ଅର୍ଧଦଗ୍ଧଦ୍ରୁମଵନଵ୍ଯୂହାଵଲନସଙ୍କଟଃ । ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଭସ୍ମସମ୍ମୃଷ୍ଟିମଷୀକର୍ଦମକୁତ୍ସିତଃ
ଅଧଉଁଜଳି ଜଳିଯାଇଥିବା ବନ ଓ ଉଦ୍ୟାନ ଦୁର୍ଦ୍ଦଶାରେ ଘୁରୁଥିଲା; ତିନି ଲୋକ ନିଜ ଛାର ମିଶିଥିବା କଳିମା ମାଟିରେ ଢାକିଯାଇଥିଲା।
ନଭସ୍ସ୍ତମ୍ଭବୃହଦ୍ଧାରାନାଲଭାସ୍କରପୁଷ୍କରଃ । ଧାରାଜଲମହାମ୍ଭୋଦଵିଲୀନନଲିନୀଦଲଃ
ଆକାଶ ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ଜଳସ୍ତମ୍ଭ ଭରିଯାଇଥିଲା, ସୂର୍ଯ୍ୟର ପଦ୍ମ ଆକୃତି ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯାଇଥିଲା; ବଡ଼ ବଡ଼ ଝରଣାରେ ପଦ୍ମପତ୍ର ମଧ୍ୟ ଡୁବିଯାଇଥିଲା।
ଦିଣ୍ଡୀରପର୍ଵତପ୍ରାନ୍ତପ୍ରାପ୍ତଵୃତ୍ତାନ୍ତଵାରିଦଃ । ଭ୍ରମଦିନ୍ଦ୍ରାନଲାର୍କେନ୍ଦୁପୁରପତ୍ତନପୂରନୌଃ
ଦିଣ୍ଡିର ପାହାଡ଼ର କୋଳରୁ ଆସୁଥିବା ଖବର ନେଇ, ଦେବତା, ଅଗ୍ନି ଓ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନଗରକୁ ଜାହାଜ ଭରି ଆସୁଥିବା ଏକ ବଡ଼ ପାଣିର ଝରଣା ଉତ୍ସାହରେ ବହୁଛି।
କାଷ୍ଠଵତ୍ପ୍ରୋହ୍ଯମାନୋଗ୍ରସୁରାସୁରନରୋତ୍କରଃ । ଶନୈẖକ୍ରମୋଚ୍ଛୂନତଯା ଲିହନ୍ନ୍ ଆଦିତ୍ଯମଣ୍ଡଲମ୍
ଦେବତା, ଦାନବ ଓ ମଣିଷମାନେ ଗଛର ଗଟିଏ ପରି ପାଣିରେ ଭସିଯାଉଛନ୍ତି, ଏହି ଝରଣା ଦେଖିବାକୁ ଲାଗୁଛି ଯେ, ଧୀରେ ଧୀରେ ବଡ଼ ହେଇ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଗୋଲକୁ ଛୁଇଁଉଛି।
ତରତ୍ତାରତରାରାଵଧାରାସାରସମୁଦ୍ଭଵୈଃ । ବୁଦ୍ବୁଦୈḫ ପରିସନ୍ଦିଗ୍ଧପ୍ରୋହ୍ଯମାନମହାଚଲଃ
ତାରା ଓ ଗ୍ରହମାନେ ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ଝରଣାରୁ ଉଠୁଥିବା ଫେନାରେ ଘେରାଯାଇ, ଏକ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ ପାଣିରେ ଏପଟେ ସେପଟେ ହେଉଛି।
ଭ୍ରମଦ୍ବୁଦ୍ବୁଦଵିଶ୍ରାନ୍ତଭ୍ରାନ୍ତକଲ୍ପାନ୍ତଵାରିଦଃ । ଉତ୍ତାରକୈସ୍ ତୈର୍ ନଯନୈḫ ପଶ୍ଯନ୍ନ୍ ଅପରଵାରିଦମ୍
ଯୁଗର ଶେଷରେ ଆସୁଥିବା ବଡ଼ ବନ୍ୟା, ଘୁରୁଥିବା ଫେନାରେ ଭରିଯାଇ, ଶାନ୍ତ ହୋଇ ରହିଯାଏ; ତାହାର ତରଙ୍ଗମାନେ ଉଦ୍ଧାରକ ହୋଇ, ଅନ୍ୟ ଏକ ସମୁଦ୍ରକୁ ଦେଖୁଛନ୍ତି।
ମହାପ୍ରଲଯଵାର୍ଯୋଘଘୋଷଘୁଙ୍ଘୁମିତାନ୍ତରଃ । ଏକପ୍ରଵାହାପହୃତସର୍ଵୋର୍ଵୀକୁଲପର୍ଵତଃ
