ਨ ਦੁẖਖਾਨ੍ਯ੍ ਉਪਗਰ੍ਜਨ੍ਤਿ ਗਜਾ ਇਵ ਵਿਯੌਵਨਾਃ । ਨ ਸੁਖਾਨ੍ਯ੍ ਉਪਧਾਵਨ੍ਤਿ ਪਯਾਂਸੀਵੋਗ੍ਰਸੇਤੁਨਾ
ਦੁਖ਼ ਹਮਲੇ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਹਾਥੀ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਤੋਂ ਵੰਜੇ ਹੋਣ ਤੇ ਗੂੰਜਦੇ ਨਹੀਂ; ਤੇ ਸੁਖ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਾਣੀਆਂ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਬਾਂਧ ਰੋਕ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਸੁਖਦੁẖਖਾਦਯਸ਼੍ ਚੈਤੇ ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਯਦਿ ਵਾ ਮੁਖੇ । ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਏਵ ਤਤ੍ ਸਾਧੋ ਨ ਤੁ ਲਿਮ੍ਪਨ੍ਤਿ ਤੇ ਮਨਃ
ਸੁਖ, ਦੁਖ਼ ਤੇ ਹੋਰ ਭਾਵਨਾ ਜੇ ਮੂੰਹ ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਜਾਂ ਨਾ ਵੀ ਦੇਣ, ਉਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਦਿਖਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਮਨ ਨੂੰ ਲੱਗਦੇ ਨਹੀਂ।
ਚਿਤ੍ਤੇ ਗਲਤਿ ਗੀਰ੍ਵਾਣਗਣਸ੍ਯ ਸ੍ਪृਹਣੀਯਤਾਮ੍ । ਸਾਧੁਰ੍ ਗਚ੍ਛਤ੍ਯ੍ ਉਦੇਤ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਯ ਸਮਤਾਸ਼ੀਤਚਨ੍ਦ੍ਰਿਕਾ
ਜਦੋਂ ਮਨ ਵਿਚ ਐਸਾ ਹਾਲ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪਸੰਦ ਆਵੇ, ਤਾਂ ਸਾਧੂ ਨੂੰ ਸਮਤਾ ਦੀ ਠੰਡੀ ਚਾਂਦਨੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਦਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਚ ਕਾਨ੍ਤਂ ਚ ਦੀਪ੍ਤਮ੍ ਅਪ੍ਰਤਿਘਾਤਿ ਚ । ਨਿਭृਤਂ ਚੋਰ੍ਜਿਤਂ ਸ੍ਵਚ੍ਛਂ ਭਵਤੀਨ੍ਦ੍ਵਮਲਂ ਵਪੁਃ
ਇਹ ਹਾਲ ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਸੋਹਣਾ, ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਰੁਕਾਵਟ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਚੁੱਪ ਚਿਰ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਚਮਕਦਾ, ਬਿਲਕੁਲ ਚਿੱਟੇ ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਭਾਵਾਭਾਵਵਿਭੁਗ੍ਨੋ ऽਪਿ ਵਿਚਿਤ੍ਰੋ ऽਪਿ ਮਹਾਨ੍ ਅਪਿ । ਨਾਨਨ੍ਦਾਯ ਨ ਖੇਦਾਯ ਸਤਾਂ ਸਂਸृਤਿਵਿਭ੍ਰਮਃ
ਜਗਤ ਦੇ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਤੇ ਵੱਡੇ ਹਾਲਾਂ, ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਨਾ ਹੋਣ ਨਾਲ ਟੁੱਟਦੇ ਹੋਏ ਵੀ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸੰਸਾਰਕ ਭਟਕਾਵ ਨਾ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਦੁੱਖ।
ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾਲੋਕਨਸਾਧ੍ਯੇ ऽਸ੍ਮਿਨ੍ ਵਸ੍ਤੁਨ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਤਮਿਤਾਪਦਿ । ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ ਨ ਯੋ ਮੋਹਾਤ੍ ਤਂ ਧਿਗ੍ ਅਸ੍ਤੁ ਨਰਾਧਮਮ੍
ਇਸ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ, ਜੋ ਬੁੱਧੀ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਨਾਲ ਸਮਝੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਕਦੇ ਘਟਦੀ ਨਹੀਂ, ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਮੋਹ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਕੰਮਾ ਮਨੁੱਖ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਹੈ।
ਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਿਮ੍ ਆਪ੍ਤੁਮ੍ ਉਚਿਤਾਂ ਚਿਰਮ੍ ਅਙ੍ਗ ਦੁẖਖਰਤ੍ਨਾਕਰਂ ਜਨਨਸਾਗਰਮ੍ ਉਤ੍ਤਿਤੀਰ੍षੋਃ । ਕੋ ऽਹਂ ਕਥਂ ਜਗਦ੍ ਇਦਂ ਚ ਪਰਸ਼੍ ਚ ਕਸ੍ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਕਿਂ ਭੋਗਕੈਰ੍ ਇਤਿ ਮਤਿḫ ਪਰਮੋ ऽਭ੍ਯੁਪਾਯਃ
ਪਿਆਰੇ, ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ, ਜੋ ਦੁੱਖਾਂ ਦੀ ਖਾਣ ਹੈ, ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਮਨੁੱਖ ਲਈ, ਸਹੀ ਆਰਾਮ ਪਾਉਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਢੰਗ ਇਹ ਹੈ: "ਮੈਂ ਕੌਣ ਹਾਂ? ਇਹ ਜਗਤ ਤੇ ਦੂਜਾ ਕਿਵੇਂ ਬਣਿਆ? ਇਹ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ? ਕੀ ਭੋਗਣਾ ਹੈ ਤੇ ਕਿਸ ਨੇ?"—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨ ਵਿਚ ਸੋਚਣਾ।
ਭਵਤਾਮ੍ ਆਦਿਪੁਰੁष ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਰ੍ ਨਾਮ ਭੂਪਤਿਃ । ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਵਂਸ਼ਪ੍ਰਭਵੋ ਯਥਾ ਮੁਕ੍ਤਸ੍ ਤਥਾ ਸ਼ृਣੁ
ਤੁਹਾਡੇ ਵਿਚ ਇਕ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਸੀ; ਉਹ ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਮਨੁੱਖ ਸੀ। ਸੁਣੋ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਮੁਕਤੀ ਨੂੰ ਪਾਇਆ।
ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁਰ੍ ਇਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤੋ ਭੂਪੋ ਭਾਸ੍ਕਰਵਂਸ਼ਜਃ । ਆਸੀਤ੍ ਪਤਿਰ੍ ਮਹੀਪਾਨਾਂ ਪਿਤॄਣਾਮ੍ ਇਵ ਧਰ੍ਮਰਾਟ੍
ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ, ਜੋ ਭਾਸਕਰ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਉਹ ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਪਿਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਮਰਾਜ ਯਮ ਮਾਲਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਹਿਮਸ਼ੀਤਸ੍ਵਭਾਵੋ ऽਪਿ ਪਦਾਰ੍ਥਾਨ੍ ਅਨ੍ਤਰ੍ ਅਸ੍ਪृਸ਼ਨ੍ । ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨੇ ਸੂਰ੍ਯਕਾਨ੍ਤਾਦ੍ਰਿਰ੍ ਇਵ ਜ੍ਵਲਤਿ ਯੋ ऽਰਿषੁ
ਉਹਦਾ ਸੁਭਾਵ ਹਿਮ ਦੇ ਜਿਹਾ ਠੰਢਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਅੰਦਰੋਂ ਸੰਸਾਰਕ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਛੁਹਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਪਰ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨਾਲ ਜੰਗ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਪਦਾ ਸੀ।
ਯਮਬਨ੍ਧੁਤ੍ਵਮ੍ ਅਰਿषੁ ਯੇਨ ਪਾਪਾਸ਼ਯੇषੁ ਚ । ਦੀਨਾਰਿਸ੍ਤ੍ਰੀਦृਸ਼ਾ ਸ਼੍ਯਾਮਵਪੁषਾ ਪ੍ਰਕਟੀਕृਤਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਯਮ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰੀ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਅਤੇ ਪਾਪੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦੇ ਕਾਲੇ ਰੂਪ ਰਾਹੀਂ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਦੁਖੀ, ਵੈਰੀ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਅਸ਼ੁਭ ਦੇਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਤਾਪੇਨਾਰ੍ਕਵਂਸ਼ਤ੍ਵਂ ਯੇਨਾਰਿषੁ ਵ੍ਯਤਨ੍ਯਤ । ਸੋਮ੍ਯਤ੍ਵਂ ਤੁ ਸੁਹृਦ੍ਵਿਪ੍ਰਵਧੂਗੁਰ੍ਵਾਦ੍ਯਬਨ੍ਧੁषੁ
