ਯੇਨਾਯਂ ਕ੍ਸ਼ੋਭ੍ਯਤੇ ਦੇਹੋ ਮਤ੍ਤੇਭੇਨੇਵ ਪਾਦਪਃ । ਤਤ੍ ਸਨ੍ਤ੍ਯਜਸਿ ਚੇਤ੍ ਪਾਪਂ ਤਨ੍ ਮਹਾਤ੍ਯਾਗਵਾਨ੍ ਭਵਾਨ੍
ਜਿਸ ਚੀਜ਼ ਕਰਕੇ ਇਹ ਸਰੀਰ ਹਲਚਲ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਾਗਲ ਹਾਥੀ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਤੂੰ ਉਹ ਛੱਡ ਦੇਵੇਂ, ਤਾਂ ਤੂੰ ਵੱਡਾ ਤਿਆਗੀ ਤੇ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ।
ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ ਤ੍ਯਕ੍ਤੇ ਭਵੇਤ੍ ਤ੍ਯਕ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਦੇਹਾਦਿ ਭੂਪਤੇ । ਨੋ ਚੇਨ੍ ਨਿਰ੍ਦਗ੍ਧਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਏਤਦ੍ ਭੂਯੋ ਭੂਯਃ ਪ੍ਰਰੋਹਤਿ
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਰੀਰ ਆਦਿਕ ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੇਕਰ ਨਾ ਛੱਡਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਸੜ ਵੀ ਜਾਵੇ, ਇਹ ਮੁੜ ਮੁੜ ਉੱਗ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕੇਨਾਯਂ ਚਾਲ੍ਯਤੇ ਦੇਹਃ ਕਿਂ ਬੀਜਂ ਜਨ੍ਮਕਰ੍ਮਣਾਮ੍ । ਕਸ੍ਮਿਂਸ੍ ਤ੍ਯਕ੍ਤੇ ਪਰਿਤ੍ਯਕ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਭਵਤਿ ਸੁਨ੍ਦਰ
ਇਹ ਸਰੀਰ ਕਿਸ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਹਿਲਦਾ ਹੈ? ਜਨਮ ਤੇ ਕਰਮ ਦਾ ਬੀਜ ਕੀ ਹੈ? ਜਦੋਂ ਉਹ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸੋਹਣੇ, ਤਾਂ ਸਭ ਕੁਝ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਛੱਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਾਧੋ ਨ ਦੇਹਤ੍ਯਾਗੇਨ ਨ ਰਾਜ੍ਯਤ੍ਯਜਨੇਨ ਚ । ਨ ਚੋਟਜਾਦਿਪ੍ਲੋषੇਣ ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗੋ ਭਵੇਨ੍ ਨृਣਾਮ੍
ਸੱਜਣ, ਨਾ ਤਾਂ ਸਰੀਰ ਛੱਡਣ ਨਾਲ, ਨਾ ਰਾਜ ਛੱਡਣ ਨਾਲ, ਤੇ ਨਾ ਝੁੱਗੀ ਆਦਿਕ ਸਾੜਨ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਵਿਰਾਗ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਯਤ੍ ਸਰ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਤੋ ਯਚ੍ ਚ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਸਰ੍ਵੈਕਕਾਰਣੇ । ਸਰ੍ਵਸ੍ਮਿਨ੍ ਸਮ੍ਪਰਿਤ੍ਯਕ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗਃ ਕृਤੋ ਭਵੇਤ੍
ਜਦੋਂ ਹਰ ਥਾਂ ਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਉਸ ਇਕ ਹੀ ਕਾਰਨ ਵਿੱਚ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਭ ਕੁਝ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੱਡਣ ਨਾਲ ਅਸਲ ਵਿਰਾਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਗਤਂ ਸਾਰ੍ਵਂ ਹੇਯਂ ਤ੍ਯਾਜ੍ਯਂ ਚ ਸਰ੍ਵਥਾ । ਸਰ੍ਵਂ ਕਿਮ੍ ਉਚ੍ਯਤੇ ਬ੍ਰੂਹਿ ਸਰ੍ਵਤਤ੍ਤ੍ਵਵਿਦਾਂ ਵਰ
ਜੋ ਸਭ ਥਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਤੇ ਜੋ ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਛੱਡਣ ਯੋਗ ਹੈ, 'ਸਭ' ਦਾ ਅਸਲ ਮਤਲਬ ਕੀ ਹੈ? ਦੱਸੋ, ਸਭ ਤੱਤਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਵਿਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ।
