ਕਾਲੇਨ ਚ ਮਹਾਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਜਾਤੇਯਂ ਬੁਦ੍ਧਿਵਲ੍ਲਰੀ । ਵृਦ੍ਧਿਂ ਵਿਵੇਕਸੇਕੇਨ ਨਯੈਨਾਂ ਨਯਕੋਵਿਦ
ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਸ ਵੱਡੇ ਖੇਤ ਵਿਚ ਸਮਝ ਦੀ ਬੇਲ ਉੱਗੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਵੇਕ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਸਿੰਜ, ਹੇ ਸਿਆਣੇ ਤੇ ਸਹੀ ਰਾਹ ਦੱਸਣ ਵਾਲੇ।
ਯਾਵਨ੍ ਮ੍ਲਾਯਤਿ ਨੋ ਕਾਯਕਲਿਕਾ ਕਲਿਭਸ੍ਮਨਾ । ਭੂਤਲੇ ਪਤਿਤਾਂ ਤਾਵਦ੍ ਏਨਾਮ੍ ਉਦ੍ਧृਤ੍ਯ ਧਾਰਯ
ਜਦ ਤੱਕ ਸਰੀਰ ਦੀ ਕਲੀ ਸਮੇਂ ਦੀ ਰਾਖ ਨਾਲ ਮੁਰਝਾਉਂਦੀ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਤੱਕ ਇਸ ਬੇਲ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖ, ਜਦ ਤੱਕ ਇਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦੀ।
ਮਦ੍ਵਾਕ੍ਯਾਰ੍ਥੈਕਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞ ਮਦ੍ਵਾਕ੍ਯਾਰ੍ਥੈਕਭਾਵਨਾਤ੍ । ਸੁਖਮ੍ ਆਪ੍ਨੋषਿ ਸਰ੍ਪਾਰਿਰ੍ ਯਥਾਭ੍ਰਰਵਭਾਵਨਾਤ੍
ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਦਾ ਅਸਲ ਭੇਦ ਜਾਣ ਲਏ ਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਉਸੀ ਉੱਤੇ ਮਨ ਲਾ ਲਏ, ਤਾਂ ਤੈਨੂੰ ਸੁਖ ਮਿਲੇਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਵੈਰੀ ਗਰੁੜ ਬੱਦਲਾਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ ਆਸਮਾਨ ਵਿਚ ਚੜ੍ਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਦ੍ਦਾਲਕਵਦ੍ ਆਲੂਨਵਿਸ਼ੀਰ੍ਣਂ ਭੂਤਪਞ੍ਚਕਮ੍ । ਕृਤ੍ਵਾ ਕृਤ੍ਵਾ ਧਿਯਾ ਧੀਰ ਧੀਰਯਾਨ੍ਤਰ੍ ਵਿਚਾਰਯ
ਉੱਦਾਲਕ ਵਾਂਗ, ਧੀਰਜ ਵਾਲਿਆ, ਆਪਣੀ ਸੋਚ ਵਿਚ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਖੋਲ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ, ਅੰਦਰੋਂ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰ।
ਕੇਨ ਕ੍ਰਮੇਣ ਭਗਵਨ੍ ਮੁਨਿਨੋਦ੍ਦਾਲਕੇਨ ਤਤ੍ । ਭੂਤਪਞ੍ਚਕਮ੍ ਆਲੂਨਂ ਕृਤ੍ਵਾਨ੍ਤਃ ਪ੍ਰਵਿਚਾਰਿਤਮ੍
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਉੱਦਾਲਕ ਮੁਨੀ ਨੇ ਕਿਹੜੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਖੋਲ ਕੇ ਅੰਦਰੋਂ ਸੋਚਿਆ ਸੀ?
