ଅଭାଵସାଧନେ ମୋକ୍ଷେ ଭାଵୋପଶମରୂପିଣି । ନ ଧନାନ୍ଯ୍ ଉପକୁର୍ଵନ୍ତି ନ ମିତ୍ରାଣି ନ ଚ କ୍ରିଯାଃ
ଯେତେବେଳେ ମୋକ୍ଷ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଶୂନ୍ୟତା ଓ ସମସ୍ତ ଭାବନାର ଶାନ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଲାଭ ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ଧନ, ବନ୍ଧୁ ବା କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କିଛି ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରେନାହିଁ।
ତୈଲବିନ୍ଦୁର୍ ଭଵତ୍ଯ୍ ଉଚ୍ଚୈଶ୍ ଚକ୍ରମ୍ ଅପ୍ପତିତୋ ଯଥା । ତଥାଶୁ ଚେତ୍ଯସଙ୍କଲ୍ପେ ସ୍ଥିତା ଭଵତି ଚିଜ୍ ଜଗତ୍
ଯେପରି ତେଲର ଏକ ବିନ୍ଦୁ ଉଚ୍ଚକୁ ଯାଏ କିମ୍ବା ଚକ୍ର ଜଳକୁ ଛୁଇଁଲେ ଘୁରେ, ସେପରି ଜଦି ବସ୍ତୁର ଚିନ୍ତା ମନରେ ଦୃଢ଼ ହୁଏ, ତେବେ ଜ୍ଞାନ ତୁରନ୍ତ ଏହି ବିଶ୍ୱର ରୂପ ନେଇଯାଏ।
ଜାଗ୍ରତି ସ୍ଵପ୍ନଵୃତ୍ତାନ୍ତସ୍ଥିତିର୍ ଯାଦୃଗ୍ରସା ସ୍ମୃତୌ । ତାଦୃଗ୍ରସାହନ୍ତ୍ଵଜଗଜ୍ଜାଲସଂସ୍ଥା ଵିଵେକିନଃ
ଯେପରି ଜାଗ୍ରତ ଅବସ୍ଥାରେ ସ୍ୱପ୍ନ ଘଟଣାମାନେ କେବଳ ସ୍ମୃତିରେ ରହିଯାଏ, ସେପରି ବିବେକୀ ପୁରୁଷଙ୍କ ପାଇଁ 'ମୁଁ' ଭାବ ଓ ସଂସାରର ଜାଲ କେବଳ ଅନୁଭୂତିର ଛାୟା ଭଳି ରହିଯାଏ।
ତେନୈଵାଭ୍ଯାସଯୋଗେନ ଯାତି ତତ୍ ତନୁତାଂ ତଥା । ଯଥା ନାହଂ ନ ସଂସାରଶ୍ ଶାନ୍ତମ୍ ଏଵାଵଶିଷ୍ଯତେ
ଏହିପରି ଅଭ୍ୟାସ ଦ୍ୱାରା ସେ ଅବସ୍ଥା ଏତେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ହୋଇଯାଏ, ଯେଉଁଠାରେ 'ମୁଁ' ଓ 'ସଂସାର' କିଛି ରହିନଥାଏ; କେବଳ ଶାନ୍ତି ଅବଶିଷ୍ଟ ରହିଯାଏ।
ଯଦା ଯଦା ସ୍ଵଭାଵାର୍କସ୍ ସ୍ଥିତିମ୍ ଏତି ତଦା ତଦା । ଭୋଗାନ୍ଧକାରୋ ଗଲତି ନ ସନ୍ନ୍ ଅପ୍ଯ୍ ଅନୁଭୂଯତେ
ଯେତେବେଳେ ନିଜର ସ୍ୱଭାବର ସୂର୍ଯ୍ୟ ନିଜ ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ଭୋଗର ଅନ୍ଧକାର ଅପସାରିଯାଏ, ଏବଂ ଯାହା ସତ୍ୟ ନୁହେଁ, ତାହା ଅନୁଭବ ହୁଏନାହିଁ।
