ਸ ਕਦਾਚਿਨ੍ ਨृਪਸ੍ ਸ੍ਵਸ੍ਥਸ੍ ਸੁष੍ਵਾਪਾਸ੍ਤਮਿਤੇਹਿਤਃ । ਪੁਰੋਭਾਵਿਨਿਜਾਚਾਰਸ੍ ਸ੍ਵਂ ਕਾਰ੍ਯਮ੍ ਇਵ ਕਾਰਣੇ
ਇਕ ਵਾਰੀ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਆਰਾਮ ਵਿਚ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਹ ਅੱਗੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਅਨੁਭਵ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਾਰਨ ਵਿਚ ਹੀ ਫਲ ਮੌਜੂਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਅਪਸ਼੍ਯਦ੍ ਆਤ੍ਮਨਿ ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ ਸੁਰਸ੍ਤ੍ਰੀਤ੍ਵਮ੍ ਅਨਿਨ੍ਦਿਤਮ੍ । ਵृਕ੍ਸ਼ਃ ਕੇਸਰਸੋਲ੍ਲਾਸੋ ਮਞ੍ਜਰੀਤ੍ਵਮ੍ ਇਵੋਦਿਤਮ੍
ਸੁਪਨੇ ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਿਨਾ ਦੋਸ਼ ਦੇਵੀਆਂ ਵਾਂਗ ਦੇਖਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਰੁੱਖ ਆਪਣੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਰੇਸ਼ੇ ਨਾਲ ਮੰਜਰੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਾ ਰੇਮੇ ਸੁਰਸੇਨਾਸੁ ਦੇਵੋਦ੍ਯਾਨਸ੍ਥਲੀषੁ ਚ । ਕ੍ਸ਼ੀਰਾਮ੍ਭੋਧਿਤਰਙ੍ਗੇषੁ ਲੋਲੇਵ ਹਰਿਵਲ੍ਲਭਾ
ਉਹ ਦੇਵੀ ਸੁਰਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਵਿਚ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ ਹੋਈ, ਦੂਧ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਲਹਿਰਾਂ ਉੱਤੇ, ਹਰਿ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਵਾਂਗ।
ਸੁष੍ਵਾਪ ਸੈਕਦਾ ਬਾਲਾ ਮਤ੍ਤੋਦ੍ਯਾਨਲਤਾਗृਹੇ । ਸਂਸ਼ਾਨ੍ਤਸ੍ਵਮਨਸ੍ਸ੍ਪਨ੍ਦਂ ਗਨ੍ਧਲੇਖੇਵ ਪਙ੍ਕਜੇ
ਇਕ ਵਾਰੀ, ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀ ਮਸਤ ਬਾਗ ਦੀ ਲਤਾ-ਝੋਪੜੀ ਵਿਚ ਸੁੱਤੀ, ਉਸਦਾ ਮਨ ਬਿਲਕੁਲ ਸ਼ਾਂਤ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਮਲ ਵਿਚ ਸੁਗੰਧ ਦੀ ਲਕੀਰ ਰਹਿ ਜਾਵੇ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ਾਤ੍ਮਨ੍ਯ੍ ਅਥ ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ ਸਂਸਰ੍ਗਵਸ਼ਤੋਦਿਤਮ੍ । ਮृਗੀਤ੍ਵਮ੍ ਆਤ੍ਮਨਿ ਸ੍ਵੈਰਮ੍ ਆਵਰ੍ਤਤ੍ਵਮ੍ ਇਵਾਮ੍ਬੁਤਾ
ਫਿਰ, ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ, ਮਿਲਾਪ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹਿਰਣ ਵਾਂਗ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਘੁੰਮਦੀ ਰਹੀ, ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੀ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਾ ਮृਗੀ ਲੋਲਨਯਨਾ ਕਦਾਚਿਨ੍ ਨਿਦ੍ਰਯਾਹृਤਾ । ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਵਲ੍ਲੀਤ੍ਵਂ ਸ੍ਵਾਭ੍ਯਾਸਾਦ੍ ਰੂਢਮ੍ ਆਤ੍ਮਨਿ
