ଚକ୍ରଶୂଲଭୁସୁଣ୍ଡର୍ଷ୍ଟିପ୍ରାସାଯୁଧସମାକୁଲୌ । ସହସ୍ରେଣ ସହସ୍ରେଣ ଵୀରାଣାଂ ପରିଵାରିତୌ
ଚକ୍ର, ଶୂଳ, ଗଦା, ଶଳ, ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ନେଇ, ଏହି ଦୁଇଜଣ ହଜାର ହଜାର ବୀରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଖରେ ଘିରି ରହିଥିଲେ।
ଵିଚରନ୍ତୌ ଯଥାକାମଂ ମଣ୍ଡଲେ ଵିତତାଵନୌ । ସଚୀତ୍କାରମହାଚକ୍ରପିଷ୍ଟାନେକମୃତାମୃତୌ
ସେମାନେ ଏହି ବିସ୍ତୃତ ରଣଭୂମିରେ ଇଚ୍ଛାମତେ ଘୁଞ୍ଚିଉଠିଲେ; ବୀରମାନଙ୍କର ଚିତ୍କାର ଓ ବଡ଼ ଚକ୍ରର ଘସ୍ସା ଶବ୍ଦ, ମୃତ ଓ ଅମୃତ ଯୋଧ୍ୟାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ହେଉଥିଲା।
ତରନ୍ତୌ ରକ୍ତସରିତୋ ମତ୍ତଵାରଣଲୀଲଯା । କେଶଶେଵଲସଞ୍ଛନ୍ନଚକ୍ରରକ୍ତଜଲାର୍ଦ୍ରକୌ
ସେମାନେ ରକ୍ତର ନଦୀକୁ ମଦମସ୍ତ ହାତୀମାନଙ୍କର ଖେଳା ଭଳି ସହଜରେ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିଲେ; ତାଙ୍କର ରଥର ଚକ୍ର ରକ୍ତ ଜଳରେ ଭିଜିଥିଲା ଏବଂ କେଶ ଓ ଅନ୍ତ୍ର ଲଗି ଥିଲା।
ଵହଚ୍ଚକ୍ରାହତିକ୍ଷୋଭପାତିତାକୁଲଵାରଣୌ । ମଣିମୁକ୍ତାଝଣତ୍କାରରଣତ୍କୂଵରକୋଟରୌ
ତାଙ୍କର ରଥର ଚକ୍ର ଶକ୍ତିରେ ଉନ୍ମାଦିତ ହାତୀମାନେ ଉଲଟି ପଡ଼ୁଥିଲେ; ରଥର ମଣି ଓ ମୁକ୍ତା ଝଣ୍କାର ଏବଂ ଶୋଭାମୟ ଯୋକର ଠିକିଠିକି ଶବ୍ଦ ହେଉଥିଲା।
ଵାତାହତପତାକାଗ୍ରପଟତ୍ପଟପଟାରଵୌ । ଅନୁଯାତୌ ମହାଵୀରୈର୍ ଭୂରିଭିର୍ ଭୀତସୈନିକୈଃ
ପବନରେ ଫଡ଼ିଥିବା ପତାକାର ତଳ ଚିତ୍କାର ଶବ୍ଦ କରୁଥିଲା; ସେମାନେ ଅନେକ ଶୂରବୀର ଓ ଅସଂଖ୍ୟ ଭୟଭୀତ ସେନାମାନେ ପଛରେ ଚଲିଥିଲେ।
ଭାରାନ୍ ଦଧଦ୍ଭିଃ କୁନ୍ତାନାଂ ଶରାଣାଂ ଧନୁଷାମ୍ ଅପି । ଶକ୍ତୀନାଂ ପ୍ରାସଶଙ୍କୂନାଂ ଚକ୍ରାଣାଂ କଚତାଂ ରୁଚା
ସେମାନେ ଭାରି ଭାର କୁନ୍ତ, ଶର, ଧନୁ, ଶକ୍ତି, ପ୍ରାସ, ଶଙ୍କୁ ଓ ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ଚକ୍ରର ଚମକ ଉଠାଇ ଚାଲିଥିଲେ।
ତତ୍ର ତୌ କ୍ଷଣମ୍ ଆଵୃତ୍ଯ ମଣ୍ଡଲୈର୍ ଭୂରିମଣ୍ଡଲୈଃ । ଉଭୌ ଵ୍ଯତିବଭୂଵାତେ ସଂମୁଖାଵ୍ ଆଯୁଧାମ୍ବୁଦୌ