ସୋ ଽଯମ୍ ଅହନ୍ତାରହିତସ୍ ସ୍ଫୁରତି ସୃତୌ ଭଵତି ଭାସତେ ଚ ତଥା । ବୁଦ୍ଧ୍ଯାଦିକରଣନିକରୋ ଯସ୍ମାଦ୍ ଦୀପାଦ୍ ଇଵାଲୋକଃ
ଏହିପରି ଅହଂକାର ଶୂନ୍ୟ ଆତ୍ମା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ, ସୃଷ୍ଟିରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଏ ଓ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୁଏ; ଯେପରି ଦୀପରୁ ଆଲୋକ ଚାରିଦିଗକୁ ପ୍ରସାରିତ ହୁଏ, ସେପରି ବୁଦ୍ଧି ଓ ମନ ଭଳି ଉପକରଣମାନେ ଏହାର ଆଲୋକରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ।
ରୂପାଲୋକମନସ୍କାରବୁଦ୍ଧ୍ଯାଦୀନ୍ଦ୍ରିଯଵେଦନମ୍ । ସ୍ଵରୂପଂ ଵିଦୁର୍ ଅମ୍ଲାନମ୍ ଅସ୍ଵଭାଵସ୍ଯ ଵସ୍ତୁନଃ
ରୂପ, ଦୃଷ୍ଟି, ଚିତ୍ତ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କର ଅନୁଭୂତି—ଏହି ସବୁ ଅସ୍ଥାୟୀ ବସ୍ତୁର ଅକ୍ଷୟ ସ୍ୱରୂପ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ।
ଅସ୍ଵଭାଵତନୁତ୍ଵେନ ସ୍ଵଭାଵସ୍ଥିତିଶାନ୍ତତା । ଯଦୋଦେତି ତଦା ସର୍ଗୋ ଭ୍ରମାଭḫ ପ୍ରତିଭାସତେ
ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ଜଣାନ୍ତି ଯେ ବସ୍ତୁର କୌଣସି ନିଜସ୍ୱ ସ୍ୱଭାବ ନାହିଁ ଓ ଏହା ଅସ୍ଥିର, ସେତେବେଳେ ନିଜ ସ୍ୱଭାବରେ ଶାନ୍ତି ଆସେ; ଏବେ ସୃଷ୍ଟି ମାତ୍ର ଭ୍ରମ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ।
ଯଦା ସ୍ଵଭାଵଵିଶ୍ରାନ୍ତିସ୍ ସ୍ଥିତିମ୍ ଏତି ଶମାତ୍ମିକା । ଜଗଦ୍ ଦୃଶ୍ଯଂ ତଦା ସ୍ଵପ୍ନସ୍ ସୁଷୁପ୍ତ ଇଵ ଶାମ୍ଯତି
ଯେତେବେଳେ ମନ ନିଜ ସ୍ୱଭାବରେ ବିଶ୍ରାମ ନେଇ ଶାନ୍ତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ, ସେତେବେଳେ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଜଗତ ସ୍ୱପ୍ନ ଭଳି ଗଭୀର ନିଦ୍ରାରେ ଶାନ୍ତ ହୋଇଯାଏ।
ଭୋଗା ଭଵମହାରୋଗା ବନ୍ଧଵୋ ଦୃଢବନ୍ଧନମ୍ । ଅନର୍ଥାଯାର୍ଥସମ୍ପତ୍ତିର୍ ଆତ୍ମନାତ୍ମନି ଶାମ୍ଯତାମ୍
