ଅଶେଷେଷ୍ଵ୍ ଅଵିଶେଷେଷୁ ଶାନ୍ତାଶେଷଵିଶେଷତା । ସତ୍ଯା ସୈଵାହମ୍ ଇତ୍ଯ୍ ଆଶୁ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ମୋକ୍ଷାଯ ଭାଵ୍ଯତାମ୍
ସମସ୍ତ ପ୍ରଭେଦ ଓ ଅପ୍ରଭେଦ ମଧ୍ୟରେ, ଯେଉଁ ଶାନ୍ତି ଅଛି, ସେଠାରେ ଏକମାତ୍ର ସତ୍ୟ ପ୍ରଭେଦ ଅଛି; 'ମୁଁ ଏହି' ବୋଲି ଭାବକୁ ଛାଡ଼ି, ମୁକ୍ତିର ଚିନ୍ତା କର।
ଵେଦନଂ ବନ୍ଧନଂ ଵିଦ୍ଧି ଵିଦ୍ଧି ମୋକ୍ଷମ୍ ଅଵେଦନମ୍ । ଯଥାସ୍ଥିତଂ ଯଥାଚାରଂ ଭଵ ଶାନ୍ତମ୍ ଅଵେଦନମ୍
ଅନୁଭୂତିକୁ ବନ୍ଧନ ବୋଲି ଜାଣ, ଏବଂ ଅନୁଭୂତି ନ ଥିବାକୁ ମୁକ୍ତି ବୋଲି ଜାଣ; ଯେପରି ତୁମର ସ୍ଥିତି ଓ ଚରିତ୍ର, ସେପରି ଶାନ୍ତ ଓ ଅନୁଭୂତି ଶୂନ୍ୟ ରୁହ।
ଦ୍ରଷ୍ଟା ନ ଦୃଶ୍ଯତାଂ ଯାତି ଚିତିର୍ ନାଯାତି ଚେତ୍ଯତାମ୍ । ଚେତ୍ଯାଭାଵାଦ୍ ଅଜଗତି କẖ କିଂ ଚେତଯତାଂ କଥମ୍
ଦେଖୁଥିବା ଜଣେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଦେଖାଯାଉନାହିଁ, ଚେତନା କେବେ ଜଣାଯାଉଥିବା ବସ୍ତୁ ହେଉନାହିଁ; ଯେତେବେଳେ କିଛି ଜଣାଯାଉଥିବା ନାହିଁ, ଏହି ସଂସାର ନାହିଁ, ତେବେ କିଏ କିଏକୁ କିପରି ଜାଣିପାରିବ?
ଦ୍ରଷ୍ଟୃଦୃଶ୍ଯଦଶାଭାଵାଜ୍ ଜାଗ୍ରତ୍ଯ୍ ଏଵ ସୁଷୁପ୍ତଵତ୍ । ଶରଦାକାଶକୋଶାଭମ୍ ଅସତ୍ତୋପମମ୍ ଆସ୍ଯତାମ୍
ଦେଖୁଥିବା ଓ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଅବସ୍ଥା ନାହିଁ ହେଲେ, ଜାଗିରେ ମଧ୍ୟ ଗଭୀର ନିଦ୍ରାରେ ଥିବା ପରି ରହିପାରିବ; ସ୍ପଷ୍ଟ ଶରତ୍ ଆକାଶ ପରି, ଅସ୍ତିତ୍ୱ ନଥିବା ପରି ଶାନ୍ତ ରହ।
ତଥୈକଂ ବ୍ରହ୍ମ ଚିଦ୍ରୂପେ ପଵନସ୍ ସ୍ପନ୍ଦନେ ଯଥା । ଅତ୍ର ଚିଦ୍ବୋଧତା ସର୍ଗୋ ମୋକ୍ଷୋ ବ୍ରହ୍ମୈକବୋଧତା
ଏହିପରି, ଏକ ନିର୍ମଳ ଚେତନାର ଆକାରରେ ବ୍ରହ୍ମା ଅଛି, ଯେପରି ବାୟୁ ଚଳନରେ ଅଛି; ଏଠାରେ ଚେତନାର ଉଦ୍ଭବକୁ ସୃଷ୍ଟି କୁହାଯାଏ, ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମାର ଏକତ୍ୱ ଜ୍ଞାନକୁ ମୁକ୍ତି କୁହାଯାଏ।
ଚିତ୍ସ୍ପନ୍ଦୋ ବ୍ରହ୍ମମରୁତୋ ଯସ୍ ସ ସର୍ଗ ଇତି ସ୍ମୃତଃ । ନାତ୍ର ଚିତ୍ସ୍ପନ୍ଦନଂ ଯତ୍ ସ୍ଯାନ୍ ନିର୍ଵାଣଂ ତଦ୍ ଉଦାହୃତମ୍
ଚେତନାର ଚଳନ, ଯାହାକୁ ବ୍ରହ୍ମାର ବାୟୁ କୁହାଯାଏ, ଏହି ଚଳନକୁ ସୃଷ୍ଟି କୁହାଯାଏ; ଯେଉଁଠାରେ ଚେତନାର ଚଳନ ନାହିଁ, ଏହାକୁ ନିର୍ବାଣ କୁହାଯାଏ।
