ଵନ୍ଧ୍ଯାପୁତ୍ରନଭୋଵୃକ୍ଷକଲ୍ପନା ତାଵଦ୍ ଅସ୍ତି ହି । ସା ଯଥା ନାଶଜନ୍ମାଦ୍ଯା ତଥୈଵେଦଂ ନ କିଂ ଭଵେତ୍
ବନ୍ଧ୍ୟାର ପୁଅର ଆକାଶରେ ଗଛ କେବଳ କଳ୍ପନାରେ ଅଛି, ଯେପରି ଏହାର କେବେ ଜନ୍ମ ବା ନାଶ ନାହିଁ, ସେପରି ଏହି ଜଗତ ମଧ୍ୟ ଏମିତି।
ଫୁଲ୍ଲସ୍ଯାତୁଲଭୁସ୍ ସମ୍ଯଗ୍ ଆଲକୈଃ କୁରୁ କୋଲନମ୍ । ନିରନ୍ଵଯା ଯଥୈଵୋକ୍ତିର୍ ଜଗତ୍ସତ୍ତା ତଥୈଵ ହି
ଫୁଲର କେଶରେ ପବନକୁ ବାନ୍ଧିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କର, ଏପରି କଥା ଯେପରି ଅର୍ଥହୀନ, ସେପରି ଏହି ଜଗତର ସତ୍ତା ମଧ୍ୟ ଅସାର।
ଯଥା ସୌଵର୍ଣକଟକେ ଦୃଶ୍ଯମାନମ୍ ଅପି ସ୍ଫୁଟମ୍ । କଟକତ୍ଵଂ ତୁ ନାସ୍ତ୍ଯ୍ ଏଵ ଜଗତ୍ତ୍ଵଂ ତୁ ତଥା ପରେ
ଯେପରି ସୁନାର କଙ୍କଣ ମନୋହର ଭାବେ ଦେଖାଯାଏ, କିନ୍ତୁ ସେଠାରେ 'କଙ୍କଣ' ବୋଲି କିଛି ନାହିଁ, ସେ ମାତ୍ର ସୁନା; ଏହିପରି, ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ଜଗତ' ବୋଲି କିଛି ନାହିଁ, ସେ ମାତ୍ର ପରମେଶ୍ୱର।
ଆକାଶେ ଚ ଯଥା ନାସ୍ତି ଶୂନ୍ଯତ୍ଵଂ ଵ୍ଯତିରେକଵତ୍ । ଜଗତ୍ତ୍ଵଂ ବ୍ରହ୍ମଣି ତଥା ନାସ୍ତ୍ଯ୍ ଏଵାପ୍ଯ୍ ଉପଲବ୍ଧିମତ୍
ଯେପରି ଆକାଶରେ ଅଲଗା କରି 'ଶୂନ୍ୟତା' ବୋଲି କିଛି ନାହିଁ, ସେପରି ବ୍ରହ୍ମରେ 'ଜଗତ' ବୋଲି କିଛି ସତ୍ୟରେ ନାହିଁ, ଦେଖିବାକୁ ଲାଗିଲେ ମଧ୍ୟ।
କଜ୍ଜଲାନ୍ ନ ଯଥା କାର୍ଷ୍ଣ୍ଯଂ ଶୈତ୍ଯଂ ଚ ନ ଯଥା ହିମାତ୍ । ପୃଥଗ୍ ଏଵ ଭଵେଦ୍ ବୁଦ୍ଧଂ ଜଗନ୍ ନାସ୍ତି ପରେ ପଦେ
ଯେପରି କାଜଳରୁ କଳାପନି ନାହିଁ, ବା ହିମରୁ ଠଣ୍ଡା ଅଲଗା ନୁହେଁ, ସେପରି ଠିକ୍ ଭାବେ ବୁଝିଲେ, ପରମ ପଦରେ ଜଗତ ବିଶେଷ ଭାବେ ଅଛିନାହିଁ।
ଯଥା ଚ ଶୈତ୍ଯଂ ଶଶିନୋ ନ ହିମାଦ୍ ଵ୍ଯତିରିଚ୍ଯତେ । ବ୍ରହ୍ମଣୋ ନ ତଥା ସର୍ଗୋ ଵିଦ୍ଯତେ ଵ୍ଯତିରେକଵାନ୍