ସୁଖ ଏହି ସଂସାରର ବଡ଼ ରୋଗ, ଜଣେ ଜଣେ ଆତ୍ମୀୟ ଭଳି ଦୃଢ଼ ବନ୍ଧନ, ଧନ ସଂପାଦନ ଅନର୍ଥକୁ ଆଣେ—ଏହି ସବୁ ଆତ୍ମାରେ, ଆତ୍ମା ମଧ୍ୟରେ ଶାନ୍ତ ହେଉ।
ଅସ୍ଵଭାଵାତ୍ମତା ସର୍ଗସ୍ ସ୍ଵଭାଵୈକାତ୍ମତା ଶିଵଃ । ଭୂଯତାଂ ପରମଵ୍ଯୋମ୍ନା ଶାମ୍ଯତାଂ ମେହ ତାମ୍ଯତାମ୍
ସୃଷ୍ଟିର ନିଜର କୌଣସି ସ୍ୱଭାବ ନାହିଁ ବୋଲି ବୁଝିବା ଯାଉ, ଏହି ସବୁର ଏକତା ହେଉ ମଙ୍ଗଳମୟ ସ୍ୱଭାବରେ; ସମସ୍ତ କିଛି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆକାଶରେ ଲୟ ହେଉ, ଏହି ଦୁଃଖ ଶାନ୍ତ ହେଉ।
ନାତ୍ମାନମ୍ ଅଵଗଚ୍ଛାମି ନ ଦୃଶ୍ଯଂ ନ ଜଗଦ୍ଭ୍ରମମ୍ । ବ୍ରହ୍ମ ଶାନ୍ତଂ ପ୍ରଵିଷ୍ଟୋ ଽସ୍ମି ବ୍ରହ୍ମୈଵାସ୍ମି ନିରାମଯଃ
ମୁଁ ନ ନିଜକୁ, ନ ଦୃଶ୍ୟକୁ, ନ ଏହି ସଂସାର ମାୟାକୁ ଦେଖୁଛି; ମୁଁ ଶାନ୍ତ ବ୍ରହ୍ମରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛି—ମୁଁ ଏକମାତ୍ର ବ୍ରହ୍ମ, ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ।
ତ୍ଵମ୍ ଏଵ ପଶ୍ଯସି ତ୍ଵତ୍ତ୍ଵଂ ମତ୍ତ୍ଵଶବ୍ଦାର୍ଥଜୃମ୍ଭିତମ୍ । ପଶ୍ଯାମି ଶାନ୍ତମ୍ ଏଵାହଂ କେଵଲଂ ପରମଂ ନଭଃ
ତୁମେ ନିଜ ସ୍ୱରୂପକୁ ନିଜେ ଦେଖୁଛ; 'ତୁମେ' ଓ 'ମୁଁ' ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ଭାବେ ଏହି ପ୍ରକାଶ ହେଉଛି। ମୁଁ ମାତ୍ର ଶାନ୍ତ, ଅପାର ଆକାଶକୁ ଦେଖୁଛି।
ବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯ୍ ଏଵ ପରାକାଶେ ରୂପାଲୋକମନୋମଯାଃ । ଵିଭ୍ରମାସ୍ ତଵ ସଞ୍ଜାତାẖ କଲ୍ପସ୍ପନ୍ଦା ଇଵାନିଲେ
ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରହ୍ମରେ, ସେଇ ଅପାର ଆକାଶରେ, ତୁମର ରୂପ, ଦୃଷ୍ଟି ଓ ମନର ଭ୍ରମ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ—ଏହା କଳ୍ପନାର ହଳଚଳ ପବନରେ ଯେପରି।
ବ୍ରହ୍ମାତ୍ମା ଵେତ୍ତି ନୋ ସର୍ଗଂ ସର୍ଗାତ୍ମା ବ୍ରହ୍ମ ଵେତ୍ତି ନୋ । ସୁଷୁପ୍ତୋ ଵେତ୍ତି ନ ସ୍ଵପ୍ନଂ ସ୍ଵପ୍ନସ୍ଥୋ ନ ସୁଷୁପ୍ତକମ୍