ଭିତରେ ବଡ଼ ପ୍ରଳୟର ଜଳର ଗଞ୍ଜନ ଶବ୍ଦ ହେଉଛି, ଏବଂ ଏକ ତୀବ୍ର ପ୍ରବାହ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀର ପାହାଡ଼ ଓ ଜମିକୁ ବହାଇ ନେଉଛି।
ଚଣ୍ଡଵାତକୃତାପୂର୍ଵଜଲୌଘକୁଲପର୍ଵତଃ । ମହାଘୁରୁଘୁରାରାଵଘର୍ଘରୋଗ୍ରପଯୋରଯଃ
ତିବ୍ର ପବନ ଓ ଅପୂର୍ବ ଜଳର ଧାରା ପାହାଡ଼ ଓ ଜମିକୁ ଚାପି ଦେଉଛି, ଏହି ବଡ଼ ପ୍ରଳୟର ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ ଶବ୍ଦ ଚାରିପାଖରେ ଗୁଞ୍ଜିଉଛି।
ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡକୁଡ୍ଯସଙ୍ଘଟ୍ଟପରାଵୃତ୍ତିଭିର୍ ଉଦ୍ଧତଃ । କୁର୍ଵନ୍ ଯୋଜନଲକ୍ଷାଣି ଵିନତାନ୍ଯ୍ ଉନ୍ନତାନି ଚ
ଏହି ପ୍ରଳୟ ତରଙ୍ଗ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ଦେଵାଳରେ ଆଘାତ ହୋଇ ଉଠୁଛି, ଏବଂ ଲକ୍ଷ-ଲକ୍ଷ ଯୋଜନ ଭୂମିକୁ କେବେ ତଳେ ଏବଂ କେବେ ଉପରେ କରୁଛି।
ତୃଣୈର୍ ଇଵ ତରଙ୍ଗେଷୁ ଦୋଲାନ୍ଦୋଲନମ୍ ଅଦ୍ରିଭିଃ । କୁର୍ଵଦ୍ଭିର୍ ଉପଲାଘାତଭଗ୍ନଭାସ୍କରମଣ୍ଡଲଃ
ତରଙ୍ଗରେ ପାହାଡ଼ମାନେ ତୃଣ ପରି ଡୋଲି ଚାଲିଛନ୍ତି, ପଥରର ଆଘାତରେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଚକ୍ର ଭାଙ୍ଗିଯାଉଛି।
ଶୂନ୍ଯବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡଵିପୁଲଜଲଘାତକୁଲାଯକେ । ଲୀନାନ୍ ଅଚଲକାକୋଲାନ୍ ଗୃହ୍ଣନ୍ ସଲିଲଜାଲକୈଃ
ଶୂନ୍ୟ ମହାବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ଏହି ବିଶାଳ ଘୋସାରେ, ଯେଉଁଠାରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ଜଳର ଝଟକା ଲାଗିଛି, ସେଠାରେ ତଳେ ଡୁବିଯାଇଥିବା, ନିଷ୍ପ୍ରଭ ଓ ଉତ୍କଣ୍ଠିତ ପ୍ରାଣୀମାନେକୁ ସେ ଜଳର ଜାଲ ଦ୍ୱାରା ଧରି ନେଉଛନ୍ତି।
ମୃତାମୃତବୃହଦ୍ଭୂତମଜ୍ଜନୋନ୍ମଜ୍ଜନାକୁଲାନ୍ । ତରଙ୍ଗମକୁରାନ୍ କର୍ଷନ୍ ପ୍ରତିବିମ୍ବାନ୍ଵିତାନ୍ ଇଵ
ଯେଉଁମାନେ ଉପରେ ଉଠିବା ଓ ତଳେ ଡୁବିବାରେ ଅତି ଅସ୍ତବ୍ୟସ୍ତ, ମୃତ ଓ ଜୀବିତ, ବଡ଼ ଓ ଛୋଟ, ସେମାନେ ତରଙ୍ଗରେ ପଡ଼ିଥିବା ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଭଳି ଟାଣି ନେଉଛନ୍ତି।
ମୃତଶିଷ୍ଟାନ୍ ପୁରଭ୍ରଷ୍ଟାନ୍ ଫେନାଦ୍ରିତଟକୋଟିଷୁ । ଦଧଜ୍ ଜଲବଲଶ୍ରାନ୍ତାଂସ୍ ତ୍ରିଦଶାନ୍ ମଷକାନ୍ ଇଵ
ଯେଉଁମାନେ ମୃତ ଅବସ୍ଥାରେ ଅଛନ୍ତି, ନିଜ ନଗରରୁ ବାହାର କରାଯାଇଛନ୍ତି, ଜଳର ଶକ୍ତିରେ କ୍ଲାନ୍ତ, ସେମାନେକୁ ଫେନର ଚୂଡ଼ା ଓ ପାହାଡ଼ ଶିଖରରେ ଧରି ରଖିଛନ୍ତି, ଯେପରି ଦେବତାମାନେ ମାନେ ମଶା ଭଳି।