ବୀଜମ୍ ଅନ୍ତର୍ ଯଥା ଵେତ୍ତି ସ୍ଵଂ ରୂପଂ ପଲ୍ଲଵାଦିକମ୍ । ତଥା ମହାଚିଦ୍ ଅନ୍ତସ୍ସ୍ଥଂ ସ୍ଵଂ ରୂପଂ ଵେତ୍ତି ସର୍ଗତାମ୍
ଯେପରି ଗୋଟିଏ ବୀଜ ନିଜ ଭିତରେ ଅଙ୍କୁର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ରୂପକୁ ଜାଣିଥାଏ, ସେପରି ମହାଚେତନା ମଧ୍ୟ ନିଜ ଭିତରେ ରହି ନିଜ ରୂପକୁ ସୃଷ୍ଟି ଭାବେ ଜାଣେ।
ପତ୍ତ୍ରାଦିଵେଦନାଦ୍ ବୀଜଂ ଯଥା ପତ୍ତ୍ରାଦି ତିଷ୍ଠତି । ପରା ଚିତ୍ ସର୍ଗସଂଵିତ୍ତେସ୍ ତଥା ଭଵତି ସର୍ଗଭାଃ
ଯେପରି ପତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଂଶକୁ ଜାଣି ବୀଜ ସେହି ପତ୍ର ଇତ୍ୟାଦି ଭାବେ ଅବସ୍ଥିତ ରହେ, ସେପରି ପରାଚେତନା ସୃଷ୍ଟିର ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟିର ରୂପ ହୋଇଯାଏ।
ଯଥା ଭାଵଵିକାରାଭାଶ୍ ଚିତ୍ ପରା ସର୍ଗଭାସ୍ ତଥା । ସର୍ଵେ ବୀଜାଦିଦୃଷ୍ଟାନ୍ତାସ୍ ତଦ୍ରୂପା ଏଵ ତନ୍ମଯାଃ
ଯେପରି ପରାଚେତନା ନାନା ପ୍ରକାର ଭାବ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଭାବରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଏ, ସେପରି ସମସ୍ତ ବୀଜ ଇତ୍ୟାଦି ଉଦାହରଣ ମଧ୍ୟ ସେଇ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥାନ୍ତି ଏବଂ ସେଇ ଚେତନାରେ ଭରିଆଛନ୍ତି।
ନିର୍ଵିକାରଂ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମମଯଂ ସର୍ଵମ୍ ଇଦଂ ଜଗତ୍ । ନିର୍ଵିକାରମ୍ ଅନାଦ୍ଯନ୍ତମ୍ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଧି ନିରାମଯମ୍
ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ଅପରିବର୍ତ୍ତନଶୀଳ, ଆଦି ଅନ୍ତ ନଥିବା, ଦୁଃଖ ରହିତ ଏବଂ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମରେ ଭରିଆଛି ବୋଲି ଜାଣ।
ନିଜସଙ୍କଲ୍ପମାତ୍ରାତ୍ମା ନିଜାସଙ୍କଲ୍ପନାତ୍ କ୍ଷଯୀ । ଦ୍ଵୈତାଦ୍ଵୈତଵିକାରୋ ଽଯଂ ସଙ୍କଲ୍ପନଗରଂ ଯଥା
ନିଜ ଭାବନା ମାନେ ଆମ ଆତ୍ମାର ସ୍ୱରୂପ, ଏହି ଭାବନା ଶେଷ ହେଲେ ଆତ୍ମା ମଧ୍ୟ ଶେଷ ହୁଏ। ଦ୍ୱୈତ ଓ ଅଦ୍ୱୈତ ଭାବର ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନ କେବଳ ଭାବନାର ନଗର ଭଳି ଅସଲିକି।
