ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਆਤਮਾਨ ਨੂੰ ਸਲਾਮਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਚਾਨਣ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਆਕਾਸ਼, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰੇਕਸ਼ ਨੂੰ ਹਰ ਪਾਸੇ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਤਮਾ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਹੈ ਜੋ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਮੈਂ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ, ਮੈਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਵਾਂਗਾ," ਅਤੇ ਜੋ ਨਾ ਤਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਗਿਆਨ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਗਟ। ਇਹੀ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਸ਼ਾਸਤਰ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈ। ਜੋ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਵਿਅਕਤੀ, ਮੁੜ ਮੁੜ ਕੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ। ਇਸ ਰਾਮਾਯਣ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ, ਓ ਦੁਸ਼ਮਨ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਫਾਇਦਮੰਦ ਕਹਾਣੀਆਂ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ। ਇਹ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਹਨ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਭਰਦਵਾਜ਼ ਵੱਲੋਂ ਮੈਰੂ ਪਹਾੜ ਦੀ ਇੱਕ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਪਿਤਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਰਦਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਮਿਹਰਬਾਨੀ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਇੱਕ ਬੂਨ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰੋ।" ਪੁਰਾਣੇ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਅੱਜ ਇਸ ਬੂਨ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ: ਇਹ ਦੱਸੋ ਕਿ ਇਹ ਲੋਕ ਕਿਵੇਂ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। "ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਅਧਿਆਪਕ ਵਾਲਮੀਕੀ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਮਿਲੋ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬੇਨਤੀ ਕਰੋ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਹ ਬਿਨਾ ਦੋਸ਼ ਵਾਲੀ ਰਾਮਾਯਣ ਲਿਖੀ ਜਾਵੇਗੀ।" ਜੋ ਕੋਈ ਇਸਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਰ ਕਰ ਜਾਵੇਗਾ—ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਸੇਤੂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਹੋਰ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਪਾਰ ਅਤੇ ਖਤਰਨਾਕ ਹੈ। ਇਹ ਕਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮਹਾਨ ਰਚਨਾਕਾਰ ਮੇਰੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਭਰਦਵਾਜ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਮੈਂ ਤੁਰੰਤ ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭੋਗਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ; ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਸੀ, ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਬੋਲਿਆ। "ਓ ਨੋਬਲ ਸੇਜ, ਰਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ, ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਬੇਦੋਸ਼ ਕੰਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਤੱਕ ਆਪਣਾ ਯਤਨ ਨਾ ਛੱਡੋ।" ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਖਤਰੇ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਜਹਾਜ਼ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਦੱਸਣ ਲਈ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਹਾਂ; ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਇਹ ਸ਼ਾਸਤਰ ਲਿਖੋ—ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਮੇਰੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਤੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ—ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਲਹਿਰ ਉੱਥੇ ਉੱਠਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਪੁਰੁੱਖ ਚਲੇ ਗਏ, ਮੈਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ; ਫਿਰ, ਇੱਕ ਸਾਫ਼ ਮਨ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਭਰਦਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ। "ਭਰਦਵਾਜ਼, ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸੋ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ?" ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਇਹ ਕਿਹਾ, ਤਾਂ ਭਰਦਵਾਜ਼ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, "ਓ ਬਿਨਾ ਪਾਪ ਵਾਲੇ।" "ਇਹ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਰਾਮਾਯਣ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਲਿਖੋ ਕਿ ਇਹ ਸੰਸਾਰਕ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਜਹਾਜ਼ ਬਣ ਜਾਵੇ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ।'" "ਓ ਪਵਿੱਤਰ, ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਦੱਸੋ: ਰਾਮ, ਜੋ ਸੰਸਾਰਕ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਉੱਚ ਮਨ ਵਾਲਾ ਭਰਤ, ਇਸ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ?" "ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਸ਼ਤਰੁਘਨ, ਲਕਸ਼ਮਣ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀਤਾ, ਅਤੇ ਉਹ ਮਹਾਨ ਮਨ ਵਾਲੇ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਪੁਤਰਾਂ ਨੇ ਜੋ ਰਾਮ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਏ? ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਦੱਸੋ, ਤਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪਾਰ ਹੋ ਸਕਾਂ।" ਜਦੋਂ ਭਰਦਵਾਜ਼, ਓ ਰਾਜਾ, ਆਦਰ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, "ਠੀਕ ਹੈ," ਤਾਂ ਮੈਂ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬੋਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। "ਸੁਣੋ, ਪਿਆਰੇ ਭਰਦਵਾਜ਼, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਪੁੱਛਿਆ; ਇਸਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਰੇ ਭ੍ਰਮ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦੋਗੇ।" "ਇਸ ਲਈ, ਸਮਝਦਾਰੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰੋ, ਜਿਵੇਂ ਕਮਲ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਰਾਮ ਨੇ ਕੀਤਾ, ਸਭ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਅਨਾਟੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।" "ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਕਸ਼ਮਣ, ਭਰਤ, ਅਤੇ ਉੱਚ ਮਨ ਵਾਲਾ ਸ਼ਤਰੁਘਨ, ਅਤੇ ਕਉਸਲਿਆ, ਸੁਮਿਤਰਾ, ਸੀਤਾ, ਅਤੇ ਦਸ਼ਰਥ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਡਿੱਠਤਾ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਵੀ ਵਾਸਿਸ਼ਠ, ਵਾਮਦੇਵ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਠ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਗ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਵਿਕੁਕਸ਼ੀ, ਭਮਾ, ਸਤ੍ਯਵਰਧਨ, ਵਿਭੀਸ਼ਣ, ਸੁਸ਼ੇਨ, ਹਨੂਮਾਨ, ਅਤੇ ਇੰਦਰਜਿਤ ਵੀ ਹਨ।" ਇਹ ਵੀਹ ਅਠ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਅਟੈਚਮੈਂਟ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹਨ, ਉਹ ਜੀਵਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਮੁਕਤ ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਜੋ ਕੁਝ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। "ਜੇ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੀਓ—ਦਿੱਤੀ, ਲੈਂਦੀ, ਰਹਿੰਦੀ, ਅਤੇ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਬਿਨਾ ਅਟੈਚਮੈਂਟ—ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਵਾਸ਼ਤਵ ਵਿੱਚ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਓਗੇ।" "ਜੋ ਕੋਈ, ਉੱਚ ਨੈਤਿਕਤਾ ਨਾਲ, ਸੰਸਾਰਕ ਜੀਵਨ ਦੇ ਅਸੀਮ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਚਤਮ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੁਖ ਜਾਂ ਉਦਾਸੀ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ, ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਦਾ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।" "ਓ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਮੈਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਮੁਕਤ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ, ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਰਘਵ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਸਦਾ ਖੁਸ਼ ਰਹਾਂ।" "ਓ ਨੋਬਲ, ਇਸ ਸੰਸਾਰਕ ਭ੍ਰਮ ਲਈ, ਜੋ ਉਭਰਿਆ ਹੈ, ਰੰਗਹੀਣ ਜਿਵੇਂ ਅੰਤਰੇਕਸ਼, ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭੁੱਲਣਾ ਬਿਹਤਰ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ, ਬਜਾਏ ਇਸਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਯਾਦ ਕਰਨ ਦੇ।" "ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਸਦੀ ਅਸਲ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ, ਉਸ ਗਿਆਨ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।" "ਜੇ ਉਹ ਗਿਆਨ ਇੱਥੇ ਸੰਭਵ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸ਼ਾਸਤਰ ਉਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਸੁਣਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਸੱਚਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋਗੇ—ਵਰਨਾ ਨਹੀਂ।" "ਇਹ ਸੰਸਾਰਕ ਭ੍ਰਮ, ਜੋ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਓ ਬਿਨਾ ਪਾਪ ਵਾਲੇ, ਇਸ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਨਾਲ, ਇਹ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੰਗ।" "ਜਦੋਂ, ਇਸ ਗਿਆਨ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਕਿ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਮਨ ਦਾ ਆਕਰਸ਼ਣ ਦੂਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉੱਚਤਮ ਨਿਰਵਾਣ-ਖੁਸ਼ੀ ਉੱਥੇ ਉਭਰਦੀ ਹੈ।" "ਵਰਨਾ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਜੋ ਇੱਥੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਖੁੰਭਾਂ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦੇ ਹਨ, ਕੋਈ ਕੁਦਰਤੀ ਗਿਆਨ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਮੁਕਤੀ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਯੁਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ।" "ਉੱਚਤਮ ਮੁਕਤੀ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਲੁਕਾਈ ਹੋਈ ਰੁਝਾਨਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡਣਾ; ਓ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਰਸਤਾ ਹੈ, ਗਿਆਨ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਕਰਤਾ।" "ਜਦੋਂ ਲੁਕਾਈ ਹੋਈ ਰੁਝਾਨਾਂ ਦਾ ਅੰਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮਨ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਘੁਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਦੋਂ ਠੰਡੀ ਧਾਰਾ ਖਤਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਓ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਤਾਂ ਬਰਫ ਦਾ ਬੂੰਦ ਵੀ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਸਾਡੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਰੋਸ਼ਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਸਾਡੇ ਮਨ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਲੈ ਜਾਣ ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।