ଯେପରି ଚନ୍ଦ୍ରର ଶିତଳତା ଚନ୍ଦ୍ରଠାରୁ ଅଲଗା ନୁହେଁ, ସେପରି ବ୍ରହ୍ମଠାରୁ ସୃଷ୍ଟି ଅଲଗା ଭାବେ ଅଛିନାହିଁ।
ମରୁନଦ୍ଯାଂ ଯଥା ତୋଯଂ ଦ୍ଵିତୀଯେନ୍ଦୌ ଯଥେନ୍ଦୁତା । ନାସ୍ତ୍ଯ୍ ଏଵୈଵଂ ଜଗନ୍ ନାସ୍ତି ଦୃଷ୍ଟମ୍ ଅପ୍ଯ୍ ଅମଲାତ୍ମନି
ଏମିତି ମାୟାବି ମରୁଭୂମିରେ ଯେପରି ଜଳ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ଦ୍ୱିତୀୟ ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତି ନାହିଁ, ସେପରି ଏହି ସଂସାର ମଧ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧ ଆତ୍ମାରେ ଦେଖାଯିବା ସତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ ସତ୍ୟରେ ଅଛିନାହିଁ।
ସଂଵିଦ୍ଵିଲୋଚନାଲୋକୋ ଭାତ୍ଯ୍ ଅଯଂ ସଂଵିଦମ୍ବରେ । ଜଗଦାଖ୍ଯେ ଽମଲେ ଵ୍ଯୋମ୍ନି ଦୃଷ୍ଟିମୁକ୍ତାଵଲୀ ଯଥା
ଚେତନାର ଆକାଶରେ ଜଣେ ଦୃଷ୍ଟାର ଦୃଷ୍ଟି ପରି ଜ୍ଞାନର ଆଲୋକ ଜଗମଗାଏ; ଏହି ନିର୍ମଳ ଆକାଶକୁ 'ଜଗତ୍' ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଯେଉଁଠାରେ ଦୃଷ୍ଟି ପଡିଲେ ମୁକ୍ତାମାଳା ପରି ଦେଖାଯାଏ।
ଚିଦାକାଶେ ଚିଦାକାଶଶ୍ ଚିତ୍ତ୍ଵାଦ୍ ଯଃ କଚତି ସ୍ଵଯମ୍ । ତଦ୍ ଏଵ ତେନ ରୂପଂ ସ୍ଵଂ ଜଗଦ୍ ଇତ୍ଯ୍ ଅଵବୁଧ୍ଯତେ
ଚେତନାର ଆକାଶରେ ନିଜ ଗୁଣରେ ଯେଉଁ ଚେତନା ଆଲୋକିତ ହୁଏ, ସେ ନିଜେ ନିଜ ରୂପକୁ 'ଜଗତ୍' ବୋଲି ଅନୁଭବ କରେ।
ଆଦାଵ୍ ଏଵ ହି ଯନ୍ ନାସ୍ତି କାରଣାସମ୍ଭଵାତ୍ ସ୍ଵଯମ୍ । ଵର୍ତମାନେ ଽପି ତନ୍ ନାସ୍ତି ନାଶସ୍ ସ୍ଯାତ୍ ତତ୍ର କୀଦୃଶଃ
ଯାହା ଆରମ୍ଭରେ କୌଣସି କାରଣ ନଥିବାରୁ ଅଛିନାହିଁ, ସେଥିରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ମଧ୍ୟ ଅଛିନାହିଁ; ଏପରି ଯିଏ ନଥିବା ଜିନିଷ ପାଇଁ ନାଶ କେମିତି ହେବ?