ଶୂନ୍ଯତ୍ଵାକାଶଯୋର୍ ଭେଦୋ ଯାଦୃଶୋ ଽଵଗତସ୍ ତ୍ଵଯା । ଭେଦଂ ନିରାତ୍ମକଂ ଵିଦ୍ଧି ତାଦୃଶଂ ବ୍ରହ୍ମସର୍ଗଯୋଃ
ଯେପରି ତୁମେ ଶୂନ୍ୟତା ଓ ଆକାଶ ମଧ୍ୟରେ ତଫାତ୍ ବୁଝିଛ, ସେପରି ବ୍ରହ୍ମ ଓ ସୃଷ୍ଟି ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁ ତଫାତ୍ ଦେଖାଯାଏ, ସେଠି କିଛି ନିଜସ୍ୱ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ନାହିଁ।
ମହାଚିଦ୍ରୂପିଣୀ ଶାନ୍ତା ଯା ସତ୍ତା ବ୍ରହ୍ମଣḫ ପରା । ଖତା ସେଯମ୍ ଅହଂ ତ୍ଵଂ ଚ ମା ନରୋ ଽସ୍ମୀତ୍ଯ୍ ଅଧୋ ଵ୍ରଜ
ଯେଉଁ ପରମ ବ୍ରହ୍ମ ସ୍ୱରୂପ ମହାଚେତନା ଓ ଶାନ୍ତିର ରୂପ, ସେହି ଆକାଶ ସଦୃଶ ସ୍ୱରୂପଟିଏ ଅଟୁଟ ଅଛି; 'ମୁଁ', 'ତୁମେ', 'ସେ', 'ମଣିଷ' — ଏହାମାନେ ସବୁ ତଳ ଭାବନା ମାତ୍ର।
ବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯ୍ ଅସ୍ମିଞ୍ ଜଗଦ୍ରୂପେ ନ କିଞ୍ଚିଦ୍ ଅପି ଜାଯତେ । ଜାତମ୍ ଅପ୍ଯ୍ ଅଥ ନଷ୍ଟଂ ଚ ନ ନଶ୍ଯତ୍ଯ୍ ଅମ୍ବୁଵୀଚିଵତ୍
ଏହି ବ୍ରହ୍ମ ମଧ୍ୟରେ, ଯାହା ସଂସାର ଭାବେ ପ୍ରକାଶିତ, କିଛି ମଧ୍ୟ ସତ୍ୟରେ ଜନ୍ମ ନେଇନାହିଁ; ଯାହା ଦେଖାଯାଏ ଜନ୍ମ ନେଲା ବା ନଷ୍ଟ ହେଲା, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରକୃତରେ ନଷ୍ଟ ହୁଏନାହିଁ, ଯେପରି ତରଙ୍ଗ ଜଳକୁ ଛାଡ଼ିଯାଏନାହିଁ।
ପଦାର୍ଥଂ ବ୍ରହ୍ମରୂପେଣ ବ୍ରହ୍ମୈଵାତ୍ମନି ତିଷ୍ଠତି । ଅଵଯଵୀଵାଵଯଵେ ଖେ ଖଂ ଵାରୀଵ ଵାରିଣି
ବସ୍ତୁଟି ନିଜରେ ବ୍ରହ୍ମରୂପ ହୋଇ ବ୍ରହ୍ମା ଭାବରେ ଅବସ୍ଥିତ ଅଛି — ଯେପରି ଆକାଶ ଆକାଶରେ, କିମ୍ବା ପାଣି ପାଣିରେ ଅଛି, ସେହିପରି ଅଂଶ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ ଭିତରେ ଅଛି।
ନିମେଷାର୍ଧାର୍ଧଭାଗେନ ଦେଶାଦ୍ ଦେଶାନ୍ତରସ୍ଥିତୌ । ଯଦ୍ ରୂପଂ ସଂଵିଦୋ ମଧ୍ଯେ ସ ସ୍ଵଭାଵ ଉପାସ୍ଯତାମ୍
ଏକ ଦେଶରୁ ଅନ୍ୟ ଦେଶକୁ ଯିବା ସମୟରେ, ଅର୍ଦ୍ଧ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁ ଜ୍ଞାନର ରୂପ ଅଛି, ସେହି ସ୍ୱଭାବକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ।
ସଙ୍କ୍ଷୁବ୍ଧମ୍ ଅକ୍ଷୁବ୍ଧମ୍ ଇତି ଦ୍ଵିରୂପଂ ସଂଵିତ୍ସ୍ଵରୂପଂ ପ୍ରଵଦନ୍ତି ସନ୍ତଃ । ଶ୍ରେଯḫ ପରଂ ଯେନ ସମୀହସେ ତ୍ଵଂ ତଦେକନିଷ୍ଠୋ ଭଵ ମାମତିର୍ ଭୂଃ
