ଅଥ ତେ ଲଲନେ ଲୀଲାଲାନେ ଲଲିତଲୋଚନେ । ସ୍ଵଭାଵାଚ୍ ଚେତ୍ଯସଂଵିତ୍ତେର୍ ନଭୋ ଦୂରମ୍ ଇଵାଗତେ
ଓ ଖେଳନ୍ତି ଝିଅ, ଖେଳର ଆନନ୍ଦ ଓ ଆନନ୍ଦମୟ ଦୃଷ୍ଟିବଳିକି, ତୁମର ମନର ଜାଗୃତି ଦ୍ୱାରା ଏପରି ଲାଗିଲା ଯେ, ତୁମେ ଆକାଶକୁ ଦୂରକୁ ଚାଲିଗଲା।
ତତ୍ରସ୍ଥେ ଏକଚିଦ୍ଵୃତ୍ତ୍ଯା ପୁପ୍ଲୁଵାତେ ନଭସ୍ତଲମ୍ । କୋଟିଯୋଜନଵିସ୍ତୀର୍ଣଂ ଦୂରାଦ୍ ଦୂରତରାନ୍ତରମ୍
ସେଠାରେ ଦଢ଼ ମନ ରଖି, ତୁମେ ଆକାଶର ବିଶାଳ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଲାଘିଗଲା, ଯାହା କୋଟି କୋଟି ଯୋଜନ ଦୂର, ଏବଂ ତାହାଠାରୁ ଆଉ ଦୂରକୁ ଯାଇଗଲା।
ଦୃଶ୍ଯାନୁସନ୍ଧାନନିଜସ୍ଵଭାଵାଦ୍ ଆକାଶଦେହେ ଅପି ତେ ମିଥୋ ଽତ୍ର । ପରସ୍ପରାକାରଵିଲୋକନେନ ବଭୂଵତୁସ୍ ସ୍ନେହପରେ ଵଯସ୍ଯେ
ଦୃଶ୍ୟବସ୍ତୁ ଦେଖିବାର ଜନ୍ମସିଦ୍ଧ ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା, ଆକାଶ ଦେହ ହେଉଥିବା ସତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ, ସେମାନେ ପରସ୍ପରଙ୍କ ଆକୃତି ଦେଖି, ଏକାଠି ହୋଇ ଗଭୀର ସ୍ନେହର ସାଙ୍ଗ ହେଇଗଲେ।
ଦୂରାଦ୍ ଦୂରଂ ସମାପ୍ଲୁତ୍ଯ ଶନୈର୍ ଉଚ୍ଚପଦଂ ଗତେ । ହସ୍ତେ ହସ୍ତଂ ସମାସଜ୍ଯ ଯାନ୍ତ୍ଯୌ ଦଦୃଶତୁର୍ ନଭଃ
ଦୂରଠାରୁ ଆଉ ଦୂରକୁ ଲାଘି, ଏକେକ୍ ଧୀରେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନକୁ ଯାଉଥିଲେ, ହାତରେ ହାତ ଧରି, ସେମାନେ ଆଗକୁ ବଢ଼ି, ଆକାଶକୁ ଦେଖିଲେ।
ଏକାର୍ଣଵମ୍ ଇଵୋଚ୍ଛୂନଂ ଗମ୍ଭୀରଂ ନିର୍ମଲାନ୍ତରମ୍ । କୋମଲଂ କୋମଲମରୁଦସଙ୍ଗସୁଖଭୋଗଦମ୍
ସେଠାରେ ଏକ ବିଶାଳ ସମୁଦ୍ର ପରି ଗଭୀର ଏବଂ ମନରେ ପରିସ୍କାର ଥିଲା, ଏହାର ଭିତର ନିର୍ମଳ ଓ ମୃଦୁ ଥିଲା, ମଧୁର ପବନର ସ୍ପର୍ଶ ଦେଇ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଥିଲା।
ଆହ୍ଲାଦକମ୍ ଅଲଂ ସୌମ୍ଯଂ ଶୂନ୍ଯତାମ୍ଭୋନିମଜ୍ଜନାତ୍ । ଅତ୍ଯନ୍ତଶୁଦ୍ଧଗମ୍ଭୀରଂ ପ୍ରସନ୍ନମ୍ ଇଵ ସଜ୍ଜନମ୍
