କ୍ରମେଣ ଦିଵସାଃ ପକ୍ଷାସ୍ ତସ୍ଯା ମାସର୍ତଵୋ ଯଯୁଃ । ଶୀତାତପେଷ୍ଵ୍ ଅଲୋଲାଯାଃ କୃତ୍ତାଯା ଇଵ ଶୈଲତଃ
ଏଭଳି ଶୀତ ଓ ତାପରେ ଅଚଳ ଥିବା ତାଙ୍କ ପାଇଁ, କଟା ପାହାଡ଼ ପରି, ଦିନ, ପକ୍ଷ, ମାସ ଓ ଋତୁ ଦୀରେ-ଦୀରେ କଟିଗଲା।
ସା ବଭୂଵାଭ୍ରମାଲାଯାସ୍ ସମା ସଂସ୍ତମ୍ଭିତାକୃତିଃ । କୃଷ୍ଣୋତ୍ଥିତୋର୍ଧ୍ଵକେଶୀ ଖମ୍ ଆହର୍ତୁମ୍ ଇଵ ଚୋଦ୍ଭୁଜା
ସେ ଏକ ମେଘମାଳା ପରି ହେଇଗଲେ, ତାଙ୍କର ଆକୃତି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଚଳ ଥିଲା, ତାଙ୍କର କଳା କେଶ ଉପରକୁ ଉଠିଥିଲା, ଯେପରି ହାତ ଦେଇ ଆକାଶକୁ ଧରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି।
ଆଲୋକ୍ଯ ତାଂ ପଵନଜର୍ଜରିତାଙ୍ଗକତ୍ଵକ୍କ୍ଲୀଵାଂ ସଝାଙ୍କୃତିରଣତ୍ପଵନାଵଧୂତୈଃ । ଊର୍ଧ୍ଵସ୍ଥମୂର୍ଧଜତମଃପଟଲୈର୍ ଦଧାନାଂ ତାରୌଘମୌକ୍ତିକମ୍ ଅଜସ୍ ସମୁପାଜଗାମ
ବାୟୁରେ ତାଙ୍କର ଚର୍ମ ପତଳା ଓ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯାଇଥିଲା, ଦେହ ଅଳସ ଓ ଅଳଙ୍କାର ହଲୁକା ବାୟୁରେ ଝଙ୍କାରି ଉଠୁଥିଲା, ତାଙ୍କର କେଶ ଉପରକୁ ଉଠି ଅନ୍ଧକାର ହୋଇଯାଇଥିଲା, ମୁକ୍ତାର ଧାରାରେ ଶୋଭିତ ହେଉଥିଲେ, ଏଭଳି ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଅଜନ୍ମା ତାଙ୍କ ସମ୍ନିକଟକୁ ଆସିଲେ।
ଅଥ ଵର୍ଷସହସ୍ରେଣ ତାଂ ପିତାମହ ଆଯଯୌ । ଦାରୁଣଂ ହି ତପସ୍ ସିଦ୍ଧ୍ଯୈ ଵିଷ୍ଠାଗ୍ନିର୍ ଅପି ଶୀତହା
ତାପରେ ହଜାର ବର୍ଷ ପରେ ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲେ। ଏତେ ଦୁର୍ଲଭ ତପସ୍ୟା ପାଇଁ, ମଳ ଦ୍ୱାରା ଜଳୁଥିବା ଅଗ୍ନି ମଧ୍ୟ ଶୀତରେ ନିର୍ବାପିତ ହୋଇଯାଏ।
ମନସୈଵ ପ୍ରଣମ୍ଯୈନଂ ସା ତଥେତି ସ୍ଥିତା ସତୀ । କୋ ଵରଃ କ୍ଷୁତ୍କ୍ଷଯାଯାଲମ୍ ଇତି ଚିନ୍ତାନ୍ଵିତାଭଵତ୍
ସେ ମନରେ ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, 'ଏହିପରି ହେଉ' ବୋଲି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ରହିଲେ। ଏବଂ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ—'କେଉଁ ଦାନ ଦ୍ୱାରା ଭୁଖ ସର୍ବଦା ପାଇଁ ଶେଷ ହୋଇପାରିବ?'
