ਤਤੋ ਵਿਚਾਰਸ੍ ਤਦਨੁ ਜ੍ਞਾਨਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਰ੍ਥਸਙ੍ਗ੍ਰਹਃ । ਤਤਃ ਕ੍ਰਮੇਣ ਪਰਮਪਦਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਃ ਪ੍ਰਜਾਯਤੇ
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਚਾਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਗਿਆਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਦਾਸੁਰਪਤੇ ਕਾਲੇ ਵਿषਯੇਭ੍ਯੋ ਵਿਰਂਸ੍ਯਸਿ । ਤਦਾ ਵਿਚਾਰਵਸ਼ਤਃ ਪਰਮਂ ਪਦਮ੍ ਏष੍ਯਸਿ
ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ, ਜਦੋਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਤੂੰ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਵੇਂਗਾ, ਤਦੋਂ ਵਿਚਾਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਤੂੰ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਵੇਂਗਾ।
ਸਮ੍ਯਕ੍ ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਸਿ ਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਿਮ੍ ਆਤ੍ਮਨ੍ਯ੍ ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਪਾਵਨੇ । ਨ ਪੁਨਃ ਕਲਨਾਪਙ੍ਕੇ ਦੁਃਖਾਯਾਵਪਤਿष੍ਯਸਿ
ਤੂੰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਆਰਾਮ ਪਾ ਲਵੇਂਗਾ, ਤੇ ਫਿਰ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਗੰਦਲੇ ਪਸੇ ਵਿੱਚ ਦੁੱਖ ਵੱਲ ਨਹੀਂ ਡਿੱਗੇਂਗਾ।
ਦੇਸ਼ਕ੍ਰਮੇਣ ਧਨਮ੍ ਅਲ੍ਪਵਿਗਰ੍ਹਣੇਨ ਤੇਨਾਙ੍ਗ ਸਾਧੁਜਨਮ੍ ਅਰ੍ਜਯ ਮਾਨਪੂਰ੍ਵਮ੍ । ਤਤ੍ਸਙ੍ਗਮੋਤ੍ਥਵਿषਯਾਭ੍ਯਵਹੇਲਨੇਨ ਸਮ੍ਯਗ੍ਵਿਚਾਰਵਿਭਵੇਨ ਤਵਾਤ੍ਮਲਾਭਃ
ਥੋੜੀ ਨਿੰਦਾ ਨਾਲ, ਧੀਰੇ-ਧੀਰੇ ਜੋ ਧਨ ਮਿਲੇ, ਉਸ ਨਾਲ ਪਿਆਰੇ, ਚੰਗੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਜ਼ਤ ਦੇ ਕੇ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਕਰ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿਚ ਰਹਿ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰ, ਤੇ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਅਸਲ ਸੁਰਤ ਪਾ ਲਵੇਂਗਾ।
ਏਤਨ੍ ਮੇ ਕਥਿਤਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪਿਤ੍ਰਾ ਚਾਰੁਵਿਚਾਰਿਣਾ । ਇਦਾਨੀਂ ਸਂਸ੍ਮृਤਂ ਦਿष੍ਟ੍ਯਾ ਸਮ੍ਪ੍ਰਬੋਧਮ੍ ਅਹਂ ਗਤਃ
ਇਹ ਗੱਲ ਮੈਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਮੇਰੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੇ ਦੱਸੀ ਸੀ, ਜੋ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ। ਹੁਣ, ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਇਹ ਯਾਦ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ ਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਈ ਹੈ।
ਅਦ੍ਯੇਯਂ ਮਮ ਸਞ੍ਜਾਤਾ ਭੋਗਾਨ੍ ਪ੍ਰਤ੍ਯ੍ ਅਰਤਿਸ੍ ਸ੍ਫੁਟਮ੍ । ਦਿष੍ਟ੍ਯਾ ਸ਼ਮਸੁਖਂ ਸ੍ਵਚ੍ਛਂ ਵਿਸ਼ਾਮ੍ਯ੍ ਅਮृਤਸ਼ੀਤਲਮ੍