ਸ਼ृਣੁ ਰਾਮ ਯਥਾ ਪੂਰ੍ਵਂ ਭੂਤਵृਨ੍ਦਵਿਚਾਰਣਾਤ੍ । ਉਦ੍ਦਾਲਕੇਨ ਸਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾ ਪਰਮਾ ਦृष੍ਟਿਰ੍ ਅਕ੍ਸ਼ਤਾ
ਰਾਮਾ, ਸੁਣ, ਮੈਂ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਉੱਦਾਲਕ ਨੇ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਤੇ ਅਟੁੱਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਜਗਜ੍ਜੀਰ੍ਣਗृਹਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਕੋਣੇ ਕਸ੍ਮਿਂਸ਼੍ਚਿਦ੍ ਆਤਤੇ । ਭੂਮੇਰ੍ ਅਨਿਲਦਿਙ੍ਨਾਮ੍ਨਿ ਭੂਭृਦ੍ਭਾਣ੍ਡਭਰਾਕੁਲੇ
ਇਸ ਸੰਸਾਰ, ਜੋ ਇਕ ਪੁਰਾਣੇ ਤੇ ਟੁੱਟਦੇ ਘਰ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਦੇ ਕਿਸੇ ਇਕ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਅਨਿਲਾ ਨਾਂ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਹਨ—
ਗਨ੍ਧਮਾਦਨਸ਼ੈਲੇਨ੍ਦ੍ਰਨਾਮ੍ਨੀ ਕਾਚਿਤ੍ ਕਿਲ ਸ੍ਥਲੀ । ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਕੀਰ੍ਣਕੁਸੁਮਾ ਕਰ੍ਪੂਰਦ੍ਰੁਮਧੂਸਰਾ
ਉਥੇ ਗੰਧਮਾਦਨ ਨਾਂ ਦੀ ਇਕ ਥਾਂ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਛਿੜਕੀ ਹੋਈ ਤੇ ਕਪੂਰ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਚਿੱਟੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਵਿਚਿਤ੍ਰਵਰ੍ਣਵਿਹਗਾ ਨਾਨਾਵਨਵਿਲਾਸਿਨੀ । ਵਨੇਚਰਵ੍ਯਾਪ੍ਤਤਟੀ ਪੁष੍ਪਕੇਸਰਹਾਸਿਨੀ
ਉਸ ਥਾਂ ਨੂੰ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੇ ਸੁਸ਼ੋਭਤ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਰੌਣਕ ਹੈ, ਕੰਢਿਆਂ ਉੱਤੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਰਮਾਰ ਹੈ, ਤੇ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਕੇਸਰਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਮੁਸਕੁਰਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ਸ੍ਥਿਤਮਹਾਰਤ੍ਨਾ ਕ੍ਵਚਿਨ੍ ਨੀਲਾਮ੍ਬੁਦੋਤ੍ਪਲਾ । ਕ੍ਵਚਿਨ੍ ਨੀਹਾਰਕਵਰੀ ਸਰਸੀਦਰ੍ਪਣਾ ਕ੍ਵਚਿਤ੍
ਕਿਤੇ ਵੱਡੇ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨ ਰੱਖੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਕਿਤੇ ਨੀਲੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਰਗੇ ਕੰਵਲ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਕਿਤੇ ਝੀਣੀ ਧੁੰਦ ਵਾਲੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਹਨ, ਤੇ ਕਿਤੇ ਝੀਲਾਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਕੱਚ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਕਸ੍ਮਿਂਸ਼੍ਚਿਦ੍ ਉਦਿਤੇ ਸਾਨੌ ਸਫਲਪਾਦਪੇ । ਆਗੁਲ੍ਫਕੀਰ੍ਣਕੁਸੁਮੇ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਚ੍ਛਾਯਾਮਹਾਦ੍ਰੁਮੇ
ਉਥੇ ਇਕ ਥਾਂ ਉੱਚੀ ਢਲਾਣ ਤੇ ਇਕ ਫਲਦਾਰ ਰੁੱਖ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਟਖਣੀਆਂ ਤੱਕ ਫੁੱਲ ਵਿਛੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਤੇ ਉਹ ਰੁੱਖ ਮੋਟਾ ਤੇ ਘਣੀ ਛਾਂ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਉਦ੍ਦਾਲਕੋ ਨਾਮ ਮੁਨਿਰ੍ ਮੌਨੀ ਮਾਨੀ ਮਹਾਮਤਿਃ । ਅਪ੍ਰਾਪ੍ਤਯੌਵਨਃ ਪੂਰ੍ਵਮ੍ ਉਵਾਸੋਦ੍ਦਾਮਤਾਪਸਃ