ଅନାଯସୀ ଚାଯସୀ ଚ ସ୍ଯାମ୍ ଅହଂ ଜୀଵସୂଚିକା । ଅସ୍ଯୋକ୍ତ୍ଯା ଦ୍ଵିଵିଧା ସୂଚୀଭୂତ୍ଵାଲକ୍ଷ୍ଯା ଵିଶାମ୍ଯ୍ ଅହମ୍
ମୁଁ ଅସହଜ ଓ ଲୋହାର ସୂଇ ଭଳି ହେଇଯାଉ। ଏହି ଅନୁରୋଧ ଦ୍ୱାରା ଦୁଇ ପ୍ରକାର ସୂଇ ହୋଇ, ଅଦୃଶ୍ୟ ଭାବେ ପ୍ରବେଶ କରି ହରାଇଯିବି।
ପ୍ରାଣେନ ସହ ସର୍ଵେଷାଂ ହୃଦଯଂ ସୁରଭିର୍ ଯଥା । ଯଥାଭିମତମ୍ ଏତେନ ଗ୍ରସେଯଂ ସକଲଂ ଜନମ୍
ସମସ୍ତଙ୍କର ଶ୍ୱାସ ସହିତ, ସୁଗନ୍ଧ ଭଳି, ମୁଁ ସେମାନଙ୍କର ହୃଦୟକୁ ପ୍ରବେଶ କରିପାରିବି। ଏହିପରି ଭାବେ, ମୋ ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କୁ ଗ୍ରସଣ କରିପାରିବି।
କ୍ରମେଣ କ୍ଷୁଦ୍ଵିନାଶାଯ କ୍ଷୁଦ୍ଵିନାଶଃ ପରଂ ସୁଖମ୍ । ଇତି ସଞ୍ଚିନ୍ତଯନ୍ତୀଂ ତାମ୍ ଉଵାଚ କମଲୋଦ୍ଭଵଃ
ସେ ଭାବିଲେ — 'ଧୀରେ ଧୀରେ ଭୋକ ନଷ୍ଟ ହେଲେ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସୁଖ ମିଳେ।' ଏହିପରି ଚିନ୍ତା କରୁଥିବା ସେଠି, ପଦ୍ମରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଅନ୍ଯାଦୃଷ୍ଟସ୍ ତଯା ଦୃଷ୍ଟସ୍ ତ୍ଵ୍ ଅମୃତାଭ୍ରରଵୋପମମ୍ । ପୁତ୍ରି କର୍କଟିକେ ରକ୍ଷଃକୁଲଶୈଲାଭ୍ରମାଲିକେ
ସେ ଆଉ ଏକ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିଲେ, ଯାହା ଅମୃତର ମେଘ ପରି ଲାଗୁଥିଲା। ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ, 'ମୋ ଝିଅ କର୍କଟିକା, ରାକ୍ଷସ ଜାତିର ପାହାଡ଼ର ମାଳା।'
ଉତ୍ତିଷ୍ଠ ତ୍ଵଯି ତୁଷ୍ଟୋ ଽସ୍ମି ଗୃହାଣାଭିମତଂ ଵରମ୍ । ଭଗଵନ୍ ଭୂତଭଵ୍ଯେଶ ସ୍ଯାମ୍ ଅହଂ ଜୀଵସୂଚିକା
'ଉଠ, ମୁଁ ତୋରେ ପ୍ରସନ୍ନ। ଯେଉଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହୁଁଛୁ, ନେ।' ସେ କହିଲେ, 'ଭଗବାନ, ଭୂତ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ୍ର ନାଥ, ମୁଁ ଜୀବସୂଚିକା ହେବାକୁ ଚାହେଁ।'