ਅੱਜ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਭੋਗਾਂ ਵੱਲ ਸਾਫ ਬੇਰੁਖੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਸੁੱਚੇ, ਅਮਰ ਤੇ ਠੰਢੇ ਸੁਖ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ।
ਪੁਨਰ੍ ਆਪੂਰਯਨ੍ਨ੍ ਆਸ਼ਾਃ ਪੁਨਰ੍ ਅਭ੍ਯਾਹਰਨ੍ ਧਨਮ੍ । ਪੁਨਰ੍ ਆਵਰ੍ਜਯਨ੍ ਕਾਨ੍ਤਾਃ ਖਿਨ੍ਨੋ ऽਸ੍ਮਿ ਵਿਭਵਸ੍ਥਿਤੌ
ਮੁੜ ਮੁੜ ਆਸਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨਾ, ਮੁੜ ਮੁੜ ਧਨ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ, ਮੁੜ ਮੁੜ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚਣਾ—ਇਸ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਵਾਲੀ ਹਾਲਤ ਤੋਂ ਮੈਂ ਥੱਕ ਗਿਆ ਹਾਂ।
ਅਹੋ ਨੁ ਖਲੁ ਰਮ੍ਯੇਯਂ ਸ਼ਮਭੂਸ਼੍ ਸ਼ੀਤਲਾਨ੍ਤਰਾ । ਸਰ੍ਵਾ ਏਵ ਸ਼ਮਂ ਯਾਨ੍ਤਿ ਸੁਖਦੁਃਖਦृਸ਼ਸ਼੍ ਸ਼ਮੇ
ਵਾਹ, ਇਹ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੀ ਧਰਤੀ ਅੰਦਰੋਂ ਠੰਡੀ ਤੇ ਸੁਹਾਵਣੀ ਹੈ। ਸੁਖ ਤੇ ਦੁੱਖ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਠਹਿਰ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸ਼ਾਮ੍ਯਾਮਿ ਪਰਿਨਿਰ੍ਵਾਮਿ ਸੁਖਮ੍ ਆਸੇ ਸ਼ਮੇ ਸ੍ਥਿਤਃ । ਅਯਮ੍ ਅਨ੍ਤਃ ਪ੍ਰਹृष੍ਯਾਮਿ ਚਨ੍ਦ੍ਰਬਿਮ੍ਬ ਇਵਾਰ੍ਪਿਤਃ
ਮੈਂ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਵ੍ਰਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਕੇ ਸੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਵੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਅੰਦਰੋਂ ਮੈਂ ਚੰਨ ਦੀ ਚਾਨਣ ਵਾਂਗ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਉਤ੍ਤਾਣ੍ਡਵਮਨੋਰਂਹਃਪੋषਿਤੋਰੁਸ਼ਰੀਰਕਮ੍ । ਅਨਾਰਤਪਰਿਕ੍ਸ਼ੋਭਂ ਹਾ ਦੁਃਖਂ ਵਿਭਵਾਰ੍ਜਨਮ੍
ਹਾਏ, ਦੌਲਤ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨਾ ਦੁੱਖ ਹੈ—ਇਹ ਵੱਡਾ ਸਰੀਰ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੀ ਉਲਝਣ ਵਿੱਚ ਪਲਦਾ ਹੈ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਅਙ੍ਗਮ੍ ਅਙ੍ਗੇਨ ਸਮ੍ਪੀਡ੍ਯ ਮਾਂਸਂ ਮਾਂਸੇਨ ਚ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾਃ । ਪੁਰਾਹਮ੍ ਅਭਵਂ ਪ੍ਰੀਤੋ ਯਤ੍ ਤਨ੍ ਮੋਹਵਿਜृਮ੍ਭਿਤਮ੍
ਕਦੇ ਮੈਂ ਔਰਤ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਨਾਲ ਅੰਗ ਜੋੜ ਕੇ, ਮਾਸ ਨਾਲ ਮਾਸ ਮਿਲਾ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ ਸੀ; ਪਰ ਉਹ ਸਿਰਫ ਭਟਕਾਵੇ ਦੀ ਖੇਡ ਸੀ।
ਦृष੍ਟਾਨ੍ਤਦृष੍ਟਯੋ ਦृष੍ਟਾ ਭੁਕ੍ਤਂ ਭੋਕ੍ਤਵ੍ਯਮ੍ ਅਕ੍ਸ਼ਤਮ੍ । ਆਕ੍ਰਾਨ੍ਤਮ੍ ਅਖਿਲਂ ਭੂਤਜਾਤਂ ਕਿਮ੍ ਇਵ ਸ਼ੋਭਨਮ੍
ਜੋ ਕੁਝ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਵੇਖ ਲਿਆ; ਜੋ ਕੁਝ ਭੋਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਭੋਗ ਲਿਆ, ਕੁਝ ਵੀ ਅੱਖਰ ਰਹਿ ਨਹੀਂ ਗਿਆ। ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿਚ ਘੁੰਮ ਆਇਆ—ਹੁਣ ਕੀ ਚੀਜ਼ ਸਚਮੁਚ ਸੋਹਣੀ ਹੈ?