ବ୍ରହ୍ମା ଆତ୍ମା ଥିଲେ ସୃଷ୍ଟିକୁ ଜାଣିନାହାନ୍ତି; ସୃଷ୍ଟି ଆତ୍ମା ଥିଲେ ବ୍ରହ୍ମାକୁ ଜାଣିନାହାନ୍ତି। ଗଭୀର ନିଦ୍ରାରେ ଥିବା ଲୋକ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ଜାଣିନାହାନ୍ତି, ଏବଂ ସ୍ୱପ୍ନରେ ଥିବା ଲୋକ ଗଭୀର ନିଦ୍ରାକୁ ଜାଣିନାହାନ୍ତି।
ପ୍ରବୁଦ୍ଧୋ ବ୍ରହ୍ମଜଗତୋର୍ ଜାଗ୍ରତ୍ସ୍ଵପ୍ନଦୃଶୋର୍ ଇଵ । ରୂପଂ ଜାନାତି ଵାରୂପଂ ଜୀଵନ୍ମୁକ୍ତḫ ପ୍ରଶାନ୍ତଧୀଃ
ଯେପରି ଜାଗିଥିବା ଲୋକ ଜାଗ୍ରତ ଏବଂ ସ୍ୱପ୍ନ ଦୁଇଟି ଅବସ୍ଥାକୁ ଜାଣିଥାଏ, ସେପରି ବ୍ରହ୍ମାରେ ଜାଗିଥିବା ଶାନ୍ତ ମନ ବିଶିଷ୍ଟ ଜୀବନମୁକ୍ତ ଦେହ ଓ ଦେହବିହୀନ ଦୁଇଟି ଅବସ୍ଥାକୁ ଜାଣିଥାଏ।
ଯଥାଭୂତମ୍ ଇଦଂ ସର୍ଵଂ ପରିଜାନାତି ବୋଧଵାନ୍ । ସଂଶାମ୍ଯତି ଚ ଶୁଦ୍ଧାତ୍ମା ଶରଦୀଵ ପଯୋଧରଃ
ଯେ ଜାଗିଛି, ସେ ସବୁକୁ ଯଥାସ୍ଥିତି ଜାଣିଥାଏ; ଶୁଦ୍ଧ ଆତ୍ମା ଶାନ୍ତ ହୋଇଯାଏ, ଶରତ୍ ଋତୁରେ ମেঘ ଗଳିଯିବା ପରି।
ସ୍ମୃତିସ୍ଥẖ କଲ୍ପନାସ୍ଥୋ ଵା ଯଥାଖ୍ଯାତଶ୍ ଚ ସଙ୍ଗରଃ । ସଦସଦ୍ ଭ୍ରାନ୍ତତାମାତ୍ରଂ ତଥାହନ୍ତ୍ଵଜଗଦ୍ଭ୍ରମଃ
ସ୍ମୃତିରେ, କଳ୍ପନାରେ କିମ୍ବା ଶିକ୍ଷାରେ ଯେପରି ବିବେକ ଦେଖାଯାଏ, ସତ୍-ଅସତ୍ ର ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ କେବଳ ଭ୍ରାନ୍ତି; ଏହିପରି 'ମୁଁ' ଓ ଜଗତ ଭ୍ରମ ମଧ୍ୟ ଭ୍ରାନ୍ତି।
ଆତ୍ମନ୍ଯ୍ ଅପି ନାସ୍ତି ହି ଯା ଦ୍ରଷ୍ଟା ଯସ୍ଯା ନ ଵିଦ୍ଯତେ କଶ୍ଚିତ୍ । ନ ଚ ଶୂନ୍ଯଂ ନାଶୂନ୍ଯଂ ଭ୍ରାନ୍ତିର୍ ଇଯଂ ଭାସତେ ସେତି
ଆତ୍ମାରେ କୌଣସି ଦେଖୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ନାହିଁ, ଯାହା ପାଇଁ କିଛି ବସ୍ତୁ ଅଛି ନାହିଁ; ଏହା କୌଣସି ଶୂନ୍ୟ ନୁହେଁ, ନାହିଁ ଅଶୂନ୍ୟ; ଏହି ଦେଖାଯିବା ଭ୍ରମ ମାତ୍ର, ଯାହା ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଲାଗେ।
ଅସ୍ଵଭାଵସ୍ଵଭାଵୋ ଽଯଂ ସର୍ଗୋ ଽହନ୍ତାଦିଵେଦନଃ । ସ୍ଵଭାଵୈକସ୍ଵଭାଵେନ ନିର୍ଵାଣୀକ୍ରିଯତାଂ ସ୍ଵଯମ୍