କ୍ଵାସମ୍ଭଵଦ୍ଭୂତଜାଡ୍ଯଂ ପୃଠ୍ଵ୍ଯାଦେର୍ ଜଡଵସ୍ତୁନଃ । କାରଣଂ ଭଵିତୁଂ ଶକ୍ତଂ ଛାଯାଯା ଆତପୋ ଯଥା
ଯେପରି ଅଜନ୍ମା ଅବସ୍ଥାରୁ ଜଡତା ଉତ୍ପନ୍ନ ହେବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ, ଏହି ପୃଥିବୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜଡବସ୍ତୁର କାରଣ ହେବା ଯେପରି ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ, ସେପରି ଛାୟା ପାଇଁ ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟର ଆଲୋକ କାରଣ ନୁହେଁ।
କାରଣାଭାଵତଃ କାର୍ଯଂ ନେଦଂ ତତ୍ କିଞ୍ଚନୋଦିତମ୍ । ଯତ୍ ତତ୍କାରଣମ୍ ଏଵାସ୍ତି ତଦ୍ ଏଵେତ୍ଥମ୍ ଅଵସ୍ଥିତମ୍
ଯେଉଁଠାରେ କାରଣ ନାହିଁ, ସେଠାରେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏନାହିଁ; ଯେଉଁଠାରେ କାରଣ ଅଛି, ସେଇ କାରଣ ଏଭଳି ଅବସ୍ଥିତ ରହିଥାଏ।
ଅଜାତମ୍ ଏଵ ଯଦ୍ ଭାତି ସଂଵିଦୋ ଭାନମ୍ ଏଵ ତତ୍ । ଯଜ୍ ଜଗଦ୍ ଦୃଶ୍ଯତେ ସ୍ଵପ୍ନେ ସଂଵିତ୍କଚନମ୍ ଏଵ ତତ୍
ଯାହା କି ଅଜନ୍ମା ଭାବରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଏ, ସେଟି ସଚେତନତାର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ମାତ୍ର; ସ୍ୱପ୍ନରେ ଯେଉଁ ଜଗତ୍ ଦେଖାଯାଏ, ସେଟି ମଧ୍ୟ ସଚେତନତାର ଚମକ ଛଡ଼ା କିଛି ନୁହେଁ।
ସଂଵିତ୍କଚନମ୍ ଏଵାନ୍ତର୍ ଯଥା ସ୍ଵପ୍ନଜଗଦ୍ଭ୍ରମଃ । ସର୍ଗାଦୌ ବ୍ରହ୍ମଣି ତଥା ଜଗତ୍କଚନମ୍ ଆତତମ୍
ଭିତରେ ସଚେତନତାର ଚମକ ଯେପରି ସ୍ୱପ୍ନ ଜଗତ୍ ଭ୍ରମ ଭଳି, ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରେ ବ୍ରହ୍ମରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଜଗତ୍ର ଚମକ ସେଇପରି ବିସ୍ତୃତ ହୋଇଥାଏ।
ଯଦ୍ ଇଦଂ ଦୃଶ୍ଯତେ କିଞ୍ଚିତ୍ ତତ୍ ସଦ୍ ଏଵାତ୍ମନି ସ୍ଥିତମ୍ । ନାସ୍ତମ୍ ଏତି ନ ଚୋଦେତି ଜଗତ୍ କିଞ୍ଚିତ୍ କଦାଚନ
ଏଠାରେ ଯେଉଁ କିଛି ଦେଖାଯାଉଛି, ସେ ସବୁ ସତ୍ୟରୂପେ ନିଜ ଆତ୍ମାରେ ଅଛି; ଏହି ସଂସାର କେବେ ମଧ୍ୟ ଅସ୍ତମିତ ହୁଏନାହିଁ, କିମ୍ବା ଉଦୟ ହୁଏନାହିଁ।
