ରକ୍ତାଭାସ୍ଥିରସନ୍ଧ୍ଯାଢ୍ଯଂ ସସିଦ୍ଧପୁରୁଷଂ ଶଵୈଃ । ହାରୈସ୍ ସସର୍ପନିର୍ମୋକଂ ପଟୈର୍ ଏଵାଂଶୁସଙ୍କୁଲମ୍
ଲାଲ ଆଭାରେ ଝିଅଁ ହୋଇଥିବା, ସଂଧ୍ୟାର ଗାଢ଼ ଅନ୍ଧାରରେ ଭରିଥିବା, ସିଦ୍ଧ ପୁରୁଷ ଓ ମୃତଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ; ମାଳା, ସାପର ତ୍ୟାଗିଥିବା ଚର୍ମ ଓ ରେଶମ ଚିରା ରେ ରଶ୍ମି ଗୁଡ଼ିକ ଜଡ଼ାଇ ରହିଛି।
ଲସଲ୍ଲତାପତାକାଭିର୍ ଊରୁଭିଃ କୃତତୋରଣମ୍ । ହସ୍ତପାଦୈଃ ପଲ୍ଲଵିତଂ ଶରୈଶ୍ ଶରଵନୋପମମ୍
ନାଚୁଥିବା ଲତା ପତାକା ଭଳି ଉରୁ ଦ୍ୱାର ତିଆରି କରିଛି; ହାତ ଓ ପାଦ ଛିଟିଯାଇଛି, ଯେଉଁଠି ତୀର ଝାଡ଼ି ଭଳି ଦେଖାଯାଉଛି।
ଶସ୍ତ୍ରାଂଶୁଶାଦ୍ଵଲଶ୍ଯାମଂ ଶସ୍ତ୍ରତାର୍ଣୈସ୍ ସସୈକତମ୍ । କୀର୍ଣମ୍ ଆଯୁଧମାଲାଭିର୍ ଉନ୍ମତ୍ତମ୍ ଇଵ ଭୈରଵମ୍
ଅସ୍ତ୍ରର ଆଲୋକରେ ଘାସ ମାଟି ଭଳି କଳା, ତଳେ ବାଲି ଓ ଅସ୍ତ୍ର ଭଙ୍ଗା ଟୁକୁଡ଼ି ମିଶିଛି; ଅସ୍ତ୍ରମାଳା ଛିଟିଯାଇଛି, ପାଗଳ ଭଳି ଭୟଙ୍କର ଦେଖାଯାଉଛି।
ଫୁଲ୍ଲାଶୋକଵନାକାରଂ ଶସ୍ତ୍ରସଂଘଟ୍ଟଵହ୍ନିଭିଃ । ଉଦ୍ଘୁଙ୍ଘୁମଂ ମହାଶବ୍ଦୈର୍ ଵିଦ୍ରଵତ୍ସିଦ୍ଧନାଯକମ୍
ଫୁଲିଥିବା ଅଶୋକ ଉଦ୍ୟାନ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଛି, ଅସ୍ତ୍ର ଝଟକାର ଆଗୁନିରେ ଜ୍ୱଳିଉଛି; ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦରେ ଗୁଞ୍ଜିଉଛି, ଯାହାରେ ସିଦ୍ଧମାନେ ଭୟରେ ପଳାଇଯାଉଛନ୍ତି।
ସୌଵର୍ଣରଚିତାକାରଂ ବାଲାର୍କକଚିତାଯୁଧୈଃ । ପ୍ରାସାସିଚକ୍ରଶକ୍ତ୍ଯୃଷ୍ଟିମୁଦ୍ଗରାରଣିତାନ୍ତରମ୍
ସୁନାର କଳାରେ ତିଆରି, ନବଜାତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଚମକୁଥିବା ଅସ୍ତ୍ରସଜ୍ଜିତ, ତଳୱାର, ବଣ, ଚକ୍ର, ଶକ୍ତି, ଭାଲ, ଗଦା ଓ ଯୁଦ୍ଧର ଗଞ୍ଜଣିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା।
ଏତସ୍ମିନ୍ନ୍ ଅନ୍ତରେ ସେନାସ୍ ସର୍ଵାସ୍ ସଙ୍କ୍ଷଯମ୍ ଆଯଯୁଃ । ଆସୀଦ୍ ରଣାଙ୍ଗନଂ ଶୂନ୍ଯମ୍ ଇଵାଲ୍ପୋଭଯସୈନିକମ୍
ଏହି ମଧ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ସେନା ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲା; ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ର ଶୂନ୍ୟ ହେବାକୁ ଲାଗିଲା, ଦୁଇପଟେ କେବଳ କିଛି ସେନା ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଗଲା।
