ਇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯਵਤ੍ ਤ੍ਵ੍ ਅਨ੍ਤਸ੍ ਸਮ੍ਯਗ੍ਜ੍ਞਾਨਾਨ੍ ਮਨੋ ਮੁਨੇਃ । ਨਾਸ੍ਤਮ੍ ਏਤਿ ਨ ਚੋਦੇਤਿ ਨ ਚਾਨ੍ਤਃ ਪਰਿਤਪ੍ਯਤੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੂਰੀ ਪੱਕੀ ਸਮਝ ਨਾਲ, ਸਚੀ ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ, ਸੰਤ ਦਾ ਮਨ ਨਾ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਡੁੱਬਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਅੰਦਰੋਂ ਕਦੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਪਰਤਾਮ੍ ਏਵ ਤਾਂ ਸੋ ऽਨ੍ਤਰ੍ ਅਨੁਤ੍ਤਰਪਦਸ੍ਥਿਤਾਮ੍ । ਆਦਤ੍ਤੇ ਤਿਤ੍ਤਿਰਿਰ੍ ਮृਦ੍ਵੀਂ ਤृਣਕੋਟਿਮ੍ ਇਵਾਮਲਾਮ੍
ਉਹ ਅੰਦਰੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਵਧੀਆ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਹੀ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹਕੀਕਤ 'ਚ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਟਿੱਟੀ ਚਿੜੀ ਨਰਮ ਤੇ ਸਾਫ਼ ਘਾਹ ਦੀ ਪੱਤੀ ਚੁੱਕਦੀ ਹੈ।
ਏਤਦਰ੍ਥਮ੍ ਅਸਤ੍ਯੇ ऽਸ੍ਮਿਨ੍ ਨਾਸ੍ਥਾ ਕਾਰ੍ਯਾ ਮਨਾਗ੍ ਅਪਿ । ਸੁਰਜ੍ਜ੍ਵੇਵ ਬਲੀਵਰ੍ਦੋ ਬਧ੍ਯਤੇ ਜਨ੍ਤੁਰ੍ ਆਸ੍ਥਯਾ
ਇਸ ਝੂਠੀ ਦੁਨੀਆ 'ਚ, ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਵੀ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਜਿਵੇਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਲਦ ਰੱਸੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਜੀਵ ਲਗਾਵਟ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅਸਤ੍ਸ੍ਵਪ੍ਨਂ ਦृਢਮ੍ ਇਦਮ੍ ਇਤਿ ਨਿਰ੍ਣੀਯ ਬੁਦ੍ਧਿਤਃ । ਆਸ੍ਥਾਰਹਿਤਯਾ ਦृष੍ਟ੍ਯਾ ਵਿਹਰ੍ਤਵ੍ਯਮ੍ ਇਹਾਨਘ
ਬੁਧੀ ਨਾਲ ਇਹ ਨਿਸਚਿਤ ਕਰਕੇ ਕਿ ਇਹ ਪੱਕਾ ਪਰ ਝੂਠਾ ਸੁਪਨਾ ਹੈ, ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜੀ, ਇੱਥੇ ਲਗਾਵਟ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਜੀਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਮ੍ ਏਵ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਯਸ੍ਯ ਨ ਪ੍ਰਤਿਭਾਸਤੇ । ਸੋ ऽਨ੍ਤਸ਼੍ਸ਼ੀਤਲਤਾਮ੍ ਏਤਿ ਦਿਨਾਨ੍ਤੇ ਭੁਵਨਂ ਯਥਾ
ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਫਰਜ ਵੀ ਫਰਜ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ, ਉਹ ਅੰਦਰੋਂ ਠੰਢਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਜਿਵੇਂ ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਠੰਢੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਵਿਭਾਗਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਪਦਾਰ੍ਥਪਟਲਵ੍ਰਜੇ । ਆਭਾਸਮਾਤ੍ਰਸਾਮਾਨ੍ਯਮ੍ ਇਦਮ੍ ਆਲੋਕਯਾਨਘ
ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜੀ, ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖਤਾ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸਿਰਫ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਝਲਕ ਵਾਂਗ ਹੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਆਭਾਸਮਾਤ੍ਰਕਂ ਰਾਮ ਚਿਨ੍ਤਾਮਰ੍ਸ਼ਕਲਙ੍ਕਿਤਮ੍ । ਤਤਸ੍ ਤਦ੍ ਅਪਿ ਸਨ੍ਤ੍ਯਜ੍ਯ ਨਿਰਾਭਾਸੋ ਭਵੋਤ੍ਤਮਃ