ଯଥା ଦ୍ରଵତ୍ଵଂ ସଲିଲଂ ସ୍ପନ୍ଦତ୍ଵଂ ପଵନୋ ଯଥା । ଯଥା ପ୍ରକାଶ ଆଭାସୋ ବ୍ରହ୍ମୈଵ ତ୍ରିଜଗତ୍ ତଥା
ଯେପରି ଜଳର ଗୁଣ ହେଉଛି ତାର ତରଳତା, ବାୟୁର ଗୁଣ ହେଉଛି ତାର ଗତି, ଆଲୋକର ଗୁଣ ହେଉଛି ତାର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା, ସେପରି ଏହି ତିନି ଜଗତର ମୂଳ ହେଉଛି ବ୍ରହ୍ମ।
ଯଥା ପୁରମ୍ ଇଵାସ୍ତେ ଽନ୍ତର୍ ଵିଦ୍ ଏଵ ସ୍ଵପ୍ନସଂଵିଦି । ତଥା ଜଗଦ୍ ଇଵାଭାତି ସ୍ଵାତ୍ମୈଵ ପରମାତ୍ମନି
ଯେପରି ଏକ ସହର ଭିତରେ ଥିବା ଦେବତା ସ୍ୱପ୍ନ ଜ୍ଞାନରେ ଦେଖାଯାଏ, ସେପରି ଏହି ସଂସାର ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ, କିନ୍ତୁ ଏହା ନିଜ ଆତ୍ମା ହିଁ ପରମାତ୍ମାରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଛି।
ଏଵଂ ଚେତ୍ ତତ୍ କଥଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ ସୁଘନପ୍ରତ୍ଯଯଂ ଵଦ । ଇଦଂ ଦୃଶ୍ଯଵିଷଂ ଜାତମ୍ ଅସତ୍ସ୍ଵପ୍ନାନୁଭୂତିଵତ୍
ଯଦି ଏହିପରି ଅଟୁଟ ସତ୍ୟବୋଧ ହୁଏ, ତେବେ, ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍, ଏହାକୁ କିପରି ବୁଝାଅ? ଏହି ଦୃଶ୍ୟମାନ ସଂସାର ଅସତ୍ୟ ସ୍ୱପ୍ନ ଅନୁଭବ ପରି ଉପଜିଛି।
ସତି ଦୃଶ୍ଯେ କିଲ ଦ୍ରଷ୍ଟା ସତି ଦ୍ରଷ୍ଟରି ଦୃଶ୍ଯତା । ଏକସତ୍ତ୍ଵେ ଦ୍ଵଯୋର୍ ବନ୍ଧୋ ମୁକ୍ତିର୍ ଏକକ୍ଷଯେ ଦ୍ଵଯୋଃ
ଦେଖିବା ପାଇଁ କିଛି ଥିଲେ, ଦେଖୁଥିବା ମନ ଥାଏ; ଦେଖୁଥିବା ମନ ଥିଲେ, ଦେଖିବା ପାଇଁ କିଛି ଥାଏ। ଏହି ଦୁଇଟି ଥିଲେ ବନ୍ଧନ ହୁଏ; ଯେତେବେଳେ ଏହାମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ହଟିଯାଏ, ସେତେବେଳେ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
ଅତ୍ଯନ୍ତାସମ୍ଭଵୋ ଯାଵଦ୍ ବୁଦ୍ଧୋ ଦୃଶ୍ଯସ୍ଯ ନାକ୍ଷଯଃ । ତାଵଦ୍ ଦ୍ରଷ୍ଟୁର୍ ଅଦ୍ରଷ୍ଟୃତ୍ଵଂ ନ ସମ୍ଭଵତି ମୋକ୍ଷଦମ୍
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେଖିବା ପାଇଁ କିଛି ସମ୍ଭବ ଅଛି ଓ ମନ ତାହାକୁ ଛାଡ଼ିନାହିଁ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେଖୁଥିବା ମନରେ ଦେଖିନଥିବା ଅବସ୍ଥା ଆସିପାରିବ ନାହିଁ, ଏବଂ ଏହା ମୁକ୍ତି ଦେଇପାରେ ନାହିଁ।