ଜ୍ଞାନର ସ୍ୱଭାବକୁ ଦୁଇପ୍ରକାର ଭାବରେ ବିବେକୀ ଲୋକ କହନ୍ତି — ଏକଟି ଚଞ୍ଚଳ, ଅନ୍ୟଟି ଶାନ୍ତ। ତୁମେ ଯେଉଁ ଉତ୍ତମ ମଙ୍ଗଳ ଚାହୁଁଛ, ସେହି ଉପରେ ଦୃଢ଼ ରହ; ମନକୁ ଅନ୍ୟ କଥାରେ ଭାଗିବା ଦିଅନାହିଁ।
ଦେଶାଦ୍ ଦେଶାନ୍ତରଂ ଦୂରଂ ପ୍ରାପ୍ତାଯାସ୍ ସଂଵିଦẖ କ୍ଷଣାତ୍ । ଯଦ୍ ରୂପମ୍ ଅମଲଂ ମଧ୍ଯେ ତଦ୍ ରୂପଂ ପରମାତ୍ମନଃ
ଏକ ଦେଶରୁ ଦୂର ଦେଶକୁ ଦ୍ରୁତ ଭାବରେ ଯିବା ସମୟରେ, ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁ ଶୁଦ୍ଧ ରୂପ ଅଛି, ସେହି ରୂପଟି ଉତ୍ତମ ଆତ୍ମାର ସ୍ୱଭାବ।
ଗଚ୍ଛଞ୍ ଶୃଣ୍ଵନ୍ ସ୍ପୃଶଞ୍ ଜିଘ୍ରନ୍ନ୍ ଉନ୍ମିଷନ୍ ନିମିଷନ୍ ହସନ୍ । ନୂନଂ ନିରାମଯତ୍ଵାଯ ନିତ୍ଯମ୍ ଏତନ୍ମଯୋ ଭଵ
ଚାଲିବା, ଶୁଣିବା, ଛୁଇଁବା, ଘ୍ରାଣ କରିବା, ଆଖି ଖୋଲିବା ଓ ବନ୍ଦ କରିବା, ହସିବା—ଏସବୁ କାମ କରିବା ସମୟରେ ସଦା ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ରୁହ, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଦୁଃଖ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ।
ତତ ଏଵ ନିରାଭାସାତ୍ ସତ୍ଯାନ୍ ନିର୍ଵାସନୈଷଣାତ୍ । ଯଥାସ୍ଥିତଂ ଯଥାଚାରଂ ମା ଚଲାମରଶୈଲଵତ୍
ଯେତେବେଳେ କୌଣସି ଦେଖା ନାହିଁ ଓ ସତ୍ୟ ପ୍ରତି ଆକାଂକ୍ଷା ନାହିଁ, ସେତେବେଳେ ତୁମେ ଯେପରି ଅଛ, ଯେପରି କାମ କରୁଛ, ସେପରି ଅଡି଼ ରୁହ, ଅମର ପାହାଡ଼ ଭଳି ଅଚଳ ରୁହ।
ଏତଦ୍ ରୂପମ୍ ଅଵିଦ୍ଯାଯାḫ ପ୍ରେକ୍ଷିତା ଯନ୍ ନ ଲଭ୍ଯତେ । ପ୍ରେକ୍ଷିତା ଲଭ୍ଯତେ ଚେତ୍ ସା ତଦ୍ ଵିଦ୍ଯୈଵ ପରା ଭଵେତ୍
ଏହି ଅଜ୍ଞାନର ଆକାର, ଯାହାକୁ ଦେଖିଲେ ମିଳି ନାହିଁ; ଯଦି ଦେଖିଲେ ମିଳିଯାଏ, ତେବେ ସେଇ ଜ୍ଞାନ ଏକା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜ୍ଞାନ ହେବ।
ଅଵିଦ୍ଯାସମ୍ଭଵାଚ୍ ଚେତ୍ଯଚିତ୍ତ୍ଵେ ଽସମ୍ଭଵତẖ କ୍ଵଚିତ୍ । ଚେତ୍ଯତେ କଥମ୍ ଏଵାତଶ୍ ଶାନ୍ତିର୍ ଏଵ ବଲୋଦିତା
ଅଜ୍ଞାନ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଉନାହିଁ, ତେଣୁ ଚିତ୍ତ ଜିନିଷ ଭାବରେ କେଉଁଠି ମିଳେନାହିଁ; ତେବେ କିପରି ଜିନିଷକୁ ଜାଣିବା? ଏହିପରି ଶାନ୍ତି ହିଁ ଶକ୍ତି ଭାବରେ ଘୋଷିତ।