ଛିନ୍ନଭିନ୍ନମୃତଧ୍ଵସ୍ତଯାତଵିଦ୍ରୁତମାନଵମ୍ । ପତଚ୍ଛଵମହାରାଶିପଙ୍କସ୍ରଵଦସୃକ୍ସରିତ୍
କେହି ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ, କେହି ମୃତ, କେହି ଧ୍ୱଂସ ଓ ଭୟରେ ପଳାଇଯାଉଥିଲେ; ପଡ଼ିଥିବା ମୃତଦେହର ଡ଼େଙ୍କା, ରକ୍ତ ଝରିଥିବା କାଦଳି ଓ ରକ୍ତନଦୀ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଥିଲା।
ଵହଦ୍ରକ୍ତନଦୀରଂହଃପ୍ରୋହ୍ଯମାନଶଵୋତ୍କରମ୍ । ଭୁସୁଣ୍ଡୀଶକ୍ତିକୁନ୍ତାସିସ୍ଥୂଲପାଷାଣସଙ୍କୁଲମ୍
ରକ୍ତର ନଦୀ ବହୁଥିଲା, ମୃତଦେହ ଗୋଟିଏଠାରୁ ଅନ୍ୟଠାରେ ଭସିଯାଉଥିଲା; ତୀର, ବଣ, ତଳୱାର ଓ ମୋଟ ଥୋଆରେ ଭରିଯାଇଥିଲା।
ଶୂରଶସ୍ତ୍ରାହତିଚ୍ଛିନ୍ନକବନ୍ଧପତନାନ୍ଵିତମ୍ । ତାଲତାଣ୍ଡଵିଵେତାଲକୁଲାରବ୍ଧକଲାରଵମ୍
ବୀରଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଆଘାତରେ କଟାଯାଇଥିବା ମୁଣ୍ଡହୀନ ଦେହ ମାଟିରେ ପଡିଥିଲା, ଏହି ରଣଭୂମି ଭୟଙ୍କର ଭୂତମାନଙ୍କର ଚିତ୍କାରରେ ଗୁଞ୍ଜିଉଠିଥିଲା, ପାଳମ ଗଛର ନୃତ୍ୟର ପରି ଏଠି ଅସ୍ତିର ହେଇଥିଲା।
ଶୂନ୍ଯେ ରଣାଙ୍ଗନେ ଦୀପ୍ତୌ ପଦ୍ମସିନ୍ଧୁରଥୌ ଚଲୌ । ଅଦୃଶ୍ଯେତାଂ ନଭଶ୍ଚିହ୍ନୌ ଚନ୍ଦ୍ରସୂର୍ଯୌ ଦିଵୀଵ ତୌ
ଖାଲି ଏବଂ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ରଣଭୂମିରେ, ଦୁଇଜଣ ନୀଳପଦ୍ମ ରଙ୍ଗର ରଥରେ ଚଳିଥିଲେ; ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଆକାଶରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ର ଦେଖାଯିବା ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଲାଗୁଥିଲା।
ଚକ୍ରଶୂଲଭୁସୁଣ୍ଡର୍ଷ୍ଟିପ୍ରାସାଯୁଧସମାକୁଲୌ । ସହସ୍ରେଣ ସହସ୍ରେଣ ଵୀରାଣାଂ ପରିଵାରିତୌ
ଚକ୍ର, ଶୂଳ, ଗଦା, ଶଳ, ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ନେଇ, ଏହି ଦୁଇଜଣ ହଜାର ହଜାର ବୀରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଖରେ ଘିରି ରହିଥିଲେ।
ଵିଚରନ୍ତୌ ଯଥାକାମଂ ମଣ୍ଡଲେ ଵିତତାଵନୌ । ସଚୀତ୍କାରମହାଚକ୍ରପିଷ୍ଟାନେକମୃତାମୃତୌ
ସେମାନେ ଏହି ବିସ୍ତୃତ ରଣଭୂମିରେ ଇଚ୍ଛାମତେ ଘୁଞ୍ଚିଉଠିଲେ; ବୀରମାନଙ୍କର ଚିତ୍କାର ଓ ବଡ଼ ଚକ୍ରର ଘସ୍ସା ଶବ୍ଦ, ମୃତ ଓ ଅମୃତ ଯୋଧ୍ୟାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ହେଉଥିଲା।
ତରନ୍ତୌ ରକ୍ତସରିତୋ ମତ୍ତଵାରଣଲୀଲଯା । କେଶଶେଵଲସଞ୍ଛନ୍ନଚକ୍ରରକ୍ତଜଲାର୍ଦ୍ରକୌ
