ਇਥੇ, ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਕੁਝ ਵੰਸ਼ ਅਜੇ ਵੀ ਭਾਰੀ ਭਟਕਾਵ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਕੁਝ ਗਿਆਨ ਵੱਲ ਉੱਠ ਰਹੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਵਿਚਕਾਰ ਹੀ ਡਿਗਦੇ ਜਾਂ ਉਲਝਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਵਰਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਮਨੁੱਖੀ ਵੰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉਹੀ ਜਾਗ ਰਹੇ ਹਨ ਜੋ ਸਿੱਖਿਆ ਲੈਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਤਕਲੀਫਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਵੈਰ ਅਤੇ ਡਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਹ ਦੁੱਖ ਸਮਝਾਵਾਂਗਾ ਜੋ ਰਜਸ ਅਤੇ ਸਤ੍ਵ ਦੇ ਮਿਲਾਪ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਪਰ ਉਹ ਜੋ ਅਮਰ ਹੈ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਨੰਤ, ਅਨਾਦਿ ਤੇ ਮੋਹ-ਰਹਿਤ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਲਤਾ ਵਾਲੀ ਹਿੱਸਾ, ਜਦੋਂ ਗਤੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਗਾੜਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਹਿਲਚਲ ਨਾਲ ਭੰਵਰ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ, ਹੇ ਮਿੱਠੇ ਰਾਮਾ, ਅਨੰਤ ਆਤਮਾ ਦੇ ਕਿਸੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਗੱਲ ਕੌਣ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਉਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਰਤਨ ਜਾਂ ਭਾਗਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਇਸ ਲਈ, “ਇਹ ਉਸ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ” ਜਾਂ “ਉਹ ਇਸ ਤੋਂ” ਵਰਗੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਗੱਲਬਾਤ ਜਾਂ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਰੀਤ ਲਈ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ। ਪਰਿਵਰਤਨ, ਸੰਯੁਕਤ ਬਣਤਰ, ਲੜੀ ਆਦਿਕ ਜਿਹੀਆਂ ਧਾਰਣਾਵਾਂ, ਜਦੋਂ ਵੀ ਉਭਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ। ਉਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਕਲਪਨਾ ਹੈ; ਉਹ ਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਲਈ, “ਲੜੀ” ਵਰਗੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਸਿਰਫ਼ ਰਵਾਇਤੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਹਨ। ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਵਿਚਾਰ, ਵਸਤੂ, ਸ਼ਬਦ ਜਾਂ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਸੰਗਠਨ ਇੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ—ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਸ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਉਹੀ ਹਨ। ਜੋ ਕੁਝ ਉਸ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਗ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ; “ਉਤਪੰਨ” ਤੇ “ਉਤਪਾਦਕ” ਦੀ ਧਾਰਣਾ ਸਿਰਫ਼ ਕਲਪਿਤ ਵੰਡ ਹੈ। “ਇਹ ਉਸ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ”—ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਚਲਾਓ, ਕਿਰਿਆ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਉਭਰਦੀ ਹੈ; ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਉਤਪਾਦਕ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ। ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਅਰਥ ਦੀ ਉਲਝਣ—“ਇਹ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਖਰਾ”—ਸਿਰਫ਼ ਬੋਲਚਾਲ ਵਿੱਚ ਹੈ; ਹਕੀਕਤ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੰਡ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਦਿਵ੍ਯਤਾ ਅਟੁੱਟ ਹੈ। ਉਸ ਮਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਹੀ, ਵਿਅਕਤਿਤਾ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਉਸ ‘ਮਨ’ ਵਿੱਚ ਪੱਕੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਰੱਖਣ ਨਾਲ, ਮਨਚਾਹੀ ਵਸਤੂ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅੱਗ ਦੀ ਇੱਕ ਲੌ ਨੂੰ ਦੂਜੀ ਲੌ ਦਾ ਮੂਲ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਬੋਲਣ ਦਾ ਢੰਗ ਹੈ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਿਆਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਸਲ ਸੱਚਾਈ ਨਹੀਂ। “ਉਤਪੰਨ” ਅਤੇ “ਉਤਪਾਦਕ” ਵਰਗੇ ਬਿਆਨ ਪਰਮਾਤਮਾ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਜੋ ਇਕ ਤੇ ਅਨੰਤ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ, ਕਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ? ਇਹ ਬੋਲਣ ਦਾ ਸੁਭਾਵ ਹੈ ਕਿ ਬਿਆਨ ਸਿਰਫ਼ ਵਖਰੇਪਣ ਜਾਂ ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਢੁਕਵਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਲਹਿਰਾਂ ਦਾ ਜਾਲ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਜੋ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੇ ਅਰਥਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ—ਵੈਦਵਾਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਬ੍ਰਹਮ ਹੀ ਜਾਣਦੇ ਹਨ। ਬ੍ਰਹਮ ਹੀ ਚੇਤਨਾ ਹੈ; ਬ੍ਰਹਮ ਹੀ ਮਨ ਹੈ; ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸਤਿਤਵਹੀਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਬ੍ਰਹਮ ਹੀ ਹੈ; ਬ੍ਰਹਮ ਹੀ ਵਸਤੂ, ਸ਼ਬਦ, ਦਿਸ਼ਾ ਅਤੇ ਤੱਤ ਹਨ। “ਇਹ ਇਕ ਹੈ, ਉਹ ਦੂਜਾ ਹੈ, ਇਹ ਹਿੱਸਾ ਹੈ”—ਆਤਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਚਕਾਰ ਵੰਡ ਸਿਰਫ਼ ਭੁੱਲ ਵਿੱਚ ਕਲਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਿਆਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀ ਸੱਚਾਈ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਜਦੋਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚੋਂ ਲੌ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਸੋਚ ਕਿ ਇਹ ਵੱਖਰੀ ਲੌ ਹੈ, ਮਨ ਦੀ ਚੰਚਲਤਾ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਧਾਰਣਾ ਹੈ; ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਐਸੀ ਵੰਡ ਟਿਕਦੀ ਨਹੀਂ। ਵੰਡ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਝੂਠ ਹੈ, ਪਰ ਮੋਹ ਨਾਲ ਪ੍ਰਤੀਤਿ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਸੱਚ ਲੱਗਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਦੋ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇਖਣ ਦੀ ਭੁੱਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਹੈ, ਜੋ ਅਨੰਤ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਕੁਝ ਹੋਰ ਨਹੀਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ; ਜੋ ਕੁਝ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਹੀ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਹਕੀਕਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਵੀ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ; ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਬ੍ਰਹਮ ਹੀ ਹੈ—ਇਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸੱਚਾਈ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਇਹ ਤੇਰੀ ਨਿਸ਼ਚਾ ਹੋਵੇਗੀ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਸ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਾ ਨਿਕਸਾ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ। ਇੱਥੇ, ਸਿਰਫ਼ ਉਹੀ ਹਾਲਤਾਂ ਹਨ ਜੋ ਅਗਿਆਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਹੋਰ ਲੜੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹਨ; ਜਦੋਂ ਅਗਿਆਨ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਤੂੰ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣ ਲਵੇਂਗਾ। ਜਦੋਂ ਅਸਲ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਤਾਂ ਸੱਚ ਆਪਣੀ ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਰਾਤ ਦਾ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਹੋਣ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ, ਜੋ ਗਲਤ ਸਮਝ ਨਾਲ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਮਾ, ਜਦੋਂ ਤੇਰਾ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਉਪਜਦੀ ਹੈ, ਤਦ ਤੇਰੀ ਅਟੱਲ ਤੇ ਸੱਚੀ ਸੋਝੀ ਨਾਲ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਜਿਵੇਂ ਹੈ, ਤੂੰ ਵੇਖ ਲਵੇਂਗਾ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਤੇਰੇ ਚਮਕਦੇ ਤੇ ਗਹਿਰੀਆਂ ਬਾਤਾਂ, ਜੋ ਦੁੱਧ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਠੰਡੇ ਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਪਾਣੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਮੈਨੂੰ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸਿਆਂ ਘੇਰ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਦੇ-ਕਦੇ ਮੈਂ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਤੇ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ—ਜਿਵੇਂ ਸਾਵਣ ਦੀ ਮੀਂਹ ਨਾਲ ਦਿਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਘਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਨੰਤ, ਅਪਾਰ, ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ, ਤੇਜਸਵੀ ਤੇ ਕਦੇ ਨਾ ਘਟਣ ਵਾਲੀ ਹਕੀਕਤ ਵਿੱਚ ਪਾਬੰਦੀ ਕਿਵੇਂ ਆ ਗਈ? ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਬਿਆਨ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਅਸਲ ਹਕੀਕਤ ਨੂੰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਨਾ ਕਮਜ਼ੋਰ, ਨਾ ਵਿਗਾੜੇ ਹੋਏ, ਨਾ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਗਿਆਨ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਇਸ ਸੋਚ ਨੂੰ, ਆਪਣੇ ਅੰਦਰਲੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਿੱਚ, ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਜਾਣ ਲਵੇਂਗਾ—ਇਹ ਕਾਫੀ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦਾਂ, ਅਰਥਾਂ ਅਤੇ ਵਾਕਾਂ ਦੀ ਬਣਤਰ, ਇਕ ਪਲ ਲਈ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਭਟਕਾਵ ਹੈ, ਜੋ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਲਈ, ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਅਰਥ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ ਲਈ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਉਸ ਅਸਲ ਤੇ ਪੂਰਨ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਜਾਣ ਲੈਂਦਾ ਹੈਂ, ਤਦ ਤੂੰ ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਅਰਥ, ਕਹਿਣ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵੰਡ ਨੂੰ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਮਝ ਲੈਂਦਾ ਹੈਂ। ਇਹ ਬੋਲੀ ਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਡ, ਜੋ ਵੰਡ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ; ਪਰ ਗਿਆਨੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ, ਸਿਰਫ਼ ਅਗਿਆਨੀਆਂ ਲਈ ਹੈ। ਹਰ ਕਿਸਮ ਦੀ ਗਿਣਤੀ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਯਤਨ, ਆਤਮਾ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰ ਹਨ; ਬ੍ਰਹਮ ਲਗਾਵ ਅਤੇ ਦਵੈਤ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ—ਇਹੀ ਉਹ ਹਕੀਕਤ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੰਸਾਰ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਫਿਰ-ਫਿਰ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਤੇ ਅਨੇਕ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ, ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ, ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਸਮਝਾਉਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਆਖਰੀ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਜਾਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਅਗਿਆਨਤਾ ਦੇ ਇਸ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ; ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਕੋਈ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ, ਹੇ ਰਾਮਾ, ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਗਿਆਨਤਾ, ਜੋ ਖੁਦ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਗਿਆਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ—ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦੇਂਦਾ ਹੈ।