ਇਹ ਜਗਤ, ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ ਪੱਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੰਞੇ ਹੋਏ ਜੰਗਲ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਪੱਤੇ ਝੜ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਸੁਆਦ-ਰਹਿਤ ਤੇ ਸੁੱਕਾ। ਇਹ ਮੌਤ ਦੇ ਨਾਚ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਅੰਤ ਲਈ ਉਤਾਵਲਾ ਹੈ। ਪੱਥਰ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦੀ ਹਾਸੀ ਵਾਂਗ, ਜੋ ਅੰਦਰੋਂ ਖੋਖਲੀ ਤੇ ਸੁੰਨੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਪਾਗਲ ਹਨੇਰੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲਾ ਨੱਚ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਉਸਦੇ ਹਾਵਭਾਵ ਅਜੀਬ ਤੇ ਬੇਮਤਲਬ ਹਨ। ਪਰ ਜਦ ਅਵਿਦਿਆ ਦਾ ਕੋਹਰਾ ਠੰਢਾ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਗਿਆਨ ਦਾ ਆਕਾਸ਼ ਪਤਝੜ ਦੇ ਅਸਮਾਨ ਵਾਂਗ ਨਿਰਮਲ ਤੇ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਖੰਭ ਉੱਤੇ ਨਕਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਸਜਾਏ ਹੋਏ ਭੀਤ ਤੇ ਚਿੱਤਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਮਿੱਟੀ ਤੋਂ ਬਣਾ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ। ਜੜ੍ਹ ਚੀਜ਼ ਵੀ ਚੁਸਤ ਤੇ ਜਾਗਰੂਕ ਜਾਪਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਚੌਥਾ ਭਾਗ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਥਿਰਤਾ-ਪ੍ਰਕਰਣ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਵਰਣ ਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ, ‘ਮੈਂ’ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਲੈ ਕੇ ਇਹ ਜਗਤ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਵਿਚ ਦਰਸ਼ਕ ਤੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਪਕਵਤਾ ਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਮਝਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਸਾਰਕ ਮੋਹ, ਜੋ ਦੱਸ ਦਿਸਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਲੰਮੇ-ਚੌੜੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸ਼ਾਂਤੀ-ਪ੍ਰਕਰਣ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਭਾਗ ਹੈ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਭਰਮ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਹੋਈ: 'ਇਹ ਜਗਤ, ਮੈਂ, ਤੂੰ, ਉਹ' — ਇਹ ਸਭ ਕਿਵੇਂ ਨਸਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਝਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਦ ਸ਼ਾਂਤੀ-ਪ੍ਰਕਰਣ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੰਸਾਰ ਚੱਕਰ ਠੰਢਾ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਮੋਹ ਦੇ ਨਾਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਅਨੁਭੂਤੀ ਦਾ ਇਕ ਅੰਸ਼ ਹੀ ਬਾਕੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਬਚਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੌਂਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋਈ ਭ੍ਰਾਂਤੀ ਵਾਂਗ ਹੈ। ਇਹ ਦੂਜੇ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕੋਈ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਨਾ ਬਣੀ ਹੋਈ ਨਗਰੀ ਦੀ ਝਲਕ। ਇਹ ਮਿਲਦੀ ਨਹੀਂ, ਭਾਵੇਂ ਨੇੜੇ ਜਾਪਦੀ ਹੋਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਦਾ ਸ਼ੋਰ। ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਸ਼ਾਂਤ ਮਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਗੜਗੜਾਹਟ ਦਾ ਡਰਾਉਣਾ ਆਵਾਜ਼, ਜਿਸਨੂੰ ਫੜਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਇਹ ਉਸ ਨਗਰੀ ਵਾਂਗ ਹੈ ਜੋ ਸੁਪਨੇ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਤੇ ਫਿਰ ਭੁੱਲ ਗਈ; ਜਾਂ ਅਜੇ ਬਣਣੀ ਨਗਰੀ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ-ਉਪਵਨ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਹੋਏ ਅੰਗ ਵਾਂਗ। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਾਂਗ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਕ ਰਹੀ ਜੀਭ ਨਾਲ ਦੱਸੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਾਂ ਉਸ ਭੀਤ ਵਾਂਗ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਚਿੱਤਰ ਕਦੇ ਬਣੇ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਜਾਪਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕਲਪਨਾ ਦੀ ਨਗਰੀ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜੋ ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਵਿਸ਼ਰਜਿਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਉਸ ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੀ ਸਾਫ਼ ਮੂਰਤੀ ਵਾਂਗ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਉਭਰੀ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਵਸੰਤ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜੋ ਅਜੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਰੰਗ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਉਸ ਹੌਲੀ ਨਦੀ ਵਾਂਗ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਅੰਦਰ ਹੀ ਅੰਦਰ ਮਿਲ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਫਿਰ ਮੁਕਤੀ-ਪ੍ਰਕਰਣ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਛੇਵਾਂ ਭਾਗ ਹੈ, ਤੇ ਬਾਕੀ ਗ੍ਰੰਥ ਮਹਾਨ ਅਰਥ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਸ ਚਿੱਤ ਵਿੱਚ ਸੁਣਨ ਵਾਲਾ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਸ਼ਾਂਤ ਹੈ, ਜੋ ਨਿਰਵਾਣ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੂਪ ਚੇਤਨ ਤੇ ਅਚੇਤਨ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਹੀ ਹੈ, ਤੇ ਸਭ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਭਰਮਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਆਕਾਸ਼-ਸਮਾਨ ਉੱਚਤਮ ਆਵਰਨ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਆਇਆ ਹੋਵੇ; ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਯਾਤਰਾ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਭ ਕਰਤਵ ਪੂਰੇ ਕਰਕੇ ਅਡੋਲ ਖੜਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਅਟੱਲ ਸਤੰਭ, ਜੋ ਹਰ ਵਿਸਥਾਰ ਤੇ ਆਰੰਭ ਨੂੰ ਸਹਾਰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਪੂਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਜਾਲ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਹੀ ਅੰਦਰ ਸਮਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਤੇ ਸੁਭਾਅ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਕਾਸ਼-ਸਮਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਸਭ ਰੂਪਾਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਉਹ ਕਰਤਾ, ਕਰਮ, ਕਾਰਨ ਆਦਿ ਦਸ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸਰੀਰਧਾਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਰੀਰੀ ਵਾਂਗ ਹੈ; ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਦੇ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੁਹਦਾ; ਉਹ ਚੇਤਨਾ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪੱਥਰ ਦੀਆਂ ਲੱਕੜਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਦਰੋਂ ਖਾਲੀ। ਉਸ ਦੀ ਚੇਤਨਾ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਹਨੇਰੇ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਜਾਪਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਸਰੂਪ ਉੱਚਤਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੰਨ੍ਹਾ ਜਾਪਦਾ ਹੈ। ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਖੇਡ ਰੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਵਾਸਨਾ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਮੁੱਕ ਚੁੱਕੀ ਹੈ; ਅਹੰਕਾਰ ਦਾ ਭੂਤ ਨਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ—ਉਸ ਕੋਲ ਸਰੀਰ ਹੈ, ਪਰ ਜਿਵੇਂ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਉਸ ਦੇ ਵਾਲ ਦੇ ਨੁੱਕ ਦੀ ਕਿਸੇ ਰੋਮ-ਛਿਦਰ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਜਗਤ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਮਹਾਂ ਮੇਰੁ ਪਹਾੜ ਦੇ ਫੁੱਲ ਵਿੱਚ ਮਧੁਮੱਖੀ ਵੱਸਦੀ ਹੋਵੇ। ਚੇਤਨਾ-ਆਕਾਸ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਹਰ ਰੇਜ਼ੇ ਵਿੱਚ, ਅਣਗਿਣਤ ਜਗਤਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਅੰਦਰ ਵੇਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਗਿਆਨੀ! ਭਾਵੇਂ ਦਿਲ ਨੂੰ ਹਰਿ ਤੇ ਹਰ ਦੇ ਕਮਲ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਜਲਾਂ ਨਾਲ ਵਿਸਥਾਰ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਪਰ ਮੁਕਤ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲੋਂ ਕੋਈ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ; ਕਿਉਂਕਿ ਜੋ ਅਸਲੀਅਤ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੱਚਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਨਿਰਮਲ ਚੇਤਨਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉੱਚਤਮ ਗਿਆਨ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਚੰਗਾ ਬੀਜ ਬੀਜਣ ਨਾਲ ਪੱਕਾ ਫਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਗ੍ਰੰਥ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੋਵੇ, ਜੇ ਉਹ ਤਰਕ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਭਾਵੇਂ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਜੋ ਤਰਕ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਲਾਜ਼ਮੀ ਤੌਰ ਤੇ ਤਿਆਗ ਦੇਣ ਯੋਗ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਬੱਚਾ ਵੀ ਤਰਕਪੂਰਨ ਗੱਲ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਮੰਨਣਯੋਗ ਹੈ; ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਭਾਵੇਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਤਿਆਗਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਮੋਹ ਪਾ ਲਿਆ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਿਓਂ ਦੇ ਕੂਏਂ ਤੋਂ ਕੌੜਾ ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ ਆਖਦਾ, ‘ਇਹ ਮੇਰੇ ਪਿਉਂ ਦਾ ਕੂਆ ਹੈ,’ ਤੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਗ ਰਹੀ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦਾ—ਉਸਨੂੰ ਭਲਾ ਕੌਣ ਸਮਝਾ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਜਿਵੇਂ ਦੀਵਾ ਬਾਲਣ ਨਾਲ ਚਾਨਣ ਆਉਂਦੀ ਹੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਇਸ ਨਿਰਮਲ ਚੇਤਨਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਹੀ ਵਿਵੇਕ-ਸ਼ਕਤੀ ਜਰੂਰ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਗਿਆਨ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਨਾਲ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਚਿੰਤਨ ਕਰਕੇ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਅੰਕਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ, ਸੁੰਦਰ ਬੋਲੀ ਤੇ ਉੱਚੀ ਵਿਚਾਰ-ਸ਼ਕਤੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਮੋਤੀ ਦੀ ਮਾਲਾ ਵਾਂਗ ਸੁੰਦਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਸਭਾ ਦਾ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਉੱਚਤਮ ਵੈਰਾਗ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨਤਾ ਦਾ ਗੁਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਾਜੇ ਵੀ, ਜੋ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਭਿਆਨਕ ਹਨ, ਮਿੱਤਰਤਾ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭੂਤ-ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਦੀਵਾ ਲੈ ਕੇ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਵੇਖ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਲਾਲਚ, ਮੋਹ ਆਦਿ ਖਾਮੀਆਂ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਘਟ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਪਤਝੜ ਵਿੱਚ ਕੋਹਰਾ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੋਂ ਹਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੁੱਧੀ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਅਭਿਆਸ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਕੋਈ ਵੀ ਕਰਮ ਆਪਣੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਫਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਮਨ ਪਤਝੜ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸਰੋਵਰ ਵਾਂਗ ਨਿਰਮਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਲਹਿਰਾਂ ਠੰਢੀਆਂ ਪੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅੰਦਰਲੇ ਹਨੇਰੇ ਮਿਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਬਿਜਲੀ ਬੱਦਲਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਨੂੰ ਚੀਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਜੋਤਿ ਚਮਕਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਭੇਦ ਸਾਫ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਦੁੱਖ, ਗਰੀਬੀ, ਤੇ ਸੰਤਾਪ ਸਿਰਫ਼ ਦਿੱਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ; ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅੰਦਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੁਹ ਸਕਦੀਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਮੰਦ ਤੀਰ ਲਕੜੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵਾੜ ਸਕਦੇ।