ସେଠାରେ, ଦୁଇଜଣ ଏକ ମହା ଚକ୍ର ଭିତରେ ଅପରିମିତ ଭୂମି ଚକ୍ରରେ ଘେରି ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ସାମନା ସାମନି ଦଉଡ଼ି ଦଉଡ଼ି ଦେଖିଲେ, ଏମିତି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ ଯେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଣେ ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କୁ ଅସ୍ତ୍ରର ମେଘ ଭଳି ମୁହାଁମୁହିଁ ଉଭୟ ଉଭୟକୁ ଚେଲେ ।
ନାରାଚଧାରାନିକରଵିକ୍ଷେପକରକାଘନୌ । ଅନ୍ଯୋଽନ୍ଯମ୍ ଅଭିଗର୍ଜନ୍ତୌ ମତ୍ତାବ୍ଧିଜଲଦାଵ୍ ଇଵ
ଅସ୍ତ୍ରବର୍ଷା କରିବାରେ ହାତ ମାନେ ଭାରି ହୋଇଯାଇଥିଲା, ଦୁଇଜଣ ଏକାଏକି ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କୁ ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲେ, ଏମିତି ମନେ ହେଉଥିଲା ଯେ ଦୁଇ ମତ୍ତ ଝଡ଼ ମେଘ ଏକାଏକି ଗର୍ଜନ କରୁଛନ୍ତି ।
ତଯୋଃ ପ୍ରହରତୋର୍ ବାଣାନ୍ ଵସୁଧା ନରସିଂହଯୋଃ । ପାଷାଣମୁସୁଲାକାରା ଵ୍ଯୋମଵିସ୍ତାରିଣୋ ଽଭଵନ୍
ସେ ଦୁଇ ନରସିଂହ ଯୋଦ୍ଧା ଯେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିଲେ, ତାଙ୍କର ତୀରଗୁଡିକ ଆକାଶରେ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇ ପାଥର ଓ ମୁସଳ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲା ।
କରଵାଲଫଲାଃ କେଚିନ୍ ମୁଦ୍ଗରାନନକାଃ ପରେ । ଶିତଚକ୍ରମୁଖାଃ କେଚିତ୍ କେଚିତ୍ ପରଶୁଵକ୍ତ୍ରକାଃ
କିଛି ଅସ୍ତ୍ର ତଳୱାରର ଫଳା ଭଳି, କିଛି ମୁଦ୍ଗର ଓ ଅନକା ଭଳି, କିଛି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଚକ୍ରର ଧାର ଭଳି, ଆଉ କିଛି ପରଶୁର ମୁହାଁ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲା ।
କେଚିଚ୍ ଛକ୍ତିମୁଖା ବାଣାଃ କେଚିତ୍ କ୍ଷୁରମୁଖା ଅପି । କେଚିତ୍ କୁନ୍ତୋଗ୍ରଫଲକା ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ରମୁଖାସ୍ ତଥା
କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ବର୍ଚ୍ଛା ମୁଣ୍ଡ ଭଳି, କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ କମ୍ପିଲା ଧାର ଭଳି, ଅନ୍ୟ କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ବଡ଼ ତୀର ମୁଣ୍ଡ ଭଳି, ଏବଂ କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ର ଭଳି।
ସିଂହୋପଲମୁଖାଃ କେଚିତ୍ କେଚିଚ୍ ଛୂଲଶିଖାମୁଖାଃ । ତ୍ରିଶୂଲଵଦନାଃ କେଚିତ୍ ସ୍ଥୂଲା ଇଵ ମହାଶିଲାଃ
କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ସିଂହ ମୁଣ୍ଡ ଭଳି, କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ତ୍ରିଶୂଳ ଶିଖା ଭଳି, ଅନ୍ୟ କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ତିନି ମୁଣ୍ଡ ଭଳି, ଏବଂ କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ ଭଳି ଭାରି।
ପ୍ରଲଯପଵନପାତିତାଃ ଶିଲୌଘା ଇଵ ଵିଚରନ୍ତି ଶିଲୀମୁଖାସ୍ ତଦା ସ୍ମ । ପ୍ରମିଲିତମ୍ ଅଭଵତ୍ ତଯୋସ୍ ତଦାନୀଂ ପ୍ରଲଯଵିଜୃମ୍ଭିତସିନ୍ଧୁସଂଭ୍ରମେଣ
ପାହାଡ଼ ମୁଣ୍ଡ ତୀରଗୁଡିକ ଦୁର୍ଦ୍ଦିନର ପବନ ଦ୍ୱାରା ଉଡ଼ିଥିବା ପାହାଡ଼ ଭଳି ଚାରିପାଖରେ ଘୁଞ୍ଚିଯାଉଥିଲେ; ସେ ସମୟରେ ଦୁଇପକ୍ଷରେ ଏମିତି ଉତ୍ତେଜନା ହେଲା, ଯେପରି ଶେଷକାଳର ସମୁଦ୍ରର ତୁଳୁଳୁ ଲହରୀ ଉଠିଛି।
ପ୍ରାପ୍ଯ ରାଜା ପୁରଃ ପ୍ରାପ୍ତଂ ସିନ୍ଧୁମ୍ ଉଦ୍ଧୁରକନ୍ଧରମ୍ । ମଧ୍ଯାହ୍ନତପନାଭେନ କୋପେନ ଵିତତୋ ଽଭଵତ୍
ରାଜା ସମୁଦ୍ର ପାଖକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ତରଙ୍ଗଗୁଡିକ ଉଚ୍ଚ ହୋଇଉଠିଥିଲେ; ସେ ରାଜା ରୋଷରେ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଜ୍ୱଳି ଉଠିଲେ।
ଧନୁର୍ ଆସ୍ଫାଲଯାମ୍ ଆସ ପରିରାଵିତଦିଙ୍ମୁଖମ୍ । କଲ୍ପାନ୍ତପଵନାସ୍ଫୋଟ ଇଵାମରଗିରେସ୍ ତଟମ୍
ସେ ଧନୁଷ୍ୟଟିକୁ ଏତେ ଜୋରରେ ଟାଣିଲେ, ସମସ୍ତ ଦିଗ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ଗୁଞ୍ଜାଇ ଉଠିଲା; ଏହା ଏମିତି ଲାଗିଲା, ଯେପରି ଦେବତାମାନଙ୍କର ପାହାଡ଼ର ଉପକୂଳକୁ କଳ୍ପାନ୍ତର ପବନ ଭୟଙ୍କର ଗୁଞ୍ଜନ କରେ।
ଵିସସର୍ଜୋର୍ଜିତୋ ରାଜା ପ୍ରାତର୍ ଅର୍କଃ କରାନ୍ ଇଵ । ତୂଣୀରରଜନୀବଦ୍ଧାଶ୍ ଶିଲୀମୁଖପରମ୍ପରାଃ
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜା ତାଙ୍କର କୁଇଭରରେ ଗଠିତ ଅଗଣିତ ଅଣ୍ଡାରୁ ଏକାଏକି ତୀର ଛାଡ଼ିଲେ, ଯେପରି ସକାଳ ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାଙ୍କର କିରଣ ଚାଲିଯାଏ।