ସତ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମ ଜଗଚ୍ ଚୈକଂ ସ୍ଥିତମ୍ ଏକମ୍ ଅନେକଵତ୍ । ସର୍ଵଂ ଚାସର୍ଵଵଦ୍ ଭାତି ଶୁଦ୍ଧଂ ଚାଶୁଦ୍ଧଵତ୍ ତତମ୍
ସତ୍ୟ ହେଉଛି ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଏହି ବିଶ୍ୱ, ଦୁଇଟି ଦେଖାଯାଏ ଏକ, ଏକା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଭାବରେ ପ୍ରକାଶିତ। ସମସ୍ତ ଦେଖାଯାଏ ଅସମସ୍ତ ଭଳି, ଶୁଦ୍ଧ ହେଉଛି କିନ୍ତୁ ଅଶୁଦ୍ଧ ଭଳି ବ୍ୟାପି ରହିଛି।
ଅଶୂନ୍ଯଂ ଶୂନ୍ଯମ୍ ଇଵ ଚ ଶୂନ୍ଯଂ ଚାଶୂନ୍ଯଵତ୍ ସ୍ଫୁଟମ୍ । ସ୍ଫାରମ୍ ଅସ୍ଫାରମ୍ ଇଵ ତଦ୍ ଅସ୍ଫାରଂ ସ୍ଫାରସନ୍ନିଭମ୍
ଏହା ଶୂନ୍ୟ ନୁହେଁ, ତଥାପି ଶୂନ୍ୟ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ; ଶୂନ୍ୟ ହେଉଛି, ତଥାପି ଅଶୂନ୍ୟ ଭଳି ସ୍ପଷ୍ଟ ଦେଖାଯାଏ। ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଉଛି, କିନ୍ତୁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ; ଯାହା ଅପୂର୍ଣ୍ଣ, ତାହା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ।
ଅଵିକାରଂ ଵିକାରୀଵ ସମଂ ଶାନ୍ତମ୍ ଅଶାନ୍ତଵତ୍ । ସଦ୍ ଏଵାସଦ୍ ଇଵାଦୃଶ୍ଯଂ ତଦ୍ ଏଵାତଦ୍ ଇଵୋଦିତମ୍
ଏହା ଅପରିବର୍ତ୍ତନଶୀଳ, କିନ୍ତୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ; ସମ ଓ ଶାନ୍ତ, ତଥାପି ଅଶାନ୍ତ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ। ସତ୍ୟ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ଅସତ୍ୟ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ; ଦୃଶ୍ୟ ନୁହେଁ, ତଥାପି ପ୍ରକାଶିତ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ।
ଅଵିଭାଗଂ ଵିଭାଗୀଵ ନିର୍ଜାଡ୍ଯଂ ଜଡଵଦ୍ ଗତମ୍ । ଅଚେତ୍ଯଂ ଚେତ୍ଯଭାଵୀଵ ନିରଂଶଂ ସାଂଶଶୋଭନମ୍
ଏହା ଅଖଣ୍ଡ, କିନ୍ତୁ ଖଣ୍ଡ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ; ନିର୍ଜଡ, ତଥାପି ଜଡ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ। ଅଜ୍ଞେୟ, କିନ୍ତୁ ଜ୍ଞାନ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ; ଅଂଶହୀନ, ତଥାପି ଅଂଶ ସହ ଚମକୁଛି ଭଳି ଦେଖାଯାଏ।