ସେମାନେ ରକ୍ତର ନଦୀକୁ ମଦମସ୍ତ ହାତୀମାନଙ୍କର ଖେଳା ଭଳି ସହଜରେ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିଲେ; ତାଙ୍କର ରଥର ଚକ୍ର ରକ୍ତ ଜଳରେ ଭିଜିଥିଲା ଏବଂ କେଶ ଓ ଅନ୍ତ୍ର ଲଗି ଥିଲା।
ଵହଚ୍ଚକ୍ରାହତିକ୍ଷୋଭପାତିତାକୁଲଵାରଣୌ । ମଣିମୁକ୍ତାଝଣତ୍କାରରଣତ୍କୂଵରକୋଟରୌ
ତାଙ୍କର ରଥର ଚକ୍ର ଶକ୍ତିରେ ଉନ୍ମାଦିତ ହାତୀମାନେ ଉଲଟି ପଡ଼ୁଥିଲେ; ରଥର ମଣି ଓ ମୁକ୍ତା ଝଣ୍କାର ଏବଂ ଶୋଭାମୟ ଯୋକର ଠିକିଠିକି ଶବ୍ଦ ହେଉଥିଲା।
ଵାତାହତପତାକାଗ୍ରପଟତ୍ପଟପଟାରଵୌ । ଅନୁଯାତୌ ମହାଵୀରୈର୍ ଭୂରିଭିର୍ ଭୀତସୈନିକୈଃ
ପବନରେ ଫଡ଼ିଥିବା ପତାକାର ତଳ ଚିତ୍କାର ଶବ୍ଦ କରୁଥିଲା; ସେମାନେ ଅନେକ ଶୂରବୀର ଓ ଅସଂଖ୍ୟ ଭୟଭୀତ ସେନାମାନେ ପଛରେ ଚଲିଥିଲେ।
ଭାରାନ୍ ଦଧଦ୍ଭିଃ କୁନ୍ତାନାଂ ଶରାଣାଂ ଧନୁଷାମ୍ ଅପି । ଶକ୍ତୀନାଂ ପ୍ରାସଶଙ୍କୂନାଂ ଚକ୍ରାଣାଂ କଚତାଂ ରୁଚା
ସେମାନେ ଭାରି ଭାର କୁନ୍ତ, ଶର, ଧନୁ, ଶକ୍ତି, ପ୍ରାସ, ଶଙ୍କୁ ଓ ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ଚକ୍ରର ଚମକ ଉଠାଇ ଚାଲିଥିଲେ।
ତତ୍ର ତୌ କ୍ଷଣମ୍ ଆଵୃତ୍ଯ ମଣ୍ଡଲୈର୍ ଭୂରିମଣ୍ଡଲୈଃ । ଉଭୌ ଵ୍ଯତିବଭୂଵାତେ ସଂମୁଖାଵ୍ ଆଯୁଧାମ୍ବୁଦୌ
ସେଠାରେ, ଦୁଇଜଣ ଏକ ମହା ଚକ୍ର ଭିତରେ ଅପରିମିତ ଭୂମି ଚକ୍ରରେ ଘେରି ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ସାମନା ସାମନି ଦଉଡ଼ି ଦଉଡ଼ି ଦେଖିଲେ, ଏମିତି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ ଯେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଣେ ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କୁ ଅସ୍ତ୍ରର ମେଘ ଭଳି ମୁହାଁମୁହିଁ ଉଭୟ ଉଭୟକୁ ଚେଲେ ।
ନାରାଚଧାରାନିକରଵିକ୍ଷେପକରକାଘନୌ । ଅନ୍ଯୋଽନ୍ଯମ୍ ଅଭିଗର୍ଜନ୍ତୌ ମତ୍ତାବ୍ଧିଜଲଦାଵ୍ ଇଵ
ଅସ୍ତ୍ରବର୍ଷା କରିବାରେ ହାତ ମାନେ ଭାରି ହୋଇଯାଇଥିଲା, ଦୁଇଜଣ ଏକାଏକି ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କୁ ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲେ, ଏମିତି ମନେ ହେଉଥିଲା ଯେ ଦୁଇ ମତ୍ତ ଝଡ଼ ମେଘ ଏକାଏକି ଗର୍ଜନ କରୁଛନ୍ତି ।
ତଯୋଃ ପ୍ରହରତୋର୍ ବାଣାନ୍ ଵସୁଧା ନରସିଂହଯୋଃ । ପାଷାଣମୁସୁଲାକାରା ଵ୍ଯୋମଵିସ୍ତାରିଣୋ ଽଭଵନ୍