ଶୂନ୍ୟତାର ଜଳରେ ବିଲୀନ ହୋଇ, ସେଠାରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦ ଓ ଶାନ୍ତି ଥିଲା, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଗଭୀର, ଏକ ଭଲ ଲୋକ ଭଳି ସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ପ୍ରସନ୍ନ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
ଶୃଙ୍ଗସ୍ଥନିର୍ମଲାମ୍ଭୋଦପୀନୋଦରସୁଧାଲଯେ । ଵିଶଶ୍ରମତୁର୍ ଆଶାସୁ ପୂର୍ଣଚନ୍ଦ୍ରୋଦରାମଲେ
ପର୍ବତ ଶିଖର ଉପରେ ନିର୍ମଳ ଜଳ ଥିବା ସ୍ଥାନରେ, ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ପରି ପରିସ୍କାର ଆଲୋକ ଥିବା ଗୃହରେ, ସେମାନେ ଆଶା ପୂରଣ ହେବାରେ ଶାନ୍ତି ଓ ବିଶ୍ରାମ ପାଇଲେ।
ସିଦ୍ଧଗନ୍ଧର୍ଵମନ୍ଦାରମାଲାମୋଦମନୋହରେ । ଚନ୍ଦ୍ରମଣ୍ଡଲନିଷ୍କ୍ରାନ୍ତେ ରେମାତେ ମଧୁରାନିଲେ
ସିଦ୍ଧ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କର ମାଳାର ସୁଗନ୍ଧରେ ମନୋହର ମଧୁର ପବନ ଚନ୍ଦ୍ରମାଣ୍ଡଳରୁ ବାହାରି ଆସିଥିଲା, ସେଠି ସେମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ରହିଥିଲେ।
ସସ୍ନତୁର୍ ଭୂରି ଘର୍ମାନ୍ତେ ତଡିଦ୍ରକ୍ତାବ୍ଜସଙ୍କୁଲେ । ସରସୀଵ ଜଲାପୂରମନ୍ଥରେ ମେଘଜାଲକେ
ତେମାନେ ତୀବ୍ର ଗରମ ପରେ ଏକ ହ୍ରଦରେ ସ୍ନାନ କଲେ, ସେହି ହ୍ରଦଟି ଲାଲ ଚକୁଳି ଫୁଲ ଓ ଧୀରେ ଚଳୁଥିବା ପାଣିରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା, ମଣେ ହେଉଥିଲା ମେଘର ଆବରଣ ତଳେ ଅଛି।
ଭୂତଲୋଦ୍ଯନ୍ମହାଶୈଲମୃନାଲାଙ୍କୁରକୋଟିଷୁ । ଦିକ୍ଷୁ ବଭ୍ରମତୁର୍ ଭୂରି ଭ୍ରମର୍ଯୌ ସରସୀଷ୍ଵ୍ ଇଵ
ପୃଥିବୀର ବଗିଚା, ପାହାଡ଼ ଶିଖର ଓ ଅସଂଖ୍ୟ ପଦ୍ମ ତଣ୍ଡରେ ସେମାନେ ଚାରିଦିଗରେ ଘୁରୁଥିଲେ, ଯେପରି ମଧୁମକ୍ଷୀମାନେ ଝିଲିମିଲି ହ୍ରଦରେ ଘୁରନ୍ତି।
ଧାରାଗୃହଧିଯା ଧୀରଗଙ୍ଗାନିର୍ଝରଧାରିଣି । ଵଵତୁର୍ ଵାତଵିକ୍ଷୁବ୍ଧମେଘମଣ୍ଡଲମଣ୍ଡପେ
ନଦୀ ଓ ଝରଣାର ଚିନ୍ତାରେ ମନ ରଖି, ସେମାନେ ପବନରେ ହଲୁଚିଥିବା ମେଘମାଳା ଓ ଝରଣାର ଛାୟାରେ ଆନନ୍ଦ ଉଠିଲେ।
