ଯଦ୍ ଇଦଂ ଦୃଶ୍ଯତେ ଦୃଶ୍ଯମ୍ ଅହନ୍ତ୍ଵତ୍ତାଦିସଂଯୁତମ୍ । ସତୋ ଽପ୍ଯ୍ ଅସ୍ଯାପ୍ଯ୍ ଅନୁତ୍ପତ୍ତ୍ଯା ବୁଦ୍ଧଯୈତଦ୍ ଅଵାପ୍ଯତେ
ଯେଉଁ କିଛି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ, ଯାହାରେ 'ମୁଁ' ଓ 'ମୋର' ଭାବ ରହିଛି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବୁଦ୍ଧି ଏହିପରି ଭାବେ ବୁଝେ ଯେ, ସେମାନେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ଉତ୍ପତ୍ତି କେବେ ହୁଏନି।
ଵିଦେହମୁକ୍ତାସ୍ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଂ ସମ୍ପଦ୍ଯନ୍ତେ ଯଦା ତଦା । ମନ୍ଯେ ତେ ସର୍ଗତାମ୍ ଏଵ ଗତା ଵେଦ୍ଯଵିଦାଂ ଵର
ଯେତେବେଳେ ଦେହ ଛାଡ଼ି ମୁକ୍ତି ପାଇଥିବା ମହାପୁରୁଷମାନେ ତିନି ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି, ହେ ବୁଦ୍ଧିମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ଭାବୁଛି ସେମାନେ ସୃଷ୍ଟିର ମୂଳ ଅବସ୍ଥାକୁ ଉପଲବ୍ଧ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଵିଦ୍ଯତେ ଚେତ୍ ତ୍ରିଭୁଵନଂ ତତ୍ ତତ୍ତାଂ ସମ୍ପ୍ରଯାନ୍ତୁ ତେ । ଯତ୍ର ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଶବ୍ଦାର୍ଥୋ ନ ସମ୍ଭଵତି କଶ୍ଚନ
ଯଦି ତିନି ଲୋକ ଅଛି, ତେବେ ସେମାନେ ନିଜ ନିଜ ସତ୍ୟତାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଉନ୍ତୁ; କିନ୍ତୁ ଯେଉଁଠାରେ 'ତିନି ଲୋକ' ବୋଲି କିଛି ଅର୍ଥ ହିଁ ଉପସ୍ଥିତ ହୁଏନାହିଁ—
ତତ୍ର ତ୍ରିଲୋକତାଂ ଯାତଂ ବ୍ରହ୍ମେତ୍ଯ୍ ଉକ୍ତ୍ଯର୍ଥଧୀଃ କୁତଃ । ତସ୍ମାନ୍ ନୋ ସମ୍ଭଵତ୍ଯ୍ ଅନ୍ଯା ଜଗଚ୍ଛବ୍ଦାର୍ଥକଲ୍ପନା
ସେଠାରେ, ଯେଉଁଠାରେ 'ତିନି ଲୋକ' ଭାବକୁ ପ୍ରାପ୍ତି ମିଳିଛି, ସେଠାରେ 'ବ୍ରହ୍ମ' ବୋଲି ଧାରଣା କିପରି ଆସିପାରିବ? ତେଣୁ, ସେଠାରେ ଜଗତ୍ ବୋଲି ଅନ୍ୟ କୌଣସି କଳ୍ପନା ହୋଇପାରେନାହିଁ।
ଅନନ୍ଯଚ୍ ଛାନ୍ତମ୍ ଆଭାସମାତ୍ରମ୍ ଆକାଶନିର୍ମଲମ୍ । ବ୍ରହ୍ମୈଵ ଜଗଦ୍ ଇତ୍ଯ୍ ଏଵ ସତ୍ଯଂ ସତ୍ଯାଵବୋଧିନଃ
ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରକୃତିକୁ ସତ୍ୟରୂପେ ଜାଣନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ଜଗତ କେବଳ ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ଶାନ୍ତ, ଦେଖାଯାଉଥିବା ଭ୍ରମ ମାତ୍ର, ଆକାଶ ପରି ନିର୍ମଳ — ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ରହ୍ମ ଅଟୁଟ ସତ୍ୟ।
ଯଥା ହି ହେମକଟକେ ଵିଚାର୍ଯାପି ନ ଦୃଶ୍ଯତେ । କଟକତ୍ଵଂ କ୍ଵଚିନ୍ ନାମ ଋତେ ନିର୍ମଲହାଟକମ୍
ଯେପରି ଏକ ସୁନାର ବାହୁଡ଼ିକୁ ଯେତେ ଦେଖିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେଠାରେ 'ବାହୁଡ଼ି' ବୋଲି କିଛି ଅଲଗା ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ — ଏହା ଶୁଦ୍ଧ ସୁନା ଛଡ଼ା କିଛି ନୁହେଁ,
ଜଲାଦ୍ ଋତେ ପଯୋଵୀଚୌ ନାହଂ ପଶ୍ଯାମି କିଞ୍ଚନ । ଵୀଚିତ୍ଵଂ ତ୍ଵାଦୃଶୈର୍ ଦୃଷ୍ଟଂ ଯତ୍ ତୁ ନାସ୍ତ୍ଯ୍ ଏଵ ତତ୍ର ହି
ସେପରି, ଲହରୀକୁ ଜଳ ଛଡ଼ା ମୁଁ କିଛି ଦେଖୁନି; ତୁମେ ଯାହାକୁ 'ଲହରୀ ହେବା' କୁହ, ସେଠି ତାହା ଏକ ଭ୍ରମ ମାତ୍ର, ସତ୍ୟରେ ଏହା କିଛି ନୁହେଁ।
ସ୍ପନ୍ଦତ୍ଵଂ ପଵନାଦ୍ ଅନ୍ଯନ୍ ନ କଦାଚନ କୁତ୍ରଚିତ୍ । ସ୍ପନ୍ଦ ଏଵ ସଦା ଵାଯୁର୍ ଜଗତ୍ ତସ୍ମାନ୍ ନ ଵିଦ୍ଯତେ
ଯେପରି ବାୟୁ ଛଡ଼ା କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ 'ଚଳନ' ବୋଲି କିଛି ନାହିଁ; ବାୟୁ ସଦା ଚଳିତ ଅଟୁଟ, ଏହିପରି ଜଗତ ମଧ୍ୟ ଏକ ଭ୍ରମ ମାତ୍ର।
ଯଥା ଶୂନ୍ଯତ୍ଵମ୍ ଆକାଶସ୍ ତାପ ଏଵ ମରୌ ଜଲମ୍ । ତେଜ ଏଵ ଯଥାଲୋକୋ ବ୍ରହ୍ମୈଵ ତ୍ରିଜଗତ୍ ତଥା
ଯେପରି ଆକାଶର ନିଜସ୍ୱ ଗୁଣ ହେଉଛି ଶୂନ୍ୟତା, ମରୁଭୂମିର ଗୁଣ ହେଉଛି ତାପ, ଆଗ୍ନିର ଗୁଣ ହେଉଛି ଆଲୋକ; ସେପରି, ଏହି ତିନି ଜଗତର ମୂଳ ଗୁଣ ହେଉଛି ବ୍ରହ୍ମ।
ଅତ୍ଯନ୍ତାଭାଵସମ୍ପତ୍ତ୍ଯା ଜଗଦ୍ଦୃଶ୍ଯସ୍ଯ ମୁକ୍ତତା । ଯଯୋଦେତି ମୁନେ ଯୁକ୍ତ୍ଯା ତାଂ ମମୋପଦିଶୋତ୍ତମାମ୍
ହେ ମୁନି, ଦୃଶ୍ୟ ଜଗତର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଭାବ କିପରି ମୁକ୍ତିକୁ ଆଣେ, କେଉଁ ଯୁକ୍ତିରେ ଏହା ହୁଏ? ମୋତେ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପଦ୍ଧତି ବୁଝାଇଦିଅ।