ସେ ଦୁଇ ନରସିଂହ ଯୋଦ୍ଧା ଯେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିଲେ, ତାଙ୍କର ତୀରଗୁଡିକ ଆକାଶରେ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇ ପାଥର ଓ ମୁସଳ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲା ।
କରଵାଲଫଲାଃ କେଚିନ୍ ମୁଦ୍ଗରାନନକାଃ ପରେ । ଶିତଚକ୍ରମୁଖାଃ କେଚିତ୍ କେଚିତ୍ ପରଶୁଵକ୍ତ୍ରକାଃ
କିଛି ଅସ୍ତ୍ର ତଳୱାରର ଫଳା ଭଳି, କିଛି ମୁଦ୍ଗର ଓ ଅନକା ଭଳି, କିଛି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଚକ୍ରର ଧାର ଭଳି, ଆଉ କିଛି ପରଶୁର ମୁହାଁ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲା ।
କେଚିଚ୍ ଛକ୍ତିମୁଖା ବାଣାଃ କେଚିତ୍ କ୍ଷୁରମୁଖା ଅପି । କେଚିତ୍ କୁନ୍ତୋଗ୍ରଫଲକା ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ରମୁଖାସ୍ ତଥା
କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ବର୍ଚ୍ଛା ମୁଣ୍ଡ ଭଳି, କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ କମ୍ପିଲା ଧାର ଭଳି, ଅନ୍ୟ କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ବଡ଼ ତୀର ମୁଣ୍ଡ ଭଳି, ଏବଂ କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ର ଭଳି।
ସିଂହୋପଲମୁଖାଃ କେଚିତ୍ କେଚିଚ୍ ଛୂଲଶିଖାମୁଖାଃ । ତ୍ରିଶୂଲଵଦନାଃ କେଚିତ୍ ସ୍ଥୂଲା ଇଵ ମହାଶିଲାଃ
କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ସିଂହ ମୁଣ୍ଡ ଭଳି, କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ତ୍ରିଶୂଳ ଶିଖା ଭଳି, ଅନ୍ୟ କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ତିନି ମୁଣ୍ଡ ଭଳି, ଏବଂ କିଛି ତୀର ହୋଇଥିଲେ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ ଭଳି ଭାରି।
ପ୍ରଲଯପଵନପାତିତାଃ ଶିଲୌଘା ଇଵ ଵିଚରନ୍ତି ଶିଲୀମୁଖାସ୍ ତଦା ସ୍ମ । ପ୍ରମିଲିତମ୍ ଅଭଵତ୍ ତଯୋସ୍ ତଦାନୀଂ ପ୍ରଲଯଵିଜୃମ୍ଭିତସିନ୍ଧୁସଂଭ୍ରମେଣ
ପାହାଡ଼ ମୁଣ୍ଡ ତୀରଗୁଡିକ ଦୁର୍ଦ୍ଦିନର ପବନ ଦ୍ୱାରା ଉଡ଼ିଥିବା ପାହାଡ଼ ଭଳି ଚାରିପାଖରେ ଘୁଞ୍ଚିଯାଉଥିଲେ; ସେ ସମୟରେ ଦୁଇପକ୍ଷରେ ଏମିତି ଉତ୍ତେଜନା ହେଲା, ଯେପରି ଶେଷକାଳର ସମୁଦ୍ରର ତୁଳୁଳୁ ଲହରୀ ଉଠିଛି।
ପ୍ରାପ୍ଯ ରାଜା ପୁରଃ ପ୍ରାପ୍ତଂ ସିନ୍ଧୁମ୍ ଉଦ୍ଧୁରକନ୍ଧରମ୍ । ମଧ୍ଯାହ୍ନତପନାଭେନ କୋପେନ ଵିତତୋ ଽଭଵତ୍
ରାଜା ସମୁଦ୍ର ପାଖକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ତରଙ୍ଗଗୁଡିକ ଉଚ୍ଚ ହୋଇଉଠିଥିଲେ; ସେ ରାଜା ରୋଷରେ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଜ୍ୱଳି ଉଠିଲେ।
ଧନୁର୍ ଆସ୍ଫାଲଯାମ୍ ଆସ ପରିରାଵିତଦିଙ୍ମୁଖମ୍ । କଲ୍ପାନ୍ତପଵନାସ୍ଫୋଟ ଇଵାମରଗିରେସ୍ ତଟମ୍
ସେ ଧନୁଷ୍ୟଟିକୁ ଏତେ ଜୋରରେ ଟାଣିଲେ, ସମସ୍ତ ଦିଗ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ଗୁଞ୍ଜାଇ ଉଠିଲା; ଏହା ଏମିତି ଲାଗିଲା, ଯେପରି ଦେବତାମାନଙ୍କର ପାହାଡ଼ର ଉପକୂଳକୁ କଳ୍ପାନ୍ତର ପବନ ଭୟଙ୍କର ଗୁଞ୍ଜନ କରେ।
ଵିସସର୍ଜୋର୍ଜିତୋ ରାଜା ପ୍ରାତର୍ ଅର୍କଃ କରାନ୍ ଇଵ । ତୂଣୀରରଜନୀବଦ୍ଧାଶ୍ ଶିଲୀମୁଖପରମ୍ପରାଃ
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜା ତାଙ୍କର କୁଇଭରରେ ଗଠିତ ଅଗଣିତ ଅଣ୍ଡାରୁ ଏକାଏକି ତୀର ଛାଡ଼ିଲେ, ଯେପରି ସକାଳ ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାଙ୍କର କିରଣ ଚାଲିଯାଏ।
ଏକ ଏଵ ଵିନିର୍ଯାତି ଗୁଣାତ୍ ତସ୍ଯ ଶରୋ ମହାନ୍ । ସହସ୍ରଂ ପତତି ଵ୍ଯୋମ୍ନି ଗଚ୍ଛନ୍ ପତତି ଲକ୍ଷଶଃ
ତାଙ୍କର ଧନୁଷ୍ୟର ତାଣରୁ ଏକ ମହା ତୀର ବାହାରିଲା, ଦୂରେ ଯାଉଥିବା ସମୟରେ ଆକାଶରେ ହଜାର ହଜାର ତୀର ପଡ଼ିଲା, ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ତୀର ଝଡ଼ିଲା।
ସିନ୍ଧୋର୍ ଅପି ତଥୈଵାସୀଚ୍ ଛକ୍ତିର୍ ଲାଘଵମ୍ ଏଵ ଚ । ରଵେର୍ ଆନନସାମ୍ଯଂ ଵୈ ଵିଷ୍ଣୋର୍ ଧାନୁଷ୍କତା ତଯୋଃ
ସମୁଦ୍ରର ଶକ୍ତି ଓ ତୀବ୍ରତା ତାଙ୍କରେ ଥିଲା, ସୂର୍ଯ୍ୟର ମୁହଁର ଚମକ ତାଙ୍କରେ ଥିଲା, ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଧନୁଷ୍ୟର ଶକ୍ତି ଦୁଇଜଣଙ୍କରେ ଥିଲା।
ମୁସୁଲା ନାମ ତେ ବାଣା ମୁସୁଲାକୃତଯୋ ଽମ୍ବରମ୍ । ଛାଦଯାମ୍ ଆସୁର୍ ଉନ୍ନାଦାଃ କଲ୍ପାନ୍ତଗିରଯୋ ଯଥା
ମୁସୁଲା ନାମର ବାଣଗୁଡିକ ଗଡ଼ା ଆକୃତିରେ ଥିଲା । ସେଗୁଡିକର ଗର୍ଜନରେ ଆକାଶ ଆପ୍ରାନ୍ତ ହେଇଯାଇଥିଲା, ଯେପରି ଏକ କଳିଯୁଗର ଶେଷରେ ପାହାଡ଼ଗୁଡିକ ଆକାଶକୁ ଢାକି ଦେଇଥାନ୍ତି ।
ରେଜୁଃ କନକନାରାଚରାଜଯୋ ଵ୍ଯୋମ୍ନି ତସ୍ଯ ତାଃ । ଶରଵ୍ଯାଃ କଲ୍ପଵାତାର୍ତାଃ ପତନ୍ତ୍ଯ ଇଵ ତାରକାଃ
ସେ ବାଣଗୁଡିକର ସୁନା ତୀର ଆକାଶରେ ଚମକି ଉଠିଥିଲା । ବହୁ ବାଣର ଝଡ଼ରେ ସେଗୁଡିକ ବିକିରଣ ହେଇଯାଉଥିଲା, ଯେପରି ଦୁଃଖରେ ତାରାଗୁଡିକ ପୃଥିବୀର ଶେଷକାଳରେ ପଡ଼ିଯାଉଛି ।