ਹੇ ਰਾਮਾ, ਇਹ ਸਿਰਫ ਝਲਕ ਹੀ ਹੈ ਜੋ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਨਾਲ ਰੰਗੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਛੱਡ ਦੇ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਝਲਕਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉੱਤਮ ਜੀਵਨ ਜੀਵ।
ਚਿਦਾਕਾਸ਼ਮਯੋ ਨਿਤ੍ਯਸ੍ ਸਰ੍ਵਗਸ੍ ਸਰ੍ਵਵਰ੍ਜਿਤਃ । ਆਭਾਸਸ੍ਯ ਪਰਿਤ੍ਯਾਗੇ ਭਵਸ੍ਯ੍ ਏਕਾਨ੍ਤਨਿਰ੍ਮਲਃ
ਜੋ ਚਿੱਤ ਦੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ, ਸਦਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਹਰ ਥਾਂ ਮੌਜੂਦ ਤੇ ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਝਲਕਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਾਹਮ੍ ਅਸ੍ਮਿ ਨ ਮੇ ਭੋਗਾਸ੍ ਸਤ੍ਯਾ ਇਤ੍ਯ੍ ਅਭਿਭਾਵਿਤੇ । ਨੇਦਮ੍ ਆਡਮ੍ਬਰਂ ਵ੍ਯਰ੍ਥਮ੍ ਅਨਰ੍ਥਾਯਾਵਭਾਸਤੇ
ਜਦੋਂ ਇਹ ਪੱਕੀ ਭਾਵਨਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ 'ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਹਾਂ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਕੋਈ ਸੁਖ ਨਹੀਂ, ਸੱਚ ਹੀ ਹੈ', ਤਾਂ ਇਹ ਸਾਰੀ ਚੋਟ-ਚਮਕ ਨਾ ਤਾਂ ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਬਣਦੀ ਹੈ।
ਅਹਮ੍ ਏਵ ਹਿ ਵਾ ਸਰ੍ਵਂ ਚਿਦ੍ ਇਤ੍ਯ੍ ਏਵਾਭਿਭਾਵਿਤੇ । ਨੇਦਮ੍ ਆਡਮ੍ਬਰਂ ਵ੍ਯਰ੍ਥਮ੍ ਅਨਰ੍ਥਾਯਾਵਭਾਸਤੇ
ਜਦੋਂ ਇਹ ਪੱਕੀ ਭਾਵਨਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ 'ਸਭ ਕੁਝ ਮੈਂ ਹੀ ਹਾਂ, ਸਭ ਕੁਝ ਚੇਤਨਾ ਹੀ ਹੈ', ਤਾਂ ਇਹ ਸਾਰੀ ਚੋਟ-ਚਮਕ ਨਾ ਤਾਂ ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਬਣਦੀ ਹੈ।
ਦਰ੍ਸ਼ਨਦ੍ਵਯਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਏਤਤ੍ ਸਤ੍ਯਮ੍ ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਸਿਦ੍ਧਿਦਮ੍ । ਯਦ੍ ਏਕਮ੍ ਏਤਯੋਰ੍ ਵੇਤ੍ਸਿ ਰਮ੍ਯਂ ਤਦ੍ ਰਾਮ ਸਂਸ਼੍ਰਯ
ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਨਜ਼ਰੀਏ ਸੱਚ ਹਨ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਰਾਮਾ, ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਤੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਸੁਖਦਾਇਕ ਹੈ—ਉਸ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਸਰਾ ਲੈ।
ਦ੍ਵਾਭ੍ਯਾਮ੍ ਏਵਾਥ ਵੈ ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਭ੍ਯਾਮ੍ ਇਹਾਨਘ । ਵਿਹਰਨ੍ ਕੁਰੁ ਕਲ੍ਯਾਣਂ ਰਾਗਦ੍ਵੇषਪਰਿਕ੍ਸ਼ਯਾਤ੍
ਹੇ ਨਿਰਮਲ, ਇਥੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵੇਂ ਨਜ਼ਰੀਆਂ ਨਾਲ ਹੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾ। ਰਾਗ ਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਮੁਕਾ ਕੇ, ਚੰਗਾ ਕਰਮ ਕਰ।
