ਆਪੀਨਮਣ੍ਡਲਸ਼ਸ਼ਾਙ੍ਕਵਦ੍ ਅਨ੍ਤਰ੍ ਏਵ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਸਾਯਨਮਯਸ੍ ਸੁਖਮ੍ ਏਤਿ ਤਜ੍ਜ੍ਞਃ । ਵਿਜ੍ਞਾਤਸਰ੍ਵਭੁਵਨਤ੍ਰਯਵਸ੍ਤੁਸਾਰẖ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ ਨ ਨਾਮ ਕੁਰੁਤੇ ਪਰਮ੍ ਅਭ੍ਯੁਪੇਤਃ
ਜਿਵੇਂ ਚੰਦ ਆਪਣੀ ਗੋਲਾਈ ਵਿੱਚ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਜੋ ਇਹ ਗਿਆਨ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅੰਦਰੋਂ ਹੀ ਰਸ-ਰੂਪ ਸੁਖ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਦਾ ਮੂਲ ਜਾਣ ਕੇ, ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸਪ੍ਤਾਨਾਂ ਯੋਗਭੂਮੀਨਾਮ੍ ਅਭ੍ਯਾਸẖ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਕਥਮ੍ । ਕੀਦृਸ਼ਾਨਿ ਚ ਚਿਹ੍ਨਾਨਿ ਭੂਮਿਕਾਂ ਪ੍ਰਤਿ ਯੋਗਿਨਃ
ਯੋਗ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਭੂਮੀਆਂ ਦੀ ਸਾਧਨਾ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ? ਤੇ ਹਰ ਭੂਮੀ ਤੇ ਯੋਗੀ ਨੂੰ ਕਿਹੜੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ?
ਯਤẖ ਕੁਤਸ਼੍ਚਿਤ੍ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਮ੍ ਅਵਿਦ੍ਯਾਵ੍ਯਾਧਿਵੇਦਨਮ੍ । ਸਤ੍ਯਂ ਭਵਤ੍ਵ੍ ਅਸਤ੍ਯਂ ਵਾ ਚਿਕਿਤ੍ਸਾਂ ਤ੍ਵ੍ ਅਸ੍ਯ ਮੇ ਸ਼ृਣੁ
ਜਦੋਂ ਅਗਿਆਨਤਾ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਾਰਨ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਸੱਚ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਝੂਠ, ਹੁਣ ਮੇਰੀ ਇਸ ਦੀ ਇਲਾਜ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸੁਣੋ।
ਪਰਾਦ੍ ਅਨਨ੍ਤਾਦ੍ ਯਦ੍ਯ੍ ਏषਾ ਤਤ੍ ਤਦ੍ ਏਵੇਯਮ੍ ਅਕ੍ਸ਼ਤਮ੍ । ਨ ਜਾਤੇਯਂ ਨ ਚਾਵਿਦ੍ਯਾ ਬੋਧਮਾਤ੍ਰਾਦ੍ ਭਵੇਦ੍ ਅਤਃ
ਜੇ ਇਹ ਅਗਿਆਨਤਾ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਅਨੰਤ ਤੋਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਹੈ ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਅਡੋਲ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ; ਨਾ ਇਹ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਅਗਿਆਨਤਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਚੇਤਨਾ ਤੋਂ ਹੀ ਇਹ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਪਕ੍ਸ਼ਮ੍ ਏਤਮ੍ ਅਨਾਦृਤ੍ਯ ਸ੍ਵਸਙ੍ਕਲ੍ਪਵਿਲਾਸਿਨਃ । ਸਤ੍ਯਾਮ੍ ਅਪੀਹਾਵਿਦ੍ਯਾਯਾਂ ਸ਼ृਣੁ ਨਿਰ੍ਨਾਸ਼ਨੇ ਕ੍ਰਮਮ੍
ਆਪਣੀ ਕਲਪਨਾ ਦੇ ਖੇਡ ਵਾਲੇ ਇਸ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਪਾਸੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਇੱਥੇ ਅਗਿਆਨਤਾ ਚਾਹੇ ਸੱਚੀ ਲੱਗੇ, ਉਸ ਦੇ ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਸੁਣੋ।
ਜਨ੍ਤੁḫ ਪ੍ਰਥਮਜਾਤਸ੍ ਤੁ ਸੁषੁਪ੍ਤਾਵਸ੍ਥਚੇਤਨਃ । ਭਾਵਿਭਾਵਨਦੁẖਖਾਤ੍ਮਾ ਕ੍ਰਿਮਿਸਂਵਿਦ੍ ਭਵਤ੍ਯ੍ ਅਧੀਃ