ମିଥସ୍ ସମ୍ପନ୍ନଯୋର୍ ଦ୍ରଷ୍ଟୃଦୃଶ୍ଯଯୋର୍ ଏକସଙ୍କ୍ଷଯେ । ଦ୍ଵଯାଭାଵେ ସ୍ଥିତିଂ ଯାତେ ନିର୍ଵାଣମ୍ ଅଵଶିଷ୍ଯତେ
ଯେତେବେଳେ ଦେଖୁଥିବା ଏବଂ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଦୁଇଟି ଏକାସାଥି ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହୁଏ, ଦ୍ୱିତୀୟତା ଶେଷ ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ଯାହା ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଯାଏ, ସେହି ହେଉଛି ନିର୍ବାଣ।
ଦୃଶ୍ଯସ୍ଯ ଜଗତସ୍ ତସ୍ମାଦ୍ ଅତ୍ଯନ୍ତାନୁଦ୍ଭଵୋ ଯଥା । ବ୍ରହ୍ମ ଚେତ୍ଥଂ ସ୍ଵଭାଵସ୍ଥଂ ବୁଧ୍ଯତେ ଵଦ ମେ ତଥା
ତେଣୁ, ମୋତେ କହ, କିପରି ଏହି ଦେଖାଯାଉଥିବା ଜଗତ କେବେ ତଥାପି ସତ୍ୟରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏନି, ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମ କିପରି ନିଜ ଗୁଣରେ ବସିଥାଏ।
କଯୈତଜ୍ ଜ୍ଞାଯତେ ଯୁକ୍ତ୍ଯା କଥମ୍ ଏତତ୍ ପ୍ରସିଧ୍ଯତି । ଏତସ୍ମିଂସ୍ ତୁ ମୁନେ ସିଦ୍ଧେ ନ ସାଧ୍ଯମ୍ ଅଵଶିଷ୍ଯତେ
ଏହି କଥା କିପରି ବୁଝାଯାଏ ଏବଂ କିପରି ଏହା ସ୍ଥିର ହୁଏ, ଏହି ଉପାୟ କ'ଣ? ମୁନି, ଯେତେବେଳେ ଏହା ସଠିକ୍ ଭାବେ ବୁଝିହେବ, ସେତେବେଳେ ଆଉ କିଛି କରିବାକୁ ବାକି ରହିନଥାଏ।
ବହୁକାଲମ୍ ଇଯଂ ରୂଢା ମିଥ୍ଯାଜ୍ଞାନଵିଷୂଚିକା । ନୂନଂ ଵିଚାରମନ୍ତ୍ରେଣ ନିର୍ମୂଲମ୍ ଉପଶାମ୍ଯତି
ଏହି ଭ୍ରମ ଜ୍ଞାନ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ମନରେ ଗଢ଼ିଯାଇଛି; ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ, ଚିନ୍ତା ଓ ପରୀକ୍ଷାର ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ମୂଳରୁ ଉପାଡ଼ି ଶାନ୍ତ କରାଯାଇପାରିବ।
ନ ଶକ୍ଯତେ ଝଗିତ୍ଯ୍ ଏଵ ସମୁଚ୍ଛେଦଯିତୁଂ କ୍ଷଣାତ୍ । ସମପ୍ରଯତନେ ହ୍ଯ୍ ଅଦ୍ରୌ ସମାରୋହାଵରୋହଣେ