ਯਤ੍ ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ ਉਚਿਤਂ ਲੋਕੇ ਯਨ੍ ਨਭਸ੍ਯ੍ ਅਥ ਯਤ੍ ਪਰੇ । ਤਤ੍ ਸਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ਰਾਮ ਰਾਗਦ੍ਵੇषਪਰਿਕ੍ਸ਼ਯਾਤ੍
ਹੇ ਰਾਮਾ, ਜਗਤ ਵਿੱਚ, ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਪਰੇ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਠੀਕ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਰਾਗ ਤੇ ਵੈਰ ਦੀ ਮਿਟੀ ਹੋਣ ਨਾਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰਾਗਾਹਿਹਿਤਯਾ ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਯਾਦृਗ੍ ਰਾਮ ਵਿਚੇष੍ਟ੍ਯਤੇ । ਤਤ੍ ਤਦ੍ ਏਵ ਪ੍ਰਯਾਤ੍ਯ੍ ਆਸ਼ੁ ਮੂਢਾਨਾਂ ਵਿਪਰੀਤਤਾਮ੍
ਹੇ ਰਾਮਾ, ਜੇ ਮਨ ਰਾਗ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਕੰਮ ਉਹ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਕੰਮ ਮੂਰਖਾਂ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਉਲਟ ਨਤੀਜੇ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਦ੍ਵੇषਦੋषੋਪਰੁਦ੍ਧਾਸੁ ਨ ਗੁਣਾਸ਼੍ ਚਿਤ੍ਤਵृਤ੍ਤਿषੁ । ਪਦਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤਿ ਦਗ੍ਧਾਸੁ ਸ੍ਥਲੀषੁ ਹਰਿਣਾ ਇਵ
ਜਦੋਂ ਮਨ ਦੀਆਂ ਚਲਾਂ ਵੈਰ ਤੇ ਦੋਸ਼ ਨਾਲ ਰੁਕ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਥੇ ਗੁਣ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਜਲਿਆ ਹੋਇਆ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਹਿਰਣ ਨਹੀਂ ਵੱਸਦੇ।
ਰਾਗੋ ਦ੍ਵੇषਸ਼੍ ਚ ਸਰ੍ਪੌ ਦ੍ਵੌ ਨ ਨਿਲੀਨੌ ਮਨੋਬਿਲੇ । ਯਸ੍ਯ ਕਲ੍ਪਤਰੋਸ੍ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਕਿਂ ਨਾਮਾਙ੍ਗ ਨ ਲਭ੍ਯਤੇ
ਰਾਗ ਤੇ ਵੈਰ ਦੋ ਸੱਪ ਹਨ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੇ ਜਿਸ ਦੀ ਇੱਛਾ-ਪੂਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਰੁੱਖ ਫਲ-ਫੂਲ ਰਹੀ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਲਈ, ਉਹ ਕਿਸ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦਾ?
ਯੇ ਹਿ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਾਸ੍ ਸੁਨਿਯਤਾ ਵਿਦਗ੍ਧਾਸ਼੍ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਸ਼ਾਲਿਨਃ । ਰਾਗਦ੍ਵੇषਮਯਾਸ੍ ਤੇ ਚੇਜ੍ ਜਮ੍ਬੁਕਾਸ੍ ਤਦ੍ ਧਿਗ੍ ਅਸ੍ਤੁ ਤਾਨ੍
ਜੋ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਸਮਝਦਾਰ, ਸਿਆਣੇ, ਚਤੁਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਲਗAttachment ਅਤੇ ਵੈਰ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਗਿੱਦੜਾਂ ਵਾਂਗ ਹਨ; ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿੰਦਿਆ ਜਾਵੇ।
ਮਦ੍ ਧਨਂ ਭੁਕ੍ਤਮ੍ ਅਨ੍ਯੇਨ ਧਨਂ ਭੁਕ੍ਤਂ ਮਯਾਨ੍ਯਤਃ । ਇਤ੍ਥਂ ਸਂਵ੍ਯਵਹਾਰੇਹਾ ਕੋ ਰਾਗਦ੍ਵੇषਯੋਃ ਕ੍ਰਮਃ
ਮੇਰਾ ਧਨ ਹੋਰ ਕੋਈ ਖਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਹੋਰਾਂ ਦਾ ਧਨ ਮੈਂ ਖਾ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਅਤੇ ਦੌੜ-ਭੱਜ ਵਿੱਚ ਲਗAttachment ਅਤੇ ਵੈਰ ਦਾ ਕੀ ਕ੍ਰਮ ਹੈ?