ଏହି ସୃଷ୍ଟି, ଆମ୍ଭେ ଭାବନା ଓ ଏହା ଭଳି ଅନୁଭୂତିଗୁଡ଼ିକର କୌଣସି ସ୍ୱଭାବ ନାହିଁ; ଏକମାତ୍ର ସତ୍ୟ ସ୍ୱଭାବ ଦ୍ୱାରା ନିଜେ ମୁକ୍ତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କର।
ଯତ୍ରାଦିତ୍ଯୋ ଭଵେତ୍ ତତ୍ର ଯଥାଲୋକସ୍ ତଥା ଭଵେତ୍ । ପରଂ ଵିଷଯଵୈରସ୍ଯଂ ଯତ୍ର ତତ୍ର ପ୍ରବୁଦ୍ଧଧୀଃ
ଯେଉଁଠି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅଛି, ସେଠି ଆଲୋକ ଅଛି; ସେଇପରି, ଯେଉଁଠି ଇନ୍ଦ୍ରିୟବିଷୟ ପ୍ରତି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିରକ୍ତି ଅଛି, ସେଠି ଜାଗୃତ ବୁଦ୍ଧି ରହିଥାଏ।
ଅକର୍ତୃକର୍ମକରଣମ୍ ଅଦୃଶ୍ଯଦ୍ରଷ୍ଟୃଦର୍ଶନମ୍ । ଜଗଦ୍ ଅଗ୍ରାହ୍ଯମ୍ ଅସ୍ଫାରମ୍ ଅଭିତ୍ତୌ ଚିତ୍ରମ୍ ଉତ୍ଥିତମ୍
ଏଠାରେ କୌଣସି କର୍ତ୍ତା, କାର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା କାରଣ ନାହିଁ; ଦେଖୁଥିବା, ଦେଖାଯିବା ଓ ଦେଖିବା ଅଦୃଶ୍ୟ; ଏହି ସଂସାରକୁ ଧରିପାରିବା ନୁହେଁ, ଏହାର କୌଣସି ସୀମା ନାହିଁ, ଏହା ଅଭିନ୍ନ ଆଧାର ଉପରେ ଉଦ୍ଭବିତ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ।
ନ ଚୋତ୍ଥିତଂ କିଞ୍ଚନ ଵା ଶାନ୍ତେ ଶାନ୍ତଂ ତଥା ସ୍ଥିତମ୍ । ଅନାମଯଂ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମ ସତ୍ଯମ୍ ଅଵ୍ଯଯମ୍ ଏଵ ତତ୍
ଶାନ୍ତ ଅବସ୍ଥାରେ କିଛି ଉଠି ଆସେ ନାହିଁ, କିଛି ଅଟକି ରହିଥାଏ ନାହିଁ । ଏହା ହେଉଛି ସବୁ ଦୁଃଖରୁ ଦୂର, ସତ୍ୟ ଏବଂ ଅବିନାଶୀ ପରବ୍ରହ୍ମ — ଏହି ପରମ ଶାନ୍ତିରେ କେବଳ ଏହି ଏକଟି ଅଛି ।
ଚିଚ୍ଚମତ୍କାରମାତ୍ରାତ୍ମକଲ୍ପନାରଙ୍ଗରଞ୍ଜନାଃ । ସଙ୍ଖ୍ଯାତୁଂ କେନ ଶକ୍ଯନ୍ତେ ଖେ ଜଗଚ୍ଚିତ୍ରପୁତ୍ରିକାଃ
ଏହି ବିଶ୍ୱ ଆକାଶରେ ଅନେକ ଚିତ୍ରପଟ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ, ଯାହା କେବଳ ଚେତନାର ଖେଳ, କଳ୍ପନାର ରଙ୍ଗରେ ରଂଗିତ । ଏମିତି ଅନେକ ଚିତ୍ରକଥା କିଏ ଗଣିପାରିବ ?