ଵିମଲାଦ୍ଯତନାକାଶଵିପୁଲାନ୍ ଅମ୍ବୁବୁଦ୍ବୁଦାନ୍ । ସହସ୍ରସଙ୍ଖ୍ଯାନ୍ ଵଲଯଂଲ୍ ଲୋଚନାନୀଵ ଵାସଵଃ
ନିର୍ମଳ ଏବଂ ନୂତନ ଆକାଶସମ ଅନେକ ଜଳବୁଦ୍ବୁଦିକୁ, ଯେଉଁମାନେ ଗଣନାହୀନ, ସେମାନେକୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଯେପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଚକ୍ଷୁମାଳାକୁ ଧରିଥାନ୍ତି, ସେଭଳି ଧରି ରଖିଛନ୍ତି।
ଶରଦ୍ଵ୍ଯୋମସମାଭୋଗୈର୍ ଵଲଦ୍ଭିର୍ ବୁଦ୍ବୁଦେକ୍ଷଣୈଃ । ପଶ୍ଯନ୍ନ୍ ଇଵ ନଦୀଧାରାନ୍ ମେଘାନ୍ ଆତ୍ମପ୍ରପୂରକାନ୍
ଶରତ୍କାଳର ଆକାଶ ପରି ଫୁଲୁଆ ଗୋଟିଏ ଚକୁ ଦେଇ ଫୁଲୁଥିବା ବୁଲବୁଲି ଦେଖି, ସେ ନିଜ ଅସ୍ତିତ୍ୱକୁ ପୂରଣ କରୁଥିବା ନଦୀର ଧାରା ଓ ମେଘମାନେକୁ ଦେଖୁଥିବା ପରି ଲାଗେ।
ପୁଷ୍କରାଵର୍ତକାଭ୍ରାଣାଂ ବାହୁଭିର୍ ଵୀଚିମଣ୍ଡଲୈଃ । କୁର୍ଵନ୍ନ୍ ଆଲିଙ୍ଗନାନୀଵ ସପକ୍ଷାଦ୍ରିଵଦ୍ ଉତ୍ଥିତୈଃ
ଲହରୀର ଗୋଲାକାର ବାହୁମାନେ ଦ୍ୱାରା, ସେ ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ପଦ୍ମ ଓ ମେଘମାନେକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରୁଥିବା ପରି ଲାଗେ, ଯେଉଁମାନେ ପଖା ଥିବା ପାହାଡ଼ ପରି ଉଠିଆସୁଛନ୍ତି।
ତ୍ରିଜଗଦ୍ଗ୍ରାସସନ୍ତୃପ୍ତḫ ପ୍ରଗାଯନ୍ନ୍ ଇଵ ଘର୍ଘରୈଃ । ରଵୈର୍ ନୃତ୍ଯନ୍ନ୍ ଇଵୋଗ୍ରାଦ୍ରିକଟକୈର୍ ଵୀଚିଦୋର୍ଦ୍ରୁମୈଃ
ତିନି ଜଗତ୍କୁ ଗିଲି ତୃପ୍ତ ହୋଇ ଘର୍ଘର ଶବ୍ଦରେ ଗୀତ ଗାଉଥିବା ପରି ଓ, ଭୟଙ୍କର ପାହାଡ଼ ଶିଖର ଭଳି ଲହରୀର ଚୂଡ଼ା ଦ୍ୱାରା ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା ପରି ଲାଗେ।
ନଦୀଧାରାଧରୈର୍ ଊର୍ଧ୍ଵେ ମଧ୍ଯେ ଦଗ୍ଧୈର୍ ଧରାଧରୈଃ । ଅଧୋ ଧରାଧରୈର୍ ନାଗୈର୍ ଅଧରଃ ପଙ୍କଗୈର୍ ଵୃତଃ
ଉପରେ ନଦୀର ଧାରା ମେଘମାନେ ଢାକିଛନ୍ତି, ମଧ୍ୟରେ ଜଳିଯାଇଥିବା ପାହାଡ଼ମାନେ ଅଛନ୍ତି, ତଳେ ପାହାଡ଼, ସାପ ଓ କାଦଳିଆ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଢାକିଛନ୍ତି।
ଧାରାତ୍ରିପଥଗାପୂରୈର୍ ନିପତଦ୍ଭିର୍ ନିରନ୍ତରମ୍ । ମଗ୍ନୋନ୍ମଗ୍ନୋହ୍ଯମାନାଦ୍ରିଶୃଙ୍ଗଦିଣ୍ଡୀରବୁଦ୍ବୁଦଃ