ଦୃଶ୍ଯଂ ଚେତ୍ ସମ୍ଭଵତ୍ଯ୍ ଆଦୌ ପଶ୍ଚାତ୍ କ୍ଷଯମ୍ ଉପାଗତମ୍ । ତଦ୍ ଦୃଶ୍ଯସ୍ମରଣାନର୍ଥରୂପୋ ବନ୍ଧୋ ନ ଶାମ୍ଯତି
ଯଦି ଆଦିରେ କିଛି ଦେଖାଯାଏ ଏବଂ ପରେ ସେଠାରୁ ହଟିଯାଏ, ତେବେ ତାହାର ସ୍ମୃତି ରହିଯାଏ; ଏହି ଅନାବଶ୍ୟକ ସ୍ମୃତି ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଧନ ଶାନ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ।
ଯତ୍ର କ୍ଵଚନ ସଂସ୍ଥସ୍ଯ ସ୍ଵାଦର୍ଶସ୍ଯେଵ ଚିଦ୍ଗତେଃ । ପ୍ରତିବିମ୍ବୋ ଲଗତ୍ଯ୍ ଏଵ ସର୍ଗସ୍ମୃତିମଯୋ ହ୍ଯ୍ ଅଯମ୍
ମନ ଯେଉଁଠି ରହିଥାଏ, ସେଠି ଆଇନାରେ ନିଜ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖାଯିବା ପରି, ଏକ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଉପସ୍ଥିତ ହୁଏ; ଏହିଠାରେ ସୃଷ୍ଟିର ସ୍ମୃତି ରହିଥାଏ।
ଆଦାଵ୍ ଏଵ ହି ନୋତ୍ପନ୍ନଂ ଦୃଶ୍ଯଂ ନାସ୍ତ୍ଯ୍ ଏଵ ଚେତ୍ ସ୍ଵଯମ୍ । ଦ୍ରଷ୍ଟୃଦୃଶ୍ଯଭ୍ରମାଭାଵାତ୍ ତତ୍ ସମ୍ଭଵତି ମୁକ୍ତତା
ଆରମ୍ଭରେ ଦୃଶ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏନାହିଁ; ଯଦି ଏହା ନିଜେ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ନରଖେ, ଦେଖୁଥିବା ଏବଂ ଦେଖାଯାଉଥିବାର ଭ୍ରମ ନଥିଲେ, ମୁକ୍ତି ଲାଭ ହୁଏ।
ତସ୍ମାଦ୍ ଅସମ୍ଭଵନ୍ମୁକ୍ତେର୍ ମମ ପ୍ରୋତ୍ସାର୍ଯ ଯୁକ୍ତିତଃ । ଅତ୍ଯନ୍ତାସମ୍ଭଵଂ ଦୃଶ୍ଯେ କଥଯାତ୍ମଵିଦାଂ ଵର
ସେହିପରି, ଆତ୍ମଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ଯୁକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ମୋ ପାଖରେ ମୁକ୍ତିର ଅସମ୍ଭବତାକୁ ଦୂର କର, ଏବଂ ଦୃଶ୍ୟ ଜଗତର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସମ୍ଭବତା ବିଷୟରେ କହ।
ଅସଦ୍ ଏଵ ଯଥା ଭାତି ଜଗତ୍ସର୍ଗାତ୍ମକଂ ତଥା । ଶୃଣ୍ଵ୍ ଅହଂ କଥଯା ରାମ ଦୀର୍ଘଯା କଥଯାମି ତେ
ଯେପରି ଜଗତ ସୃଷ୍ଟି ଅସତ୍ୟ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଉଛି, ସେପରି, ରାମ, ଏହାକୁ ମୁଁ ଦୀର୍ଘ କଥାରେ ତୁମକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି, ଶୁଣ।