ଅନାଯସୀ ଚାଯସୀ ଚ ଵିକଲ୍ପଯ ଚ ମେ ଵରମ୍ । ଏଵମ୍ ଅସ୍ତ୍ଵ୍ ଇତି ତାମ୍ ଉକ୍ତ୍ଵା ପୁନର୍ ଏଵ ପିତାମହଃ
'ମୋ ଆଶୀର୍ବାଦ ଏହି ହେଉ — ମୁଁ ସହଜ ଓ ଲୋହାର ହେବି, ଏବଂ ମୋର ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ ହେବି।' 'ଏମିତି ହେଉ,' ବୋଲି କହି, ପୁନିଥରେ ପିତାମହ ତାଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ।
ସୂଚିକାମ୍ ଆହ ସର୍ଗେ ତ୍ଵଂ ଭଵିଷ୍ଯସି ଵିଷୂଚିକା । ସୂକ୍ଷ୍ମଯା ମାଯଯା ସର୍ଵଲୋକହିଂସାଂ କରିଷ୍ଯସି
ସୃଷ୍ଟିରେ ତୁମେ ସୂଚୀ ପରି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ରୂପ ଧାରଣ କରିବା, ଏବଂ ସୂକ୍ଷ୍ମ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ କଷ୍ଟ ଦେବା।
ଦୁର୍ଭୋଜନା ଦୁରାରମ୍ଭା ମୂର୍ଖା ଦୁସ୍ସ୍ଥିତଯଶ୍ ଚ ଯେ । ଦୁର୍ଦେଶଵାସିନୋ ଧୃଷ୍ଟାସ୍ ତେଷାଂ ହିଂସାଂ କରିଷ୍ଯସି
ଯେଉଁମାନେ ଭଲ ଖାଦ୍ୟ ଖାଆନ୍ତି ନାହିଁ, ଅସୁବିଧାଜନକ କାମ କରନ୍ତି, ମୂର୍ଖ, ଅସ୍ଥିର, ଖରାପ ସ୍ଥାନରେ ବସନ୍ତି କିମ୍ବା ଅତି ଦୁଷ୍ଟ, ସେମାନେ ତୁମର କ୍ଷତିରେ ପଡିବେ।
ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ହୃଦଯଂ ପ୍ରାଣୈଃ ପଦ୍ମପ୍ଲୀହାଦିଵେଧନାତ୍ । ଵାତଲେଖାତ୍ମିକା ଵ୍ଯାଧିର୍ ଭଵିଷ୍ଯସି ଵିଷୂଚିକା
ତୁମେ ପ୍ରାଣବାୟୁ ସହିତ ହୃଦୟକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ପ୍ରସ୍ତ ଓ ଅନ୍ୟ ଅଙ୍ଗକୁ ଛିଦ୍ର କରିବା, ଏବଂ ସୂକ୍ଷ୍ମ ରେଖା ପରି ବାୟୁ ଦୋଷ ରୋଗ ରୂପେ ଉପସ୍ଥିତ ହେବା।
ସଗୁଣଂ ଵିଗୁଣଂ ଵାପି ଜନମ୍ ଆସାଦଯିଷ୍ଯସି । ଗୁଣିନି ତ୍ଵଚ୍ଚିକିତ୍ସାର୍ଥଂ ମନ୍ତ୍ରୋ ଽଯଂ ତୁ ମଯୋଚ୍ଯତେ
ସଦ୍ଗୁଣ ବା ଦୁର୍ଗୁଣ ଯେହେଉଁଠି ଲୋକ ଥାଉନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ତୁମେ ଆକ୍ରମଣ କରିବା; କିନ୍ତୁ ଯେଉଁମାନେ ଭଲ, ସେମାନଙ୍କ ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ମୁଁ କହୁଛି।