ରସଭାଵଵିକାରାଢ୍ଯଂ ନୃତ୍ଯନ୍ତ୍ଯୋ ଽଭିନଯୈର୍ ନଵୈଃ । ପରମାଣୁଂ ପ୍ରତି ପ୍ରାଯẖ ଖେ ସ୍ଫୁରନ୍ତ୍ଯୋ ଽମ୍ବରାତ୍ମିକାଃ
ନିତ୍ୟ ନୂତନ ଭାବ ଓ ଭାବନାରେ ଶୋଭିତ, ନୂଆ ନୂଆ ଭଙ୍ଗୀରେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା, ଏହି ଆକାଶୀୟ ଆକୃତିଗୁଡ଼ିକ ଏକ ଏକ ପରମାଣୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଝଲମଳ କରେ, ତାଙ୍କର ସ୍ୱରୂପ ହେଉଛି ଆକାଶ ।
ସର୍ଵର୍ତୁଶେଖରଧରା ଦିଗ୍ବାହୁଲତିକାକୁଲାଃ । ପାତାଲପାଦଲତିକା ବ୍ରହ୍ମଲୋକଶିରୋଧରାଃ
ସମସ୍ତ ଋତୁ ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା, ଦିଗ୍ଗୁଡ଼ିକ ଲତାର ଭଳି ହାତ ଭାବେ ଜଡାଯାଇଥିବା, ତଳେ ପାତାଳରେ ମୂଳ ଓ ଉପରେ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକରେ ମୁଣ୍ଡ ଥିବା ଏହି ଆକୃତିଗୁଡ଼ିକ ଅଦ୍ଭୁତ ଭାବରେ ଦେଖାଯାନ୍ତି ।
ଚନ୍ଦ୍ରାର୍କଲୋଲନଯନାସ୍ ତାରୋତ୍କରତନୂରୁହାଃ । ସପ୍ତଲୋକାଙ୍ଗଲତିକାḫ ପରିତୋ ଽଚ୍ଛାମ୍ବରାମ୍ବରାଃ
ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଚଞ୍ଚଳ ଦୃଷ୍ଟି, ତାଙ୍କ ଦେହରେ ତାରାମାନେ ମାନେ ଉଠି ରହିଛି; ସେମାନେ ସପ୍ତ ଲୋକର ଆଙ୍ଗୁଳି ଭଳି, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଶୁଭ୍ର ଆକାଶ ପରି ଅଲୋକରେ ଚମକୁଛନ୍ତି।
ଦ୍ଵୀପାମ୍ବୁରାଶିଵଲଯା ଲୋକାଲୋକାଦ୍ରିମେଖଲାଃ । ଭୂତଭାଵଚଲଜ୍ଜୀଵାḫ ପ୍ରଵହତ୍ପ୍ରାଣମାରୁତାଃ
ଦ୍ୱୀପ ଓ ସମୁଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଛି, ଲୋକାଲୋକ ପାହାଡ଼ରେ ମେଖଲା ପିନ୍ଧିଛି; ଏଠି ଅନେକ ପ୍ରାଣୀ ଚଳାଚଳ କରୁଛନ୍ତି, ସେମାନେ ନିରନ୍ତର ପ୍ରାଣବାୟୁରେ ଚଳିତ।
ଵନୋପଵନଵିନ୍ଯାସହାରକେଯୂରଭୂଷିତାଃ । ପୁରାଣଵେଦଵଚନାẖ କ୍ରିଯାଫଲଵିଲୋଚନାଃ
ବନ ଓ ଉଦ୍ୟାନର ଶୃଙ୍ଗାର ଭଳି ଶୋଭିତ, ସେମାନଙ୍କର କଥା ପୁରାତନ ଶାସ୍ତ୍ର ଓ ବେଦର ଉଚ୍ଚାରଣ; କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ଉପରେ ତାଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ଅଟୁଟ।
ତ୍ରିଜଗତ୍ପୁତ୍ରିକାନୃତ୍ତଂ ଯଦ୍ ଇଦଂ ଦୃଶ୍ଯତେ ପୁରଃ । ବ୍ରହ୍ମଵାରିଦ୍ରଵତ୍ଵଂ ତତ୍ ତଦ୍ ବ୍ରହ୍ମାନିଲଚୋପନମ୍
ତିନି ଲୋକର କନ୍ୟାମାନଙ୍କର ଏହି ନୃତ୍ୟ, ଯାହା ଆମେ ଦେଖୁଛୁ, ସେଟିଏ ବ୍ରହ୍ମର ତରଳତା; ଏହାର ଚଳନ ବ୍ରହ୍ମର ବାୟୁର ଖେଳ।