ତତୋ ମଧୁରକାମିନ୍ଯୌ ଵିଶ୍ରାମ୍ଯନ୍ତ୍ଯୌ ସ୍ଵଶକ୍ତିତଃ । ଶୂନ୍ଯେ ଦଦୃଶତୁର୍ ଵ୍ଯୋମ ମହାସଂରମ୍ଭମନ୍ଥରମ୍
ତାପରେ, ସେଇ ମଧୁର ପ୍ରେମିକାମାନେ ନିଜ ଶକ୍ତିରୁ ବିଶ୍ରାମ ନେଇ, ଶୂନ୍ୟ ଓ ବିଶାଳ ଆକାଶକୁ ଦେଖିଲେ, ଯାହା ଶାନ୍ତ ଓ ଅପାର ଥିଲା।
ଅଦୃଷ୍ଟପୂର୍ଵମ୍ ଅନ୍ଯୋଽନ୍ଯମ୍ ଅନ୍ଯସଙ୍କଟକୋଟରମ୍ । ଆପୂର୍ଯମାଣମ୍ ଆଶୂନ୍ଯଂ ଜଗତ୍କୋଟିଶତୈର୍ ଅପି
ସେମାନେ ପୂର୍ବେ କେବେ ଦେଖିନଥିବା ପ୍ରଭଳ ଗଭୀରତାକୁ ପରସ୍ପର ମଧ୍ୟରେ ଦେଖିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଶତଶଃ ବିଶ୍ୱ ଭରି ଦେଲେ ମଧ୍ୟ ଖାଲି ହେଉନଥିଲା।
ଉପର୍ଯ୍ ଉପର୍ଯ୍ ଉପର୍ଯ୍ ଉଚ୍ଚୈର୍ ଅନ୍ଯୈର୍ ଅନ୍ଯୈର୍ ଵୃତଂ ପୃଥକ୍ । ଵିଚିତ୍ରାଵରଣାକାରୈର୍ ଭୂତାଭ୍ରାଂଶୁଵିମାନକୈଃ
ଉପରେ ଉପରେ ଉପରେ, ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଅନେକ ଅଲଗା ଅଲଗା ପରତରେ, ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଆକୃତିର ବିଚିତ୍ର ପରଦା, ଭୂତତତ୍ତ୍ୱ, ମେଘ ଓ ଦେବମାଳିକା ଦ୍ୱାରା ଢାକାଯାଇଥିଲା।
ପରିତଃ ପୂରିତଵ୍ଯୋମ୍ନାଂ ମେର୍ଵାଦିକୁଲଭୂଭୃତାମ୍ । ପଦ୍ମରାଗତଟୋଦ୍ଦ୍ଯୋତୈଃ କଲ୍ପଜ୍ଵାଲୋଦରୋପମମ୍
ଚାରିପାଖରେ ମେରୁ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପାହାଡ଼ର ଶିଖର ଦ୍ୱାରା ଆକାଶ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲା, ପଦ୍ମମାଣିକ୍ୟର ଆଭାରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଯେଉଁଥିରେ ସୃଷ୍ଟିଅଗ୍ନିର ଭିତର ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲା।
ମୁକ୍ତାଶିଖରଭାପୂରୈର୍ ହିମଵତ୍ସାନୁସୁନ୍ଦରମ୍ । କାଞ୍ଚନାଦ୍ରିସ୍ଥଲାର୍ଚିର୍ଭିଃ କାଞ୍ଚନସ୍ଥଲଭାସୁରମ୍
ମୁକ୍ତା ଶିଖରର ଚମକରେ ହିମାଳୟ ପାହାଡ଼ର ଢାଳ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଦେଖାଯାଉଥିଲା; ସୁନା ପାହାଡ଼ର ମାଠ ଆଲୋକରେ ଝଲମଲ କରୁଥିଲା, ସୁନା ଭୂମିକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରୁଥିଲା।
ମହାମରକତାଭାଭିଶ୍ ଶାଦ୍ଵଲସ୍ଥଲନୀଲିମ । ଦ୍ରଷ୍ଟୁର୍ ଦୃଷ୍ଟିକ୍ଷଯାସତ୍ଯଜାତଧ୍ଵାନ୍ତୋତ୍ଥକାଲିମ
ବଡ଼ ମାରକତମଣି ପରି ଚମକୁଥିବା, ହରିତ ଘାସର ମାଟିର ନୀଳ ଛାୟାରେ ଢାକା, ଦେଖୁଥିବା ଲୋକଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି କ୍ଷୟ ହେବାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଅନ୍ଧାର, ସତ୍ୟର ଅଭାବରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା କଳିମା ଏଠାରେ ବ୍ୟାପିଛି।
ପାରିଜାତଲତାଲୋଲଵିମାନଗଣକେତନମ୍ । ବୋଧମଞ୍ଜରିତାକାରମ୍ ଇଵ ଵୈଡୂର୍ଯଭୂତଲମ୍
ପାରିଜାତ ଲତାର ଗୁଛ ଓ ଦେବମାନ୍ଦିର ମାନେ ଏଠି ସୁଶୋଭିତ, ବୈଡୂର୍ୟ ମଣିର ଭୂମିକୁ ଦେଖିଲେ ମନେ ହୁଏ ଯେ, ଜ୍ଞାନର ଫୁଲ ଫୁଟିଯାଇଛି।
ମନୋଵେଗମହାସିଦ୍ଧଜିତଵାତଗମାଗମମ୍ । ଵିମାନଗୃହଦେଵସ୍ତ୍ରୀଗୀତଵାଦ୍ଯରଵାକୁଲମ୍
ମନର ତୀବ୍ର ଗତି ଓ ମହାସିଦ୍ଧମାନେ ଯାହାକୁ ଜିତିପାରିବେ, ସେଠି ଆକାଶ ମହଲରେ ଦେବୀମାନେ ଗାଉଥିବା ଗୀତ ଓ ବାଦ୍ୟର ସ୍ୱରରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ।
ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଚରଭୂତୌଘସଞ୍ଚାରଵିରଲାନ୍ତରମ୍ । ଅନ୍ଯୋଽନ୍ଯାଦୃଷ୍ଟସଞ୍ଚାରସୁରାସୁରକୁଲାକୁଲମ୍
ତିନି ଲୋକରେ ଘୁରୁଥିବା ଅନେକ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଏଠି ବହୁତ କମ୍ ଆସନ୍ତି, ଏଠାରେ ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ଅନ୍ୟୋନ୍ୟକୁ ଦେଖିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ଏମିତି ଦଳେ ଦଳେ ରହିଛନ୍ତି।
ପର୍ଯନ୍ତସ୍ଥିତକୁମ୍ଭାଣ୍ଡରକ୍ଷୋଗୁହ୍ଯକମଣ୍ଡଲମ୍ । ଵାତସ୍କନ୍ଧମହାଵେଗଵହଦ୍ଵୈମାନିକଵ୍ରଜମ୍
ସୀମାନ୍ତରେ କୁମ୍ଭାଣ୍ଡ, ରାକ୍ଷସ ଓ ଗୁହ୍ୟକମାନଙ୍କ ଚକ୍ର ବସିଛି; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପବନ ଦ୍ୱାରା ଆକାଶରେ ଉଡୁଥିବା ଦେବମାନେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଚାଲିଯାନ୍ତି।
ଵହଦ୍ଵିମାନଝାଙ୍କାରମୁଷ୍ଟିଗ୍ରାହ୍ଯଘନଧ୍ଵନି । ଗ୍ରହର୍କ୍ଷଗଣସଞ୍ଚାରସଞ୍ଚଲଦ୍ଵାତଯନ୍ତ୍ରକମ୍
ଉଡୁଥିବା ବିମାନମାନଙ୍କର ଶବ୍ଦ ଏଠାରେ ଗଞ୍ଜିଉଛି, ଏବଂ ମୁଠିରେ ଧରିପାରିବା ଭଳି ଗୁରୁତର ଧ୍ୱନି ହେଉଛି; ଗ୍ରହ ଓ ତାରାମାନଙ୍କର ଚଳାଚଳ ଏହି ସଂଯନ୍ତ୍ରକୁ ଚଞ୍ଚଳ କରୁଛି।
ନିକଟାତପଦଗ୍ଧାଲ୍ପସିଦ୍ଧିସିଦ୍ଧୋଜ୍ଝିତାସ୍ପଦମ୍ । ଅର୍କାଶ୍ଵମୁଖଵାତାସ୍ତଦଗ୍ଧମୁଗ୍ଧଵିମାନକମ୍
ଏହି ସ୍ଥାନଟି ଅଳ୍ପ ସିଦ୍ଧି ଥିବା ଲୋକମାନେ ଛାଡିଦେଇଛନ୍ତି, ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣରେ ଦଗ୍ଧ ହୋଇଛି; ସୂର୍ଯ୍ୟର ଅଶ୍ୱର ମୁଖରୁ ବାହାରୁଥିବା ପବନରେ ଏଠାର ନିର୍ମଳ ବିମାନମାନେ ଜଳିଯାଉଛନ୍ତି।
ଲୋକପାଲାପ୍ସରୋଵୃନ୍ଦସଞ୍ଚାରାଚାରଚଞ୍ଚଲମ୍ । ଦେଵାନ୍ତଃପୁରିକାଦଗ୍ଧଧୂପଧୂମାମ୍ବୁଦାଵୃତମ୍
ଲୋକପାଳ ଓ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କର ଗୋଷ୍ଠୀ ଯାଏଁ ଚଳାଚଳ କରୁଛନ୍ତି, ଏହି ସ୍ଥାନ ଅଶାନ୍ତ ରହିଛି; ଦେବୀମାନଙ୍କର ଅନ୍ତଃପୁରରେ ଜଳିଥିବା ଧୂପର ଧୂଆଁ ମେଘରେ ଏହା ଆବୃତ ହୋଇଯାଇଛି।
ଵିହଗାହୃତଦେଵସ୍ତ୍ରୀସ୍ଵାଙ୍ଗଵିଭ୍ରଷ୍ଟଭୂଷଣମ୍ । ସାମାନ୍ଯସିଦ୍ଧାସହ୍ଯୋଗ୍ରତେଜଃପୁଞ୍ଜତମୋବଲମ୍
ସେଠାରେ ଦେବୀମାନେ ପିନ୍ଧିଥିବା ଗହଣାଗୁଡିକୁ ପକ୍ଷୀମାନେ ଉଠାଇ ନେଇଯାଇଥିଲେ, ଗହଣାଗୁଡିକ ଏଠାଠି ସ୍ଚାତ୍ରା ହୋଇ ପଡିଥିଲା । ସେଠାର ଆଲୋକ ମ୍ଲାନ ହୋଇଯାଇଥିଲା, ଏବଂ ସାଧାରଣ ସିଦ୍ଧିମାନେ ଏଠାରେ ଏକଠି ହୋଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେଠିର ଶକ୍ତି ଅଧିକ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯାଇଥିଲା ।
ବଲଵତ୍ସିଦ୍ଧସଙ୍ଘଟ୍ଟଗମାଗମଵିଘଟ୍ଟିତୈଃ । ଘନୈସ୍ ସାଂଶୁକପାର୍ଶ୍ଵସ୍ଥହିମଵନ୍ମେରୁମନ୍ଦରମ୍
ସିଦ୍ଧମାନେ ଦଳେ ଦଳେ ଜୋରଦାର ଭାବେ ଆସିଯିବା ଓ ଯିବାରେ, ହିମାଳୟ, ମେରୁ ଓ ମନ୍ଦର ପାହାଡ଼ର ରେଶମ ଧାଡ଼ି ନିକଟର ଘନ ମେଘମାନେ ଛିତିଆଯିଯାଇଥିଲେ ।
କାକୋଲୂକୈସ୍ ସଗୃଧ୍ରୌଘୈଃ ପୁଞ୍ଜୀଭୂତୈଶ୍ ଚଲୈର୍ ଵୃତମ୍ । ନୃତ୍ଯଦ୍ଭିର୍ ଡାକିନୀଵାହୈସ୍ ତରଙ୍ଗୈର୍ ଇଵ ଵାରିଧିମ୍
ସେଠି ଅସ୍ଥିର କାଉ, ଉଲୁ ଓ ଗୃଧ୍ରମାନେ ଦଳେ ଦଳେ ଏକଠି ହୋଇ, ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଡାକିନୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦଳରେ ଥିଲେ, ସେମାନେ ତରଙ୍ଗ ଭଳି ସମୁଦ୍ରକୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ ।
ପ୍ରନୃତ୍ଯଦ୍ଯୋଗିନୀସଙ୍ଘୈଶ୍ ଶ୍ଵକାକୋଷ୍ଟ୍ରଖରାନନୈଃ । ନିରର୍ଥଂ ଯୋଜନଶତଂ ଗତ୍ଵାଗଚ୍ଛଦ୍ଭିର୍ ଆଵୃତମ୍
କୁକୁର, କାଉ, ଉଠ, ଓ ଗଧା ମୁହଁ ଥିବା ଯୋଗିନୀମାନେ ଦଳେ ଦଳେ ଉଲ୍ଲାସରେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେମାନେ କୌଣସି ଅର୍ଥ ଛାଡ଼ି, ଶତ ଯୋଜନ ଦୂର ଯାଉଥିଲେ ଓ ଆସୁଥିଲେ ।
ଲୋକପାଲପୁରୋଦ୍ଵାନ୍ତଧୂପଧୂମାଭ୍ରମନ୍ଦିରମ୍ । ସିଦ୍ଧଗନ୍ଧର୍ଵମିଥୁନପ୍ରାରବ୍ଧସୁରତୋତ୍ସଵମ୍
ଏହା ଥିଲା ଏକ ମେଘମାଳିକା, ଯାହାର ଭିତରେ ଲୋକପାଳମାନଙ୍କ ପୂର୍ବରୁ ଉଠୁଥିବା ଧୂପର ଧୂଆଁ ଭରି ରହିଥିଲା। ସେଠାରେ ସିଦ୍ଧମାନେ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଜୁଗଳେ ମିଶି ଉତ୍ସବର ଆନନ୍ଦ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ।
ସ୍ଵର୍ଗଗୀତଶ୍ରଵୋନ୍ମତ୍ତଖଦିରାକ୍ରାନ୍ତମାର୍ଗଗମ୍ । ଅନାରତଵହଦ୍ଧିଷ୍ଣ୍ଯଲକ୍ଷଲକ୍ଷିତପକ୍ଷିକମ୍
ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ଗୀତର ସ୍ରବଣରେ ମତ୍ତ ଥିବା ଖଦିର ଗଛମାନେ ଏହି ପଥକୁ ଆବର୍ଜିତ କରିଥିଲେ। ଏଠି ସବୁବେଳେ ଅନେକ ପକ୍ଷୀ ନିଜ ଘଉଁରେ ବସି ରହୁଥିଲେ।