ਸਾਧੋ ਸਰ੍ਵਕਲਾਧਾਰਂ ਜੀਵਪ੍ਰਾਣਾਦਿਨਾਮਕਮ੍ । ਨ ਜਡਂ ਨਾਜਡਂ ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਮ੍ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਓ ਸਾਧੂ, ਮਨ ਹੀ ਸਾਰੀਆਂ ਕਲਾਵਾਂ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜੀਵ, ਪ੍ਰਾਣ ਆਦਿ ਨਾਂਵਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਾ ਤਾਂ ਮੂੜ੍ਹ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਮੂੜ੍ਹ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ, ਪਰ ਭਟਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਰਾਜ੍ਯਾਦੇਰ੍ ਅਥ ਦੇਹਾਦੇਰ੍ ਆਸ਼੍ਰਮਾਦੇਰ੍ ਮਹੀਪਤੇ । ਸਰ੍ਵਸ੍ਯੈਵ ਮਨੋ ਬੀਜਂ ਤਰੁਬੀਜਂ ਤਰੋਰ੍ ਇਵ
ਹੇ ਰਾਜਾ, ਜਿਵੇਂ ਰੁੱਖ ਦਾ ਬੀਜ ਰੁੱਖ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਮਨ ਹੀ ਰਾਜ, ਸਰੀਰ ਜਾਂ ਆਸ਼ਰਮ ਆਦਿ ਸਭ ਕੁਝ ਦਾ ਬੀਜ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਬੀਜੇ ਸਨ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤਂ ਭਵਤ੍ਯ੍ ਅਲਮ੍ । ਸਮ੍ਭਵਾਸਮ੍ਭਵਾਦ੍ ਭੂਯਸ੍ ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗੋ ਭਵੇਦ੍ ਇਤਿ
ਜਦੋਂ ਸਭ ਕੁਝ ਦਾ ਬੀਜ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਭ ਕੁਝ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਛੱਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਾਰਨ ਨੂੰ ਤਿਆਗਣ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਤਿਆਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਂ ਧਰ੍ਮਾਦ੍ਯ੍ ਅਧਰ੍ਮਾਦਿ ਰਾਜ੍ਯਾਦਿ ਵਿਪਿਨਾਦਿ ਚ । ਸਚਿਤ੍ਤਸ੍ਯ ਪਰਂ ਦੁਃਖਂ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਯ ਪਰਂ ਸੁਖਮ੍
ਧਰਮ, ਅਧਰਮ, ਰਾਜ ਜਾਂ ਜੰਗਲ—ਇਹ ਸਭ ਮਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਦੁੱਖ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੁਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਇਦਂ ਵਿਵਰ੍ਤਤੇ ਸਰ੍ਵਂ ਚਿਤ੍ਤਮ੍ ਏਵ ਜਗਤ੍ਤਯਾ । ਦੇਹਾਦ੍ਯਾਕਾਰਜਾਲੇਨ ਬੀਜਂ ਵृਕ੍ਸ਼ਤਯਾ ਯਥਾ
ਇਹ ਮਨ ਹੀ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੇਹ ਆਦਿ ਰੂਪਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਬੀਜ ਆਪਣੀ ਟਾਹਣੀਆਂ ਵਾਲਾ ਰੁੱਖ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਮਨ ਦੇ ਅਨੇਕ ਰੂਪ ਹਨ।
ਪਾਦਪਃ ਪਵਨੇਨੇਵ ਭੂਕਮ੍ਪੇਨੇਵ ਪਰ੍ਵਤਃ । ਭਸ੍ਤ੍ਰਾ ਭਸ੍ਤ੍ਰਾਹਿਨੇਵਾਯਂ ਦੇਹਸ਼੍ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਚਾਲ੍ਯਤੇ
ਜਿਵੇਂ ਰੁੱਖ ਹਵਾ ਨਾਲ ਹਿਲਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਪਹਾੜ ਭੂਚਾਲ ਨਾਲ ਕੰਬਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਹੰਢੀ ਹੰਢੀ ਵਾਲਾ ਹਿਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਇਹ ਦੇਹ ਮਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਭੂਤੋਪਭੋਗ੍ਯਾਨਾਂ ਜਰਾਮਰਣਜਨ੍ਮਨਾਮ੍ । ਮਹਾਮਣੀਨਾਂ ਸੁਦृਢਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਸਮੁਦ੍ਗਕਮ੍
ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਭਵ, ਜਰਾ, ਮੌਤ ਅਤੇ ਜਨਮ — ਇਹ ਸਭ ਮਹਾਨ ਰਤਨਾਂ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪੇਟੀਆਂ ਸਮਝੋ, ਜੋ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹਨ।
ਚਿਤ੍ਤਂ ਜੀਵੋ ਮਨੋ ਮਾਯਾ ਪ੍ਰਾਣਸ਼੍ ਚੇਤ੍ਯਾਦਿਭਿਰ੍ ਮੁਨੇ । ਕ੍ਰਿਯਾਨੁਰੂਪੈਰ੍ ਅਭਿਧਾਵ੍ਯਾਪਾਰੈਸ਼੍ ਚਿਤ੍ਤਮ੍ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਹੇ ਮੁਨੀ, ਮਨ ਨੂੰ ਜੀਵ, ਬੁੱਧੀ, ਮਾਇਆ, ਪ੍ਰਾਣ ਆਦਿ ਕਈ ਨਾਂਵਾਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਅਤੇ ਲਕੜਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਮ੍ ਇਤਿ ਪ੍ਰਾਹੁਸ੍ ਤਸ੍ਮਿਂਸ੍ ਤ੍ਯਕ੍ਤੇ ਮਹੀਪਤੇ । ਸਰ੍ਵਾਧਿਵ੍ਯਾਧਿਸੀਮਾਨ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗਃ ਕृਤੋ ਭਵੇਤ੍
ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਮਨ ਹੀ ਹੈ, ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਜਾ ਜੀ, ਜਦੋਂ ਮਨ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਪਿੱਛੇ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਪੂਰਾ ਵਿਰਾਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚਿਤ੍ਤਤ੍ਯਾਗਂ ਵਿਦੁਸ੍ ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗਂ ਤ੍ਯਾਗਵਿਦਾਂ ਵਰ । ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਸਿਦ੍ਧੇ ਮਹਾਬਾਹੋ ਸਤ੍ਯਂ ਕੇਨਾਪਿ ਭੂਯਤੇ
ਜੋ ਮਨ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਦੀ ਸੂਝ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਵਿਰਾਗ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਬਲਵਾਨ ਬਾਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਲਈ ਹੋਰ ਕੋਈ ਸੱਚ ਜਾਣਨਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ।
ਚਿਤ੍ਤੇ ਤ੍ਯਕ੍ਤੇ ਲਯਂ ਯਾਤਿ ਦ੍ਵੈਤਮ੍ ਐਕ੍ਯਂ ਚ ਸਰ੍ਵਤਃ । ਕੇਨਚਿਦ੍ ਭੂਯਤੇ ਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਸ੍ਵਚ੍ਛਮ੍ ਏਕਮ੍ ਅਨਾਮਯਮ੍
ਜਦੋਂ ਮਨ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਹਰ ਥਾਂ ਦੋਵਾਂਪਨ ਮਿਟ ਕੇ ਇਕਤਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਹਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਕੇਵਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ — ਪਵਿੱਤਰ, ਇਕੋ, ਤੇ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਰਹਿਤ।
ਅਸ੍ਯਾਃ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਵਿਦੁਸ਼੍ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਂਸृਤੇਸ੍ ਸਸ੍ਯਸਨ੍ਤਤੇਃ । ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਤ੍ਵ੍ ਅਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਤਾਂ ਯਾਤੇ ਸ਼ਾਲੇਃ ਕ ਇਵ ਸਮ੍ਭਵਃ