ଏହି ଭ୍ରମ କେବେଠି ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କାଟିଦିଆଯିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ; ଯେପରି ଏକ ପାହାଡ଼ ଉପରେ ଚଢ଼ିବା ଓ ଅବତରିବା ପାଇଁ ସମାନ ଚେଷ୍ଟା ଲାଗେ।
ତସ୍ମାଦ୍ ଅଭ୍ଯାସଯୋଗେନ ଯୁକ୍ତ୍ଯା ନ୍ଯାଯୋପପତ୍ତିଭିଃ । ଜଗଦ୍ଭ୍ରାନ୍ତିର୍ ଯଥା ଶାମ୍ଯେତ୍ ତଥେଦଂ କଥ୍ଯତେ ଶୃଣୁ
ସେଥିପାଇଁ ଅଭ୍ୟାସ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ଯୁକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଏହି ସଂସାର ଭ୍ରମ ଶାନ୍ତ ହୁଏ; କିପରି ଏହା ହୁଏ, ମୁଁ ଏବେ କହୁଛି, ଶୁଣ।
ଵଦାମ୍ଯ୍ ଆଖ୍ଯାଯିକାଂ ରାମ ଯାମ୍ ଇମାଂ ବୋଧସିଦ୍ଧଯେ । ତାଂ ଚେଚ୍ ଛୃଣୋଷି ତତ୍ ସାଧୋ ମୁକ୍ତ ଏଵାସି ବୁଦ୍ଧିମାନ୍
ହେ ରାମ, ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ଏକ କଥା କହିବି, ଯାହା ଜ୍ଞାନ ଜାଗ୍ରତି ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ। ଯଦି ତୁମେ ଏହାକୁ ଧ୍ୟାନପୂର୍ବକ ଶୁଣିବ, ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତେବେ ତୁମେ ନିଶ୍ଚିତ ମୁକ୍ତ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ହେବ।
ଅଥୋତ୍ପତ୍ତିପ୍ରକରଣଂ ମଯେଦଂ ତଵ କଥ୍ଯତେ । ଯଃ କିଲୋତ୍ପଦ୍ଯତେ ରାମ ତେନ ମୁକ୍ତେନ ଭୂଯତେ
ଏବେ ମୁଁ ଉତ୍ପତ୍ତି ବିଷୟରେ ତୁମକୁ କହିବି। ହେ ରାମ, ଯେଉଁ କିଛି ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ମୁକ୍ତ ଲୋକ ସେଉଠାରୁ ଉପରକୁ ଯାଇଥାଏ।
ଇଯମ୍ ଇତ୍ଥଂ ଜଗଦ୍ଭ୍ରାନ୍ତିର୍ ଭାତ୍ଯ୍ ଅଜାତୈଵ ଖାତ୍ମିକା । ଇତ୍ଯ୍ ଉତ୍ପତ୍ତିପ୍ରକରଣେ କଥ୍ଯତେ ଽସ୍ମିନ୍ ମଯାଧୁନା
ଏହି ଜଗତର ଭ୍ରମ ଏମିତି ଦେଖାଯାଏ ଯେପରି ଏହା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି, କିନ୍ତୁ ଏହାର ସ୍ୱଭାବ ଅଜନ୍ମା। ଏହି ଉତ୍ପତ୍ତି ବିଷୟରେ ମୁଁ ଏବେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି।
ଯଦ୍ ଇଦଂ ଦୃଶ୍ଯତେ କିଞ୍ଚିଜ୍ ଜଗତ୍ ସ୍ଥାଵରଜଙ୍ଗମମ୍ । ସର୍ଵଂ ସର୍ଵପ୍ରକାରାଢ୍ଯଂ ସସୁରାସୁରକିନ୍ନରମ୍