ਪੁਨਸ੍ ਤਾਨ੍ਯ੍ ਏਵ ਤਾਨ੍ਯ੍ ਏਵ ਤਤ੍ਰੇਹਾਨ੍ਯਤ੍ਰ ਚਾਤ੍ਰ ਚ । ਇਤਸ਼੍ ਚੇਤਸ਼੍ ਚ ਵਸ੍ਤੂਨਿ ਨਾਪੂਰ੍ਵਂ ਨਾਮ ਕਿਞ੍ਚਨ
ਮੁੜ ਮੁੜ, ਇੱਥੇ ਤੇ ਉੱਥੇ, ਉਹੀ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਉਹੀ ਵਸਤੂਆਂ, ਇੱਥੋਂ ਉੱਥੋਂ—ਕਦੇ ਵੀ ਕੁਝ ਨਵਾਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ।
ਸਰ੍ਵਮ੍ ਏਵ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਪਰਿਹृਤ੍ਯ ਧਿਯਾ ਸ੍ਵਯਮ੍ । ਸ੍ਵਚ੍ਛ ਏਵਾਵਤਿष੍ਠੇ ऽਹਂ ਪੂਰ੍ਣੋ ऽਰ੍ਣਵ ਇਵਾਤ੍ਮਨਿ
ਹਰ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਸੋਚ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਤਿਆਗ ਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਸਾਫ ਤੇ ਪੂਰਾ ਹੋ ਕੇ ਟਿਕਿਆ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਆਪਣੇ ਹੀ ਅੰਦਰ ਪੂਰਾ ਹੈ।
ਪਾਤਾਲੇ ਭੂਤਲੇ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯੋ ਰਤ੍ਨੋਪਲਾਦਯਃ । ਸਾਰਂ ਤਦ੍ ਅਪਿ ਤੁਚ੍ਛੇਨ ਕਾਲੇਨਾਸ਼ੁ ਨਿਗੀਰ੍ਯਤੇ
ਪਾਤਾਲ, ਧਰਤੀ, ਅਕਾਸ਼—ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਔਰਤਾਂ, ਰਤਨ ਤੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ—even ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਖਾਸੀਅਤ ਵੀ ਸਮਾਂ ਵਲੋਂ ਛੇਤੀ ਹੀ ਨਿਕੰਮੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਏਤਾਵਨ੍ਤਮ੍ ਅਹਂ ਕਾਲਂ ਭृਸ਼ਂ ਬਾਲੋ ऽਭਵਂ ਪੁਰਾ । ਯਃ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ ਦ੍ਵੇषਮ੍ ਅਮਰੈਸ੍ ਤੁਚ੍ਛਯਾ ਜਗਦਿਚ੍ਛਯਾ
ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਬਿਲਕੁਲ ਬੱਚਾ ਸੀ—ਅਮਰ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਤੇ ਇਸ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਇੱਛਾ ਵਿਚ ਫਸਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।
ਮਨੋਨਿਰ੍ਮਾਣਮਾਤ੍ਰੇਣ ਜਗਨ੍ਨਾਮ੍ਨਾ ਮਹਾਧਿਨਾ । ਤ੍ਯਕ੍ਤੇਨਾਤ੍ਤੇਨ ਵਾਰ੍ਥਸ੍ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਕ ਉਦਾਰੋ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ
ਸਿਰਫ ਮਨ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਨਾਲ ਹੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਇਸ ਨੂੰ ਛੱਡੇ ਜਾਂ ਇਸ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਲਏ, ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ ਹੈ?