ਪਹਿਲਾ ਜੰਮਿਆ ਜੀਵ, ਜਿਸ ਦੀ ਚੇਤਨਾ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਭਾ ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਕਲਪਨਾਵਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਉਹ ਕੀੜੇ ਵਰਗੀ ਮੰਦ ਤੇ ਸੀਮਤ ਸਮਝ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਭਵੇਚ੍ ਚੇਨ੍ ਨਵਜਾਤਸ੍ਯ ਨ ਭਾਵੀ ਭਾਵਨੋਦਯਃ । ਸੁਖਾਦਿਸਂਵਿਦਾ ਸਦ੍ਯਸ੍ ਤਤ੍ ਸ ਏਵ ਪਰਂ ਪਦਮ੍
ਜੇ ਨਵੇਂ ਜਨਮੇ ਬੱਚੇ ਵਿੱਚ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਅਨੁਭਵਾਂ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਪੈਦਾ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਉਹ ਸਿਰਫ ਸੁਖ ਆਦਿ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹੇ, ਤਾਂ ਇਹੀ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਹੈ।
ਏਤਾਵਤੈਵ ਸੌषੁਪ੍ਤੀ ਸ੍ਥਿਤਿਰ੍ ਭਿਨ੍ਨਾ ਪਰਾਤ੍ ਪਦਾਤ੍ । ਯਦ੍ ਭਾਵਿਵਾਸਨੌਘਾਸੌ ਜਡਾ ਚੋਪਲਧਰ੍ਮਿਣੀ
ਇਹੀ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਦੀ ਹਾਲਤ ਹੈ, ਜੋ ਉੱਚੇ ਦਰਜੇ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਵਾਸਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ ਜੜਤਾ ਵਿਆਪਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਤੁਰ੍ਯਾਵਸ੍ਥਾਸਮਾ ਸ੍ਵਸ੍ਥਾ ਸਦ੍ਰੂਪਾ ਸ਼ਾਨ੍ਤਵਾਸਨਾ । ਜੀਵਨ੍ਮੁਕ੍ਤੇਸ੍ ਸ੍ਥਿਤਿਰ੍ ਅਤੋ ਨ ਸੁषੁਪ੍ਤੋਪਮਾ ਭਵੇਤ੍
ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਮੁਕਤ ਹੋਏ ਦੀ ਹਾਲਤ ਚੌਥੀ ਹਾਲਤ ਵਰਗੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕੁਦਰਤੀ, ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਵਾਸਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਅਗ੍ਰਸ੍ਥਵਸ੍ਤੁਸਮ੍ਬੋਧਸਨ੍ਤਤਾਭ੍ਯਾਸਯੋਗਤਃ । ਬਾਲਸ੍ ਸੁषੁਪ੍ਤਾਵਸ੍ਥਾਯਾẖ ਕ੍ਰਮਾਨ੍ ਨਿਰ੍ਯਾਤਿ ਰਾਘਵ
ਸਰਵੋਚਤ ਸਤ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ, ਬੱਚਾ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਦੀ ਹਾਲਤ ਤੋਂ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਬਾਹਰ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਘਵ।
ਕਿਞ੍ਚਿਜ੍ਜਾਤਧਿਯੋ ਜਨ੍ਤੋਰ੍ ਦੇਸ਼ਭਾषਾਰ੍ਥਵੇਦਿਨਃ । ਗृਹ੍ਣਾਮੀਦਂ ਤ੍ਯਜਾਮੀਦਮ੍ ਇਤਿ ਸਞ੍ਜਾਯਤੇ ਸ੍ਥਿਤਿਃ
ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਜੀਵ ਦੀ ਸੋਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਾਗਦੀ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਥਾਂ, ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਅਰਥ ਸਮਝ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ: 'ਇਹ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ, ਉਹ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।'
ਏਤਾਵਨ੍ਮਾਤ੍ਰਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ ਯਸ੍ ਸ੍ਵਵृਦ੍ਧਜਨਗੋਚਰਃ । ਭਵੇਤ੍ ਸ੍ਵਕਰ੍ਮਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਣਾਂ ਵਿषਯੋ ऽਸਾਵ੍ ਅਲਂ ਵਿਧੇਃ