ହିମାଦ୍ରେର୍ ଉତ୍ତରେ ପାର୍ଶ୍ଵେ କର୍କଟୀ ନାମ ରାକ୍ଷସୀ । ଵିଷୂଚିକାଭିଧାନା ଯା କନ୍ଯା ସା ନ୍ଯାଯବାଧିକା
ହିମାଲୟ ପାହାଡ଼ର ଉତ୍ତର ପାର୍ଶ୍ୱରେ କର୍କଟୀ ନାମକ ଏକ ରାକ୍ଷସୀ ଅଛି, ଯାହାକୁ ଅନ୍ୟ ନାମରେ ବିଷୂଚିକା କୁହାଯାଏ । ସେ ଏକ କନ୍ୟା ଯିଏ ନ୍ୟାୟରେ ବାଧା ଦେଉଛି ।
ଇତି ମନ୍ତ୍ରଂ ମହାମନ୍ତ୍ରଂ ନ୍ଯସ୍ଯ ଵାମକରୋଦରେ । ମାର୍ଜଯେଦ୍ ଆତୁରାକାରଂ ତେନ ହସ୍ତେନ ସଂଯତଃ
ଏହି ମହାମନ୍ତ୍ରଟିକୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ବାମ ପେଟରେ ମନ୍ତ୍ରଟିକୁ ରଖ । ତାପରେ, ସେଇ ହାତରେ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ରୋଗୀଙ୍କୁ ମୃଦୁ ହାତ ଦେଇ ଛୁଇଁ ।
ହିମଶୈଲାଭିମୁଖ୍ଯେନ ଵିଦ୍ରୁତାଂ ତାଂ ଵିଚିନ୍ତଯେତ୍ । କର୍କଟୀଂ କର୍କଶାକ୍ରନ୍ଦାଂ ମନ୍ତ୍ରମୁଦ୍ଗରଚୂର୍ଣିତାମ୍
କର୍କଟୀ ରାକ୍ଷସୀ ମନ୍ତ୍ରର ଶକ୍ତିରେ ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, କଠୋର ଚିତ୍କାର କରି ହିମାଲୟ ପାହାଡ଼ ଦିଗକୁ ପଳାଇଯାଉଛି ବୋଲି କଳ୍ପନା କର ।
ଆତୁରଂ ଚିନ୍ତଯେଚ୍ ଚନ୍ଦ୍ରେ ରସାଯନହ୍ରଦେ ସ୍ଥିତମ୍ । ଅଜରାମରଣଂ ମୁକ୍ତଂ ସର୍ଵାଧିଵ୍ଯାଧିଵିଭ୍ରମୈଃ
ରୋଗୀଟିଏ ଚନ୍ଦ୍ରରେ, ଅମୃତର ହ୍ରଦରେ ବସିଛି, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଜରା ଓ ମୃତ୍ୟୁ ଠାରୁ ମୁକ୍ତ, ସମସ୍ତ ରୋଗ ଓ ଭ୍ରମରୁ ନିଜେକୁ ମୁକ୍ତ କରିଛି ବୋଲି ଭାବ ।
ସାଧକୋ ହି ଶୁଚିର୍ ଭୂତ୍ଵା ସ୍ଵାଚାନ୍ତସ୍ ସୁସମାହିତଃ । କ୍ରମେଣାନେନ ସକଲାଃ ପ୍ରୋଚ୍ଛିନତ୍ତି ଵିଷୂଚିକାଃ
ସାଧକ ଶୁଧ୍ଧ ହୋଇ, ମନ ଶାନ୍ତ ଓ ଏକାଗ୍ର କରି, ଏହି ପ୍ରଣାଳୀ ଦ୍ୱାରା ଦେହର ସମସ୍ତ ବିଷୂଚିକାକୁ ଦୀରେ-ଦୀରେ ନଶ୍ୟ କରେ।