ନଦୀର ପଥରେ ଅବିରତ ଝରଣା ପାଣି ପଡ଼ୁଥିଲା, ପାହାଡ଼ର ଶିଖରଗୁଡ଼ିକୁ ତାହା ଦଳି ଦେଉଥିଲା, ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିଲେ ମନେ ହେଉଥିଲା ଯେଉଁଠି ବଡ଼ ବଡ଼ ବୁଲବୁଲି ଫୁଟି ଯାଉଛି।
ଉହ୍ଯମାନଗଲତ୍ସ୍ଵର୍ଗଖଣ୍ଡକ୍ରନ୍ଦନ୍ନଭଶ୍ଚରଃ । ଵହଦ୍ଵିଦ୍ଯାଧରୀଵୃନ୍ଦପଦ୍ମିନୀସୁନ୍ଦରାନ୍ତରଃ
ପାଣିର ସ୍ରୋତରେ ଆକାଶର ଖଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକ ଉଡ଼ିଯାଉଥିଲେ, ସେମାନେ ଆକାଶରେ କାନ୍ଦୁଥିଲେ, ଏହି ସମୟରେ ପଦ୍ମପୁଷ୍ପ ତଳା ଶୋଭାମୟ ସ୍ଥାନରେ ବିଦ୍ୟାଧରମାନେ ଦଳେଇ ଯାଉଥିଲେ।
ଏକାର୍ଣଵପଯḫପୂରେ ଘର୍ଘରାରାଵରଂହସି । ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଖଣ୍ଡସମ୍ଭାରେ ପ୍ରୋହ୍ଯମାନେ ମହାମ୍ଭସି
ବିଶାଳ ସମୁଦ୍ରର ଜଳରେ ଘରଘର ଶବ୍ଦ ହେଉଥିଲା, ତିନି ଲୋକର ସମସ୍ତ ଜିନିଷ ଏହି ବଡ଼ ପାଣିରେ ଉଲଟିପାଲଟି ଯାଉଥିଲା।
ନାସୀତ୍ କଶ୍ଚିତ୍ ପରିତ୍ରାତା ଦାତା ଵା ଵଚସୋ ଽପି ଚ । ଶକ୍ନୋତି କḫ ପରିତ୍ରାତୁଂ କାଲେନ କଵଲୀକୃତମ୍
ସେଠାରେ କେହି ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ଥିଲେ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ଏକଟି ଶବ୍ଦ ଦେବାକୁ ମଧ୍ୟ କେହି ଥିଲେ ନାହିଁ; ସମୟ ଯାହାକୁ ଗିଲା, ତାହାକୁ କିଏ ରକ୍ଷା କରିପାରିବ?
ନାକାଶମ୍ ଆସୀନ୍ ନ ଦିଗନ୍ତମ୍ ଆସୀଦ୍ ଅଧୋ ଽପି ନାସୀନ୍ ନ ତଦୋର୍ଧ୍ଵମ୍ ଆସୀତ୍ । ଭୂତଂ ନ ଚାସୀନ୍ ନ ଚ ସର୍ଗ ଆସୀଦ୍ ଆସୀତ୍ ପରଂ କେଵଲମ୍ ଏଵ ଵାରି
ସେତେବେଳେ ଆକାଶ ଥିଲାନି, ଦିଗନ୍ତ ଥିଲାନି, ତଳେ କିଛି ନଥିଲା, ଉପରେ ମଧ୍ୟ କିଛି ନଥିଲା। କୌଣସି ସୃଷ୍ଟି କିମ୍ବା ପ୍ରାଣୀ ଥିଲେନି—କେବଳ ପାଣି ଏକାକି ରହିଥିଲା।
ଏତସ୍ମିନ୍ନ୍ ଅନ୍ତରେ ଚକ୍ଷୁର୍ ଵ୍ଯୋମସ୍ଥୋ ଽହମ୍ ଅଥାତ୍ଯଜମ୍ । ବ୍ରହ୍ମଲୋକେ ମହୀଲୋକେ ପ୍ରଭାତେ ଽର୍କḫ ପ୍ରଭାମ୍ ଇଵ
ଏହି ସମୟରେ ମୋର ଦୃଷ୍ଟି ଆକାଶରେ ବିଶ୍ରାମ କରୁଥିଲା, ଏବଂ ମୁଁ ସମସ୍ତ କିଛିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିଲି। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଲୋକ ଓ ପୃଥିବୀରେ, ପ୍ରଭାତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ମୁଁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଥିଲି।
ଯାଵଦ୍ ଦୃଷ୍ଟୋ ମଯା ତତ୍ର ଶୈଲାଦ୍ ଇଵ ଵିନିର୍ମିତଃ । ପରମେଷ୍ଠୀ ସମାଧିସ୍ଥḫ ପ୍ରଧାନପରିଵାରଵାନ୍