ଏଠାରେ ଯେଉଁ କିଛି ଦେଖାଯାଏ—ଏହି ଚଳାଚଳ ଓ ଅଚଳ ଜଗତ, ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର ସମସ୍ତ ଦେବତା, ଦାନବ ଓ କିନ୍ନର ସହିତ—
ତନ୍ ମହାପ୍ରଲଯେ ପ୍ରାପ୍ତେ ରୁଦ୍ରାଦିପରିଣାମିନି । ଭଵତ୍ଯ୍ ଅସଦ୍ ଅଦୃଶ୍ଯଂ ଚ କ୍ଵାପି ଯାତି ଵିନଶ୍ଯତି
ଯେତେବେଳେ ବଡ଼ ପ୍ରଳୟ ଆସେ, ରୁଦ୍ର ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଦ୍ୱାରା ସବୁ କିଛି ପରିବର୍ତ୍ତିତ ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ସେ ସବୁ ଅସତ୍ୟ ଓ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯାଏ, କେଉଁଠି ଯାଇ ହେଲେ ମିଶିଯାଏ।
ତତସ୍ ସ୍ତିମିତଗମ୍ଭୀରଂ ନ ତେଜୋ ନ ତମସ୍ ତତମ୍ । ଅନାଖ୍ଯମ୍ ଅନଭିଵ୍ଯକ୍ତଂ ସତ୍ କିଞ୍ଚିଦ୍ ଅଵଶିଷ୍ଯତେ
ତାପରେ ଯାହା ଅବଶେଷ ରହିଯାଏ, ସେଟି ଶାନ୍ତ ଓ ଗଭୀର, ତାହାରେ ନ ଆଲୋକ ରହିଥାଏ, ନ ଅନ୍ଧାର; ଏକ ଅନାମିକା ଓ ଅପ୍ରକଟ ଜିନିଷ ମାତ୍ର ରହିଯାଏ।
ନ ଶୂନ୍ଯଂ ନାପି ଚାକାଶଂ ନ ଦୃଶ୍ଯଂ ନ ଚ ଦର୍ଶନମ୍ । ନ ଚ ଭୂତପଦାର୍ଥୌଘୋ ଯଦ୍ ଅନନ୍ତତଯା ସ୍ଥିତମ୍
ସେଟି ନ ଶୂନ୍ୟ, ନ ଆକାଶ, ନ ଦେଖାଯାଉଥିବା କିମ୍ବା ଦେଖିବା; ଏହା ଭୂତ ଓ ପଦାର୍ଥମାନଙ୍କର ଏକ ଗୋଟିଏ ଦଳ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ, ଯାହା ଅନନ୍ତତାରେ ବିଦ୍ୟମାନ।
କିମ୍ ଅପ୍ଯ୍ ଅଵ୍ଯପଦେଶାତ୍ମ ପୂର୍ଣାତ୍ ପୂର୍ଣତରାକ୍ର୍ଟି । ନ ସନ୍ ନାସନ୍ ନ ସଦସନ୍ ନାଭାଵୋ ଭଵନଂ ନ ଚ
ଏହା ଏମିତି କିଛି ଯାହାକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିହେବ ନାହିଁ, ଯାହାର ଆକୃତି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ; ଏହା ନ ସତ୍, ନ ଅସତ୍, ନ ସତ୍-ଅସତ୍ ଦୁହିଁ, ନ ଅଭାବ, ଏହା କୌଣସି ବାସସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ।
ଚିନ୍ମାତ୍ରଂ ଚେତ୍ଯରହିତମ୍ ଅନନ୍ତମ୍ ଅଜରଂ ଶିଵମ୍ । ଅନାଦିମଧ୍ଯପର୍ଯନ୍ତଂ ଯଦ୍ ଅନାଧି ନିରାମଯମ୍
ସେହି ପରମ ଚେତନା, ଯାହାରେ କୌଣସି ବସ୍ତୁ ନାହିଁ, ଅସୀମ, ବୟସ ନାହିଁ, ଶୁଭ, ଆରମ୍ଭ, ମଧ୍ୟ ଓ ଶେଷ ନାହିଁ, କୌଣସି ଆଶ୍ରୟ ନାହିଁ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ।