ਉਹ ਹਿਰਣ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹਿਲਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਸਨ, ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਨੀਂਦ ਦੇ ਵਸ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬੇਲ ਵਾਂਗ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਦਤ ਵਿੱਚ ਪੱਕੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਤਿਰ੍ਯਞ੍ਚੋ ऽਪਿ ਪ੍ਰਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਸ੍ਵਪ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਵਭਾਵਤਃ । ਦृष੍ਟਾਨ੍ਤੋ ऽਤ੍ਰ ਸ਼ੁਕਾਸ਼੍ਵੇਭਸਞ੍ਜ੍ਞਾਸ੍ਮਰਣਮ੍ ਅਕ੍ਸ਼ਤਮ੍
ਜਾਨਵਰ ਵੀ ਮਨ ਦੇ ਸੁਭਾਵ ਕਰਕੇ ਸੁਪਨੇ ਵੇਖਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਤੋਤਾ, ਘੋੜਾ ਤੇ ਮਧੂਮੱਖੀ ਦੀ ਯਾਦ ਨੂੰ ਘਟਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੈ।
ਸਾ ਬਭੂਵ ਲਤਾ ਪੁष੍ਪਫਲਪਲ੍ਲਵਸ਼ਾਲਿਨੀ । ਵਨਦੇਵੀਵਨੋਦ੍ਯਾਨਲਤਾਗृਹਵਿਲਾਸਿਨੀ
ਉਹ ਬੇਲ ਬਣ ਗਈ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਫੁੱਲ, ਫਲ ਤੇ ਨਰਮ ਪੱਤੇ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਤੇ ਜੋ ਜੰਗਲ ਦੀ ਦੇਵੀ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਤੇ ਬੇਲਾਂ ਵਾਲੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ।
ਬੀਜਾਨ੍ਤਸ੍ਸ੍ਥਾਙ੍ਕੁਰਾਕਾਰਰੂਪਯੇਹਾਧਿਰੂਢਯਾ । ਸਾਪਸ਼੍ਯਦ੍ ਅਨ੍ਤਸ੍ਸਂਵਿਤ੍ਤ੍ਯਾ ਸ੍ਫੁਟਂ ਲਵਨਮ੍ ਆਤ੍ਮਨਃ
ਬੀਜ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅੰਕੁਰ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅੰਦਰਲੀ ਸੂਝ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਲੂਣੀ ਮਿੱਠਾਸ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ।
ਕਞ੍ਚਿਤ੍ ਕਾਲਂ ਸੁषੁਪ੍ਤਸ੍ਥਕਲਯਾ ਜਡਤਾਂ ਘਨਮ੍ । ਅਨੁਭੂਯ ਦਦਰ੍ਸ਼ਾਥ ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਾਨਂ ਭ੍ਰਮਰਂ ਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਉਹ ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਵਰਗੇ ਗਹਿਰੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਰਹੀ, ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮਧੁਮੱਖੀ ਬਣ ਕੇ ਉਥੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ।
षਟ੍ਪਦੋ ਵਿਜਹਾਰਾਥ ਵਨੇ ਵਨਲਤਾਸ੍ਵ੍ ਅਸੌ । ਪਦ੍ਮਿਨੀषੁ ਚ ਫੁਲ੍ਲਾਸੁ ਤਰੁਣੀष੍ਵ੍ ਇਵ ਵਲ੍ਲਭਃ