ଅନହଂ ସାହମ୍ ଇଵ ତଦ୍ ଅନାଶମ୍ ଅପି ନାଶଵତ୍ । ଅକଲଙ୍କଂ କଲଙ୍କୀଵ ନିର୍ଵେଦ୍ଯଂ ଵେଦ୍ଯଵାହି ତତ୍
ଏହାରେ ଅହଂଭାବ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅହଂଭାବ ଥିବା ପରି ଦେଖାଯାଏ; ଅବିନାଶୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ନଶ୍ଟ ହେବା ପରି ଦେଖାଯାଏ; ନିର୍ମଳ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଦୂଷିତ ହେବା ପରି ଦେଖାଯାଏ; ଜଣାଯିବାର ଉପରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯିବା ଦ୍ରବ୍ୟ ନେଇ ଚାଲିଥିବା ପରି ଦେଖାଯାଏ।
ଆଲୋକି ଧ୍ଵାନ୍ତଘନଵନ୍ ନଵଵଚ୍ ଚ ପୁରାତନମ୍ । ପରମାଣୋର୍ ଅପି ତନୁ ଗର୍ଭୀକୃତଜଗଦ୍ଗଣମ୍
ଏହା ଏକ ଘନ ଅନ୍ଧାର ଜଙ୍ଗଲକୁ ଆଲୋକିତ କରିଥିବା ପରି ଦେଖାଯାଏ; ଏହା ସଦା ନୂତନ ଓ ପୁରାତନ ଦୁହେଁ; ପରମାଣୁଠାରୁ ମଧ୍ୟ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ତଥାପି ଏହି ଦେହରେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଗଣା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
ସର୍ଵାତ୍ମକମ୍ ଅପି ଵ୍ଯକ୍ତଂ ଦୃଷ୍ଟଂ କୃଚ୍ଛ୍ରେଣ ଭୂଯସା । ଅଜାଲମ୍ ଅପି ଜାଲାଢ୍ଯଂ ଦାଶେଶଵଦ୍ ଅନେକଧା
ଏହା ସମସ୍ତରେ ବ୍ୟାପି ଓ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ଦେଖିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟ; ମାୟାରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ମାୟାରେ ଆବୃତ ଥିବା ପରି ଦେଖାଯାଏ, ଏକ ନାଗର ଅନେକ ଗୁଣ୍ଡ ଥିବା ପରି।
ନିର୍ମାଯମ୍ ଅପି ମାଯାଂଶୁମଣ୍ଡଲାମଲଭାସ୍କରମ୍ । ବ୍ରହ୍ମ ଵିଦ୍ଧି ଵିଦାଂ ନାଥମ୍ ଅପାମ୍ ଇଵ ମହୋଦଧିମ୍
ଏହା ମାୟାରୁ ନିର୍ମୁକ୍ତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ମାୟାର ରଶ୍ମି ଚକ୍ରରେ ନିର୍ମଳ ସୂର୍ଯ୍ୟର ପରି ଚମକେ; ଏହି ବ୍ରହ୍ମକୁ, ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କର ନାଥକୁ, ଜଳମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବଡ଼ ସାଗର ଯେପରି ଅଟୁଟ ଅଛି, ସେପରି ଜାଣ।