ਮੁਨਿਵਾਗਰ੍ਥਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਮਨਸ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਤੇਤਰਕ੍ਰਿਯੇ । ਰਾਜਲੋਕੇ ਗਤਸ੍ਪਨ੍ਦਂ ਚਿਤ੍ਰਾਰ੍ਪਿਤ ਇਵ ਸ੍ਥਿਤੇ
ਮੁਨੀ ਦੀ ਬਾਤਾਂ ਦੀ ਗਹਿਰਾਈ ਵਿਚ ਮਨ ਲਾ ਕੇ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਕੰਮ ਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰਾਜ ਦਰਬਾਰ ਵਿਚ ਬਿਲਕੁਲ ਹਿਲਦੇ-ਡੁਲਦੇ ਨਹੀਂ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਚਿੱਤਰ ਲਟਕਿਆ ਹੋਵੇ।
ਵਸਿष੍ਠਵਚਸਾਮ੍ ਅਰ੍ਥਂ ਵਿਚਾਰਯਤਿ ਸਾਦਰਮ੍ । ਲਸਦਙ੍ਗੁਲਿਭਙ੍ਗੇ ਚ ਮੁਨਿਸਾਰ੍ਥੇ ਸ੍ਫੁਰਦ੍ਭ੍ਰੁਵਿ
ਚਮਕਦੀਆਂ ਉਂਗਲੀਆਂ ਦੀ ਹਲਚਲ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਭਰੀ ਭੌਂਹਾਂ ਨਾਲ, ਮੁਨੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਮੁਖੀ ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੀਆਂ ਬਾਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੋਚਦਾ ਹੈ।
ਵਿਸ੍ਮਯਾਲੋਕਨੋਲ੍ਲਾਸਪ੍ਰੋਤ੍ਫੁਲ੍ਲਨਯਨਾਲਿਨਿ । ਪੁਰਨ੍ਧ੍ਰਿਵਰ੍ਗੇ ਪ੍ਰਗ੍ਰੀਵਤਰੁਮਞ੍ਜਰਿਤਾਂ ਗਤੇ
ਰਾਜਕੁਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੇ ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕਮਲਾਂ ਵਾਂਗ ਖਿੜ ਗਈਆਂ, ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗਰਦਨਾਂ ਉਸ ਪਾਸੇ ਮੁੜ ਗਈਆਂ ਜਿਥੇ ਉਹ ਗਈ।
ਖੇ ਵਾਸਰਚਤੁਰ੍ਭਾਗਦੇਸ਼ੇ ਦਿਨਕਰੇ ਸ੍ਥਿਤੇ । ਸ਼੍ਰੁਤਜ੍ਞਾਨਤਯਾ ਸੌਮ੍ਯੇ ਕਿਞ੍ਚਿਚ੍ ਛਮਮ੍ ਉਪੇਯੁषਿ
ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਆਕਾਸ਼ ਦੇ ਚੌਥੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ ਖੜਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਹਲਕੀ ਹਵਾ, ਸੁਣ ਕੇ ਤੇ ਸਮਝ ਕੇ, ਕੁਝ ਠੰਡੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ,
ਸ਼੍ਰਵਣਾਯੇਵ ਸਂਸ਼ਾਨ੍ਤਵਿਤਾਨਸ੍ਪਨ੍ਦਮ੍ ਆਸ੍ਥਿਤੇ । ਮੌਨਂ ਮਰੁਤਿ ਮਨ੍ਦਾਰਮਧੁਰਾਮੋਦਦਾਯਿਨਿ
ਜਿਵੇਂ ਸੁਣਨ ਲਈ ਹਵਾ ਦੀ ਛਤ ਠਹਿਰ ਗਈ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਮੌਨ ਛਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਹਵਾ ਮੰਦਾਰਾ ਫੁੱਲ ਵਾਂਗ ਮਿੱਠੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ।
ਪੁष੍ਪਦਾਮਸੁ ਸੁਪ੍ਤਾਸੁ ਮਦਾਦ੍ ਭ੍ਰਮਰਪਙ੍ਕ੍ਤਿषੁ । ਜ੍ਞਾਤਜ੍ਞੇਯਤਯਾ ਨੂਨਂ ਸਮ੍ਯਗ੍ਧ੍ਯਾਨਵਤੀष੍ਵ੍ ਇਵ
ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ 'ਤੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਮਗਨ ਭੌਂਰਿਆਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਹੋਏ ਲੋਕ, ਜੋ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਜਾਣੀ ਗੱਲ ਸਮਝ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠਹਿਰ ਗਏ ਹੋਣ।