ਉਥੇ ਉੱਦਾਲਕ ਨਾਮ ਦਾ ਇਕ ਰਿਸ਼ੀ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਚੁੱਪਚਾਪ, ਮਾਣੀ ਤੇ ਬਹੁਤ ਅਕਲਮੰਦ ਸੀ। ਉਹ ਨੌਜਵਾਨੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਗੰਭੀਰ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਪ੍ਰਥਮਂ ਤੁ ਬਭੂਵਾਸਾਵ੍ ਅਲ੍ਪਪ੍ਰਜ੍ਞਾਵਿਚਾਰਵਾਨ੍ । ਅਪ੍ਰਾਪ੍ਤਪਦਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਿਰ੍ ਅਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧਸ਼ੁਭਾਸ਼ਯਃ
ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਘੱਟ ਸਮਝ ਵਾਲਾ ਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਸੋਚ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਹਾਲੇ ਆਤਮਕ ਆਰਾਮ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਤੇ ਨਾਂ ਹੀ ਚੰਗੇ ਇਰਾਦਿਆਂ ਵੱਲ ਜਾਗਿਆ ਸੀ।
ਤਤਃ ਕ੍ਰਮੇਣ ਤਪਸਾ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਰ੍ਥਨਿਯਮੈਰ੍ ਯਮੈਃ । ਵਿਵੇਕ ਆਜਗਾਮੈਨਂ ਨਵਰ੍ਤੁਰ੍ ਇਵ ਭੂਤਲਮ੍
ਫਿਰ ਥੋੜ੍ਹਾ-ਥੋੜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ, ਤਪੱਸਿਆ, ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਨਾਲ, ਉਸਦੇ ਅੰਦਰ ਸੋਝੀ ਪੈਦਾ ਹੋਈ, ਜਿਵੇਂ ਵਸੰਤ ਰੁੱਤ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਅਥੇਦਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ ਆਸ ਸਂਸਾਰਭਯਭੀਤਧੀਃ । ਏਕਾਨ੍ਤ ਏਵ ਨਿਵਸਨ੍ ਕਦਾਚਿਤ੍ ਕ੍ਲਾਨ੍ਤਮਾਨਸਃ
ਫਿਰ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਡਰੇ ਮਨ ਨਾਲ, ਉਹ ਇਕੱਲਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੋਇਆ, ਕਈ ਵਾਰੀ ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਮਨ ਨਾਲ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ।
ਕਿਂ ਤਤ੍ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਂ ਪ੍ਰਧਾਨਂ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਯਦ੍ ਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤੌ ਨ ਸ਼ੋਚ੍ਯਤੇ । ਯਤ੍ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਜਨ੍ਮਨਾ ਭੂਯਸ੍ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ ਨੋਪਜਾਯਤੇ
ਉਹ ਸੋਚਦਾ ਸੀ — ਉਹ ਕਿਹੜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਰਾਮ ਵਿਚ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਤੇ ਜਿਸਨੂੰ ਪਾ ਕੇ ਮੁੜ ਜਨਮ ਨਾਲ ਕੋਈ ਵਾਸਤਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ?
ਕਦਾਹਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤਮਨਨਃ ਪਦੇ ਪਰਮਪਾਵਨੇ । ਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਿਂ ਚਿਰਮ੍ ਏष੍ਯਾਮਿ ਮੇਰੁਸ਼ृਙ੍ਗ ਇਵਾਮ੍ਬੁਦਃ
ਕਦੋਂ ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਸ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਅਵਸਥਾ ਵਿਚ ਲੰਮਾ ਆਰਾਮ ਲਵਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਟਿਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਕਦਾ ਸ਼ਮਮ੍ ਉਪੇष੍ਯਨ੍ਤਿ ਮਮਾਨ੍ਤਰ੍ ਭੋਗਵਾਸਨਾਃ । ਆਲੋਲਕਲ੍ਲੋਲਰਵਾ ਊਰ੍ਮਯੋ ऽਮ੍ਬੁਨਿਧਾਵ੍ ਇਵ
ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਭੋਗਾਂ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਕਦੋਂ ਠੰਢੀਆਂ ਪੈ ਜਾਣਗੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਉੱਠਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਆਹਿਸਤਾ ਆਹਿਸਤਾ ਚੁੱਪ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ?