ଏକ ଏଵ ଵିନିର୍ଯାତି ଗୁଣାତ୍ ତସ୍ଯ ଶରୋ ମହାନ୍ । ସହସ୍ରଂ ପତତି ଵ୍ଯୋମ୍ନି ଗଚ୍ଛନ୍ ପତତି ଲକ୍ଷଶଃ
ତାଙ୍କର ଧନୁଷ୍ୟର ତାଣରୁ ଏକ ମହା ତୀର ବାହାରିଲା, ଦୂରେ ଯାଉଥିବା ସମୟରେ ଆକାଶରେ ହଜାର ହଜାର ତୀର ପଡ଼ିଲା, ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ତୀର ଝଡ଼ିଲା।
ସିନ୍ଧୋର୍ ଅପି ତଥୈଵାସୀଚ୍ ଛକ୍ତିର୍ ଲାଘଵମ୍ ଏଵ ଚ । ରଵେର୍ ଆନନସାମ୍ଯଂ ଵୈ ଵିଷ୍ଣୋର୍ ଧାନୁଷ୍କତା ତଯୋଃ
ସମୁଦ୍ରର ଶକ୍ତି ଓ ତୀବ୍ରତା ତାଙ୍କରେ ଥିଲା, ସୂର୍ଯ୍ୟର ମୁହଁର ଚମକ ତାଙ୍କରେ ଥିଲା, ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଧନୁଷ୍ୟର ଶକ୍ତି ଦୁଇଜଣଙ୍କରେ ଥିଲା।
ମୁସୁଲା ନାମ ତେ ବାଣା ମୁସୁଲାକୃତଯୋ ଽମ୍ବରମ୍ । ଛାଦଯାମ୍ ଆସୁର୍ ଉନ୍ନାଦାଃ କଲ୍ପାନ୍ତଗିରଯୋ ଯଥା
ମୁସୁଲା ନାମର ବାଣଗୁଡିକ ଗଡ଼ା ଆକୃତିରେ ଥିଲା । ସେଗୁଡିକର ଗର୍ଜନରେ ଆକାଶ ଆପ୍ରାନ୍ତ ହେଇଯାଇଥିଲା, ଯେପରି ଏକ କଳିଯୁଗର ଶେଷରେ ପାହାଡ଼ଗୁଡିକ ଆକାଶକୁ ଢାକି ଦେଇଥାନ୍ତି ।
ରେଜୁଃ କନକନାରାଚରାଜଯୋ ଵ୍ଯୋମ୍ନି ତସ୍ଯ ତାଃ । ଶରଵ୍ଯାଃ କଲ୍ପଵାତାର୍ତାଃ ପତନ୍ତ୍ଯ ଇଵ ତାରକାଃ
ସେ ବାଣଗୁଡିକର ସୁନା ତୀର ଆକାଶରେ ଚମକି ଉଠିଥିଲା । ବହୁ ବାଣର ଝଡ଼ରେ ସେଗୁଡିକ ବିକିରଣ ହେଇଯାଉଥିଲା, ଯେପରି ଦୁଃଖରେ ତାରାଗୁଡିକ ପୃଥିବୀର ଶେଷକାଳରେ ପଡ଼ିଯାଉଛି ।
ଵିଦୂରଥାଚ୍ ଛରାସାରା ଅଜସ୍ରମ୍ ଅଭିନିର୍ଯଯୁଃ । ଅବ୍ଧେର୍ ଇଵ ପଯଃପୂରାସ୍ ସୂର୍ଯାଦ୍ ଇଵ ମରୀଚଯଃ
ବିଦୂରଥଙ୍କୁଠାରୁ ବାଣର ଧାରା ଅବିରତ ଭାବରେ ବାହାରିଯାଉଥିଲା । ଏହା ଏପରି ଲାଗୁଥିଲା, ଯେପରି ସାଗରରୁ ଜଳର ଝଡ଼ ବାହାରିଯାଉଛି କିମ୍ବା ସୂର୍ଯ୍ୟରୁ କିରଣ ଚାଲିଯାଉଛି ।
ପ୍ରଚଣ୍ଡପଵନୋଦ୍ଧୂତପୁଷ୍ପାଣୀଵ ମହାତରୋଃ । ଅଯଃପିଣ୍ଡାଦ୍ ଇଵୋତ୍ତପ୍ତତାଡିତାଃ କଣପଙ୍କ୍ତଯଃ
ସେ ବାଣଗୁଡିକ ତିବ୍ର ପବନରେ ବଡ଼ ଗଛରୁ ଫୁଲ ଉଡ଼ିଯିବା ପରି ଉଡ଼ିଯାଉଥିଲା, କିମ୍ବା ଗରମ ଲୋହାରୁ ମାରି ଦିଆଯିବା ଚିଙ୍ଗାର ପରି ଚିଟିଯାଉଥିଲା ।
ଧାରାଃ ପଯୋମୁଚ ଇଵ ଶୀକରା ଇଵ ନିର୍ଝରାତ୍ । ତତ୍ପୁରାଗ୍ନିମହାଦାହାତ୍ ସ୍ଫୁଲିଙ୍ଗା ଇଵ ଭାସ୍ଵରାଃ