ਜਾਲਮੁਕ੍ਤਾਕਲਾਪਾਨ੍ਤਸ੍ ਤਥਾ ਮਕੁਰਭੂਮਿषੁ । ਕਚਤ੍ਯ੍ ਅਪਗਤਸ੍ਪਨ੍ਦਂ ਤਾਪੇ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮ੍ ਇਵਾਸ੍ਥਿਤੇ
ਮੋਤੀ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ ਆਇਨੇ ਦੀ ਸਤਹ 'ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਠਹਿਰ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਗਰਮੀ ਦੇ ਅਸਰ ਹੇਠ ਸੁਣਨ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।
ਗृਹਾਨ੍ਤਰਂ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟੇषੁ ਗਵਾਕ੍ਸ਼ੈਰ੍ ਦੂਰਮ੍ ਅਂਸ਼ੁषੁ । ਵਿਸ਼੍ਰਮਾਰ੍ਥਮ੍ ਇਵਾਦੀਰ੍ਘਨਭਃਪਾਨ੍ਥੇषੁ ਸ਼ੀਤਲਮ੍
ਜਦੋਂ ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਖਿੜਕੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਦੂਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀਆਂ, ਤਰੋਤਾਜ਼ਗੀ ਲੰਮੇ ਆਸਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਜਿਵੇਂ ਆਰਾਮ ਲਈ, ਠਹਿਰ ਗਈ ਸੀ।
ਮੁਕ੍ਤਾਜਾਲਪ੍ਰਭਾਜਾਲਭਸ੍ਮਨੋਦ੍ਧੂਲਿਤਾਤ੍ਮਨਿ । ਸ਼ਂਸਤੀਵ ਸ਼ਮਂ ਸ਼ਾਮ੍ਯਦ੍ਦਿਨਦੇਹੇ ਦਿਨਾਤਪੇ
ਮੁਕਤਿਆਂ ਦੀ ਚਮਕਦਾਰ ਲੜੀ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ, ਜਿਵੇਂ ਰਾਖ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਆਤਮਾ, ਦਿਨ ਦੇ ਤਾਪ ਘਟਣ ਤੇ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਸੁਨੇਹਾ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ।
ਕਰਲੀਲਾਸਰੋਜੇषੁ ਸ਼ੇਖਰੇषੁ ਚ ਭੂਭृਤਾਮ੍ । ਸ਼ੁष੍ਯਤ੍ਸੁ ਰਸਸਂਸ਼ੋषਾਦ੍ ਅਵृਤ੍ਤਿषੁ ਮਨਸ੍ਸ੍ਵ੍ ਇਵ
ਹਥਾਂ ਦੇ ਕੌਲ-ਫੁੱਲਾਂ 'ਤੇ ਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ 'ਤੇ, ਜਦੋਂ ਗਰਮੀ ਕਾਰਨ ਰਸ ਸੁੱਕ ਗਿਆ, ਉਥੇ ਨਿਸ਼ਕ੍ਰਿਯਤਾ ਆ ਗਈ, ਜਿਵੇਂ ਮਨ ਵਿਚ ਜਦੋਂ ਪੋਸ਼ਣ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ।
ਬਾਲਕੇष੍ਵ੍ ਅਜ੍ਞਲੋਕੇषੁ ਲੀਲਾਪਕ੍ਸ਼ਿषੁ ਸਾਰਵਮ੍ । ਭੋਜਨਾਰ੍ਥਂ ਵਧੂਲੋਕਮ੍ ਉਪਰੁਨ੍ਧਤ੍ਸ੍ਵ੍ ਅਨਾਰਤਮ੍
ਬੱਚਿਆਂ ਤੇ ਅਗਿਆਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ, ਖੇਡਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਵਿਚ, ਸੁਭਾਵਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੂਲ ਭਾਵ ਸਦਾ ਹੀ ਸੁਆਦ ਲਈ ਇਸਤਰੀਆਂ ਦੇ ਸੰਸਾਰ ਵੱਲੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭ੍ਰਮਦ੍ਭ੍ਰਮਰਪਕ੍ਸ਼ੋਤ੍ਥਵਾਤਾਧੂਤੇ ਰਜਸ੍ਯ੍ ਅਲਮ੍ । ਕੌਸੁਮੇ ਪਰਿਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਚਾਮਰੇष੍ਵ੍ ਅਕ੍ਸ਼ਿਪਕ੍ਸ਼੍ਮਸੁ
ਭਟਕਦੇ ਭੌਰਿਆਂ ਦੇ ਪੰਖਾਂ ਨਾਲ ਚਲਦੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉੱਡਦੇ ਧੂੜ ਵਿਚ, ਫੁੱਲਾਂ 'ਤੇ ਵਿਸ਼੍ਰਾਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਮੋਰ ਦੇ ਪੰਖਾਂ ਵਾਲੇ ਚਮਰਿਆਂ 'ਤੇ।