ਉਹ ਮਧੁਮੱਖੀ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਲਤਾਵਾਂ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦੀ ਫਿਰੀ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਪ੍ਰੇਮੀ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਕਮਲਾਂ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀਆਂ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ।
ਬਿਮ੍ਬਾਧਰਂ ਵਿਦਲਯਨ੍ ਸ੍ਵਾਦਯਨ੍ ਕੌਸੁਮਂ ਮਧੁ । ਸ੍ਵਪਨ੍ ਕੁਸੁਮਸ਼ਯ੍ਯਾਸੁ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਲ੍ਲੀਵਿਲਾਸਿਨੀਃ
ਫੁੱਲਾਂ ਦਾ ਮਧੁ ਚੱਖਦਿਆਂ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਹੋਠਾਂ ਦਾ ਸੁਆਦ ਲੈਂਦਿਆਂ, ਉਹ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਸੈਜਾਂ 'ਤੇ ਸੁੱਤੀ, ਲਤਾਵਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਸੁਖ ਭੋਗ ਕੇ।
ਸ ਬਭੂਵ ਸਰੋਜਿਨ੍ਯਾਂ ਵ੍ਯਸਨੀ ਬਿਸਨਾਲਵਤ੍ । ਕ੍ਵਚਿਦ੍ ਏਵ ਰਤਿਂ ਯਾਤਿ ਚੇਤੋ ਜਡਮਤੇਰ੍ ਅਪਿ
ਉਹ ਕਮਲ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਦੀ ਡੰਡ ਵਿੱਚ ਰੇਸ਼ਾ ਫਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੂਰਖ ਮਨ ਵੀ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਕਿਸੇ ਥਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਲੱਭ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਤਾਮ੍ ਆਜਗਾਮ ਨਲਿਨੀਂ ਪਰਿਲੋਡਯਿਤੁਂ ਗਜਃ । ਰਮ੍ਯਵਸ੍ਤੁਕ੍ਸ਼ਯਾਯੈਵ ਮੂਢਾਨਾਂ ਜृਮ੍ਭਤੇ ਮਨਃ
ਫਿਰ ਇੱਕ ਹਾਥੀ ਆਇਆ, ਉਸ ਕਮਲ ਨੂੰ ਕੁਚਲਣ ਲਈ। ਸੁੰਦਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ, ਮੂਰਖਾਂ ਦਾ ਮਨ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਨਲਿਨੀਮਥਨੇਨੈਵ ਸਮਂ ਤੇਨ ਸ षਟ੍ਪਦਃ । ਗੁਣਵਤ੍ਤਾਨ੍ਤਰੇ ਰੂਢਿਰ੍ ਇਵ ਚੂਰ੍ਣਤ੍ਵਮ੍ ਆਯਯੌ
ਜਿਵੇਂ ਕਮਲ ਨੂੰ ਮਸਲਣ ਨਾਲ ਮਧੁਮੱਖੀ ਵੀ ਉਸ ਨਾਲ ਹੀ ਕੁਚਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਵੀ ਸੁੱਕੇ ਖੂਨ ਵਾਂਗ ਰੇਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭ੍ਰਮਰੋ ਵਾਰਣਾਲੋਕਾਦ੍ ਵਾਰਣਾਲੋਕਭਾਵਨਾਤ੍ । ਦਦਰ੍ਸ਼ਾਤ੍ਮਾਨਮ੍ ਆਲੋਲਮਤ੍ਤਹਸ੍ਤਿਤਯੋਦਿਤਮ੍
ਮਧੁਮੱਖੀ ਨੇ ਹਾਥੀ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਜਾਂ ਹਾਥੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹਿਲਦੇ ਹੋਏ, ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ।
ਸ਼ੁष੍ਕਸਾਗਰਗਮ੍ਭੀਰੇ ਗਜਃ ਖਾਤੇ ਪਪਾਤ ਹ । ਤਮੋਘਨਘਨੇ ਸ਼ੂਨ੍ਯੇ ਸਂਸਾਰ ਇਵ ਜੀਵਕਃ
ਸੁੱਕੇ, ਡੂੰਘੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਹਾਥੀ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਜੀਵ ਘਣੇ ਹਨੇਰੇ ਦੀ ਖਾਲੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਭੂਵ ਵਲ੍ਲਭੋ ਰਾਜ੍ਞੋ ਮਹਾਨ੍ ਪਰਬਲਾਨ੍ਤਕਃ । ਸਦਾ ਮਦਬਲਕ੍ਸ਼ੀਵੋ ਘੂਰ੍ਣਨ੍ਨ੍ ਇਵ ਨਿਸ਼ਾਚਰਃ