ଇତି ଗଗନଗତସ୍ ତ୍ରିଲୋକନାଥୋ ଗଗନଗସିଦ୍ଧଗୃହୀତସିଦ୍ଧମନ୍ତ୍ରଃ । ଗତ ଇଭଗତଶକ୍ରଵନ୍ଦ୍ଯମାନୋ ନିଜପୁରମ୍ ଅକ୍ଷଯମ୍ ଅଗ୍ର୍ଯମ୍ ଉଜ୍ଜ୍ଵଲଶ୍ରି
ଏଭଳି ତିନି ଲୋକର ନାଥ, ଆକାଶରେ ବିଚରି, ଆକାଶର ସିଦ୍ଧମାନେଠାରୁ ମିଳିଥିବା ସିଦ୍ଧ ମନ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହୋଇ, ନିଜର ଅବିନାଶୀ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପୁରକୁ ଫେରିଗଲେ।
ଅଥ ଵୈଡୂର୍ଯଶୃଙ୍ଗାଭା ସା ମହାକୃଷ୍ଣା ରାକ୍ଷସୀ । କଜ୍ଜଲାମ୍ବୁଦଲେଖେଵ ତାନଵଂ ଗନ୍ତୁମ୍ ଉଦ୍ଯତା
ତାପରେ, ବୈଡୂର୍ୟ ରତ୍ନ ଶିଖର ପରି ଚମକୁଥିବା, ଏହି ବଡ଼ କଳା ରାକ୍ଷସୀ, ଦେହ କମ୍ କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ହେଲା, ଏବଂ ଦୀପର କାଜଳ ମେଘର ଧାରା ପରି ଦେଖାଦେଲା।
ବଭୂଵାଭ୍ରୋପମାକାରତ୍ଯାଗେ ଵିଟପିରୂପିଣୀ । ପୁମ୍ପ୍ରମାଣା ତତୋ ଽପ୍ଯ୍ ଆସୀତ୍ ତତୋ ଽଭୂଦ୍ ଧସ୍ତମାତ୍ରକମ୍
ସେ ପୂର୍ବର ମେଘ ଆକୃତିକୁ ଛାଡ଼ି, ଗଛର ଆକାର ଧାରଣ କଲା। ତାପରେ ଲୋକର ଆକାର ହେଲା, ଏବଂ ପରେ ହାତର ମାପରେ ଛୋଟ ହେଇଗଲା।
ତତଃ ପ୍ରାଦେଶମାତ୍ରାଭା ତତୋ ଽପ୍ଯ୍ ଅଙ୍ଗୁଲରୂପିଣୀ । ତତୋ ମାଷଶିମୀତୁଲ୍ଯା ତତସ୍ ସୂଚୀ ବଭୂଵ ହ
ତାପରେ ସେଟି ଏକ ହାତ ପରିମାଣର ହେଲା, ତାପରେ ଆଉ ଛୋଟିଏ ହୋଇ ଆଉ ଉଂଗୁଳି ଆକାର ନେଲା। ପୁଣି ଏହା ମାସୁର ଦାଣା ପରି ଛୋଟ ହେଲା, ତାପରେ ସୁଇ ଭଳି ହେଇଗଲା।
ତତଃ କୌଶେଯସୂଚୀତ୍ଵଂ ପଦ୍ମକେସରସୁନ୍ଦରମ୍ । ପ୍ରାପ୍ତା ସା ଶିଖରାକାରା ସଙ୍କଲ୍ପାଦ୍ରିର୍ ଇଵାତତା
ତାପରେ ସେଟି ରେଶମ ସୁଇ ଭଳି ହେଲା, ପଦ୍ମର କେଶର ପରି ସୁନ୍ଦର ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ଏହା ଏକ ଚିନ୍ତା ପର୍ବତର ଶିଖର ଭଳି ଉଠି ଦଢ଼ ହୋଇ ରହିଲା।
ରରାଜ ସୂଚିକା କୃଷ୍ଣା ଶ୍ଲକ୍ଷ୍ଣାଯସକଲାମଯୀ । ପୁର୍ଯଷ୍ଟକେନ ଵଲିତା ଵ୍ଯୋମଗା ଵାତଵାହିନୀ