ଯସ୍ମିଞ୍ ଜଗତ୍ ପ୍ରସ୍ଫୁରତି ଦୃଷ୍ଟିମୌକ୍ତିକହଂସଵତ୍ । ଯଶ୍ ଚେଦଂ ଯଶ୍ ଚ ନୈଵେଦଂ ଦେଵସ୍ ସଦସଦାତ୍ମକଃ
ଏହି ଚେତନାରେ ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟି ଏମିତି ଚମକେ, ଯେପରି ଦୃଷ୍ଟିରେ ମୁକ୍ତା ଓ ହଂସ ଦେଖାଯାଏ; ଏହିଏ ଏହି, ଏହି ନୁହେଁ ମଧ୍ୟ, ସେହି ଦେବତା, ଯାହାର ସ୍ୱଭାବ ଅସ୍ତି ଓ ନାସ୍ତି ଦୁହେଁ।
ଅକର୍ଣଜିହ୍ଵୋ ଽନାସାତ୍ଵଙ୍ନେତ୍ରସ୍ ସର୍ଵତ୍ର ସର୍ଵଦା । ଯଶ୍ ଶୃଣୋତ୍ଯ୍ ଆସ୍ଵାଦଯତି ଜିଘ୍ରନ୍ ସ୍ପୃଶତି ପଶ୍ଯତି
ତାଙ୍କର କାନ, ଜିଭ, ନାକ, ଚର୍ମ ଓ ଆଖି ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ସେ ସବୁଠାରେ ଏବଂ ସବୁବେଳେ ଶୁଣନ୍ତି, ଚାଖନ୍ତି, ଘ୍ରାଣ କରନ୍ତି, ଛୁଅନ୍ତି ଓ ଦେଖନ୍ତି।
ସ ଏଵ ସଦସଦ୍ରୂପଂ ଯେନାଲୋକେନ ଲକ୍ଷ୍ଯତେ । ସର୍ଗଚିତ୍ରମ୍ ଅନାଦ୍ଯନ୍ତଂ ଖରୂପଂ ଚାପ୍ଯ୍ ଅରଞ୍ଜନମ୍
ସେ ଏକମାତ୍ର, ଯାହାଙ୍କର ଆଲୋକରେ ଅସ୍ତି ଓ ନାସ୍ତିର ରୂପ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଏ; ସେ ଅନାଦି ଅନନ୍ତ ସୃଷ୍ଟିକୁ, କଠୋର ଓ ରଙ୍ଗହୀନ ଯେଉଁଠାରେ ଅଛି, ଦେଖନ୍ତି।
ଅର୍ଧୋନ୍ମୀଲିତଦୃଗ୍ ଭ୍ରୂଭୂମଧ୍ଯତାରକଵଜ୍ ଜଗତ୍ । ଵ୍ଯୋମାତ୍ମୈଵ ସଦାଭାସଂ ସ୍ଵରୂପଂ ଯୋ ଽଭିପଶ୍ଯତି
ଯିଏ ଅଧଖୁଲା ଆଖିରେ, କପାଳ ମଧ୍ୟରେ ତାରା ପରି ନିଜ ସ୍ୱରୂପକୁ ସଦା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆତ୍ମା ଭାବେ ଦେଖେ, ସେ ଏହି ସମସ୍ତ ସଂସାରକୁ କେବଳ ଏକ ଭ୍ରମ ଭାବେ ଅନୁଭବ କରେ।
ଯସ୍ଯାନ୍ଯଦ୍ ଅସ୍ତି ନ ଵିଭୋଃ କାରଣଂ ଶଶଶୃଙ୍ଗଵତ୍ । ଯସ୍ଯେଦଂ ଚ ଜଗତ୍ କାର୍ଯଂ ତରଙ୍ଗୌଘ ଇଵାମ୍ଭସଃ
ଯାହା ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଭିତରେ ବ୍ୟାପିଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କର କୌଣସି ଅନ୍ୟ କାରଣ ନାହିଁ, ଯେପରି ଖରା ଖରା ଶଶକର ଶିଙ୍ଗ ନାହିଁ; ଏବଂ ଯାହା ପାଇଁ ଏହି ସଂସାର କେବଳ ଜଳରେ ତରଙ୍ଗ ଭଳି ଏକ ପରିଣାମ ମାତ୍ର।