ਜਿਸ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਗੱਲਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਜੋ ਆਪਣੇ ਵੱਡਿਆਂ ਦੀ ਹਦ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਅਤੇ ਧਰਮ-ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਹੀ ਕਾਫੀ ਹੈ ਨਿਯਮ ਲਈ।
ਕੁਲਵृਦ੍ਧਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤੇਨ ਸ੍ਵਨਿਸ਼੍ਚਯਵਤੈਵ ਵਾ । ਭਾਵ੍ਯਂ ਪਦਪਦਾਰ੍ਥਾਨਾਂ ਤੇਨ ਤਜ੍ਜ੍ਞੇਨ ਵੈ ਤਤਃ
ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੇ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਅਰਥ ਉਹੀ ਸਮਝੇ, ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੋਵੇ, ਚਾਹੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਵੱਡਿਆਂ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਪੱਕੀ ਸੋਚ ਨਾਲ।
ਜਨ੍ਤੁḫ ਪਦਪਦਾਰ੍ਥਜ੍ਞੋ ਹੇਯਂ ਤ੍ਯਜਤਿ ਤਜ੍ਜ੍ਞਧੀਃ । ਉਪਾਦੇਯਮ੍ ਉਪਾਦਤ੍ਤੇ ਨਾਲੋਕਯਤਿ ਮਧ੍ਯਮਮ੍
ਜੋ ਜੀਵ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੇ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਅਰਥ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਸੋਚ ਸੂਝਵਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਜੋ ਛੱਡਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦਾ।
ਵਿਵੇਕਾਦ੍ ਵृਦ੍ਧਭੀਤ੍ਯਾ ਵਾ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਰ੍ਥਵ੍ਯਵਹਾਰਿਣਃ । ਵਿਚਾਰਪੂਰ੍ਵਂ ਯਸ੍ਯੇਹਾ ਸ ਪੁਮਾਨ੍ ਇਤਿ ਕਥ੍ਯਤੇ
ਸੁਝਾਅ ਜਾਂ ਵੱਡਿਆਂ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜਿਸਦੇ ਹਰ ਕੰਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਸ਼੍ ਚ ਨਿਵृਤ੍ਤਸ਼੍ ਚ ਭਵਤਿ ਦ੍ਵਿਵਿਧḫ ਪੁਮਾਨ੍ । ਸ੍ਵਰ੍ਗਾਪਵਰ੍ਗੋਨ੍ਮੁਖਯੋਸ਼੍ ਸ਼ृਣੁ ਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ ਏਤਯੋਃ
ਮਨੁੱਖ ਦੋ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ: ਇੱਕ ਜੋ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦੂਜਾ ਜੋ ਕੰਮ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਸਵਰਗ ਜਾਂ ਮੁਕਤੀ ਵੱਲ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਖਾਸੀਅਤਾਂ ਸੁਣ।
ਕਿਮ੍ ਏਤਨ੍ ਨਾਮ ਨਿਰ੍ਵਾਣਂ ਵਰਂ ਸਂਸृਤਿਰ੍ ਏਵ ਨਃ । ਇਤਿ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਕਰ੍ਤਾ ਯਸ੍ ਸ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ
ਜੋ ਸੋਚਦਾ ਹੈ, 'ਇਹ ਮੁਕਤੀ ਕੀ ਹੈ? ਸਾਡੀ ਲਈ ਤਾਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਹੀ ਸੱਚਾ ਹੈ,' ਤੇ ਜੋ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਨਾ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚਲਾਰ੍ਣਵਯੁਗਚ੍ਛਿਦ੍ਰਕੂਰ੍ਮਗ੍ਰੀਵਾਰ੍ਪਣੋਪਮਾ । ਅਨੇਕਜਨ੍ਮਾਨ੍ਤਰਤੋ ਭਾਵਿਨੀ ਤਸ੍ਯ ਮੋਕ੍ਸ਼ਧੀਃ