ਰਸ਼੍ਮਿष੍ਵ੍ ਅਗ੍ਰਗ੍ਰਹੋਨ੍ਮੁਕ੍ਤਚ੍ਛਾਯਾਜਾਲਭਯਾਦ੍ ਇਵ । ਗਵਾਕ੍ਸ਼ਾਦਿष੍ਵ੍ ਇਵੋਡ੍ਡੀਯ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟੇषੁ ਗृਹਾਨ੍ਤਰਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਕਿਰਨਾਂ ਦੇ ਅੱਗੇਲੇ ਸਿਰਿਆਂ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋਈਆਂ ਛਾਂਵਾਂ ਦੇ ਜਾਲ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ, ਉਹ ਖਿੜਕੀਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਰਾਹੀਂ ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਏ।
ਆਸੀਦ੍ ਦਿਨਚਤੁਰ੍ਭਾਗਸਤ੍ਤਾਵੇਦਨਤਤ੍ਪਰਃ । ਭੇਰੀਪਣਵਸ਼ਙ੍ਖਾਨਾਂ ਦਿਙ੍ਮੁਖਾਪੂਰਕੋ ਧ੍ਵਨਿਃ
ਦਿਨ ਦੇ ਚੌਥੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਜੀਵਨ ਦੀ ਸਚਾਈ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਡੰਗਰ, ਪਣਵਾ ਤੇ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸਾਰੇ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੂੰਜ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
ਤੇਨ ਤਤ੍ ਤਾਰਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਆਸ਼ੁ ਵਚੋ ऽਨ੍ਤਰ੍ਧਾਨਮ੍ ਆਯਯੌ । ਮੌਨਂ ਜਲਦਨਾਦੇਨ ਮਾਯੂਰ ਇਵ ਨਿਸ੍ਸ੍ਵਨਃ
ਉਸ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਬੋਲ ਵੀ ਤੁਰੰਤ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਏ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਘਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਵਿੱਚ ਮੋਰ ਦੀ ਬੁਲੰਦ ਆਵਾਜ਼ ਰੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਚੁਕ੍ਸ਼ੁਭੇ ਕ੍ਸ਼ੁਬ੍ਧਪਕ੍ਸ਼ਾਲੀ ਪਞ੍ਜਰਸ੍ਥਾ ਖਗਾਵਲੀ । ਭੂਕਮ੍ਪੇਨ ਲਸਤ੍ਤਾਲੀਪਲ੍ਲਵੇਵ ਵਨਾਵਲੀ
ਪੰਜਰੇ ਵਿੱਚ ਬੈਠੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਲੜੀ, ਆਪਣੇ ਪਰ ਫੜਫੜਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਬਹੁਤ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਗਈ, ਜਿਵੇਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਭੂਚਾਲ ਵਿੱਚ ਹਿਲਦੇ ਹੋਏ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਕੰਪ ਰਹੀ ਹੋਵੇ।
ਆਯਯੁਰ੍ ਭਯਵਿਤ੍ਰਸ੍ਤਾ ਬਾਲਾ ਧਾਤ੍ਰੀਕੁਚਾਨ੍ਤਰਮ੍ । ਸਾਰਵਂ ਪ੍ਰਾਵृਸ਼ੀਵਾਬ੍ਦਾਃ ਪ੍ਰੋਨ੍ਨਤਂ ਸ਼ृਙ੍ਗਕੋਟਰਮ੍
ਡਰ ਦੇ ਮਾਰੇ ਬੱਚੇ ਆਪਣੀਆਂ ਧਾਇਆਂ ਦੀ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਲੁਕ ਗਏ, ਜਿਵੇਂ ਸਾਵਣ ਦੇ ਬੱਦਲ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਖੱਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਉਤ੍ਤਸ੍ਥੁਰ੍ ਅਵਤਂਸੇਭ੍ਯੋ ਭੂਭृਤਾਂ ਭ੍ਰਮਰਵ੍ਰਜਾਃ । ਦृषਤ੍ਕਰਾਲਵਾਹਾਭ੍ਯਸ੍ ਸਰਿਦ੍ਭ੍ਯੋ ऽਮ੍ਬੁਕਣਾ ਇਵ
ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਪਏ ਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਭੌਂਰਿਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਉੱਠੇ, ਜਿਵੇਂ ਪੱਥਰਾਂ ਦੀਆਂ ਤੇਜ਼ ਧਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਬੂੰਦ ਉੱਠਦੇ ਹਨ।
ਏਵਂ ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ੁਭਿਤੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਗृਹੇ ਦਾਸ਼ਰਥੇ ਤਦਾ । ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਵਾਸਰਵृਦ੍ਧਤ੍ਵੇ ਸ਼ਾਨ੍ਤੇ ਸ਼ਙ੍ਖਸ੍ਵਨੇ ਸ਼ਨੈਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਦਾਸਰਥ ਦਾ ਘਰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹਲਚਲ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਤੇ ਦਿਨ ਪੁਰਾਣਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਚੁੱਪ ਚਾਪ, ਜਦ ਸ਼ੰਖ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਥਮ ਗਈ।
ਸਂਹਰਨ੍ ਪ੍ਰਸ੍ਤੁਤਂ ਵਸ੍ਤੁ ਵਚੋ ਮਧੁਰਵृਤ੍ਤਿਮਤ੍ । ਉਵਾਚ ਮੁਨਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਸ੍ ਸਭਾਮਧ੍ਯੇ ਰਘੂਦ੍ਵਹਮ੍
ਮੁੱਦਾ ਵਾਪਸ ਲੈ ਕੇ, ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਨਰਮ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਸਭਾ ਵਿਚ ਰਘੂ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਰਾਘਵਾਨਘ ਵਾਗ੍ਜਾਲਂ ਮਯੈਤਦ੍ ਯਤ੍ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤਮ੍ । ਤੇਨ ਚਿਤ੍ਤਖਗਂ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਕ੍ਰੋਡੀਕृਤ੍ਯਾਤ੍ਮਤਾਂ ਨਯ
ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰਾਘਵ, ਮੈਂ ਜੋ ਇਹ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਜਾਲ ਫੈਲਾਇਆ ਹੈ, ਇਸ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਪੰਛੀ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਸਵਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿਆਓ।
ਕਚ੍ਚਿਦ੍ ਗृਹੀਤੋ ਭਵਤਾ ਮਦ੍ਗਿਰਾਮ੍ ਅਰ੍ਥ ਈਦृਸ਼ਃ । ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਦੁਰ੍ਬੋਧਮ੍ ਅਕ੍ਸ਼ੀਣੋ ਹਂਸੇਨੇਵਾਮ੍ਭਸਃ ਪਯਃ
ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਪਕੜ ਲਿਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਹੰਸ ਜਲ ਵਿੱਚੋਂ ਪੀਣਯੋਗ ਪਾਣੀ ਹੀ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਬਾਕੀ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ?
