ਇਹ ਯੁੱਧ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਯਜੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਬੜੀ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਸੀ। ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਅਤੇ ਗੱਜਣ ਵਾਲੀ ਬਿਜਲੀ ਨੇ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਚੀਰ ਦਿੱਤਾ। ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਡਿੱਗਣ ਨਾਲ ਅਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਢਹਿ ਜਾਣ ਨਾਲ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਕੁਚਲ ਗਈ। ਤੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਲਕੀਰਾਂ ਨੇ ਫੌਜ ਉੱਤੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਘੇਰਾ ਪਾ ਲਿਆ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਦੋਵੇਂ ਢੱਕ ਗਏ। ਵੱਡੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਦੀ ਟਕਰਾਰ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਕ ਡਰਾਉਣੀ ਗੂੰਜ ਉਠੀ। ਤੇਜ਼ ਹਵਾ, ਪਾਣੀ, ਸੰਪ, ਅੱਗ ਅਤੇ ਪਹਾੜ—all ਕੁਝ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਹਥਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਲੈ ਦੀਆਂ ਵਿਪਤੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ। ਬੇਹਿਸਾਬ ਭਾਲਿਆਂ, ਤਲਵਾਰਾਂ, ਚੱਕਰਾਂ, ਤੀਰਾਂ, ਭਾਲਿਆਂ, ਗਦਿਆਂ, ਮੁਸਲਾਂ ਤੇ ਜਾਵਲਿਨ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਵੱਜਦਿਆਂ ਗੂੰਜ ਰਹੇ ਸਨ। ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਚਮਕਦਾਰ ਹਥਿਆਰ ਦਸਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਦਾ ਨਾਟਕ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਪ੍ਰਲੈ ਦੀ ਆੰਧੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਉਲਟ-ਪੁਲਟ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਮਾਰੇ ਹੋਏ ਸਰੀਰ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਵਰਗੇ ਲੱਗਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ, ਲਹੂ ਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਗੰਗਾ ਦੀ ਧਾਰ ਹੋਵੇ। ਸਿਰ-ਵਿਹੁਣੇ ਸਰੀਰ, ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰੀਆਂ ਨਾਲ, ਬੇਕਾਬੂ ਹੱਥ ਹਿਲਾਉਂਦੇ ਨੱਚ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਮਨੁੱਖ, ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਰਥ ਲਹੂ-ਭਰੇ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿੱਖਰੇ ਪਏ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਸਾਰੀ ਫੌਜਾਂ ਛਿਟ-ਛਿਟ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਡਰੇ ਹੋਏ ਲੋਕ ਦਸਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭੱਜ ਪਏ। ਹਾਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਦੇ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ, ਬੱਦਲਾਂ ਦੀਆਂ ਲਕੀਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ, ਯਕਸ਼, ਰਾਖਸ਼ ਅਤੇ ਪਿਸਾਚ ਲਹੂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਯੋਧਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਪੱਕੇ, ਗੁਣਵਾਨ, ਤਾਕਤਵਰ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਉੱਚ ਕੁਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜੰਮੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਕੋਈ ਵੀ ਪਿੱਠ ਨਹੀਂ ਫੇਰਦਾ ਸੀ। ਇੱਥੇ-ਉੱਥੇ, ਜੋੜਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਗੱਜਣ ਵਾਲੀਆਂ ਘਟਾਵਾਂ ਵਾਂਗ, ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਯੁੱਧ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਦੋ ਸਮੁੰਦਰ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹੋਣ। ਪੰਛੀਆਂ ਵਾਲਾ ਪਿੰਜਰਾ, ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਨਾਲ ਹਿੱਲ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਪਹਾੜ ਦੂਜੇ ਪਹਾੜ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਕੇ ਕੰਬ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਦਲ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਭਿੜੇ, ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਲਹਿਰ ਦੂਜੀ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਹੋਵੇ, ਐਸਾ ਸ਼ੋਰ ਹੋਇਆ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਫੌਜ ਦੂਜੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਭਿੜੀ, ਦੋਵੇਂ ਬਰਾਬਰ ਹਥਿਆਰਬੰਦ, ਜਿਵੇਂ ਇਕ ਝਾੜੀਆਂ ਦਾ ਗੁੱਛਾ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਦੀ ਇੱਕ ਲਹਿਰ ਦੂਜੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ੇਪਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਰਥਾਂ ਦੇ ਜਥੇ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਕੁਚਲ ਰਹੇ ਸਨ, ਹਰ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਜਾਂਦਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵਿਧੀ ਦੇ ਹੱਥੀਂ ਆਕਾਸ਼ ਹੀ ਟੁੱਟ ਪਵੇ। ਧਨੁਧਾਰੀ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਐਸਾ ਯੁੱਧ ਕੀਤਾ ਕਿ ਆਕਾਸ਼ ਨਵੀਂ, ਅਣਸੁਣੀ ਬੱਦਲ-ਵਾਂਗ ਲਗਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਜੋ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜਿੱਥੇ ਹਥਿਆਰ ਅਣਸਮਾਨ ਸਨ, ਜੰਗੀ ਹੌਂਸਲਾ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦਾ, ਤਾਂ ਕੁਝ ਯੋਧੇ ਚਤੁਰਾਈ ਨਾਲ ਭੱਜ ਜਾਂਦੇ, ਜਦੋਂ ਲੜਾਈ ਦੀ ਅੱਗ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ। ਚੱਕਰਧਾਰੀ ਚੱਕਰਧਾਰੀਆਂ ਨਾਲ, ਧਨੁਧਾਰੀ ਧਨੁਧਾਰੀਆਂ ਨਾਲ, ਤਲਵਾਰਬਾਜ਼ ਤਲਵਾਰਬਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਗੋਫਣੀ ਵਾਲੇ ਗੋਫਣੀ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜ ਕੇ ਲੜ ਰਹੇ ਸਨ। ਗਦਾ ਧਾਰੀ ਗਦਾ ਧਾਰੀਆਂ ਨਾਲ, ਭਾਲਾ ਧਾਰੀ ਭਾਲਾ ਧਾਰੀਆਂ ਨਾਲ, ਜਾਵਲਿਨ ਵਾਲੇ ਜਾਵਲਿਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਬਰਛੀ ਵਾਲੇ ਬਰਛੀ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਲੜ ਰਹੇ ਸਨ। ਕੁਝ ਲੋਹੇ ਦੀਆਂ ਮੁਸਲਾਂ ਨਾਲ, ਕੁਝ ਗਦਿਆਂ ਨਾਲ, ਕੁਝ ਭਾਲਿਆਂ ਦੇ ਮਾਹਰ, ਤੇ ਕੁਝ ਕੁਰਾਲੀਆਂ ਦੇ ਮਾਹਰ ਆਪਣਾ-ਆਪਣਾ ਹਥਿਆਰ ਚਮਕਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਕੁਝ ਲਕੜੀਆਂ ਦੇ ਡੰਡੇ ਲੈ ਕੇ, ਕੁਝ ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ, ਕੁਝ ਫਾਂਸੀ ਦੇ ਫੰਦਿਆਂ ਨਾਲ, ਤੇ ਕੁਝ ਕੰਟਿਆਂ ਵਾਲੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਖੜੇ ਸਨ। ਕੁਝ ਛੁਰੀਆਂ, ਕੁਝ ਗੋਫਣੀਆਂ, ਕੁਝ ਵਜਰ-ਮੁਸ਼ਟੀ, ਤੇ ਕੁਝ ਅੰਕੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ ਖੜੇ ਸਨ। ਕੁਝ ਹਲ ਲੈ ਕੇ, ਕੁਝ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਕੁਝ ਜੰਜੀਰਾਂ ਤੇ ਜਾਲਾਂ ਨਾਲ, ਤੇ ਕੁਝ ਸੁੰਦਰ ਬੇਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਪਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਕੁਝ ਭਾਲਿਆਂ ਨਾਲ, ਕੁਝ ਬਰਛੀਆਂ ਨਾਲ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਂਗ ਉਤਸ਼ੇਪਤ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਲਯੁਗ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੱਕਰਾਂ ਦੇ ਘੁੰਮਣ ਅਤੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਆਂਧੀਆਂ ਨਾਲ ਆਕਾਸ਼ ਇੱਕ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੇ ਹਥਿਆਰ ਮਗਰਮੱਛਾਂ ਵਾਂਗ ਦਿਸ ਰਹੇ ਸਨ। ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਜਥਿਆਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਮੈਦਾਨ-ਏ-ਜੰਗ ਇੱਕ ਦਰਿਆ-ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਸੀ। ਰਾਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ, ਦੋ ਪੱਖਾਂ ਵਾਂਗ, ਮੈਦਾਨ ਦੇ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੜੀਆਂ ਸਨ, ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ। ਹੁਣ, ਜਿਵੇਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੂਰਬੀ ਪਾਸੇ ਵੱਸਣ ਵਾਲੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਲੀਲਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਕੰਵਲ ਪਾਸੇ ਵਾਲੀਆਂ ਧਰਤੀਆਂ—ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਕਾਸੀ, ਮਗਧ, ਕੋਸਲ, ਮਿਥਿਲਾ, ਉਤਕਲ, ਮੇਕਲ, ਕਵਟ, ਪੁੰਡ੍ਰ, ਔਂਦ੍ਰ ਅਤੇ ਗੌੜਕਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਡ੍ਰਿਮਯ, ਮਦਰ, ਸੁਹਮ, ਤਾਮਰਲਿਪਤ, ਪ੍ਰਾਗਜੋਤਿਸ਼, ਵਾਜਿਮੁਖ, ਅੰਬਸ਼ਠ ਅਤੇ ਪੁਰੁਸ਼ਾਦ ਵੀ ਹਨ। ਕਰਣਾਕਸ਼, ਅਵਿਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰ, ਕੱਚੀ ਮੱਛੀ ਖਾਣ ਵਾਲੇ, ਵਿਆਘਰਵਕਤ੍ਰ, ਕਿਰਾਤ, ਸ਼ਵਰ ਅਤੇ ਏਕਪਾਦ ਇੱਥੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਮਾਲ੍ਯਵਾਨ ਪਹਾੜ, ਸ਼ਿਵਿਵਾਨ, ਗਿਆਨ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧਵਜ, ਪਦਮ ਅਤੇ ਉਦਯਾ ਪਹਾੜ ਵੀ ਹਨ। ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ, ਵਿਂਧਿਆ ਪਹਾੜ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਚੇਦਯ, ਵਤਸ, ਦਾਸਾਰਣ, ਅੰਗ, ਵੰਗ ਅਤੇ ਉਪਵੰਗ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਕਲਿੰਗ, ਪੁੰਡ੍ਰ, ਜਠਰ, ਵਿਦਰਭ, ਮੇਕਲ, ਸ਼ਵਰ, ਨਗਨਪਰਨ ਅਤੇ ਕੰਠਤ੍ਰਿਪੁਰਪੂਰੀਕ ਵੀ ਹਨ। ਕੰਠਕਸਥਲ, ਪ੍ਰਿਥੁਦਵੀਪਕ ਦੇ ਮ੍ਰਿਦੂ, ਕੰਠਦ੍ਰਾ, ਸ਼ੋਣਿਕ ਅਤੇ ਚਰਮਣਵਤ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਹਨ। ਕੋਕਕ, ਹੇਮਕੁਡਿਆ, ਸ਼ਮਸ਼੍ਰੁਧਰ, ਬਲੀਗ੍ਰੀਵ, ਮਹਾਗ੍ਰੀਵ, ਕਿਸ਼ਕਿੰਧਾ ਅਤੇ ਨਾਰੀਕਿਲੀਨ ਵੀ ਉੱਥੇ ਹਨ। ਹੁਣ, ਲੀਲਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਦੱਖਣ ਪਾਸੇ, ਵਿਂਧਿਆ, ਕੁਸੁਮਾਪੀਡ, ਮਹੇਂਦਰ ਅਤੇ ਦੁੰਦੁਰਾ ਪਹਾੜ ਹਨ। ਮਲਯਾ, ਸੂਰਯਵੰਸ਼, ਗਣਰਾਜ, ਨ੍ਰਿਰਾਜਕ, ਅਵੰਤੀ ਅਤੇ ਸੰਬਵਤੀ ਇੱਥੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਦਸ਼ਪੁਰਿਆ, ਏਕਕਚ, ਰਿਸ਼ਿਕ, ਤੁਰਸ਼ਕ, ਸ਼ਕ, ਵਨਵਾਸਾ, ਪਹਾੜੀ ਲੋਕ ਅਤੇ ਭਦਰਗਿਰੀ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਹਨ। ਨਗਰ, ਦੰਡਕ, ਗਣਰਾਜ, ਨ੍ਰਿਰਾਜਕ, ਸਾਹਾਰਾ, ਰਿਸ਼ਯਮੂਕ, ਕਰਕੋਟ ਅਤੇ ਵਨਤਿੰਬਿਲ ਵੀ ਇੱਥੇ ਹਨ। ਪਦਮ ਦੇ ਵਾਸੀ, ਚੌਰਕ, ਕਰਕਵੀਰ, ਵੈਰੀਕ, ਪਸ਼ਿਕ, ਧਰਮਪਟਨ ਅਤੇ ਪੰਸਿਕ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਉੱਥੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਮਹਾਂਯੁੱਧ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀਆਂ ਤੁਫਾਨੀ ਲਹਿਰਾਂ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਅਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਟਕਰਾਅ ਨਾਲ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵਾਂਗ, ਵਿਅਕਤ ਹੋਇਆ।