ਤੇ ਅਡੋਲ ਟਿਕਿਆ ਹੈ, ਬਿਨਾ ਇੱਛਾ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਨਿਯਤਿਰ੍ ਦੇਸ਼ਕਾਲੌ ਚ ਚਲਨਂ ਸ੍ਪਨ੍ਦਨਂ ਕ੍ਰਿਯਾਃ । ਇਤਿ ਯੇਨ ਗਤਂ ਸਤ੍ਤਾਂ ਸਰ੍ਵਸਤ੍ਤ੍ਵਾਭਿਗਾਮਿਨਾ
ਉਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕਿਸਮਤ, ਥਾਂ, ਸਮਾਂ, ਚਲਣਾ, ਕੰਪਨ ਤੇ ਕਰਤਬ ਆਉਂਦੇ ਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੁਦ੍ਧਸਂਵਿਨ੍ਮਯਤ੍ਵਾਦ੍ ਯਃ ਖਂ ਭਵੇਦ੍ ਵ੍ਯੋਮਵਿਤ੍ਤਯਾ । ਪਦਾਰ੍ਥਵਿਤ੍ਤਯਾਰ੍ਥਤ੍ਵਮ੍ ਅਵਤਿष੍ਠਤ੍ਯ੍ ਅਨਿष੍ਠਿਤਃ
ਸੁੱਧ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਅਕਾਸ਼ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਵਰਗਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਾਲ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।
ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਨ੍ ਅਪੀਵ ਜਗਤਾਂ ਮਹਤਾਮ੍ ਅਨਨ੍ਤਸ੍ਪਨ੍ਦਂ ਨ ਕਿਞ੍ਚਨ ਕਰੋਤਿ ਕਦਾਚਨਾਪਿ । ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਨ੍ਯ੍ ਅਨਸ੍ਤਮਯਸਂਵਿਦਿ ਨਿਰ੍ਵਿਕਾਰੇ ਤ੍ਯਕ੍ਤੋਦਯਸ੍ਥਿਤਿਮਤਿਸ੍ ਸ੍ਥਿਤ ਏਕ ਏਵ
ਜਗਤਾਂ ਦੀ ਬੇਅੰਤ ਕਿਰਿਆ ਕਰਦਿਆਂ ਵੀ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ; ਆਪਣੀ ਅਟੱਲ, ਬਦਲਾਅ ਰਹਿਤ ਚੇਤਨਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਠਣ ਤੇ ਟਿਕਣ ਦੀ ਸਾਰੀ ਸੋਚ ਛੱਡ ਕੇ, ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਟਿਕਿਆ ਹੈ।
ਅਸ੍ਯ ਦੇਵਾਤਿਦੇਵਸ੍ਯ ਪਰਸ੍ਯ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਃ । ਜ੍ਞਾਨਾਦ੍ ਏਵ ਪਰਾ ਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ ਨ ਤ੍ਵ੍ ਅਨੁष੍ਠਾਨਖੇਦਦਾ
ਇਸ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਆਤਮਾ ਲਈ, ਉੱਚੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਸਿਰਫ ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਰਸਮਾਂ ਦੀ ਥਕਾਵਟ ਨਾਲ ਨਹੀਂ।
ਅਤ੍ਰ ਜ੍ਞਾਨਮ੍ ਅਨੁष੍ਠਾਨਂ ਨ ਤ੍ਵ੍ ਅਨ੍ਯਦ੍ ਉਪਯੁਜ੍ਯਤੇ । ਮृਗਤृष੍ਣਾਜਲਭ੍ਰਾਨ੍ਤਿਸ਼ਾਨ੍ਤਿਵੇਦਨਰੂਪਿ ਤਤ੍
ਇਥੇ ਸਿਰਫ਼ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਅਮਲ ਹੀ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ; ਹੋਰ ਕੁਝ ਲੋੜੀਂਦਾ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਮ੍ਰਿਗਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਭੁਲਾਵੇ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਨ ਚੈष ਦੂਰੇ ਨਾਕਾਸ਼ੇ ਨਾਲਭ੍ਯੋ ਵਿषਮੋ ਨ ਚ । ਸ੍ਵਾਨਨ੍ਦਭਾਸਰੂਪੋ ऽਸੌ ਸ੍ਵਦੇਹਾਦ੍ ਏਵ ਲਭ੍ਯਤੇ
