ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਐਸਾ ਹੋਵੇ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰਕ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਵੇ, ਪਰ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਸ ਲਈ ਇਹ ਸੰਸਾਰਕ ਮੋਹ-ਮਾਇਆ ਦਾ ਜਾਲ ਵੀ ਜ਼ਹਿਰ ਵਾਂਗ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਸੋਚੋ, ਇਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਕੌਣ ਐਸਾ ਉੱਚ ਆਤਮਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ ਸੰਸਾਰਕ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਸਥਾਪਤ ਕਰ ਸਕੇ? ਜਦੋਂ ਇਹ ਮੋਹ-ਮਾਇਆ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਬਿਮਾਰੀ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਦਇਆਲੂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਆ ਕੇ, ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਇਸ ਜਾਲ ਤੋਂ ਬਚਾਏ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਟਕਾਵ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਤੋਂ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੱਡੇ ਚਿੱਤ ਵਾਲਾ, ਦੁਖੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭਲਾਈ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰੋਸ਼ਨੀ ਪਾ ਕੇ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਇਹੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਤਾਂ ਚਲੋ, ਜਲਦੀ ਰਘੁਕੁਲ ਦੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਵੰਸ਼ਜ ਰਾਮ ਨੂੰ ਇਥੇ ਲਿਆਓ, ਜਿਵੇਂ ਹਰਣ ਆਪਣੇ ਵਰਗੇ ਹਰਣ ਨੂੰ ਲੈ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਰਘੁਕੁਲਵੰਸ਼ੀ ਰਾਮ ਉੱਤੇ ਜੋ ਮੋਹ ਆਇਆ ਹੈ, ਇਹ ਕਿਸੇ ਦੁੱਖ ਜਾਂ ਲਗਾਵ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਤਾਂ ਵਿਰਾਗ ਅਤੇ ਵਿਵੇਕ ਤੋਂ ਜੰਮਿਆ ਵੱਡਾ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਹੈ। ਰਾਮ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਇਥੇ ਲਿਆਓ, ਅਸੀਂ ਇਥੇ ਹੀ, ਹੁਣੇ, ਉਸਦੇ ਮਨ ਦੇ ਭਟਕਾਵ ਨੂੰ ਉਹੀ ਦੂਰ ਕਰਾਂਗੇ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਬੱਦਲ ਨੂੰ ਹਵਾ ਉਡਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਜਦ ਇਹ ਮੋਹ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਰਘੁਕੁਲਵੰਸ਼ੀ ਰਾਮ ਵੀ, ਸਾਡੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਪਰਮ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼੍ਰਾਮ ਪਾ ਲਵੇਗਾ। ਜਦ ਉਹ ਸੱਚ, ਆਨੰਦਮਈ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਮਜਬੂਤ, ਚਮਕਦਾਰ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪੀ ਲਿਆ ਹੋਵੇ। ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤਕ ਅਤੇ ਨਿਰਵਿਘਨ ਸੰਸਾਰਕ ਕਰਮ-ਪੱਧਤੀ ਨੂੰ ਮੰਨਦਾ ਹੋਇਆ, ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਮਨ ਨਾਲ ਜੀਵੇਗਾ। ਉਹ ਵੱਡੀ ਆਤਮਾ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਭੇਦ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਸੁੱਖ-ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਮਿੱਟੀ, ਪੱਥਰ ਤੇ ਸੋਨੇ ਨੂੰ ਸਮਾਨ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ। ਜਦ ਮੁੱਖ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਹੀਆਂ, ਤਦ ਰਾਜਾ ਨੇ, ਜਿਸਦਾ ਮਨ ਪਰਿਪੂਰਨ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਹੋਰ ਦੂਤ ਭੇਜੇ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਮ ਆਪਣੇ ਘਰੋਂ ਉਠ ਕੇ, ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਜਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਚੜ੍ਹਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਸਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਜੋ ਸੁਰਲੋਕ ਵਰਗਾ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਦੂਰੋਂ ਰਾਮ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਦਸ਼ਰਥ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਵੇ। ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ 'ਤੇ ਵਸੀਸ਼ਠ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਬੈਠੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੀ ਕੌਂਸਲ, ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਵਿਧੀਆਂ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ, ਰਾਜਾ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਸੋਹਣੀਆਂ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਸੁੰਦਰ ਚਾਮਰ ਲਹਿਰਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਅੰਬਰ ਦੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਾਂਗ ਖੜੀਆਂ ਹਨ। ਜਦ ਰਘੁਕੁਲਵੰਸ਼ੀ ਰਾਮ ਆਉਂਦੇ ਦਿਸੇ, ਵਸੀਸ਼ਠ, ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤ੍ਰ, ਦਸ਼ਰਥ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਤੱਕਦੇ ਰਹੇ। ਰਾਮ ਦੀ ਚਾਲ ਵਿਚ ਡੌਲਣ ਦੀ ਅਡੋਲਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਠੰਢਕ ਵਰਗਾ, ਸਭ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਤਿਆਰ, ਅਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ ਗੰਭੀਰਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਮਿੱਠੜਾ, ਸਮਤੋਲ, ਨਮ੍ਰਤਾ ਅਤੇ ਬਲ ਵਿੱਚ ਉੱਚ, ਸੋਹਣੇ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਲੋਕ-ਭਲੇ ਲਈ ਯੋਗ ਪਾਤ੍ਰ ਸੀ। ਉਹ ਨੌਜਵਾਨੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਸੀ, ਉੱਦਮ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਤ, ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਚਿੰਤਾ ਦੇ, ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਇੱਛਾ-ਰਹਿਤ। ਉਸ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਚਾਲਾਂ ਨੂੰ ਵਿਚਾਰਿਆ ਸੀ, ਪਵਿੱਤਰ ਗੁਣਾਂ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ, ਵੱਡੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਜਿਵੇਂ ਗੁਣਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਘੇਰਿਆ ਹੋਵੇ। ਉਸ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਸਤੀ ਮਹਾਨ ਸੀ, ਮਨ ਦਾ ਕੋਠਾ ਪਰਿਪੂਰਨ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਅਡੋਲ ਅਵਸਥਾ ਰਾਹੀਂ ਉੱਚਤਮ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਨੇਕ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਸੋਭਿਤ, ਦੂਰੋਂ ਹੀ ਰਘੁਕੁਲਵੰਸ਼ੀ ਰਾਮ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ, ਚਿੱਟੀ ਵਸਤ੍ਰ ਅਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾਰ ਮੂਰਤੀ ਦਿਸ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਸੋਹਣੀ ਮੋਰਨੀ ਦੀ ਮਣੀ ਦੀ ਚਮਕਦਾਰ ਲਕੀਰਾਂ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਝੁਕਾਇਆ, ਜੋ ਪਹਾੜ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਕੰਬਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਫਿਰ ਮਾਣਯੋਗ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ, ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ, ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਸਾਕਿਆਂ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਆਖ਼ਿਰ 'ਚ ਵੱਡੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ। ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲਾਂ ਅਤੇ ਉਪਸਥਿਤੀ ਨਾਲ, ਰਾਜ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਕੀਤੀਆਂ ਨਮਸਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੋਂ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈ ਕੇ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲੈ ਕੇ, ਰਾਮ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਚਮਕਦਾਰ ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਅਪਸਰਾ ਹੋਵੇ। ਰਾਜਾ ਨੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਸਿਰ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ, ਵਾਰ ਵਾਰ ਚੁੰਮਿਆ। ਇੰਨੇ ਹੀ ਪਿਆਰ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘਨ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਵੀ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਰਾਜ ਹੰਸ ਕਮਲਾਂ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਜਦ ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਪੁੱਤਰ, ਮੇਰੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਆ ਬੈਠ," ਤਾਂ ਰਾਮ ਨੇ, ਬਜਾਏ, ਸੇਵਕਾਂ ਵਲੋਂ ਵਿਛਾਈ ਚਾਦਰ ਉੱਤੇ ਹੀ ਬੈਠਣਾ ਚੁਣਿਆ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਵਿਵੇਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈਂ, ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਪਾਤ੍ਰ ਹੈਂ; ਤੇਰਾ ਮਨ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਾਂਗ ਪੱਕਾ ਹੈ, ਤੂੰ ਦੁਖ ਨਾਲ ਕਦੇ ਘਬਰਾਉਂਦਾ ਨਹੀਂ। ਵੱਡਿਆਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਵਲੋਂ ਉਚਾਰੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਨਾਲ ਹੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਅਵਸਥਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਮੋਹ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰ ਕੇ। ਜਦ ਤੱਕ ਮਨ ਮੋਹ ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਤਦ ਤੱਕ ਵੱਡੀਆਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ ਵੀ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪੁੱਤਰ। ਤੂੰ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਵੱਡੇ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਨਾਇਕ ਹੈਂ; ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ-ਰੂਪ ਵੈਰੀ, ਜੋ ਕੱਟਣੇ ਔਖੇ ਅਤੇ ਜਿੱਤਣੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹਨ, ਜਿੱਤ ਲਏ ਗਏ ਹਨ। ਫਿਰ, ਤੂੰ ਗਿਆਨਯੋਗ ਹੋ ਕੇ, ਅਣਜਾਣਿਆਂ ਵਾਂਗ, ਮੋਹ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਭਾਰੀ ਲਹਿਰਾਂ ਤੇ ਆਲਸ ਹੈ, ਕਿਉਂ ਡੁੱਬ ਰਿਹਾ ਹੈਂ? ਆਖ਼, ਆਪਣੀਆਂ ਨੀਲੀ ਕੰਵਲਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਚਲਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਦੱਸ, ਮਨ-ਜੰਮੀਆਂ ਕਾਰਨਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਤੂੰ ਭਟਕ ਗਿਆ ਹੈਂ? ਤੇਰੇ ਦੁੱਖ ਕਿਸ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹਨ, ਕਿੰਨੇ ਹਨ, ਕਿਸ ਵਲੋਂ, ਤੇ ਕਿਹੜੇ ਕਾਰਨ ਤੇਰੇ ਮਨ ਨੂੰ, ਘਰ 'ਚ ਚੋਰੀ ਕਰਦੇ ਚੋਰਾਂ ਵਾਂਗ, ਆ ਕੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ? ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਆਸਰਾ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਕਿਉਂਕਿ ਜਦ ਅਡੋਲ ਮਨੁੱਖ ਦੁਖੀ ਸਮੇਂ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਦੁੱਖ ਜਿੱਤ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਕੁਝ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਪੁੱਤਰ, ਤੁਰੰਤ ਬੋਲ, ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਮਿਲੇਗਾ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤੇਰੇ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖ ਮੁੜ ਕੇ ਟੁੱਟ ਜਾਣਗੇ।