ଵ୍ଯଵସାଯକଥାଵାକ୍ଯୈର୍ ଯାଵତ୍ ତନ୍ ନାନୁଵର୍ଣିତମ୍ । ନ ଵିଶ୍ରାମ୍ଯତି ତେ ତାଵଦ୍ ଧୃଦି ପାଂସୁର୍ ଯଥା ହ୍ରଦେ
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ବିଷୟ ନିଶ୍ଚିତ ବ୍ୟାଖ୍ୟାର ଶବ୍ଦରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଉନାହିଁ, ତୁମ ହୃଦୟର ଧୂଳି ଶାନ୍ତ ହେବନାହିଁ; ଯେପରି ହ୍ରଦରେ ପାଂଶୁ ଶାନ୍ତ ହେବନାହିଁ।
ଅତ୍ଯନ୍ତାଭାଵମ୍ ଅସ୍ଯାସ୍ ତ୍ଵଂ ଜଗତ୍ସର୍ଗଭ୍ରମସ୍ଥିତେଃ । ବୁଦ୍ଧ୍ଵୈକଧ୍ଯାନନିଷ୍ଠାତ୍ମା ଵ୍ଯଵହାରଂ କରିଷ୍ଯସି
ଏହି ସୃଷ୍ଟିର ମାୟାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ନାହିଁ ବୋଲି ତୁମେ ବୁଝିବା ପରେ, ଏକାଗ୍ର ଧ୍ୟାନରେ ଅଟୁଟ ରୁହି, ସାଧାରଣ ଜୀବନର କାମ କରିପାରିବ।
ଭାଵାଭାଵଗ୍ରହୋତ୍ସର୍ଗସ୍ଥୂଲସୂକ୍ଷ୍ମଚଲାଚଲାଃ । ଦୃଶସ୍ ତ୍ଵା ଵେଧଯିଷ୍ଯନ୍ତି ନ ମହାଦ୍ରିମ୍ ଇଵେଷଵଃ
ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଓ ନାସ୍ତିତ୍ୱ, ଧରିବା ଓ ଛାଡିବା, ମୋଟା ଓ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳ — ଏହି ସମସ୍ତ ଦୃଶ୍ୟମାନ ଘଟଣାମାନେ ତୁମକୁ ଆଘାତ କରିବେ, କିନ୍ତୁ ବଡ଼ ପାହାଡ଼କୁ ତୀର ଭେଦିପାରେନାହିଁ, ସେପରି ତୁମକୁ କିଛି କରିପାରିବେନାହିଁ।
ସ ଏଷୋ ଽସ୍ତ୍ଯ୍ ଏକ ଏଵାତ୍ମା ନ ଦ୍ଵିତୀଯାସ୍ତି କଲ୍ପନା । ଜଗଦ୍ ଅତ୍ର ଯଥୋତ୍ପନ୍ନଂ ତତ୍ ତେ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ରାଘଵ
ଏଠାରେ କେବଳ ଏହି ଏକ ଆତ୍ମା ଅଛି, ଦ୍ୱିତୀୟ କିଛି ନାହିଁ, ମନରେ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ। ଏହି ସଂସାର କିପରି ଦେଖାଯାଏ, ରାଘବ, ମୁଁ ତୁମକୁ ବୁଝେଇଦେବି।
ତସ୍ମାଦ୍ ଇମାନି ସକଲାନି ଵିଜୃମ୍ଭିତାନି ଯୋ ହୀଦମ୍ ଅଙ୍ଗ ସକଲେ ସକଲଂ ମହାତ୍ମା । ରୂପାଵଲୋକନମନୋମନନପ୍ରକାଶକୋଶାସ୍ପଦଂ ସ୍ଵଯମ୍ ଉଦେତି ଚ ଲୀଯତେ ଚ
ତେଣୁ, ଓ ପ୍ରିୟ, ସେଇ ମହାତ୍ମା ଆତ୍ମା ଏହି ସମସ୍ତ କଥାକୁ ପ୍ରକାଶ କରେ। ଦେଖିବା, ଚିନ୍ତା କରିବା ଓ ମନର ଆଲୋକର ଆଧାର ସେଇ, ସେ ନିଜେ ସମସ୍ତ ରୂପରେ ଉଦୟ ଓ ଲୟ ହୁଏ।