ବର୍ଷା ମେଘରୁ ଝରିଥିବା ଧାରା, ପାହାଡ଼ ଝରଣାରୁ ଚୁଇଁ ଚୁଇଁ ପାଣି ଫୁଟିବା, ଏବଂ ଏକ ବଡ଼ ସହରର ଅଗ୍ନିରୁ ଚମକୁଥିବା ଚିଙ୍ଗି ମାନଙ୍କ ପରି—
ତଯୋଶ୍ ଚଟଚଟାସ୍ଫୋଟଂ ଶୃଣ୍ଵନ୍ କୋଦଣ୍ଡଯୋର୍ ଦ୍ଵଯୋଃ । ବଲଦ୍ଵଯମ୍ ଅଭୂତ୍ ପ୍ରେକ୍ଷାମୂକଂ ଶାନ୍ତ ଇଵାମ୍ବୁଧିଃ
ଉଭୟ ଧନୁଷର ଟିକି ଟିକି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ଦୁଇପକ୍ଷ ଶକ୍ତି ନିରବ ହୋଇ ଦେଖୁଥିଲେ, ଯେପରି ଏକ ସମୁଦ୍ର ଶାନ୍ତ ହୋଇ ଚୁପଚାପ ଦେଖୁଥାଏ।
ଵହନ୍ତି ସ୍ମ ଶରାପୂରା ଗଙ୍ଗାପୂର ଇଵାମ୍ବରେ । ସିନ୍ଧୋର୍ ଅଭିମୁଖଂ ଯକ୍ଷଘର୍ଘରାରଵରଂହସଃ
ଆକାଶ ମାନେ ଗଙ୍ଗା ମାନେ ଭରି ଆସୁଥିବା ଶରର ଝରଣା, ଯକ୍ଷମାନଙ୍କର ଗୁଞ୍ଜନ ରବ ସହିତ, ସମୁଦ୍ର ଦିଗକୁ ଦୃତ ଗତିରେ ଆଗେଇ ଯାଉଥିଲା।
କଚତ୍କନକନାରାଚଶରଵର୍ଷାଣ୍ଯ୍ ଅନାରତମ୍ । ଵହଚ୍ଛଵଶଵାଶବ୍ଦଂ ନିର୍ଯଯୁର୍ ଧନୁର୍ ଅମ୍ବୁଦାତ୍
ଧନୁଷର ମେଘରୁ ଅବିରତ ହେବା ହେବା ସୁନା ତୀର ଶରର ବର୍ଷା, ମୃତ ଯୋଧାମାନଙ୍କର ଭୟଙ୍କର ଚିତ୍କାର ସହିତ, ବଜ୍ର ଶବ୍ଦ ପରି ପ୍ରବାହିତ ହେଉଥିଲା।
ବାଣମନ୍ଦାକିନୀପୂରଂ ଵ୍ରଜନ୍ତଂ ସିନ୍ଧୁପୂରଣେ । ଵାତାଯନାତ୍ ତମ୍ ଆଲୋକ୍ଯ ଲୀଲା ତତ୍ପୁରଵାସିନୀ
ସେ ନଗରର ଜନାନୀ ଜଣେ ଜନାଲାରୁ ଦେଖିଲେ, ବାଣର ନଦୀ ଏକ ଶିନ୍ଧୁକୁ ପ୍ରବାହିତ କରିବାକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ୁଛି; ତାଙ୍କର ମନ ମଜାରେ ଉତ୍ସୁକତାରେ ଭରିଗଲା।
ତେନ ବାଣସମୂହେନ ଜଯମ୍ ଆଶଙ୍କ୍ଯ ଭର୍ତରି । ଉଵାଚ ଵାକ୍ଯମ୍ ଆନନ୍ଦଵିକସନ୍ମୁଖପଙ୍କଜା
ବାଣର ଏହି ଦଳ ଦେଖି, ତାଙ୍କର ପତି ଜିତିବେ ବୋଲି ଆଶା କରି, ତାଙ୍କର ମୁହଁ ଆନନ୍ଦରେ ଫୁଲିଗଲା; ସେ ଏହି କଥା କହିଲେ:
ଜଯ ଦେଵି ଜଯତ୍ଯ୍ ଏଷ ନାଥୋ ଽସ୍ମାକଂ ଵିଲୋକଯ । କିଲାନେନ ଶରୌଘେନ ମେରୁର୍ ଅପ୍ଯ୍ ଏତି ଚୂର୍ଣତାମ୍
ଜୟ ଦେବୀ, ଜୟ! ଆମ ପ୍ରଭୁ ଜିତିବେ—ଦେଖନ୍ତୁ! ଏହି ବାଣର ବର୍ଷାରେ ମେରୁ ପର୍ବତ ମଧ୍ୟ ଧୂଳିରେ ପରିଣତ ହେଇଯିବ।
ତସ୍ଯାମ୍ ଏଵଂ ଵଦନ୍ତ୍ଯାଂ ତୁ ଘନସ୍ନେହରଵାକୁଲମ୍ । ପ୍ରେକ୍ଷଣଵ୍ଯଗ୍ରଯୋର୍ ଦେଵ୍ଯୋର୍ ହସନ୍ତ୍ଯୋର୍ ମାନୁଷଂ ହୃଦା
ଏପରି କଥା କହିବା ବେଳେ, ତାଙ୍କର ଶବ୍ଦ ଗଭୀର ସ୍ନେହରେ ଭରିଥିଲା; ଦୁଇ ଦେବୀ ଦୃଷ୍ଟି ଲଗାଇ, ହସୁଥିବା ମୁହଁରେ ମନୁଷ୍ୟ ଭାବନା ଅନୁଭବ କରିଲେ।