ਉਸ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਵਾਲੀ ਸੋਚ, ਜੋ ਕਈ ਜਨਮਾਂ ਤੋਂ ਆ ਰਹੀ ਹੈ, ਚਲਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਿਚਲੇ ਛੇਦਾਂ ਨੂੰ ਕਛੂਏ ਦੀ گردਨ ਛੁਹਣੀ ਵਰਗੀ, ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਆਉਂਦੀ ਤੇ ਚਲੇ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਸਾਰਾ ਬਤ ਸਂਸਾਰਵ੍ਯਵਸ੍ਥਾਲਂ ਮਮੈਤਯਾ । ਕਿਂ ਕਰ੍ਮਭਿḫ ਪਰ੍ਯੁषਿਤੈਰ੍ ਦਿਨਂ ਤੈਰ੍ ਏਵ ਨੀਯਤੇ
ਹਾਏ, ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਚਨਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਬਿਲਕੁਲ ਥੋਸ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਪੁਰਾਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ? ਦਿਨ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਸ਼ਯਾਤਿਸ਼ਯਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਂ ਕਿਂ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਵਿਸ਼੍ਰਮਣਂ ਪਰਮ੍ । ਇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯਵਾਨ੍ ਯੋ ऽਨ੍ਤਸ੍ ਸ ਨਿਵृਤ੍ਤ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ
ਜੋ ਮਨ ਵਿਚ ਇਹ ਨਿਸਚੈ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਕਿ 'ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਆਰਾਮ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ?' ਉਹ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਹਟ ਚੁੱਕਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ ਵਰ੍ਤਮਾਨ ਏਵੇਹ ਜਨ੍ਮਨਿ ਤ੍ਵ੍ ਅਵਿਵੇਕਿਨਿ । ਸ ਯੋਗਭੂਮਿष੍ਵ੍ ਏਤਾਸੁ ਵਿषਯੋ ਵਿਸ਼ਦਾਸ਼ਯਃ
ਉਹ ਇਸ ਜਨਮ ਵਿਚ ਵੀ, ਜਿੱਥੇ ਵਿਵੇਕ ਨਹੀਂ, ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਯੋਗ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਵਿਚ, ਉਹ ਸਾਫ ਨੀਅਤ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਹੈ।
ਕਥਂ ਵਿਰਾਗਵਾਨ੍ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸਂਸਾਰਾਬ੍ਧਿਂ ਤਰਾਮ੍ਯ੍ ਅਹਮ੍ । ਏਵਂਵਿਚਾਰਣਪਰੋ ਯਦਾ ਭਵਤਿ ਸਨ੍ਮਤਿਃ
ਕਿਵੇਂ, ਵਿਰਾਗੀ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਾਂ? ਜਦੋਂ ਚੰਗਾ ਮਨ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਵਿਚ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,
ਸਾਧੁਸਙ੍ਗਮਮ੍ ਆਦਤ੍ਤੇ ਸਚ੍ਛਾਸ੍ਤ੍ਰਮ੍ ਅਪਿ ਵੀਕ੍ਸ਼ਤੇ । ਵਿਰਾਗਮ੍ ਉਪਯਾਤ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਤਰ੍ ਭਾਵਨਾਸ੍ਵ੍ ਅਨੁਵਾਸਰਮ੍
ਇਹ ਸਤਸੰਗ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸੱਚੇ ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਨਾਲ ਅੰਦਰੋਂ ਵੈਰਾਗ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਰਿਯਾਸੂਦਾਰਰੂਪਾਸੁ ਰਮਤੇ ਮਾਨਮ੍ ਈਹਤੇ । ਗ੍ਰਾਮ੍ਯਾਸੁ ਜਡਚੇष੍ਟਾਸੁ ਚਲਾਸੁ ਵਿਚਿਕਿਤ੍ਸਤੇ
ਇਹ ਉੱਚੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਜ਼ਤ ਦੀ ਚਾਹ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮੰਦੇ, ਸੁਸਤ ਤੇ ਅਸਥਿਰ ਕੰਮਾਂ ਵੱਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਿਚਕਦਾ ਹੈ।
ਨੋਦਾਹਰਤਿ ਮਰ੍ਮਾਣਿ ਪੁਣ੍ਯਸ਼ਰ੍ਮਾਣਿ ਚੇष੍ਟਤੇ । ਅਨਨ੍ਯੋਦ੍ਵੇਗਕਾਰੀਣਿ ਮृਦੁਕਰ੍ਮਾਣਿ ਸੇਵਤੇ
ਇਹ ਕਿਸੇ ਦਾ ਦਿਲ ਦੁਖਾਉਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਚੰਗੇ ਤੇ ਸੁਖਦਾਇਕ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਤਕਲੀਫ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ।
ਸ੍ਨੇਹਪ੍ਰਣਯਗਰ੍ਭਾਣਿ ਪੇਸ਼ਲਾਨ੍ਯ੍ ਉਚਿਤਾਨਿ ਚ । ਦੇਸ਼ਕਾਲੋਪਪਨ੍ਨਾਨਿ ਵਚਨਾਨ੍ਯ੍ ਅਭਿਭਾषਤੇ
ਇਹ ਪਿਆਰ ਤੇ ਮਿੱਤਰਤਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਤੇ ਠੀਕ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਮੇਂ, ਥਾਂ ਤੇ ਹਾਲਾਤ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਤਦਾਸੌ ਪ੍ਰਥਮਾਮ੍ ਏਕਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਭਵਤਿ ਭੂਮਿਕਾਮ੍ । ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਮਾਣਸ੍ਵਭਾਵੋ ऽਥ ਤਤ੍ਰ ਰੂਢਿਮ੍ ਉਪੇष੍ਯਤਿ
ਉਸ ਵੇਲੇ, ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ, ਜਿਸ ਦੇ ਗੁਣ ਅੱਗੇ ਦੱਸੇ ਜਾਣਗੇ, ਉਹ ਉਸ ਵਿੱਚ ਪੱਕਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦੇਵਾਯਤਨਦੇਸ਼ੇषੁ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਵਸਥੇषੁ ਚ । ਵਨੇषੁ ਰਮਤੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰਥਮਾਂ ਭੂਮਿਕਾਮ੍ ਇਤਃ
ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਪੜਾਅ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੰਦਰਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਸਜ੍ਜਨਸਮ੍ਪਰ੍ਕੈḫ ਪ੍ਰਜ੍ਞਾਂ ਵਰ੍ਧਯਤਿ ਸ੍ਵਯਮ੍ । ਸ਼ੁਕ੍ਲਪਕ੍ਸ਼ẖ ਕਲਾਮ੍ ਇਨ੍ਦੋਰ੍ ਇਵ ਸੌਨ੍ਦਰ੍ਯਸ਼ਾਲਿਨੀਮ੍
ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨਾਲ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਮਝ ਆਪ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਚੰਨਦਰਮਾ ਦੇ ਵਧਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਸੋਭਾ ਵਧਦੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਸ੍ਤਿਵਾਦਨਿਰਤḫ ਪੇਸ਼ਲḫ ਪ੍ਰਣਯਾਨ੍ਵਿਤਃ । ਮਨਸਾ ਕਰ੍ਮਣਾ ਵਾਚਾ ਸਜ੍ਜਨਾਨ੍ ਉਪਸੇਵਤੇ
ਸਭ ਕੁਝ ਮੌਜੂਦ ਹੋਣ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ 'ਤੇ ਟਿਕਿਆ, ਨਰਮ ਸੁਭਾਵ ਅਤੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਉਹ ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਨ, ਕਰਮ ਅਤੇ ਬੋਲ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।