ਜੋ ਲੋਕ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮਨ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਫਸਲ ਦਾ ਖੇਤ ਹੈ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਖੇਤ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਤਾਂ ਧਾਨ ਦੀ ਫਸਲ ਕਿਵੇਂ ਉੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਚਿਤ੍ਤਮ੍ ਏਵ ਵਿਚਿਤ੍ਰੇਹਂ ਭਾਵਾਭਾਵਵਿਲਾਸਿਨਾ । ਵਿਵਰ੍ਤਤੇ ऽਰ੍ਥਭਾਵੇਨ ਜਲਮ੍ ਊਰ੍ਮਿਤਯਾ ਯਥਾ
ਇੱਥੇ ਮਨ ਹੀ ਵਜੂਦ ਅਤੇ ਅਣਵਜੂਦ ਦੀ ਖੇਡ ਵਜੋਂ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਵਸਤੂਆਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਲਹਿਰੀਆਂ ਦਾ ਰੂਪ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਚਿਤ੍ਤੋਤ੍ਸਾਦਨਰੂਪੇਣ ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗੇਨ ਭੂਪਤੇ । ਸਰ੍ਵਮ੍ ਆਸਾਦ੍ਯਤੇ ਸਮ੍ਯਕ੍ ਸਾਮ੍ਰਾਜ੍ਯੇਨੇਵ ਸਰ੍ਵਦਾ
ਮਨ ਦੇ ਪੂਰੇ ਵਿਲੀਨ ਹੋਣ ਅਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਸਭ ਕੁਝ ਸੱਚਮੁੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪੂਰੇ ਰਾਜ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੂੰ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਿਲੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗਸ੍ਯ ਵਿषਯੋ ਯਥੈਵਾਨ੍ਯੋ ऽਸ੍ਤਿ ਤੇ ਤਥਾ । ਤ੍ਵਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਯਸ੍ਯ ਭਵਸਿ ਤ੍ਯਾਗਿਨ੍ ਗृਹ੍ਣਾਸਿ ਚੇਨ੍ ਨृਪ
ਜਿਵੇਂ ਪੂਰੇ ਤਿਆਗ ਦਾ ਇਕ ਵੱਖਰਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜਾ ਜੀ, ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹੋ; ਅਸਲ ਤਿਆਗੀ ਤਾਂ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ।
ਸੂਤ੍ਰਂ ਮੁਕ੍ਤਾਫਲੇਨੇਵ ਜਗਜ੍ਜਾਲਂ ਤ੍ਰਿਕਾਲਗਮ੍ । ਸਰ੍ਵਮ੍ ਅਨ੍ਤਃਕृਤਂ ਤੇਨ ਯੇਨ ਸਰ੍ਵਂ ਸਮੁਜ੍ਝਿਤਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਧਾਗਾ ਮੋਤੀ ਦੀ ਲੜੀ ਵਿਚ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਿੰਨ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਜਾਲ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਆਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਯੇਨ ਸਰ੍ਵਂ ਪਰਿਤ੍ਯਕ੍ਤਂ ਤਸ੍ਮਿਞ੍ ਸ਼ੂਨ੍ਯੇ ऽਪਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਂ । ਜਗਤ੍ ਸਰ੍ਵਂ ਤ੍ਰਿਕਾਲਸ੍ਥਂ ਤਨ੍ਤੁਰ੍ ਮੁਕ੍ਤਾਫਲੇ ਯਥਾ
ਜਿਸ ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਖਾਲੀਪਣ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਵੀ, ਪਿਛਲੇ, ਮੌਜੂਦਾ ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਤੇ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਧਾਗਾ ਮੋਤੀ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਸਸ੍ਨੇਹੇਨੇਵ ਦੀਪੇਨ ਤੇਨ ਸਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤਮ੍ । ਸ੍ਥਿਤਸ੍ ਸਰ੍ਵਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਯਸ਼੍ ਸ਼ਾਨ੍ਤੋ ऽਸ੍ਨੇਹਦੀਪਵਤ੍
ਉਸ ਵਿਆਕਤੀ ਦੁਆਰਾ, ਜਿਵੇਂ ਤੇਲ ਵਾਲਾ ਦੀਵਾ ਸਭ ਕੁਝ ਚਾਨਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਕੇ, ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇਲ ਰਹਿਤ ਦੀਵੇ ਵਾਂਗ।
ਅਸ੍ਨੇਹੇਨੇਵ ਦੀਪੇਨ ਯੇਨ ਸਰ੍ਵਂ ਤਿਰੋਹਿਤਮ੍ । ਸ ਰਾਜਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਾਤ੍ਮਾ ਸਮਸ੍ ਸਸ੍ਨੇਹਦੀਪਵਤ੍
ਜੋ ਤੇਲ ਰਹਿਤ ਦੀਵੇ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਲੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਉਹ ਚਾਨਣ ਵਾਲਾ, ਨਿਰਪੱਖ, ਤੇ ਤੇਲ ਵਾਲੇ ਦੀਵੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।
ਸਮਸ੍ਤਵਸ੍ਤੁਨਿष੍ਕਾਸੇ ਯਥਾ ਖਮ੍ ਅਵਸ਼ਿष੍ਯਤੇ । ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗੇ ਕृਤੇ ਤਾਦृਗ੍ ਵਿਜ੍ਞਾਨਮ੍ ਅਵਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਜਦੋਂ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਟ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਖਾਲੀ ਆਕਾਸ਼ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਉਂ ਹੀ, ਜਦੋਂ ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹੋ ਜਿਹੀ ਗਿਆਨ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸਮਸ੍ਤਵਸ੍ਤੂਦਾਸੋ ਹਿ ਯਥਾ ਖਂ ਨੇਤਰਨ੍ ਨृਪ । ਸਰ੍ਵਸਨ੍ਤ੍ਯਾਗ ਏਵਾਙ੍ਗ ਤਥਾ ਨਿਰ੍ਵਾਣਮ੍ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਸ਼ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬੇਪਰਵਾਹ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਰਾਜਨ, ਤੇ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਪੂਰੇ ਤਿਆਗ ਨਾਲ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗੋ ਹਿ ਸ਼ੂਨ੍ਯਾਤ੍ਮਾਪ੍ਯ੍ ਆਸ਼੍ਰਯਸ੍ ਸਰ੍ਵਸਮ੍ਪਦਾਮ੍ । ਅਨਨ੍ਤਾਨਾਮ੍ ਉਦਾਰਾਣਾਂ ਖਮ੍ ਇਵੇਦਂ ਦਿਵੌਕਸਾਮ੍
ਪੂਰਾ ਤਿਆਗ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸੁੰਨਤਾ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਦੌਲਤਾਂ ਦਾ ਆਸਰਾ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਸ਼ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੱਡਾ ਤੇ ਉੱਚਾ ਆਸਰਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗਰਸਾਪਾਨਾਜ੍ ਜਰਾਮਰਣਭੀਤਯਃ । ਨ ਕਾਸ਼੍ਚਨ ਪ੍ਰਬਾਧਨ੍ਤੇ ਖਸ੍ਯੇਵ ਮਲਲੇਖਿਕਾਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੂਰੇ ਤਿਆਗ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪੀ ਲਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੁਢਾਪੇ ਤੇ ਮੌਤ ਦੀਆਂ ਡਰਾਂ ਕਦੇ ਵੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਸ਼ 'ਤੇ ਮੈਲ ਦੀਆਂ ਲਕੀਰਾਂ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੀਆਂ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗੋ ਮਹਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਯ ਕਾਰਣਂ ਨਿਰ੍ਮਲਦ੍ਯੁਤੇਃ । ਸਰ੍ਵਂ ਤ੍ਯਜਤਿ ਖਂ ਯਸ੍ਮਾਤ੍ ਤਸ੍ਮਾਚ੍ ਛੁਦ੍ਧਂ ਸ੍ਥਿਰਂ ਬृਹਤ੍
ਪੂਰਾ ਤਿਆਗ ਵੱਡੇਪਣ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਚਮਕ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ; ਆਕਾਸ਼ ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ, ਠੀਕ ਤੇ ਵੱਡਾ ਹੈ।