ਇਦਂ ਕृਤ੍ਵੇਦਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਯਤ੍ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਮ੍ ਇਤਿ ਕਲ੍ਪਨਾਮ੍ । ਕਦਾਨ੍ਤਰ੍ ਵਿਹਸਿष੍ਯਾਮਿ ਪਦਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਯਾ ਧਿਯਾ
ਇਹ ਕਰ ਲਿਆ, ਹੁਣ ਹੋਰ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਹੈ—ਇਹ ਸੋਚ ਛੱਡ ਕੇ, ਕਦੋਂ ਮੇਰਾ ਮਨ ਅੰਦਰੋਂ ਆਰਾਮ ਪਾ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਵੇਗਾ?
ਕਦਾ ਵਿਕਲ੍ਪਜਾਲਂ ਮੇ ਨ ਲਗਿष੍ਯਤਿ ਚੇਤਸਿ । ਸ੍ਥਿਤਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਉਜ੍ਝਿਤਾਸਙ੍ਗਂ ਪਯਃ ਪਦ੍ਮਦਲੇ ਯਥਾ
ਕਦੋਂ ਮੇਰੇ ਮਨ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਜਾਲੀ ਨਹੀਂ ਜਕੜੇਗੀ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਹੋਣ, ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਕਮਲ ਦੇ ਪੱਤੇ ਉੱਤੇ ਪਾਣੀ ਟਿਕਦਾ ਨਹੀਂ?
ਕਦਾ ਬਹਲਕਲ੍ਲੋਲਾਂ ਨਾਵਾ ਪਰਮਯਾ ਧਿਯਾ । ਪਰਿਤੀਰ੍ਣੋ ਭਵਿष੍ਯਾਮਿ ਤृष੍ਣਾਮਤ੍ਤਤਰਙ੍ਗਿਣੀਮ੍
ਉੱਚੀ ਸਮਝ ਨਾਲ, ਕਦੋਂ ਮੈਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਮੋਟੀਆਂ ਤੇ ਤੇਜ਼ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਲੀ ਦਰਿਆ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਲਵਾਂਗਾ?
ਕਦੇਮਾਂ ਜਾਗਤੈਰ੍ ਭੂਤੈਃ ਕ੍ਰਿਯਮਾਣਾਮ੍ ਅਸਨ੍ਮਯੀਮ੍ । ਕ੍ਰਿਯਾਮ੍ ਉਪਹਸਿष੍ਯਾਮਿ ਬਾਲਲੀਲਾਮ੍ ਇਵਾਫਲਾਮ੍
ਕਦੋਂ ਮੈਂ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀਆਂ ਨਾਸ਼ਵੰਤ ਕਰਤੂਤਾਂ ਉੱਤੇ ਹੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਵਿਅਰਥ ਖੇਡ ਉੱਤੇ ਹੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਕਦਾ ਵਿਕਲ੍ਪਪਰ੍ਯਸ੍ਤਮਨੋਦੋਲਾਵਦੋਲਨਮ੍ । ਪ੍ਰਸ਼ਮਿष੍ਯਤਿ ਮੇ ਸ਼ਾਨ੍ਤਪਾਨੌਜਸ ਇਵ ਭ੍ਰਮਃ
ਕਦੋਂ ਮੇਰਾ ਮਨ, ਜੋ ਕਲਪਨਾਵਾਂ ਕਰਕੇ ਹਿਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਠੰਢਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਚੱਕਰ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?
ਕਦੋਦਿਤਵਪੁਰ੍ਭਾਸ੍ਵਾਨ੍ ਵਿਹਸਞ੍ ਜਾਗਤੀਰ੍ ਗਤੀਃ । ਅਨ੍ਤਸ੍ ਸਨ੍ਤੋषਮ੍ ਏष੍ਯਾਮਿ ਵਿਰਾਡਾਤ੍ਮੇਵ ਪੂਰ੍ਣਧੀਃ
ਕਦੋਂ ਮੈਂ ਚਮਕਦਾਰ ਰੂਪ ਨਾਲ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਰਾਹਾਂ 'ਚ ਤੁਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਅੰਦਰੋਂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋਵਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਪੂਰਨ ਸਮਝ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
ਸ਼ਾਨ੍ਤਸ਼੍ ਸਮਸਮਾਚਾਰਸ੍ ਸੋਮ੍ਯਸ੍ ਸਰ੍ਵਾਰ੍ਥਨਿਸ੍ਸ੍ਪृਹਃ । ਕਦੋਪਸ਼ਮਮ੍ ਏष੍ਯਾਮਿ ਮਨ੍ਥੋਨ੍ਮੁਕ੍ਤਮਹਾਬ੍ਧਿਵਤ੍
ਕਦੋਂ ਮੈਂ ਸ਼ਾਂਤ, ਸਭ ਨਾਲ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਵਰਤਾਵ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਮਿੱਠਾ ਤੇ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਸੁੱਕੂਨ ਪਾ ਲਵਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਮਥਣ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸਮੁੰਦਰ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?