ਧਨਾਨਿ ਬਨ੍ਧਵੋ ਮਿਤ੍ਰਂ ਪੁਨਰ੍ ਆਯਾਨ੍ਤਿ ਯਾਨ੍ਤਿ ਚ । ਕਿਮ੍ ਏਤੇषੁ ਨਰਃ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞੋ ਰਜ੍ਯਤੇ ਵਾ ਵਿਰਜ੍ਯਤੇ
ਧਨ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਅਤੇ ਦੋਸਤ ਆਉਂਦੇ ਅਤੇ ਜਾਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਕੀ ਸਮਝਦਾਰ ਮਨੁੱਖ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਲਗAttachment ਜਾਂ ਵੈਰ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਭਾਵਾਭਾਵਭਵਾਭੋਗਾ ਮਾਯੇਯਂ ਪਾਰਮੇਸ਼੍ਵਰੀ । ਸਂਸਾਰਰਚਨਾਸਰ੍ਪੀ ਪ੍ਰਸਕ੍ਤਂ ਪ੍ਰਦਹਤ੍ਯ੍ ਅਲਮ੍
ਇਹ ਪਰਮ ਮਾਇਆ, ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਅਜੀਵਨ ਦੇ ਸੁਖ-ਭੋਗ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਬਣਾਵਟ ਦਾ ਸੱਪ ਹੈ; ਜੋ ਇਸ ਵਿੱਚ ਫਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾੜ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਨ ਧਨਂ ਨ ਜਨੋ ਨਾਸ੍ਮਿ ਸਤ੍ਯਂ ਰਾਘਵ ਵਸ੍ਤੁਤਃ । ਮਿਥ੍ਯੈਵ ਮਿਥ੍ਯਾਵਲਿਤਮ੍ ਇਤੀਦਂ ਪਰਿਲਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ
ਨਾ ਧਨ, ਨਾ ਲੋਕ, ਨਾ ਮੈਂ ਹੀ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹਾਂ, ਰਾਘਵ। ਇਹ ਸਭ ਝੂਠ ਹੀ ਝੂਠ ਹੈ, ਸਿਰਫ਼ ਝੂਠ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪਰਛਾਈ ਵਾਂਗ ਦਿਸਦਾ ਹੈ।
ਆਦ੍ਯਨ੍ਤਯੋਸ੍ ਸਰ੍ਵਮ੍ ਅਸਨ੍ ਮਧ੍ਯੇ ऽਪ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਥਿਰਮ੍ ਆਧਿਮਤ੍ । ਕ੍ਵ ਬਧ੍ਨਾਤੁ ਧृਤਿਂ ਧੀਰੋ ਹ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਯਕਲ੍ਪਿਤਖਦ੍ਰੁਮੇ
ਹਰ ਚੀਜ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਝੂਠੀ ਹੈ, ਵਿਚਕਾਰ ਵੀ ਅਸਥਿਰ ਹੋ ਕੇ ਢੀਲੀਂ ਦਿਸਦੀ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕੀਤੀ ਰੁੱਖ ਵਿੱਚ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਮਨੁੱਖ ਕਿੱਥੇ ਆਪਣਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਟਿਕਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਏਕੇਨ ਕਲ੍ਪਿਤਾ ਖੇ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਤਾਂ ਦੂਰਗੋ ऽਪਰਃ । ਇਤੀਯਮ੍ ਅਙ੍ਗ ਸਂਸਾਰਰਚਨਾ ਨੇਤਰਃ ਕ੍ਰਮਃ
ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕਰ ਕੇ ਉਸ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਦੂਜਾ ਦੂਰ ਹੋ ਕੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਐਸਾ ਹੀ, ਪਿਆਰੇ, ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਢੰਗ ਨਹੀਂ।
ਇਹਾਜਵਞ੍ਜਵੀਭਾਵਮ੍ ਇਮਮ੍ ਆਕੁਲਮ੍ ਆਤਤਮ੍ । ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਪੁਰਨਿਰ੍ਮਾਣਵਿਨਾਸ਼ੇਨ ਸਮਂ ਵਿਦੁਃ
ਇਥੇ ਜੋ ਇਹ ਬੇਚੈਨ ਤੇ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਲ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਲੋਕ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਬਣਤ ਤੇ ਨਾਸ ਦੇ ਸਮਾਨ ਸਮਝਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਵਪ੍ਨਸਙ੍ਕਲ੍ਪਪੁਰਵਦ੍ ਅਸਦ੍ ਏਵੇਦਮ੍ ਉਤ੍ਥਿਤਮ੍ । ਕਾਲਦੈਰ੍ਘ੍ਯਧਿਯਾ ਜਾਤਪ੍ਰਤ੍ਯਯਂ ਜਾਤਮ੍ ਅਦ੍ਯ ਵਃ
ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸੁਪਨੇ ਜਾਂ ਮਨ ਦੇ ਵਹਿਮ ਵਾਂਗ ਹੀ ਅਸਲ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਸਮੇਂ ਦੀ ਲੰਬੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਅੱਜ ਤੁਹਾਡੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਯਕੀਨ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਨਾਸਿ ਨਾਯਂ ਪਟੋ ਨਾਰ੍ਥੋ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਭਿਤ੍ਤਿਭਾਗਵਾਨ੍ । ਸਙ੍ਕਲ੍ਪਕਲਨੈਵੇਯਮ੍ ਅਭ੍ਯਾਸਾਤ੍ ਪੁष੍ਟਤਾਂ ਗਤਾ
ਨ ਤੁਸੀਂ ਹੋ, ਨ ਇਹ ਕਪੜਾ ਹੈ, ਨ ਕੰਧ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਸਲ ਚੀਜ਼ ਹੈ; ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਮਨ ਦੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸੋਚਣ ਨਾਲ ਹੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।
ਸੁषੁਪ੍ਤਸਂਸ੍ਥਿਤੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਿਤਤੇ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤੇ ਪਦੇ । ਨ ਕਸ਼੍ਚਿਦ੍ ਏਵ ਪਰਮੇ ਭਵਾਨ੍ ਆਤ੍ਮਨਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਃ
ਜਿਵੇਂ ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ, ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਸਦੀਵੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ, ਉੱਚਤਮ ਆਤਮ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਉਥੇ ਤੁਸੀਂ ਟਿਕੇ ਹੋ।
ਸਰ੍ਵਂ ਤਤ੍ਰਸ੍ਥ ਏਵੇਦਂ ਸੁषੁਪ੍ਤਪਦਵਿਚ੍ਯੁਤਃ । ਪਰਿਪਸ਼੍ਯਸਿ ਸਂਸਾਰਦੀਰ੍ਘਸ੍ਵਪ੍ਨਮ੍ ਉਰੁਭ੍ਰਮਮ੍
ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਉਥੇ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ; ਗਹਿਰੀ ਨੀਂਦ ਦੀ ਹਾਲਤ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਲੰਬੀ ਤੇ ਭਟਕਦੀ ਸੁਪਨੇ ਵਾਂਗ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਵੇਖ ਰਹੇ ਹੋ।
ਅਜ੍ਞਾਨਨਿਦ੍ਰਾਸੁਘਨਸ੍ਵਸ੍ਵਭਾਵਾਨ੍ ਮਨਾਕ੍ ਚ੍ਯੁਤਃ । ਸਂਸਾਰਸ੍ਵਪ੍ਨਸਮ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤੋ ਭਵਾਨ੍ ਅਯਮ੍ ਇਹ ਸ੍ਥਿਤਃ
ਅਗਿਆਨ ਦੀ ਗੂੜ੍ਹੀ ਨੀਂਦ ਤੇ ਆਪਣੇ ਸੱਚੇ ਸੁਭਾਵ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਹਟ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਵਿਚ ਭਟਕਦੇ ਹੋਏ ਖੜੇ ਹੋ।
ਤਦ੍ ਏਤਾਂ ਵਿਤਤਾਂ ਨਿਦ੍ਰਾਂ ਘਨਾਜ੍ਞਾਨਮਯਾਤ੍ਮਿਕਾਮ੍ । ਤ੍ਯਜਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਮ੍ ਇਵ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਨਿਧਾਨਃ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮ
ਇਸ ਵਿਆਪਕ ਨੀਂਦ ਨੂੰ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੂਲ ਗੂੜ੍ਹਾ ਅਗਿਆਨ ਹੈ, ਛੱਡ ਦੋ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਖਜਾਨਾ ਲੱਭਣ ਵਾਲਾ ਗਰੀਬੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।