ସେ କଳା ସୁଇଟି ଦେଖିବାକୁ ଚମକୁଥିଲା, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମସୃଣ ଏବଂ ଦୋଷହୀନ ଥିଲା। ସୂକ୍ଷ୍ମ ଦେହ ଦ୍ୱାରା ଗୁଞ୍ଚି ଆକାଶ ମାଧ୍ୟମରେ ବାୟୁରେ ଚଳିଥିଲା।
ସୂଚିର୍ ଦୃଶ୍ଯତ ଏଵାସୌ ନ ତ୍ଵ୍ ଅଯୋ ନାମ ଵିଦ୍ଯତେ । ସଂଵିଦ୍ଭ୍ରମକଲୈଵୈଷା ସ୍ଵପ୍ନସୂଚୀଵ ଲକ୍ଷ୍ଯତେ
ସେ ସୁଇଟି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ କୌଣସି ଲୋହା ନଥିଲା। ଏହା କେବଳ ଚେତନାର ଖେଳ, ସ୍ୱପ୍ନରେ ଦେଖାଯିବା ସୁଇ ପରି ପ୍ରତୀତି ହେଉଥିଲା।
ରତ୍ନସୂଚୀଵ ମସୃଣା ମନୋମନନସଂଯୁତା । ଵୈଡୂର୍ଯରଶ୍ମିଲେଖେଵ ଦଣ୍ଡସନ୍ତାନସୁନ୍ଦରୀ
ମଣିର ସୁଇ ପରି ମୃଦୁ, ମନର କଳ୍ପନା ସହିତ ଏକତ୍ର ହୋଇଥିଲା; ବୈଡୂର୍ୟ ରତ୍ନର ଆଲୋକରେ ଏକ ରେଖା ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଦଣ୍ଡର ଶୃଙ୍ଖଳା ପରି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷକ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
କଜ୍ଜଲାମ୍ଭୋଜକିଞ୍ଜଲ୍କଲତେଵ ପଵନାହୃତା । ସୂକ୍ଷ୍ମରନ୍ଧ୍ରେକ୍ଷଣସ୍ଵଚ୍ଛଦୃଷ୍ଟଵ୍ଯୋମକନୀନିକା
କଳା ପଦ୍ମର ରେଶମ ତନ୍ତୁ ପରି, ପବନରେ ଉଡ଼ି ଆସିଥିଲା; ଏହାର ଏକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଏବଂ ସ୍ପଷ୍ଟ ରନ୍ଧ୍ର ଥିଲା, ଦୃଷ୍ଟିରେ ଏହା ମାନେ ଆକାଶର ଅତି ସୂକ୍ଷ୍ମ ଏବଂ ପ୍ରସ୍ତର୍ଶ ଅଂଶ ପରି ଲାଗୁଥିଲା।
ସ୍ଵମୁଖଗ୍ରାହ୍ଯସୂତ୍ରେଣ ଶ୍ଲକ୍ଷ୍ଣପୁଚ୍ଛଶିଖାଣୁନା । ଦୃଶ୍ଯା ଵୈପୁଲ୍ଯଶାନ୍ତ୍ଯର୍ଥଂ ପରଂ ମୌନଵ୍ରତଂ ଗତା
ନିଜ ମୁଣ୍ଡରେ ଧରିଥିବା ସୂତାରେ, ମୃଦୁ ପୁଛ ଏବଂ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଶିଖା ସହିତ, ଏହା ବିଶାଳ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ଦୃଶ୍ୟ ହେଲା, ଏବଂ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମୌନବ୍ରତକୁ ଅନୁସରଣ କଲା।