ਕਦੇਮਾਮ੍ ਅਖਿਲਾਂ ਦृਸ਼੍ਯਸ਼੍ਰਿਯਮ੍ ਆਸ਼ਾਸ਼ਤਾਤ੍ਮਿਕਾਮ੍ । ਸਰ੍ਵਾਂ ਸੁषੁਪ੍ਤਵਤ੍ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ ਭਵਿष੍ਯਾਮ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਤਰਾਤਤਃ
ਮੈਂ ਕਦੋਂ ਇਹ ਸਾਰੀ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਚਮਕ, ਜੋ ਅਣਗਿਣਤ ਆਸਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਅੰਦਰੋਂ, ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਵਾਂਗ, ਵੇਖਾਂਗਾ?
ਸਬਾਹ੍ਯਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰਂ ਸਰ੍ਵਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਕਲ੍ਪਨਯਾ ਧਿਯਾ । ਪਸ਼੍ਯਂਸ਼੍ ਚਿਨ੍ਮਾਤ੍ਰਮ੍ ਅਖਿਲਂ ਭਾਵਯਿष੍ਯਾਮ੍ਯ੍ ਅਹਂ ਕਦਾ
ਮੈਂ ਕਦੋਂ, ਮਨ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੰਢਾ ਕਰਕੇ, ਅੰਦਰ ਬਾਹਰ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਸ਼ਾਂਤ ਸੋਚ ਨਾਲ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਭ ਕੁਝ ਸਿਰਫ਼ ਚੇਤਨਾ ਹੀ ਮੰਨ ਲਵਾਂਗਾ?
ਕਦੋਪਸ਼ਾਨ੍ਤਚਿਤ੍ਤਾਤ੍ਮਾ ਚਿਤ੍ਤਾਮ੍ ਉਪਗਤਃ ਪਰਾਮ੍ । ਪਰਮਾਲੋਕਮ੍ ਏष੍ਯਾਮਿ ਜਾਤ੍ਯਾਨ੍ਧ੍ਯਵਿਗਮਾਦ੍ ਇਵ
ਮੇਰਾ ਮਨ ਤੇ ਆਪਾ ਕਦੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਕੇ, ਉੱਚੀ ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਣਗੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਮੈਂ ਜਨਮ ਦੇ ਅੰਨ੍ਹੇਪਣ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਵਾਂ?
ਕਦਾਭ੍ਯਾਸੋਪਲਬ੍ਧੇਨ ਚਿਤ੍ਪ੍ਰਕਾਸ਼ੇਨ ਚਾਰੁਣਾ । ਦੂਰਾਦ੍ ਆਲੋਕਯਿष੍ਯਾਮਿ ਤਨ੍ਵੀਂ ਕਾਲਕਲਾਮ੍ ਇਮਾਮ੍
ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਚਮਕਦਾਰ ਰੌਸ਼ਨੀ ਰਾਹੀਂ, ਮੈਂ ਕਦੋਂ ਦੂਰੋਂ ਇਹ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ ਸਮੇਂ ਦੀ ਬਾਰਿਕ ਲਕੀਰ ਵੇਖਾਂਗਾ?
ਈਹਿਤਾਨੀਹਿਤੋਨ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਹੇਯੋਪਾਦੇਯਵਰ੍ਜਿਤਃ । ਕਦਾਨ੍ਤਸ੍ ਤੋषਮ੍ ਏष੍ਯਾਮਿ ਸ੍ਵਪ੍ਰਕਾਸ਼ਪਦਸ੍ਥਿਤਃ
ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਚਾਹ ਤੇ ਵੈਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਲੈਣ ਜਾਂ ਛੱਡਣ ਦੀ ਲੋੜ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਚਾਨਣ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਅਸਲ ਸੁਖ ਪਾਵਾਂਗਾ?