ਉਹ ਰਾਜੇ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਬਣ ਗਿਆ, ਵੱਡਾ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲਾ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ, ਡੋਲਦਾ ਹੋਇਆ ਜਿਵੇਂ ਰਾਤ ਦਾ ਰੱਖਵਾਲਾ।
ਕਦਾਚਿਦ੍ ਅਰਿਨਿਸ੍ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਚ੍ਛਿਨ੍ਨਸ੍ ਸੋ ऽਸ੍ਤਮ੍ ਉਪਾਯਯੌ । ਵਿਵੇਕਾਸਿਲਤਾਲੂਨਰੂਪੋ ਜੀਵ ਇਵਾਤ੍ਮਨਿ
ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਵਿੱਢ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਜੀਵ ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਚਟਾਨ ਤੋਂ ਵੰਞ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਰੂਪ ਗੁਆ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਪਸ਼੍ਯਨ੍ ਗਜਘਟਾਕੁਮ੍ਭਮਣੀਨ੍ ਪ੍ਰੋਚ੍ਛਲਿਤਾਨ੍ ਅਲੀਨ੍ । ਉਤ੍ਕ੍ਰਾਮਨ੍ ਸ ਗਜਾਜ੍ ਜੀਵੋ ਭੂਯੋ ਦ੍ਰਾਗਿਤ੍ਯ੍ ਅਭੂਦ੍ ਅਲਿਃ
ਹਾਥੀ ਦੇ ਸਿਰ ਦੀ ਪੱਗ ਅਤੇ ਘੜਿਆਂ ਤੋਂ ਮੋਤੀ Bikharੇ ਹੋਏ ਵੇਖ ਕੇ, ਜੀਵ ਹਾਥੀ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫ਼ੌਰਨ ਫਿਰ ਮਧੁਮੱਖੀ ਬਣ ਗਿਆ।
ਸੇਵਮਾਨੋ ਵਨਲਤਾਃ ਪੁਨਰ੍ ਆਯਾਤ੍ ਸ ਪਦ੍ਮਿਨੀਮ੍ । ਦੁਸ੍ਤਰੋ ਹਿ ਚਿਰਾਭ੍ਯਾਸੋ ਵਾਸਨਾਨਾਮ੍ ਅਬੋਧਤਃ
ਜੰਗਲ ਦੀਆਂ ਬੇਲਾਂ ਵਿਚ ਘੁੰਮਦਿਆਂ, ਉਹ ਮੁੜ ਕਮਲਾਂ ਵਾਲੇ ਝੀਲ ਵੱਲ ਆ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਅਗਿਆਨ ਵਿਚ ਛੱਡਣੀ ਬਹੁਤ ਔਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਹਸ੍ਤਿਖੁਰਾਕ੍ਰਾਨ੍ਤ੍ਯਾ ਪੁਨਰ੍ ਆਚੂਰ੍ਣਤਾਂ ਯਯੌ । ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਸ੍ਥਹਂਸਸਂਵਿਤ੍ਤ੍ਯਾ ਬਭੂਵ ਕਲਹਂਸਕਃ
ਉਥੇ, ਹਾਥੀ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠਾਂ ਆ ਕੇ, ਉਹ ਫਿਰ ਰੇੜ੍ਹ ਹੋ ਗਿਆ; ਪਰ ਨੇੜਲੇ ਹੰਸ ਦੀ ਸੂਝ ਨਾਲ, ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਹੰਸ ਬਣ ਗਿਆ।
ਸ ਹਂਸਃ ਫੁਲ੍ਲਪਦ੍ਮਾਸੁ ਸਰਸੀषੁ ਚਿਰਂ ਚਰਨ੍ । ਕਦਾਚਿਦ੍ ਬਹੁਭਿਰ੍ ਹਂਸੈਸ੍ ਸਙ੍ਗਤੋ ਵਿਰਰਾਜ ਹ
ਉਹ ਹੰਸ ਕਮਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਤੱਕ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ; ਕਈ ਵਾਰੀ ਹੋਰ ਹੰਸਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਉਹ ਚਮਕਦਾ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਂਸਾਤ੍ਮਿਕਾ ਸਂਵਿਦ੍ ਅਸ਼ਬ੍ਦਾਰ੍ਥਵਤੀ ਮਨਾਕ੍ । ਤਤ੍ਰ ਪੁਸ੍ਫੋਰ ਤਸ੍ਯਾਨ੍ਤਃ ਪ੍ਰਾਗ੍ਜਾਣ੍ਡਰਸਬਰ੍ਹਿਵਤ੍
ਉਥੇ, ਪਰਮ ਹੰਸ ਰੂਪ ਚੇਤਨਾ, ਜੋ ਬੋਲਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਅਰਥ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਅਚਾਨਕ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਖਿੜੀ, ਜਿਵੇਂ ਹੰਸ ਦੇ ਅੰਡੇ ਵਿਚ ਰੋਆਂ ਉਗਦੇ ਹਨ।
ਸ ਤਾਂ ਵਿਭਾਵਯਨ੍ ਦੂਰਾਦ੍ ਦृਢਂ ਦਾਸ਼ੇषੁਣਾ ਹਤਃ । ਤਤ੍ਸਂਵਿਤ੍ਤ੍ਯਨੁਸਨ੍ਧਾਨਾਜ੍ ਜਾਤਃ ਪਦ੍ਮਜਸਾਰਸਃ
ਉਹ ਪੰਛੀ, ਦੂਰੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਦੇ ਤੀਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਯਾਦ ਨਾਲ, ਉਹ ਕਮਲ ਦੇ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਾ ਹੰਸ ਬਣ ਗਿਆ।
ਤਤ੍ਰਾਤਿਸਨ੍ਤਤਵਿਵੇਕਵਚੋਵਿਲਾਸੈਰ੍ ਆਬੋਧਿਤੋ ऽਧਿਗਤਪਾਵਨਵਸ੍ਤੁਦृष੍ਟਿਃ । ਮੁਕ੍ਤਸ੍ ਸ੍ਥਿਤੋ ਨਨੁ ਯੁਗਾਨ੍ਤਵਿਧੌ ਵਿਦੇਹਮੁਕ੍ਤੇਨ ਤੇਨ ਕਿਲ ਭਾਵ੍ਯਮ੍ ਅਵਸ਼੍ਯਮ੍ ਏਵ
ਉਥੇ, ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਸੋਚ ਅਤੇ ਅਸੋਚ ਦੀ ਖੇਡ ਨਾਲ ਉਹ ਜਾਗਰੂਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹਕੀਕਤ ਦੀ ਦਰਸ਼ਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਰਹਿ ਗਿਆ ਅਤੇ ਜੁਗ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਦੇਹ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਬਣੇਗਾ।
ਸ ਕਦਾਚਿਦ੍ ਦਦਰ੍ਸ਼ਾਥ ਰੁਦ੍ਰਂ ਰੁਦ੍ਰਪੁਰੇ ਖਗਃ । ਵੈਰਿਞ੍ਚਨਲਿਨੀਨਾਲਲੀਲਾਲਾਨੇਭਲੀਲਯਾ
ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਉਹ ਪੰਛੀ ਨੇ ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਕਮਲ-ਝੀਲ ਦੀ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਸੀ।
ਤਤ੍ਰ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ ਅਭੂਤ੍ ਤਸ੍ਯ ਰੁਦ੍ਰੋ ऽਹਮ੍ ਇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਾ । ਪ੍ਰਤਿਬਿਮ੍ਬਂ ਵਰਾਦਰ੍ਸ਼ੇ ਝਗਿਤ੍ਯ੍ ਏਵ ਹਿ ਬਿਮ੍ਬਤਿ
ਉਥੇ, ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪੱਕੀ ਸੋਚ ਆਈ: 'ਮੈਂ ਰੁਦ੍ਰ ਹਾਂ', ਜਿਵੇਂ ਚੰਗੀ ਆਇਨੇ ਵਿੱਚ ਚਿੱਤਰ ਤੁਰੰਤ ਉਭਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਰੁਦ੍ਰੀਭੂਤਵਪੁਸ੍ ਤਤ੍ਰ ਤਨੁਂ ਤਤ੍ਯਾਜ ਤਾਮ੍ ਅਸੌ । ਗਨ੍ਧਃ ਪਵਨਤਾਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ ਕੁਸੁਮਸ੍ਤਬਕਂ ਯਥਾ
ਉਥੇ ਰੁਦਰ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਰੁਦ੍ਰੋ ऽਥ ਰੁਦ੍ਰਭਵਨੇ ਵਿਜਹਾਰ ਯਦृਚ੍ਛਯਾ । ਤੈਸ੍ ਤੈਸ਼੍ ਸ਼ਿਵਪੁਰਾਚਾਰੈਰ੍ ਗਣਗੋष੍ਠੀਗਰਿष੍ਠਯਾ
ਫਿਰ ਰੁਦਰ, ਰੁਦਰ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਰੀਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸੰਗਤੀਆਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਵਾਲੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਫਿਰਦਾ ਰਿਹਾ।