ਉਸ ਦੀ ਚਮਕ ਰਾਹੀਂ, ਉਸ ਦਾ ਸੂਰਜ ਵੰਸ਼ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਸੀ; ਪਰ ਦੋਸਤਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਪਤਨੀਆਂ, ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਨਰਮਤਾ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਸੀ।
ਯਸ੍ਯਾਨਨਾਬ੍ਜਮ੍ ਆਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਰ੍ ਭ੍ਰੂਭ੍ਰਮਰੀ ਸਖੀ । ਅਮਨ੍ਯਤ ਹਰੇਰ੍ ਵਕ੍ਸ਼ẖ ਕ੍ਸ਼ਪਾਕੁਸੁਮਪੇਲਵਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਮੁਖ ਦੇ ਕੌਲ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਬਣਾਕੇ, ਲਕਸ਼ਮੀ — ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਭੌਂਹਾਂ ਮਧੁਮੱਖੀਆਂ ਵਾਂਗ ਹਨ — ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਖੀ ਸਮਝ ਕੇ, ਹਰੀ ਦੇ ਛਾਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਰਾਤ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਂਗ ਨਰਮ ਸੀ, ਘੱਟ ਮੰਨਿਆ।
ਯਸ੍ਯ ਸ਼ੀਤਲਸ਼ੁਕ੍ਲੇਨ ਯਸ਼ਸਾ ਵਲਿਤਂ ਜਗਤ੍ । ਕਰੋਤਿ ਚਕ੍ਰਵਾਕਾਨਾਂ ਪੂਰ੍ਣੇਨ੍ਦੂਦਯਵਿਭ੍ਰਮਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਠੰਡੀ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਰਤੀ ਨਾਲ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਚਕਰਵਾਕ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਪੂਰਨ ਚੰਦ ਦੇ ਉਗਣ ਦੀ ਭੁਲਾਵਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ।
ਸੋ ऽਖਣ੍ਡਸ਼ਕ੍ਤਿਪ੍ਰਸਰਂ ਸ੍ਵਾਰਾਜ੍ਯਂ ਪਰਿਪਾਲਯਨ੍ । ਕਦਾਚਿਦ੍ ਏਕਾਨ੍ਤਗਤੋ ਮਨਸਾ ਸਮਚਿਨ੍ਤਯਤ੍
ਉਹ ਆਪਣੀ ਅਖੰਡ ਰਾਜਸਤਾ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦਾ ਹੋਇਆ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਇਕੱਲਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚਣ ਲੱਗਾ।
ਜਰਾਮਰਣਸਙ੍ਕ੍ਸ਼ੋਭਸੁਖਦੁẖਖਭ੍ਰਮਸ੍ਥਿਤੇਃ । ਅਸ੍ਯ ਦृਸ਼੍ਯਪ੍ਰਪਞ੍ਚਸ੍ਯ ਕੋ ਹੇਤੁਸ੍ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਇਤਿ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਬੁਢਾਪਾ, ਮੌਤ, ਸੁਖ, ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਭੁਲਾਵੇ ਦੀ ਉਲਝਣ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਇਸ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਸੋਚਿਆ।
ਜਗਤੋ ਨ ਵਿਵੇਦਾਸੌ ਕਾਰਣਂ ਚਿਨ੍ਤਯਨ੍ਨ੍ ਅਪਿ । ਬਾਲੋ ऽਭ੍ਰਸ੍ਤਨਿਤਸ੍ਯੇਵ ਤੇਨਾਸੌ ਪਰ੍ਯਤਪ੍ਯਤ
ਉਹ ਜਦੋਂ ਵੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚਦਾ ਰਿਹਾ, ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਬੱਚਾ ਗੱਜਣ ਵਾਲੀ ਬਿਜਲੀ ਤੋਂ ਡਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਅੰਦਰੋਂ ਘਬਰਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਅਥੈਕਦਾਪृਚ੍ਛਦ੍ ਅਸੌ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾਗਤਂ ਮਨੁਮ੍ । ਪੂਜਿਤਂ ਸ੍ਵਸਭਾਸਂਸ੍ਥਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਮ੍
ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਉਸ ਨੇ ਮਨੂ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਵਿਚ ਆਏ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ।
ਸਂਯੋਜਯਤਿ ਧਾਰ੍ष੍ਟ੍ਯੇਨ ਭਗਵਨ੍ ਭੂਰਿਤੇਜਸਮ੍ । ਭਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦ ਏਵਾਯਂ ਭਵਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰष੍ਟੁਮ੍ ਓਜਸਾ
ਉਸ ਨੇ ਹੌਂਸਲੇ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਮਹਾਨ ਜੋਤ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੁੱਛਣ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਮਿਲੀ ਹੈ।"
ਸ੍ਫੁਰਤਾ ਹृਦਯੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਧੂਮਸ਼੍ਯਾਮੇਨ ਤਾਪਿਨਾ । ਦਹ੍ਯੇ ऽਹਂ ਸਂਸ਼ਯੇਨਾਨ੍ਤਰ੍ ਵਾਡਵੇਨੇਵ ਵਾਰਿਧਿਃ
ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇੱਕ ਸ਼ੱਕ ਦੀ ਅੱਗ ਧੂੰਏਂ ਵਾਂਗ ਕਾਲੀ ਸੜਕਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਅੰਦਰੂਨੀ ਅਣਸੁਲਝੇ ਸੰਦੇਹ ਨਾਲ ਮੈਂ ਅਜਿਹਾ ਸੜ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਅੰਦਰਲੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੜਦਾ ਹੈ।
ਕੁਤਸ੍ ਸਰ੍ਗੋ ऽਯਮ੍ ਆਯਾਤẖ ਕਿਂਸ੍ਵਰੂਪਸ਼੍ ਚ ਕਥ੍ਯਤੇ । ਕਥਂ ਕੇष੍ਵ੍ ਅਵਤਿष੍ਠਨ੍ਤੇ ਜਰਾਰ੍ਤਿਮਰਣਾਪਦਃ
ਇਹ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਿੱਥੋਂ ਆਈ ਹੈ, ਇਸ ਦੀ ਅਸਲ ਸੁਰਤ ਕਿਹੜੀ ਹੈ? ਇੱਥੇ ਬੁਢਾਪਾ, ਰੋਗ ਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਦੁੱਖ ਕਿਵੇਂ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ?
ਅਹਂ ਕਥਂ ਵਾ ਵਿषਮਾਦ੍ ਅਸ੍ਮਾਤ੍ ਸਂਸृਤਿਵਿਭ੍ਰਮਾਤ੍ । ਵਿਮੁਚ੍ਯੇਯ ਘਨਾਸ੍ਤੀਰ੍ਣਾਜ੍ ਜਾਲਾਦ੍ ਇਵ ਵਿਹਙ੍ਗਮਃ
ਮੈਂ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਖਤਰਨਾਕ ਭਟਕਾਵ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਪੰਛੀ ਮੋਟੇ ਜਾਲ ਵਿਚੋਂ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਤ੍ਵਮ੍ ਏਵਾਸ੍ਯ ਪ੍ਰਪਞ੍ਚਸ੍ਯ ਜਾਨਾਸਿ ਸਕਲਾ ਗਤੀਃ । ਗਮ੍ਭੀਰਸ੍ਯਾਤਿਲੋਲਸ੍ਯ ਵਰੁਣੋ ऽਮ੍ਬੁਨਿਧੇਰ੍ ਇਵ
ਤੂੰ ਹੀ ਇਸ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਾਹ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ, ਜਿਵੇਂ ਵਰੁਣ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਗਹਿਰਾਈ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ.
ਸਨ੍ਦੇਹਵृਕ੍ਸ਼ਪਰਸ਼ੁਰ੍ ਹਾਰ੍ਦਧ੍ਵਾਨ੍ਤਦਿਵਾਕਰਃ । ਪਰਮਾਮृਤਸ਼ੀਤਾਂਸ਼ੁਸ੍ ਤ੍ਵਮ੍ ਏਕḫ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਤੂੰ ਸੰਦੇਹ ਦੇ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਕੱਟਣ ਵਾਲਾ ਕੁਲ੍ਹਾੜੀ ਹੈਂ, ਦਿਲ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੂਰਜ ਹੈਂ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਾਲਾ ਚੰਦ ਹੈਂ—ਤੂੰ ਹੀ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈਂ.
ਅਹੋ ਨੁ ਚਿਰਕਾਲੇਨ ਵਿਵੇਕੇ ਪ੍ਰਵਿਕਾਸਿਨਿ । ਵਿਤਤਾਨਰ੍ਥਵਿਚ੍ਛੇਤ੍ਤਾ ਸਾਰḫ ਪ੍ਰਸ਼੍ਨਸ੍ ਤ੍ਵਯਾ ਕृਤਃ
ਵਾਹ, ਬੜੀ ਲੰਮੀ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਦੋਂ ਬੁਝਣ ਦੀ ਸਮਝ ਖਿੜੀ ਹੈ, ਤੂੰ ਅਜਿਹਾ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਿਆ ਹੈ ਜੋ ਝੂਠੇ ਮੁੱਲਾਂ ਦੀ ਗੁੱਥੀ ਨੂੰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਤੋੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸਂਸਾਰਾਮ੍ਭੋਧਿਤਰਣਂ ਪਰਂ ਵਿਸ਼੍ਰਮਣਂ ਧਿਯਃ । ਦृਸ਼੍ਯਤृਣ੍ਯਾਮਹਾਵਾਤਂ ਯਥਾਪृष੍ਟਮ੍ ਇਦਂ ਸ਼ृਣੁ
ਇਹ ਹੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਹੈ, ਮਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਆਰਾਮ ਹੈ, ਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਮ੍ਰਿਗਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਉਡਾ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਵੱਡੀ ਹਵਾ ਹੈ—ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, ਸੁਣ।
ਯਦ੍ ਇਦਂ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ ਤਨ੍ ਨਾਸ੍ਤਿ ਨृਪ ਕਿਞ੍ਚਨ । ਰਜ੍ਜ੍ਵਾਮ੍ ਇਵ ਭੁਜਙ੍ਗਤ੍ਵਮ੍ ਅਸਦ੍ ਏਵੇਦਮ੍ ਉਤ੍ਥਿਤਮ੍
ਇੱਥੇ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਰਾਜਾ, ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ; ਜਿਵੇਂ ਰੱਸੀ ਵਿੱਚ ਸੱਪ ਦੀ ਝਲਕ, ਇਹ ਸਭ ਝੂਠ ਹੀ ਉੱਭਰਿਆ ਹੈ।
ਯਥਾ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਨਗਰਂ ਯਥਾ ਵਾਰਿਮਤਿਰ੍ ਮਰੌ । ਯਥਾ ਸ਼ੁਕ੍ਤੌ ਰਜਤਤਾ ਯਥਾ ਦ੍ਵਿਤ੍ਵਂ ਸੁਧਾਨਿਧੌ
ਜਿਵੇਂ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ, ਜਿਵੇਂ ਮ੍ਰਿਗਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ, ਜਿਵੇਂ ਸਿਪ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ, ਜਿਵੇਂ ਚੰਦ ਵਿੱਚ ਦੋਹਰਾਪਣ—
ਸਰ੍ਵਂ ਮਿਥ੍ਯਾਵਭਾਸਾਤ੍ਮ ਸ੍ਫੁਰਤੀਦਮ੍ ਅਸਨ੍ਮਯਮ੍ । ਪ੍ਰਵਿਲੋਲੋਜ੍ਜ੍ਵਲਾਲਾਤਲੋਚਨਭ੍ਰਮਚਕ੍ਰਵਤ੍
ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਅਸਲ ਜਿਹਾ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਝੂਠ ਤੇ ਧੋਖੇ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਹਿਲਦੇ ਅੱਖ ਨਾਲ ਅੱਗ ਦੀ ਘੁੰਮਦੀ ਗੋਲਾਈ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਯਤ੍ ਤੁ ਨੋ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ ਯਨ੍ ਨਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਮ੍ । ਮਨष੍षष੍ਠੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਤੀਤਂ ਯਤ੍ ਖਾਦ੍ ਅਪਿ ਨਕਿਞ੍ਚਨ
ਪਰ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ 'ਕੁਝ ਨਹੀਂ' ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਨ ਤੇ ਛੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਜੋ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਹੈ—