ତାଶ୍ ଚିରାଭ୍ଯାସଵଶତସ୍ ତ୍ଵ୍ ଆଧିଭୌତିକସଂଵିଦମ୍ । ପ୍ରାପ୍ତା ଦୀର୍ଘାନୁଭଵନାତ୍ ସ୍ଵପ୍ନା ଜାଗ୍ରଦ୍ଦଶାମ୍ ଇଵ
ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଅଭ୍ୟାସର ପ୍ରଭାବରେ, ସେମାନେ ଭୌତିକ ଜଗତର ଅନୁଭୂତିକୁ ଅଜର କରିଛନ୍ତି; ଦୀର୍ଘ ଅନୁଭବ ଦ୍ୱାରା, ସ୍ଵପ୍ନ ଜଗତ ଜାଗ୍ରତ ଦଶା ପରି ଲାଗିଥାଏ।
ପିଶାଚାଦ୍ଯାସ୍ ତଥା ହ୍ଯ୍ ଏତେ ତଥାଭୂତାଧିଭୌତିକାଃ । ତିଷ୍ଠନ୍ତି ତୁଷ୍ଟମନସସ୍ ସ୍ଵସଂସାରଵିହାରିଣଃ
ପିଶାଚ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଏଭଳି ଭୌତିକ ସ୍ଵଭାବର ହୋଇ, ନିଜ ମନରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ରହନ୍ତି, ଏବଂ ନିଜ ଜୀବନ ଚକ୍ରରେ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି।
ପଶ୍ଯନ୍ତି କାଶ୍ଚିଦ୍ ଅନ୍ଯୋଽନ୍ଯଂ ଗ୍ରାମ୍ଯା ଗ୍ରାମେଯକାନ୍ ଇଵ । ସ୍ଵପ୍ନୈକଲୋକଵାସ୍ତଵ୍ଯା ଇଵୈତା ଭୂତଜାତଯଃ
କିଛି ପ୍ରାଣୀମାନେ ଏକାଉଁଠିକୁ ଦେଖନ୍ତି, ଯେପରି ଗ୍ରାମର ଲୋକେ ଅନ୍ୟ ଗ୍ରାମର ଲୋକମାନେକୁ ଦେଖନ୍ତି, ଏହା ଏକ ସ୍ୱପ୍ନର ଜଗତରେ ସମସ୍ତେ ଏକସାଉଁଠି ରହୁଛନ୍ତି ବୋଲି ଭାବି।
କାଶ୍ଚିଦ୍ ବହୁନରପ୍ରାପ୍ତସ୍ଵପ୍ନନିର୍ମାଣଲୋକଵତ୍ । ନାନ୍ଯୋଽନ୍ଯମ୍ ଅଭିପଶ୍ଯନ୍ତି ନାନାସଂସ୍ଥାନସଂସ୍ଥିତିମ୍
କିଛି ପ୍ରାଣୀମାନେ ଦୂର ଦୁର୍ଲଭ ସ୍ୱପ୍ନର ଜଗତରେ ଥିବା ଲୋକମାନେ ପରି, ଏକାଉଁଠିକୁ ଦେଖନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ନିଜ ନିଜ ଅଲଗା ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଥାନ୍ତି।
ସ୍ଥିତା ଯଥୈତା ଜଗତି ପିଶାଚାଦ୍ଯାẖ କୁଜାତଯଃ । ପ୍ରାଯସ୍ ତଥୈତାẖ କୁମ୍ଭାଣ୍ଡଯକ୍ଷପ୍ରେତାଦଯସ୍ ସ୍ଥିତାଃ
ଯେପରି ଏହି ଜଗତରେ ପିଶାଚ ଓ ଅନ୍ୟ ନିମ୍ନ ଜାତିର ପ୍ରାଣୀମାନେ ଅଛନ୍ତି, ସେପରି କୁମ୍ଭାଣ୍ଡ, ଯକ୍ଷ, ପ୍ରେତ ଓ ଏହା ପରି ପ୍ରାଣୀମାନେ ନିଜ ନିଜ ସ୍ଥାନରେ ରହିଥାନ୍ତି।
ଯଥା ଯତ୍ରେହ ଵୈ ନାଗା ଜଲଂ ତତ୍ରୈଵ ତିଷ୍ଠତେ । ତଥା ଯତ୍ର ପିଶାଚାଦ୍ଯାସ୍ ତମସ୍ ତତ୍ରାଵତିଷ୍ଠତେ
ଯେପରି ଯେଉଁଠି ନାଗ ଅଛନ୍ତି, ସେଉଁଠି ପାଣି ରହିଥାଏ, ସେପରି ଯେଉଁଠି ପିଶାଚ ଓ ଏହା ପରି ପ୍ରାଣୀମାନେ ଅଛନ୍ତି, ସେଉଁଠି ଅନ୍ଧାର ରହିଥାଏ।
ମଧ୍ଯାହ୍ନେ ଽପି ପିଶାଚଶ୍ ଚେଦ୍ ଅଜିରେ ତିଷ୍ଠତି ସ୍ଵଯମ୍ । ତତ୍ ତସ୍ଯାନ୍ଧଂ ତମସ୍ ତତ୍ର ସନ୍ନିଧାନଂ କରୋତ୍ଯ୍ ଅଲମ୍
ମଧ୍ୟାହ୍ନରେ ମଧ୍ୟ ଯଦି କୌଣସି ପିଶାଚ ଆଙ୍ଗଣରେ ଦଠିବାକୁ ଆସେ, ସେଠି ସେ ପାଇଁ ଏକ ଗଭୀର ଅନ୍ଧାର ହେଇଯାଏ, ଯେଉଁଥିରେ ସେ ରହିପାରିବ।
ନ ନିହନ୍ତି ଚ ତଦ୍ ଭାନୁର୍ ନ ଚାନ୍ଯସ୍ ତତ୍ ପ୍ରପଶ୍ଯତି । ସ ଏଵ ଚାନୁଭଵତି ପଶ୍ଯ ମାଯାଵିଜୃମ୍ଭିତମ୍
ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏହି ଅନ୍ଧାରକୁ ଦୂର କରିପାରେନି, ଅନ୍ୟ କେହି ଏହି ଅନ୍ଧାରକୁ ଦେଖିପାରେନି; କେବଳ ସେ ପିଶାଚ ଏହାକୁ ଅନୁଭବ କରେ—ଦେଖ, ଏହି ମାୟାର ଖେଳ।
ଅଵିନାଭାଵି ଚନ୍ଦ୍ରାଦେସ୍ ତୈଜସଂ ମଣ୍ଡଲଂ ଯଥା । ପିଶାଚାଦେର୍ ଅନନ୍ଯାତ୍ମ ତାମସଂ ମଣ୍ଡଲଂ ତଥା
ଯେପରି ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟ ଦୀପ୍ତିମାନ ଜନ୍ତୁମାନଙ୍କ ସହିତ ତାଙ୍କର ଆଲୋକ ଅଅଲଗା ହୋଇପାରେନି, ସେପରି ପିଶାଚ ଓ ଏପରି ଜନ୍ତୁମାନଙ୍କ ସହିତ ଅନ୍ଧାରର ଏକ ତଳ ଅଅଲଗା ହୋଇପାରେନି।
ଯାନ୍ତି ତେଜସ୍ଯ୍ ଅନୋଜସ୍ତ୍ଵଂ ତମସ୍ଯ୍ ଓଜḫପ୍ରଧାନତାମ୍ । ଉଲୂକଵତ୍ ପିଶାଚାଦ୍ଯା ଆ ସୃଷ୍ଟେସ୍ ତତ୍ସ୍ଵଭାଵତଃ
ଆଲୋକମୟ ଜନ୍ତୁମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି କମିଯାଏ, ଅନ୍ଧାରମୟ ଜନ୍ତୁମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି ଅଧିକ ଥାଏ—ପିଶାଚ ଓ ଏପରି ଜନ୍ତୁମାନେ ଉଲୁକ ପରି ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରୁ ଏହିପରି ସ୍ୱଭାବ ନେଇ ଥାନ୍ତି।
ଏଷା ପିଶାଚାଦିଜନସ୍ଯ ଜାତିḫ ପ୍ରୋକ୍ତା ମଯା ତେ ସମଯାନପେତା । ପିଶାଚତୁଲ୍ଯସ୍ ସୁରଲୋକପାଲଲୋକେଷୁ ଜାତୋ ଽହମ୍ ଇତି ପ୍ରସଙ୍ଗାତ୍
ଏହି ଭୂତ, ପିଶାଚ ଓ ଏହା ପରି ଅନ୍ୟ ଜନମର କଥା ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଛି, ସାଧାରଣ କ୍ରମରୁ ଅଲଗା। ଦେବତାଙ୍କର ରକ୍ଷକ ଲୋକରେ, ପିଶାଚ ସମାନ ହୋଇ, ମୁଁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲି।
ତତଶ୍ ଚିଦାକାଶଵପୁର୍ ଭୂତପଞ୍ଚକଵର୍ଜିତଃ । ଵିହରନ୍ନ୍ ଅହମ୍ ଆକାଶେ ପିଶାଚ ଇଵ ସଂସ୍ଥିତଃ
ତାପରେ, ମୁଁ ଚିତ୍ତର ଆକାଶ ଦେହ ନେଇ, ପାଞ୍ଚ ଭୂତରୁ ମୁକ୍ତ, ଆକାଶରେ ଘୁଡ଼ିବା ଲାଗିଲି; ପିଶାଚ ପରି ଅଦୃଶ୍ୟ ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଲି।
ନ ମାଂ ପଶ୍ଯନ୍ତି ଚନ୍ଦ୍ରାର୍କଶକ୍ରା ହରିହରାଦଯଃ । ନ ଦେଵସିଦ୍ଧଗନ୍ଧର୍ଵକିନ୍ନରା ନାପ୍ସରୋଗଣାଃ
ମୋତେ ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଇନ୍ଦ୍ର, ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ ଓ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ; ଦେବ, ସିଦ୍ଧ, ଗନ୍ଧର୍ବ, କିନ୍ନର ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ।
ନାକ୍ରାମନ୍ତି ମଯାକ୍ରାନ୍ତା ନ ଚ ଶୃଣ୍ଵନ୍ତି ମଦ୍ଵଚଃ । ଇତ୍ଯ୍ ଅହଂ ମୋହମ୍ ଆପନ୍ନୋ ଵିକ୍ରୀତ ଇଵ ସଜ୍ଜନଃ
ମୁଁ ଯାହାଙ୍କୁ ନିକଟ କଲି, ସେମାନେ ମୋତେ ନିକଟ କଲେ ନାହିଁ; ମୋର କଥା ମଧ୍ୟ ଶୁଣିଲେ ନାହିଁ। ଏଭଳି ମୁଁ ଭ୍ରମରେ ପଡ଼ିଗଲି, ଠକି ଯାଇଥିବା ଜଣେ ଭଲ ଲୋକ ପରି।
ଅଥ ଚିନ୍ତିତଵାନ୍ ଅସ୍ମି ସତ୍ଯକାମା ଇମେ ଵଯମ୍ । ପଶ୍ଯନ୍ତୁ ମାଂ ସୁରଗଣାସ୍ ତେନ ତସ୍ମିନ୍ ସୁରାଲଯେ
ତାପରେ ମୁଁ ଭାବିଲି, 'ଆମେ ସତ୍ୟକାମୀ, ଦେବମାନେ ମୋତେ ଦେଖୁନ୍ତୁ,' ଏହି ଭାବରେ ସେଇ ଦେବମନ୍ଦିରରେ—
ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ପ୍ରଵୃତ୍ତା ମାମ୍ ଅଗ୍ରେ ଵାସ୍ତଵ୍ଯାସ୍ ସର୍ଵ ଏଵ ତେ । ଝଗିତ୍ଯ୍ ଏଵ ପୁରḫ ପ୍ରାପ୍ତମ୍ ଇନ୍ଦ୍ରଜାଲଦ୍ରୁମଂ ଯଥା
ସେଠାରେ ଯେଉଁମାନେ ରହୁଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ମୋତେ ଦେଖିବାକୁ ଆଗକୁ ଆସିଗଲେ, ଏମିତି ଯେ ଏକ ମାୟା ଗଛ ହଠାତ୍ ସାମ୍ନାରେ ଆସିଗଲା।
ଅଥ ଗୀର୍ଵାଣଗେହେଷୁ ସମ୍ପନ୍ନୋ ଵ୍ଯଵହାର୍ଯ୍ ଅହମ୍ । ଯଥାସ୍ଥିତସମାଚାରସ୍ ସ୍ଥିତୋ ନିଶ୍ଶଙ୍କଚେଷ୍ଟିତଃ
ତାପରେ ଦେବମାନଙ୍କ ଘରେ ମୁଁ ସଫଳ ହେଲି ଏବଂ ସାଧାରଣ ଚାଳ-ଚଳନରେ ଲିପ୍ତ ହେଲି, ଯେପରି ମୁଁ ଥିଲି, ଭୟ ଓ ସନ୍ଦେହ ଛାଡି ନିର୍ଭୟ ଭାବରେ ରହିଲି।
ଯୈର୍ ଅଵିଜ୍ଞାତଵୃତ୍ତାନ୍ତୈର୍ ଦୃଷ୍ଟୋ ଽହମ୍ ଅଜିରୋତ୍ଥିତଃ । ଵସିଷ୍ଠḫ ପାର୍ଥିଵ ଇତି ଲୋକେଷୁ ପ୍ରଥିତୋ ଽସ୍ମି ତୈଃ
ଯେମାନେ ମୋ ପୂର୍ବ ଘଟଣା ଜାଣିନଥିଲେ, ସେମାନେ ମୋତେ ନୂତନ ଭାବେ ଦେଖିଲେ; ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୁଁ 'ବସିଷ୍ଠ, ରାଜା ଋଷି' ଭାବରେ ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲି।
ଵାତାତ୍ ସମୁଦିତୋ ଦୃଷ୍ଟୋ ଯୈର୍ ଅହଂ ଗଗନାସ୍ପଦେ । ସିଦ୍ଧୈର୍ ଵାତଵସିଷ୍ଠାଖ୍ଯସ୍ ତୈର୍ ଅହଂ ସମୁଦାହୃତଃ
ଯେଉଁଠି ମୁଁ ପବନରୁ ଆକାଶର ଅନ୍ତରାଳରେ ଦେଖାଯାଇଥିଲି, ସେଇ ସିଦ୍ଧମାନେ ମୋତେ 'ବାତବସିଷ୍ଠ' ବୋଲି ଡାକିଥିଲେ।
ଵ୍ଯୋମନ୍ଯ୍ ଆଦିତ୍ଯରଶ୍ମିଭ୍ଯୋ ଦୃଷ୍ଟୋ ଽହଂ ଯୈର୍ ନଭୋଗତୈଃ । ଵସିଷ୍ଠସ୍ ତୈଜସ ଇତି ଲୋକେଷୁ ପ୍ରଥିତୋ ଽସ୍ମି ତୈଃ
ଯେଉଁମାନେ ମୋତେ ଆକାଶରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦେଖିଥିଲେ, ସେମାନେ ମୋତେ 'ତେଜସ୍ବୀ ବସିଷ୍ଠ' ବୋଲି ଜଗତରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କରିଥିଲେ।
ଯୈର୍ ଅହଂ ସଲିଲାଦ୍ ଦୃଷ୍ଟḫ ପ୍ରୋତ୍ଥିତସ୍ ତୈର୍ ମୁନୀଶ୍ଵରୈଃ । ପ୍ରୋକ୍ତୋ ଵାରିଵସିଷ୍ଠୋ ଽହମ୍ ଇତି ମେ ଜନ୍ମସନ୍ତତିଃ
ଯେଉଁ ମହାମୁନିମାନେ ମୋତେ ଜଳରୁ ଉଠିବାକୁ ଦେଖିଥିଲେ, ସେମାନେ ମୋତେ 'ବାରିବସିଷ୍ଠ' ବୋଲି ଡାକିଥିଲେ; ଏହିପରି ମୋର ଜନ୍ମର ଶୃଙ୍ଖଳା।
ତତḫ ପ୍ରଭୃତି ଲୋକେ ଽହଂ ପାର୍ଥିଵḫ ପ୍ରଥିତẖ କ୍ଵଚିତ୍ । ଅମ୍ମଯẖ କ୍ଵଚିଦ୍ ଅନ୍ଯେଷାଂ ତୈଜସୋ ମାରୁତẖ କ୍ଵଚିତ୍
ତାପରେ ଏହି ଜଗତରେ କେବେ କେବେ ମୁଁ ପୃଥିବୀର, କେବେ କେବେ ମନର, କେବେ କେବେ ତେଜର, ଆଉ କେବେ କେବେ ପବନର ଭାବରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହୋଇଛି।
ଅଥ କାଲେନ ମେ ତତ୍ର ତସ୍ମିନ୍ନ୍ ଏଵାତିଵାହିକେ । ଆଧିଭୌତିକତା ଦେହେ ରୂଢା ଗୂଢାନ୍ତରିକ୍ଷତା
ପରେ, ସମୟ ଗତିରେ, ସେହି ସୂକ୍ଷ୍ମ ଦେହରେ ମୋର ଦେହରେ ପ୍ରକୃତିର ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା, ଯେଉଁଠି ମୋର ସୂକ୍ଷ୍ମତା ଲୁଚି ରହିଗଲା।
ଯଦ୍ ଏତଦ୍ ଆତିଵାହିତ୍ଵମ୍ ଆଧିଭୌତିକତା ଚ ଖମ୍ । ଦ୍ଵଯମ୍ ଅପ୍ଯ୍ ଏତଦ୍ ଏକାତ୍ମ ତତẖ କଚତି ମେ ଚିତିଃ
ଏହି ସୂକ୍ଷ୍ମ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଓ ପ୍ରକୃତିର ଅସ୍ତିତ୍ୱ, ଦୁଇଟି — ଆକାଶ ଓ ପଦାର୍ଥ — ଏକ ଅସ୍ତିତ୍ୱର; ଏହିପରି, ମୋର ଚେତନା ଏମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଚଳିଯାଏ।
ଏଵମାତ୍ମକଚିଦ୍ଵ୍ଯୋମକଚନାତ୍ମାପ୍ଯ୍ ଅହଂ ନଭଃ । ପରମ୍ ଏଵ ନିରାକାରଂ ଯୁଷ୍ମାସ୍ଵ୍ ଆକାରଵାନ୍ ଅପି
ଏଭଳି, ମୋର ସ୍ୱଭାବ ଚେତନା ଓ ଆକାଶର ଅନନ୍ତତା, ତଥାପି ତୁମେ ମୋତେ ଆକାରରେ ଦେଖୁଛ, କିନ୍ତୁ ସତ୍ୟରେ ମୁଁ ପରମ ନିରାକାର ଆକାଶ।
ଜୀଵନ୍ମୁକ୍ତୋ ଵ୍ଯଵହରନ୍ନ୍ ଅପ୍ଯ୍ ଆସ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମଖାତ୍ମକଃ । ତଥୈଵ ଦେହମୁକ୍ତୋ ଽପି ତିଷ୍ଠତି ବ୍ରହ୍ମମାତ୍ରକମ୍
ଜୀବନରେ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଦୈନିକ କାମ କରିବା ସତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାକାଶରେ ବସିଥାଏ; ଏହିପରି, ଦେହରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ କେବଳ ପରମ ବ୍ରହ୍ମ ଭାବରେ ରହିଥାଏ।
ମମ ନ ବ୍ରହ୍ମତାପେତି ତାଦୃଗ୍ ଵ୍ଯଵହରନ୍ନ୍ ଅପି । ଅସମ୍ଭଵାଦ୍ ଅନ୍ଯଦୃଶୋ ଯୁଷ୍ମଦାଦିଷ୍ଵ୍ ଅହଂ ତ୍ଵ୍ ଅହମ୍
ମୋର ଏହି ବ୍ରହ୍ମତ୍ୱ କେବେ ବି ହଟିଯାଏନାହିଁ, ଏପରି ସାଧାରଣ କାମ କରିଥିଲେ ବି। ମୋ ପାଇଁ ଅନ୍ୟ ଭାବରେ ହେବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ, ଯେପରି ମୁଁ ତୁମେ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଭଳି ନୁହେଁ।
ଯଥାଜ୍ଞସ୍ଯ ସ୍ଵପ୍ନନରେ ନିର୍ଜନ୍ମନି ନିରାକୃତୌ । ଆଧିଭୌତିକତାବୁଦ୍ଧିସ୍ ତଥା ମେ ଜଗତୋ ଽପି ଚ
ଯେପରି ଜଣେ ଅଜ୍ଞାନୀ ସ୍ୱପ୍ନରେ ନିଜକୁ ପୁରୁଷ ଭାବେ ଭାବେ, ଯଦିଓ ତାଙ୍କର ଜନ୍ମ ନାହିଁ, ଦେହ ନାହିଁ; ସେହିପରି ମୋର ଏହି ବିଶ୍ୱ ଦୃଷ୍ଟି।
ଏଵମ୍ ଏଵାଵଭାସନ୍ତେ ସର୍ଵ ଏଵ ସ୍ଵଯମ୍ଭୁଵଃ । ସର୍ଗାଶ୍ ଚ ନ ତୁ ଜାଯନ୍ତେ ପ୍ରଜାତା ଇଵ ଚୋଦିତାଃ
ଏହିପରି ଭାବରେ ସମସ୍ତ ସ୍ୱୟଂ ଉତ୍ପନ୍ନ ସୃଷ୍ଟିମାନେ ଦେଖାଯାନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ପ୍ରକୃତରେ ଜନ୍ମ ନେଇନାହିଁ; ଯେପରି ପ୍ରେରିତ ହେଲେ ସନ୍ତାନ ଦେଖାଯାଏ, ତେଣୁ ଏହି ସୃଷ୍ଟିମାନେ ମାତ୍ର ଦେଖାଯାନ୍ତି।
ଏଷ ସୋ ଽହମ୍ ଇହାକାଶଵସିଷ୍ଠḫ ପୁଷ୍ଟତାମ୍ ଇଵ । ଗତୋ ଽଦ୍ଯ ସ୍ଵାତ୍ମନୋ ଽଭ୍ଯାସାଦ୍ ଭଵତାଂ ଚାଭଵସ୍ଥିତିଃ
ଏହି ମୁଁ ଏଠି, ଓ ବସିଷ୍ଠ, ଆକାଶର ଭଳି ପୂର୍ଣ୍ଣତାକୁ ଆଜି ନିଜ ଆତ୍ମାର ଅଭ୍ୟାସରେ ପାଇଛି; ତୁମମାନଙ୍କର ଅବସ୍ଥା ତ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ନାହିଁ।