ସେଠାରେ ମୁଁ ଦେଖିଲି, ପାହାଡ଼ରୁ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ପରି, ପରମେଷ୍ଠୀ ଗଭୀର ଧ୍ୟାନରେ ଲୀନ ଅଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ପ୍ରଧାନ ସହଚରମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଛନ୍ତି।
ସମୂହଶ୍ ଚୈଵ ଵେଦାନାଂ ମୁନୀନାଂ ଭାଵିତାତ୍ମନାମ୍ । ଶୁକ୍ରୋ ବୃହସ୍ପତିଶ୍ ଚୈଵ ଶକ୍ରୋ ଵୈଶ୍ରଵଣୋ ଯମଃ
ସେଠାରେ ବେଦମାନେ, ଶୁଦ୍ଧ ମନ ଥିବା ଋଷିମାନେ, ଶୁକ୍ର, ବୃହସ୍ପତି, ଇନ୍ଦ୍ର, କୁବେର ଓ ଯମ ମିଶିଥିଲେ।
ସୋମୋ ଽଥ ଵରୁଣୋ ଽଗ୍ନିଶ୍ ଚ ତଥାନ୍ଯେ ଚ ସୁରର୍ଷଯଃ । ଦେଵଗନ୍ଧର୍ଵସିଦ୍ଧାନାଂ ସାଧ୍ଯାନାଂ ଚୈଵ ନାଯକାଃ
ତାପରେ ସୋମ, ବରୁଣ, ଅଗ୍ନି ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଋଷିମାନେ, ଏବଂ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ସିଦ୍ଧ, ସାଧ୍ୟମାନଙ୍କ ନେତାମାନେ ସେଠାକୁ ଆସିଥିଲେ।
ଲିପିକର୍ମାର୍ପିତାକାରାସ୍ ସର୍ଵେ ଧ୍ଯାନପରାଯଣାଃ । ବଦ୍ଧପଦ୍ମାସନାସ୍ ତତ୍ର ନିର୍ଜୀଵା ଇଵ ସଂସ୍ଥିତାଃ
ଯେଉଁମାନଙ୍କ ଆକୃତି ଲେଖକଙ୍କ କାମରେ ତିଆରି ହୋଇଥିଲା, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଧ୍ୟାନରେ ଲୀନ ହୋଇ, ପଦ୍ମାସନରେ ବସିଥିଲେ, ଏମିତି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ ଯେଉଁଠି ମନେ ହେଉଥିଲା ସେମାନେ ଜୀବନ୍ତ ନୁହଁନ୍ତି।
ଅଥୈତେ ଦ୍ଵାଦଶାଦିତ୍ଯାସ୍ ତମ୍ ଏଵୋଦ୍ଦେଶମ୍ ଆଗତାଃ । ବଦ୍ଧପଦ୍ମାସନାସ୍ ତସ୍ଥୁସ୍ ତଥୈଵାଶୁ ଯଥୈଵ ତେ
ତାପରେ ସେହି ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ, ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପରି ସେମାନେ ଦ୍ରୁତ ପଦ୍ମାସନରେ ବସି ରହିଲେ।
ତତୋ ମୁହୂର୍ତମାତ୍ରେଣ ଦୃଷ୍ଟଵାନ୍ ନାହମ୍ ଅବ୍ଜଜମ୍ । ପୁରୋ ଵିନିଦ୍ରତାଂ ଯାତସ୍ ସ୍ଵପ୍ନଦୃଷ୍ଟମ୍ ଇଵାଗ୍ରଗମ୍
ତାପରେ କିଛି ସମୟ ପରେ, ମୁଁ ମାନେ ଲୋଟସରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବାଁକୁ ଆଗରେ ଦେଖିଲି ନାହିଁ; ସେ ଏମିତି ଏକ ନିଦ୍ରା ଦଶାକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଠି ମନେ ହେଉଥିଲା ସ୍ୱପ୍ନରେ ଦେଖିବା ପରି।