ਇਹ ਨਾ ਤਾਂ ਦੂਰ ਹੈ, ਨਾ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ, ਨਾ ਹੀ ਪਾਉਣ ਵਿੱਚ ਔਖਾ। ਇਹ ਆਪਣੇ ਸੁਖ ਦੀ ਚਮਕ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕਿਞ੍ਚਿਨ੍ ਨੋਪਕਰੋਤ੍ਯ੍ ਅਤ੍ਰ ਤਪੋਦਾਨਵ੍ਰਤਾਦਿਕਮ੍ । ਸ੍ਵਭਾਵਮਾਤ੍ਰਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਿਮ੍ ऋਤੇ ਨਾਤ੍ਰਾਸ੍ਤਿ ਸਾਧਨਮ੍
ਇਥੇ ਤਪ, ਦਾਨ ਜਾਂ ਵਰਤ ਆਦਿ ਕੁਝ ਵੀ ਮਦਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਵ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਜਾਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰਸਤਾ ਨਹੀਂ।
ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਸਤ੍ਸਙ੍ਗਸਦ੍ਯੋਗਿਪਰਤੈਵਾਤ੍ਰ ਕੇਵਲਮ੍ । ਸਾਧਨਂ ਬੋਧਨਂ ਮੋਹਜਾਲਸ੍ਯ ਯਦ੍ ਅਕृਤ੍ਰਿਮਮ੍
ਇਥੇ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਸਤਸੰਗ ਅਤੇ ਸੱਚੇ ਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਹੀ ਸਾਧਨ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ; ਜੋ ਮੋਹ ਦੇ ਜਾਲ ਨੂੰ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਬਣਾਵਟ ਦੇ ਦੂਰ ਕਰੇ।
ਅਯਂ ਸ ਦੇਵ ਇਤ੍ਯ੍ ਏਵ ਸਮ੍ਪਰਿਜ੍ਞਾਨਮਾਤ੍ਰਤਃ । ਜਨ੍ਤੋਰ੍ ਨ ਜਾਯਤੇ ਦੁਃਖਂ ਜੀਵਨ੍ਮੁਕ੍ਤਤ੍ਵਮ੍ ਏਤਿ ਚ
ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਜਾਣ ਲੈਣਾ ਕਿ 'ਇਹ ਹੀ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੈ', ਇਸ ਨਾਲ ਜੀਵ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਮ੍ਪਰਿਜ੍ਞਾਤਮਾਤ੍ਰੇਣ ਕਿਲਾਨੇਨਾਤ੍ਮਨਾਤ੍ਮਨਿ । ਪੁਨਰ੍ ਦੋषਾ ਨ ਬਾਧਨ੍ਤੇ ਮਰਣਾਦ੍ਯਾਃ ਕਦਾਚਨ
ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਆਤਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਛਾਣ ਲੈਣ ਨਾਲ, ਮੌਤ ਆਦਿ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਮੁੜ ਕਦੇ ਪੀੜਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ।
ਦੇਵਦੇਵੋ ਮਹਾਨ੍ ਏष ਕੁਤੋ ਦੂਰਾਦ੍ ਅਵਾਪ੍ਯਤੇ । ਤਪਸਾ ਕੇਨ ਤੀਵ੍ਰੇਣ ਕ੍ਲੇਸ਼ੇਨ ਕਿਯਤਾਥਵਾ
ਇਹ ਵੱਡਾ ਦੇਵਾਂ ਦਾ ਦੇਵ, ਦੂਰੋਂ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਕਿਹੜੀ ਕਠੋਰ ਤਪस्या, ਕਿਹੜਾ ਦੁੱਖ, ਜਾਂ ਕਿੰਨੀ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ?
ਸ੍ਵਪੌਰੁषਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਵਿਵੇਕੇਨ ਵਿਕਾਸਿਨਾ । ਸ ਦੇਵੋ ਜ੍ਞਾਯਤੇ ਰਾਮ ਨ ਤਪਸ੍ਸ੍ਨਾਨਕਰ੍ਮਭਿਃ
ਰਾਮਾ, ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਆਪਣੇ ਜਤਨ ਅਤੇ ਵਧਦੇ ਸਮਝ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਨਾ ਤਪ, ਨਾ ਨ੍ਹਾਉਣ, ਨਾ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ।