ਤਸ੍ਯਾਵਚ੍ਛਿਨ੍ਨਪਾਸ਼ਸ੍ਯ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਿ ਤਾਲਤਰੋ ਰਿਪੁਃ । ਪਪਾਤਾਕ੍ਰਮਤਸ੍ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਹਰਿਰ੍ ਮੇਰੋਰ੍ ਬਡੇਰ੍ ਇਵ
ਜਦ ਉਸ ਦੇ ਬੰਨ੍ਹੇ ਟੁੱਟ ਗਏ, ਵੈਰੀ ਤਾਲ ਦੇ ਵੱਡੇ ਦਰਖ਼ਤ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਹਰੀ ਮੈਰੂ ਜਾਂ ਬੜਾ ਤੋਂ ਸਵਰਗ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦਿਆਂ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਹੋਵੇ।
ਸ ਪਤਨ੍ ਪਾਦਪਾਨ੍ ਮੋਹਾਦ੍ ਅਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਕਰਿਣਸ਼੍ ਸ਼ਿਰਃ । ਪਪਾਤੋਰ੍ਧ੍ਵ੍ਯਾਂ ਫਲਂ ਪਕ੍ਵਂ ਵਾਤਾਹਤਮ੍ ਇਵਾਕੁਲਃ
ਉਹ ਡਿੱਗਦਾ ਹੋਇਆ, ਭਟਕਾਵੇ ਵਿਚ, ਹਾਥੀ ਦੇ ਸਿਰ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਿਆ, ਤੇ ਉਲਝਣ ਵਿਚ ਹਵਾ ਨਾਲ ਟੁੱਟਿਆ ਪੱਕਾ ਫਲ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਤਂ ਪੁਰਃ ਪਤਿਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹੇਭਃ ਕਰੁਣਾਂ ਯਯੌ । ਸ੍ਫੁਰਤ੍ਸ੍ਫਾਰਗੁਣਾਸ੍ ਸਨ੍ਤਸ੍ ਸਨ੍ਤਿ ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਗਤਾਵ੍ ਅਪਿ
ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਡਿੱਗਿਆ ਦੇਖ ਕੇ, ਵੱਡਾ ਹਾਥੀ ਦਿਲੋਂ ਦਇਆ ਕਰ ਗਿਆ। ਕਿਉਂਕਿ ਚੰਗੇ ਲੋਕ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁਣ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ ਉੱਤੇ ਤਰਸ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪਤਿਤਂ ਦਲਯਾਮੀਤਿ ਕਿਂ ਨਾਮ ਮਮ ਪੌਰੁषਮ੍ । ਵਾਰਣੋ ऽਪੀਤਿ ਕਲਯਨ੍ ਨ ਜਘਾਨ ਚ ਤਂ ਰਿਪੁਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, 'ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਕੁਚਲਣ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀ ਵੱਡੀ ਬਹਾਦਰੀ ਹੈ? ਮੈਂ ਹਾਥੀ ਹੋ ਕੇ, ਇਸ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਮਾਰਨਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।' ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਰਿਆ।
ਕੇਵਲਂ ਨਿਗਡਵ੍ਯੂਹਂ ਵਿਦਾਰ੍ਯਾਸ਼ੁ ਜਗਾਮ ਹ । ਵਿਤਤਂ ਸੇਤੁਮ੍ ਉਤ੍ਸਾਰ੍ਯ ਵਿਪੁਲੌਘ ਇਵਾਮ੍ਭਸਃ
ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਜ਼ੰਜੀਰਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਿਕਲ ਗਿਆ। ਜਿਵੇਂ ਵੱਡਾ ਪਾਣੀ ਦਾ ਲਹਿਰ ਪੱਟੀ ਨੂੰ ਉਡਾ ਕੇ ਆਗੇ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਰੁਕਾਵਟ ਨੂੰ ਪਰੇ ਕਰ ਗਿਆ।
ਤਮ੍ ਅਨਾਦृਤ੍ਯ ਮਾਤਙ੍ਗੋ ਭਙ੍ਕ੍ਤ੍ਵਾ ਜਾਲਂ ਜਵਾਦ੍ ਯਯੌ । ਵਿਦਾਰ੍ਯ ਮੇਘਸਙ੍ਘਾਤਂ ਨਭਸੀਵ ਦਿਵਾਕਰਃ
ਉਸ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ ਕੇ, ਹਾਥੀ ਨੇ ਜਾਲ ਤੋੜਿਆ ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲ ਪਿਆ। ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ ਆਗੇ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉੱਧਰ ਹੀ ਚਲ ਪਿਆ।
ਗਤੇ ਗਜੇ ਸਮੁਤ੍ਤਸ੍ਥੌ ਹਸ੍ਤਿਪਸ੍ ਸ੍ਵਸ੍ਥਦੇਹਧੀਃ । ਗਜੇਨੈਵ ਸਮਂ ਤਸ੍ਯ ਵ੍ਯਥਾ ਦੂਰਤਰਂ ਗਤਾ
ਜਦੋਂ ਹਾਥੀ ਚਲਿਆ ਗਿਆ, ਹਾਥੀ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨੇ ਸਰੀਰ ਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਕੇ ਉਠਿਆ; ਹਾਥੀ ਦੇ ਜਾਣ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪੀੜ ਵੀ ਦੂਰ ਹੋ ਗਈ।
ਪ੍ਰੋਤ੍ਤਾਲਤਾਲਵਿਟਪਾਤ੍ ਸ ਤਥਾ ਪਤਿਤੋ ऽਪਿ ਸਨ੍ । ਨ ਭੇਦਮ੍ ਆਪ ਦੁਰ੍ਭੇਦਾ ਮਨ੍ਯੇ ਦੇਹਾ ਦੁਰਾਤ੍ਮਨਾਮ੍
ਉਹ ਲੰਬੇ ਤਾਲ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਤੋਂ ਡਿੱਗਿਆ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਚੋਟ ਨਹੀਂ ਆਈ; ਮੈਂ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਮਾੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਾਕਈ ਤੋੜੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।
ਵਰ੍ਧਤੇ ਪ੍ਰਾਵृषੀਵਾਬ੍ਦਃ ਕੁਕਾਰ੍ਯੇष੍ਵ੍ ਅਸਤਾਂ ਬਲਮ੍ । ਅਤੀਵਾਸੀਤ੍ ਸਮੁਤ੍ਸਾਹੀ ਸ ਗਜਾਕ੍ਰਮਣੇ ਤਦਾ
ਜਿਵੇਂ ਸਾਵਣ ਵਿੱਚ ਦਰਿਆ ਚੜ੍ਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਮਾੜੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਮੰਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਹ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਸੀ।
ਵਾਰਣਾਰਿਰ੍ ਅਸਿਂਹੋ ऽਸੌ ਗਤੇਭੋ ਦੁਃਖਮ੍ ਆਯਯੌ । ਆਗਤ੍ਯੋਪਗਤੇ ऽਨ੍ਤਰ੍ਧਿਂ ਨਿਧਾਨ ਇਵ ਨਿਰ੍ਧਨਃ
ਹਾਥੀ ਦਾ ਵੈਰੀ, ਸ਼ੇਰ, ਹਾਥੀ ਦੇ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਿਆ; ਆ ਕੇ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਲੱਭਿਆ, ਉਹ ਗਰੀਬ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਾਲੀ ਖਜ਼ਾਨੇ ਤੋਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸੋ ऽਨ੍ਵਿਯੇष ਗਜਂ ਯਤ੍ਨਾਦ੍ ਗੁਲ੍ਮਕਾਨ੍ਤਰਿਤਂ ਵਨੇ । ਪਯੋਦਪਿਹਿਤਂ ਭੋਕ੍ਤੁਂ ਰਾਹੁਰ੍ ਇਨ੍ਦੁਮ੍ ਇਵਾਮ੍ਬਰੇ
ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗੁਲਮਕ ਦੀਆਂ ਝਾੜੀਆਂ ਵਿਚ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਥੀ ਲੱਭਣ ਲਈ ਬੜੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਰਾਹੂ ਅੰਬਰ ਵਿੱਚ ਬੱਦਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਚੰਦ ਨੂੰ ਖਾਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਚਿਰੇਣਾਲਭਤੇਭੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਕਸ੍ਮਿਂਸ਼੍ਚਿਤ੍ ਕਾਨਨੇ ਸ੍ਥਿਤਮ੍ । ਵਿਸ਼੍ਰਾਮ੍ਯਨ੍ਤਂ ਤਰੁਤਲੇ ਸਮਰਾਦ੍ ਇਵ ਨਿਰ੍ਗਤਮ੍
ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਜੰਗਲ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਰਖ਼ਤ ਹੇਠਾਂ ਆਰਾਮ ਕਰਦਾ ਹਾਥੀਆਂ ਦਾ ਸਰਦਾਰ ਲੱਭ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਜੰਗ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਵਿਸ਼੍ਰਾਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।
ਅਥ ਯਤ੍ਰ ਸ੍ਥਿਤੋ ਨਾਗਸ੍ ਤਤ੍ਰ ਤਦ੍ਬਨ੍ਧਨਕ੍ਸ਼ਮਮ੍ । ਪਰਯਾ ਰਾਜਸਾਮਗ੍ਰ੍ਯਾ ਗਜਲਮ੍ਪਟਰੂਪਯਾ
ਫਿਰ, ਜਿੱਥੇ ਹਾਥੀ ਖੜਾ ਸੀ, ਉਥੇ ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਸੀ ਹੁਨਰ ਨਾਲ, ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਲਾਲਚ ਵਾਲਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਫੜਨ ਲਈ ਢੰਗ ਵਾਲਾ ਜਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ।
ਸ ਖਾਤਵਲਯਂ ਚਕ੍ਰੇ ਹਸ੍ਤਿਪਃ ਕਾਨਨੇ ਨਵਮ੍ । ਸਰ੍ਵਦਿਕ੍ਕਂ ਵਿਧਿਰ੍ ਭੂਮੌ ਸਮੁਦ੍ਰਵਲਯਂ ਯਥਾ
ਉਸ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਨਵਾਂ ਖੱਡਾ ਖੋਦ ਕੇ, ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਖਾਈ ਬਣਾਈ, ਜਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਘੇਰ ਲੱਗੀ ਹੋਵੇ।
ਉਪਰ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਥਗਯਜ੍ ਜੀਰ੍ਣਲਤੌਘੇਨ ਸ ਤਂ ਸ਼ਠਃ । ਸ਼ੂਨ੍ਯਂ ਤਨ੍ਵਭ੍ਰਜਾਲੇਨ ਸ਼ਰਤ੍ਕਾਲ ਇਵਾਮ੍ਬਰਮ੍
ਉਪਰੋਂ, ਉਸ ਚਲਾਕ ਨੇ ਉੱਕਾ ਥਾਂ ਸੁੱਕੀਆਂ ਬੇਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਪਤਲੇ ਜਾਲ ਨਾਲ ਖਾਲੀ ਵਾਂਗ ਦਿਖਾਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਅਸਮਾਨ ਸੁੰਞਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਦਿਨੈਃ ਕਤਿਪਯੈਰ੍ ਏਵ ਵਾਰਣੋ ਵਿਹਰਨ੍ ਵਨੇ । ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਨਿਪਤਿਤਃ ਖਾਤੇ ਸ਼ੁष੍ਕਾਬ੍ਧਾਵ੍ ਇਵ ਪਰ੍ਵਤਃ
ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ, ਜਦ ਹਾਥੀ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਹ ਉਸ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਸੁੱਕੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜ ਡਿੱਗ ਜਾਵੇ।
ਵ੍ਰਜਨ੍ ਸਰ੍ਪਾਕृਤੌ ਕੂਪੇ ਪਾਤਾਲਤਲਭੀषਣੇ । ਖਾਤੇ ਸ਼ੁष੍ਕਾਬ੍ਧਿਖਾਤਾਭੇ ਗਜਰਤ੍ਨਸਮੁਦ੍ਗਕੇ
ਜਦ ਹਾਥੀ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਹ ਸੱਪ ਦੀ ਆਕਾਰ ਵਾਲੀ, ਪਾਤਾਲ ਵਰਗੀ ਡਰਾਉਣੀ, ਸੁੱਕੀ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਖੱਡ ਵਾਂਗ ਖੋਦੀ ਹੋਈ, ਹਾਥੀ-ਮੋਤੀ ਦੀ ਪੇਟੀ ਵਾਂਗ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।
ਇਤਿ ਭੂਯੋ ਦृਢਂ ਬਦ੍ਧਸ੍ ਤੇਨ ਹਸ੍ਤਿਪਕੇਨ ਸਃ । ਤਿष੍ਠਤ੍ਯ੍ ਅਦ੍ਯਾਪਿ ਦੁਃਖੇਨ ਭੂਸਦ੍ਮਨਿ ਯਥਾ ਬਡਿਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਹਾਥੀ-ਫੜਨ ਵਾਲੇ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫਿਰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਅੱਜ ਵੀ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮੱਛੀ ਵਾਂਗ ਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅਹਨਿष੍ਯਤ੍ ਪੁਰੈਵਾਸੌ ਯਦ੍ਯ੍ ਅਗ੍ਰੋਪਗਤਂ ਰਿਪੁਮ੍ । ਤਨ੍ ਨਾਲਪ੍ਸ੍ਯਤ ਤਦ੍ ਦੁਃਖਂ ਗਜਃ ਖਾਤਨਿਬਨ੍ਧਨਮ੍
ਜੇ ਹਾਥੀ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹੇ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਦੁੱਖ ਨਾ ਸਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ।
ਮੌਰ੍ਖ੍ਯਾਦ੍ ਆਗਾਮਿਨਂ ਕਾਲਂ ਵਰ੍ਤਮਾਨਕ੍ਰਿਯਾਕ੍ਰਮੈਃ । ਅਸ਼ੋਧਯਨ੍ ਨਰੋ ਦੁਃਖਂ ਯਾਤਿ ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਗਜੋ ਯਥਾ
ਮੂਰਖਤਾ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਵਰਤਮਾਨ ਕੰਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦਾ, ਉਹ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਦੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਫਸ ਜਾਂਦਾ।
ਮੁਕ੍ਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਨਿਗਡਾਦ੍ ਇਤਿ ਤੁष੍ਟੋ ऽਪਿ ਵਾਰਣਃ । ਦੂਰਸ੍ਥੋ ऽਪਿ ਪੁਨਰ੍ ਬਦ੍ਧੋ ਮੌਰ੍ਖ੍ਯਂ ਕ੍ਵੇਵ ਨ ਬਾਧਤੇ
ਹਾਥੀ ਜੇਕਰ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਸੋਚੇ ਕਿ ਮੈਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਜੰਜੀਰ ਤੋਂ ਛੁਟ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਵੀ ਉਹ ਦੂਰੋਂ ਮੁੜ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਮੂਰਖਤਾ ਕਿੱਥੇ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ?
ਮੌਰ੍ਖ੍ਯਂ ਨਿਬਨ੍ਧਨਮ੍ ਅਵੈਹਿ ਪਰਂ ਮਹਾਤ੍ਮਨ੍ ਬਨ੍ਧੋ ਨ ਬਨ੍ਧ ਇਹ ਚੇਤਸਿ ਤਦ੍ਵਿਯੁਕ੍ਤੇ । ਆਤ੍ਮੋਦਯੇ ਤ੍ਰਿਜਗਦ੍ ਆਤ੍ਮਮਯਂ ਸਮਸ੍ਤਮ੍ ਅਸ਼੍ਵੇ ਸ੍ਥਿਤਸ੍ਯ ਸਹਯਾ ਨਨੁ ਸਰ੍ਵਭੂਮਿਃ
ਮੂਰਖਤਾ ਹੀ ਅਸਲ ਬੰਨ੍ਹ ਹੈ, ਇਹ ਜਾਣ ਲੈ, ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ; ਜੇ ਮਨ ਇਸ ਤੋਂ ਅਜ਼ਾਦ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਬੰਨ੍ਹ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ। ਜਦੋਂ ਆਤਮਾ ਉਭਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਿੰਨੋ ਜਗਤ ਆਤਮਮਈ ਹੀ ਦਿਸਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਘੋੜੇ ਤੇ ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਆਪਣੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।
ਮਣਿਸਾਧਨਵਨ੍ਯੇਭਬਨ੍ਧਨਾਦ੍ਯ੍ ਅਮਰਾਤ੍ਮਜ । ਸੂਚਿਤਂ ਸਤ੍ਕਥਾਜਾਲਂ ਪੁਨਰ੍ ਮੇ ਪ੍ਰਕਟੀਕੁਰੁ
ਅਮਰ ਦੇ ਪੁੱਤ, ਤੂੰ ਮਣੀ, ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ, ਜੰਗਲੀ ਹਾਥੀ ਅਤੇ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸ ਚੁੱਕਾ ਹੈਂ। ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਚੰਗੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੀ ਲੜੀ ਫਿਰ ਸਾਫ਼ ਕਰ।
ਵਾਕ੍ਯਾਰ੍ਥਦृष੍ਟੇਰ੍ ਨਿष੍ਪਤ੍ਤ੍ਯਾ ਹृਦ੍ਗृਹੇ ਚਿਤ੍ਤਭਿਤ੍ਤਿषੁ । ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਸਤ੍ਕਥਾਚਿਤ੍ਰਂ ਚਿਤ੍ਰਮ੍ ਉਨ੍ਮੀਲਯਾਮਿ ਤੇ
ਬੋਲਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਨੂੰ ਦਿਲ ਦੇ ਘਰ ਅਤੇ ਮਨ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ 'ਤੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਸੁਣ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਵਧੀਆ ਕਹਾਣੀ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਯੋ ऽਸੌ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਰ੍ਥਕੁਸ਼ਲਸ੍ ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਾਨੇ ਤ੍ਵ੍ ਅਪਣ੍ਡਿਤਃ । ਰਤ੍ਨਸਂਸਾਧਨੇ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਸ੍ ਸ ਤ੍ਵਮ੍ ਏਵ ਮਹੀਪਤੇ
ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਹੋਸ਼ਿਆਰ ਹੈ ਪਰ ਸੱਚ ਦੀ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਅਣਜਾਣ ਹੈ, ਉਹ ਮਣੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਜਾ, ਉਹ ਤੂੰ ਹੀ ਹੈਂ।
ਤਜ੍ਜ੍ਞੋ ਭਵਸਿ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੇषੁ ਰਵਿਰ੍ ਮੇਰੁਤਟੇष੍ਵ੍ ਇਵ । ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਾਨੇ ਤੁ ਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤੋ ਨ ਤ੍ਵਂ ਦृषਦ੍ ਇਵਾਮ੍ਬਰੇ
ਤੂੰ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ ਹੈਂ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ 'ਤੇ ਸੂਰਜ। ਪਰ ਸੱਚ ਦੀ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਤੂੰ ਟਿਕਿਆ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰ।
ਵਿਦ੍ਧਿ ਚਿਨ੍ਤਾਮਣਿਂ ਸਾਧੋ ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗਮ੍ ਅਕृਤ੍ਰਿਮਮ੍ । ਤਮ੍ ਅਨ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਦੁਃਖਾਨਾਂ ਸਂਸਾਧਯਸਿ ਸ਼ੁਦ੍ਧਧੀਃ
ਹੇ ਭਲੇ ਮਨੁੱਖ, ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤੇ ਸੱਚੀ ਵਿਰਾਗਤਾ ਹੀ ਚਿੰਤਾਮਣੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਮਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦਾ ਅੰਤ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈਂ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗੇਨ ਸ਼ੁਦ੍ਧੇਨ ਸਰ੍ਵਮ੍ ਆਸਾਦ੍ਯਤੇ ऽਨਘ । ਸਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗੋ ਹਿ ਸਾਮ੍ਰਾਜ੍ਯਂ ਕਿਂ ਚਿਨ੍ਤਾਮਣਿਨਾ ਭਵੇਤ੍
ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜੀ, ਜਦੋਂ ਮਨ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਕੇ ਸਭ ਕੁਝ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸਭ ਕੁਝ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੂਰੀ ਵਿਰਾਗਤਾ ਦੀ ਰਾਜਗੱਦੀ—ਚਿੰਤਾਮਣੀ ਵੀ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ?
ਸਿਦ੍ਧਸ੍ ਸ ਸਰ੍ਵਸਨ੍ਤ੍ਯਾਗਸ੍ ਸਾਧੋ ਸਂਸਾਧਿਤਸ੍ ਤਵ । ਖਰ੍ਵੀਕੁਰ੍ਵਞ੍ ਜਗਦ੍ਭੂਤਿਂ ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਸ੍ਯਾਤ੍ਮੋਦਯੋ ਯਥਾ
ਹੇ ਭਲੇ ਜੀ, ਤੂੰ ਪੂਰੀ ਵਿਰਾਗਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਈ ਹੈ, ਤੇ ਤੂੰ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਂ। ਜਿਵੇਂ ਵਿਂਧਿਆ ਪਹਾੜ ਦੀ ਉਚਾਈ ਆਪਣੇ ਉਤਸ਼ਾਅ ਨਾਲ ਘਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਨੂੰ ਛੋਟਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸਨ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤਂ ਭਵਤਾ ਰਾਜ੍ਯਂ ਸਦਾਰਧਨਬਾਨ੍ਧਵਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੇਵ ਜਗਤ੍ਸਰ੍ਗਵ੍ਯਾਪਾਰਸ੍ ਸ੍ਵਨਿਸ਼ਾਗਮੇ
ਤੂੰ ਰਾਜ, ਪਤਨੀ, ਧਨ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ ਹਨ; ਜਿਵੇਂ ਬ੍ਰਹਮ ਰਾਤ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।