ਕष੍ਟਂ ਚਿਰਤਰਂ ਕਾਲਮ੍ ਅਨਰ੍ਥੋ ऽਰ੍ਥਧਿਯਾ ਮਯਾ । ਅਜ੍ਞਾਨਮਦਮਤ੍ਤੇਨ ਬਾਲੇਨ ਸ਼੍ਵੇਵ ਸੇਵਿਤਃ
ਹਾਏ, ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੈਂ ਬਾਹਰਲੇ ਲਾਭ ਦੀ ਲਗਨ ਵਿਚ ਮਗਨ ਹੋ ਕੇ, ਅਗਿਆਨ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਬੱਚਿਆਂ ਵਾਂਗ, ਕੁੱਤੇ ਵਾਂਗ, ਦੁੱਖ ਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਲਿਆ।
ਤਰਤ੍ਤਰਲਤृष੍ਣੇਨ ਕਿਮ੍ ਇਵਾਸ੍ਮਿਞ੍ ਜਗਤ੍ਤ੍ਰਯੇ । ਮਯਾ ਨ ਕृਤਮ੍ ਅਜ੍ਞੇਨ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ਤਾਪਾਭਿਵृਦ੍ਧਯੇ
ਇਹ ਤਿੰਨ ਜਗਤਾਂ ਵਿਚ ਐਸਾ ਕੀ ਹੈ ਜੋ ਮੈਂ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਬਦਲਦੇ ਹੋਏ ਲਾਲਚ ਤੇ ਅਗਿਆਨ ਨਾਲ, ਪਿੱਛੋਂ ਪਛਤਾਵਾ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਨਾ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ?
ਏਤਯਾ ਤਦ੍ ਅਲਂ ਮੇ ऽਸ੍ਤੁ ਤੁਚ੍ਛਯਾ ਪੂਰ੍ਵਚਿਨ੍ਤਯਾ । ਪੌਰੁषਂ ਯਾਤਿ ਸਾਫਲ੍ਯਂ ਵਰ੍ਤਮਾਨਚਿਕਿਤ੍ਸਯਾ
ਹੁਣ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਬੇਫ਼ਾਇਦਾ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ; ਅਸਲ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਤਾਂ ਹੁਣ ਦੀ ਦਵਾਈ ਨਾਲ ਹੀ ਫਲ ਲੈ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਅਦ੍ਯਾਪਰਿਮਿਤਾਕਾਰਕਾਰਣੈਕਤਯਾਤ੍ਮਨਃ । ਸਰ੍ਵਤਸ੍ ਸੁਖਮ੍ ਅਭ੍ਯੇਮਿ ਰਸਾਯਨ ਇਵਾਰ੍ਣਵੇ
ਅੱਜ, ਅਣਗਿਣਤ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਇਕਤਾ ਨੂੰ ਕਾਰਨ ਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਸਮਝ ਕੇ, ਮੈਂ ਹਰ ਪਾਸੇ ਸੁਖ ਪਾਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਰਸਾਇਣ।
ਕੋ ऽਯਂ ਤਾਵਦ੍ ਅਹਂ ਕਿਂ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਆਤ੍ਮੇਤ੍ਯ੍ ਆਤ੍ਮਾਵਲੋਕਨਮ੍ । ਪृਚ੍ਛਾਮ੍ਯ੍ ਉਸ਼ਨਸਂ ਨਾਥਂ ਨੂਨਮ੍ ਅਜ੍ਞਾਨਸ਼ਾਨ੍ਤਯੇ
ਅਖ਼ੀਰ ਮੈਂ ਕੌਣ ਹਾਂ? 'ਆਤਮਾ' ਦਾ ਕੀ ਮਤਲਬ ਹੈ? ਆਤਮ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਉਸ਼ਨਸ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਅਵਸ਼੍ਯ ਪੁੱਛਾਂਗਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਗਿਆਨ ਦੂਰ ਹੋਵੇ।
ਸਞ੍ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਿ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ ਆਸ਼ੁ ਸ਼ੁਕ੍ਰਮ੍ ਉਦ੍ਯਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਮ੍ ਅਥ ਤੇਨ ਗਿਰੋਪਦਿष੍ਟਃ । ਤਿष੍ਠਾਮ੍ਯ੍ ਅਨਨ੍ਤਵਿਭਵੇ ਸ੍ਵਯਮ੍ ਆਤ੍ਮਨਾਤ੍ਮਨ੍ਯ੍ ਅਕ੍ਸ਼ੀਣਮ੍ ਅਰ੍ਥਮ੍ ਉਪਦੇਸ਼ਗਿਰਃ ਫਲਨ੍ਤਿ
ਮੈਂ ਜਲਦੀ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਸ਼ੁਕਰ ਨੂੰ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਫਿਰ ਉਸ ਦੀ ਬਾਣੀ ਤੋਂ ਸਿੱਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਅਨੰਤ ਵਧੇਰੇ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਤੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਬਾਤਾਂ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਫਲ ਲੈ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਤਿ ਸਞ੍ਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਭਗਵਾਨ੍ ਬਡਿਰ੍ ਆਮੀਲਿਤੇਕ੍ਸ਼ਣਃ । ਦਧ੍ਯੌ ਕਮਲਪਤ੍ਤ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਂ ਸ਼ੁਕ੍ਰਮ੍ ਆਕਾਸ਼ਮਨ੍ਦਿਰਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ, ਪਵਿਤ੍ਰ ਭ੍ਰਿਗੁ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਕਰ ਲਈਆਂ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਦੀ ਧਿਆਨ ਕਰੀ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕਮਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਸ੍ਥਚਿਨ੍ਮਯਾਨਨ੍ਤਨਿਤ੍ਯਧ੍ਯਾਨੋ ऽਥ ਭਾਰ੍ਗਵਃ । ਚੇਤਨ੍ਤਂ ਜ੍ਞਾਤਵਾਞ੍ ਸ਼ਿष੍ਯਂ ਬਡਿਂ ਗੁਰ੍ਵਰ੍ਥਿਨਂ ਪੁਰੇ
ਫਿਰ ਭਾਰਗਵ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਮੌਜੂਦ, ਅਨੰਤ ਤੇ ਚੇਤਨ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਿਸ਼ ਬੜੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਗੁਰੂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਜਾਣ ਲਿਆ।
ਅਥ ਸਰ੍ਵਗਤਾਨਨ੍ਤਚਿਦਾਤ੍ਮਾ ਭਾਰ੍ਗਵਃ ਪ੍ਰਭੁਃ । ਆਨਿਨਾਯ ਸ ਦੇਹਂ ਸ੍ਵਂ ਰਤ੍ਨਵਾਤਾਯਨਂ ਬਡੇਃ
ਫਿਰ ਸਰਵ-ਵਿਆਪਕ, ਅਨੰਤ ਤੇ ਚੇਤਨ ਆਤਮਾ, ਭਾਰਗਵ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸਰੀਰ ਬੜੀ ਦੇ ਕੋਲ ਲਿਆ ਆਇਆ।
ਗੁਰੁਦੇਹਪ੍ਰਭਾਜਾਲਪਰਿਮृष੍ਟਤਨੁਰ੍ ਬਡਿਃ । ਬੁਬੁਧੇ ਪ੍ਰਾਤਰ੍ ਅਰ੍ਕਾਂਸ਼ੁਸਮ੍ਬੋਧਿਤਮ੍ ਇਵਾਮ੍ਬੁਜਮ੍
ਗੁਰੂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਛੂਹੇ ਹੋਏ ਬੜੀ ਨੇ, ਸਵੇਰੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਕਿਰਣਾਂ ਨਾਲ ਜਾਗਦੇ ਕਮਲ ਵਾਂਗ, ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ।
ਤਤ੍ਰ ਰਤ੍ਨਾਰ੍ਘਦਾਨੇਨ ਮਨ੍ਦਾਰਕੁਸੁਮੋਤ੍ਕਰੈਃ । ਪਾਦਾਭਿਵਨ੍ਦਨੇਨੈਨਂ ਪੂਜਯਾਮ੍ ਆਸ ਭਾਰ੍ਗਵਮ੍
ਉਥੇ, ਕੀਮਤੀ ਤੋਹਫੇ ਤੇ ਮੰਦਰਾ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਚੜਾ ਕੇ, ਤੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਗਵ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ।
ਰਤ੍ਨਾਰ੍ਘਪਰਿਕੀਰ੍ਣਾਙ੍ਗਂ ਕृਤਮਨ੍ਦਾਰਸ਼ੇਖਰਮ੍ । ਮਹਾਰ੍ਹਾਸਨਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਮ੍ ਅਥੋਵਾਚ ਗੁਰੁਂ ਬਡਿਃ
ਜਦ ਉਸ ਦੇ ਅੰਗ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਮੰਦਰਾ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਸਿਰ ਤੇ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਮਹਿੰਗੀ ਅਸਨ ਤੇ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਤਦ ਬੜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਭਗਵਂਸ੍ ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦੋਤ੍ਥਾ ਪ੍ਰਤਿਭੇਯਂ ਪੁਰਸ੍ ਤਵ । ਨਿਯੋਜਯਤਿ ਮਾਂ ਵਕ੍ਤੁਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਕਰ੍ਤੁਮ੍ ਇਵਾਰ੍ਕਭਾਃ
ਭਗਵਾਨ ਜੀ, ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਇਹ ਸਮਝ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ ਹੈ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੈਨੂੰ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।