ਵਿਚਾਰ੍ਯੈਤਦ੍ ਅਸ਼ੇषੇਣ ਸ੍ਵਧਿਯੈਵ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ । ਅਨੇਨੈਵ ਪਥਾ ਸਾਧੋ ਗਨ੍ਤਵ੍ਯਂ ਭਵਤਾਧੁਨਾ
ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸੋਚ ਨਾਲ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਰ ਕੇ, ਹੁਣ ਤੂੰ ਇਹੀ ਰਾਹ ਲੈ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧ।
ਅਨਯੈਵ ਧਿਯਾ ਰਾਮ ਵਿਹਰਨ੍ ਨੈਵ ਬਧ੍ਯਸੇ । ਅਨ੍ਯਥਾਧਃ ਪਤਸ੍ਯ੍ ਆਸ਼ੁ ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਖਾਤੇ ਯਥਾ ਗਜਃ
ਇਸ ਸਮਝ ਨਾਲ, ਹੇ ਰਾਮ, ਜਦ ਤੂੰ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਚੱਲਦਾ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਕਦੇ ਫਸੇਗਾ ਨਹੀਂ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਵਿਂਧਿਆ ਪਹਾੜ ਦੀ ਖੱਡ ਵਿੱਚ ਜਲਦੀ ਡਿੱਗ ਪਵੇਂਗਾ।
ਸੁਗृਹੀਤਂ ਧਿਯਾ ਰਾਮ ਮਦ੍ਵਚੋ ਨ ਕਰੋषਿ ਚੇਤ੍ । ਤਤ੍ ਪਤਸ੍ਯ੍ ਅਵਟੇ ਤ੍ਯਕ੍ਤਦੀਪਃ ਪਾਨ੍ਥੋ ਯਥਾ ਨਿਸ਼ਿ
ਰਾਮਾ, ਜੇਕਰ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਪੱਕੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਤਾਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਦੀਵਾ ਛੱਡ ਕੇ ਰਾਹ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੀ ਵਾਂਗ, ਤੂੰ ਖੱਡ ਵਿਚ ਡਿੱਗ ਪਵੇਂਗਾ।
ਅਸਙ੍ਗੇਨ ਯਥਾਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਵ੍ਯਵਹਾਰਸ੍ ਸ੍ਵਸਿਦ੍ਧਯੇ । ਇਤ੍ਯ੍ ਏਵਂ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਸਿਦ੍ਧਾਨ੍ਤਮ੍ ਆਦਾਯੋਦਯਵਾਨ੍ ਭਵ
ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਲਗAttachment ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਭਲੇ ਲਈ ਕਰ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਅਪਣਾਈਂ ਅਤੇ ਸੱਚੀ ਤਰੱਕੀ ਵਾਲਾ ਬਣ।
ਹੇ ਸਭ੍ਯਾ ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ ਰਾਮ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮਣ ਭੂਮਿਪਾਃ । ਸਰ੍ਵ ਏਵ ਭਵਨ੍ਤੋ ऽਦ੍ਯ ਤਾਵਦ੍ ਵ੍ਯਾਪਾਰਮ੍ ਆਹ੍ਨਿਕਮ੍
ਹੇ ਸਭਾ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜਾ, ਰਾਮਾ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ, ਤੁਸੀਂ ਅੱਜ ਲਈ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤ੍ਵ੍ ਅਯਂ ਹਿ ਦਿਵਸਃ ਪ੍ਰਾਯਃ ਪਰਿਣਤਾਕृਤਿਃ । ਸ਼ੇषਂ ਵਿਚਾਰਯਿष੍ਯਾਮੋ ਵਿਚਾਰ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਤਰ੍ ਆਗਤਾਃ
ਇਹ ਦਿਨ ਲਗਭਗ ਖਤਮ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ; ਜੋ ਕੁਝ ਬਾਕੀ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਸਵੇਰੇ ਦੁਬਾਰਾ ਮਿਲ ਕੇ ਵਿਚਾਰਾਂਗੇ।
ਇਤ੍ਯ੍ ਉਕ੍ਤੇ ਮੁਨਿਨਾ ਤੇਨ ਸਾ ਸਰ੍ਵੈਵ ਸਭਾ ਤਦਾ । ਪ੍ਰੋਤ੍ਤਸ੍ਥੌ ਪਦ੍ਮਵਦਨਾ ਸਵਿਕਾਸੇਵ ਪਦ੍ਮਿਨੀ
ਜਦੋਂ ਉਸ ਮুনি ਨੇ ਇਹ ਕਹਿਆ, ਤਾਂ ਸਾਰੀ ਸਭਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਉੱਠ ਖੜੀ ਹੋਈ। ਸਭ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ।
ਰਾਜਾਨਸ੍ ਸ੍ਤੁਤਰਾਜਾਨਃ ਕृਤਰਾਘਵਵਨ੍ਦਨਾਃ । ਪਰਿष੍ਟੁਤਵਸਿष੍ਠਾਸ੍ ਤੇ ਜਗ੍ਮੁਰ੍ ਆਤ੍ਮਨਿਵੇਸ਼ਨਮ੍
ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ, ਜੋ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਨ, ਰਾਘਵ ਅਤੇ ਵਸੀਸ਼ਠ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਏ।