ବୋଧଵନ୍ତୋ ଽପ୍ଯ୍ ଅବୁଦ୍ଧାଭା ଵିସ୍ମିତା ଅପ୍ଯ୍ ଅଵିସ୍ମିତାଃ । ବଭୁସ୍ ତୂଷ୍ଣୀଂ ସ୍ଥିତାଶ୍ ଚିତ୍ରେ କୃତାକାରା ଇଵ କ୍ଷଣମ୍
ସେମାନେ ସଚେତନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ମନେ ହେଉଥିଲା ଯେ କିଛି ବୁଝିପାରୁନାହାନ୍ତି; ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ମନେ ହେଉଥିଲା ଯେ କିଛି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଉନାହାନ୍ତି। ସେମାନେ କିଛି ଖଣ୍ଡ ସ୍ଥିର ହୋଇ ଚୁପ୍ଚାପ୍ ରହିଲେ, ଯେପରି ଚିତ୍ରରେ ଆକାଉଥିବା ପାତ୍ରମାନେ।
ଅଥ ଜଗ୍ମୁଶ୍ ଚ ତେ ସର୍ଵେ କ୍ଵଚିଚ୍ ଚିଦ୍ଵ୍ଯୋମନି ସ୍ଥିତମ୍ । ଵିପ୍ରସଂସାରମ୍ ଆରମ୍ଭପରଭୂତସଘୁଙ୍ଘୁମମ୍
ତାପରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଚେତନାର ଆକାଶରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ସ୍ଥାନକୁ ଚାଲିଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସଂସାରର ଆରମ୍ଭ ଓ ଶେଷର ମୃଦୁ ଗୁଞ୍ଜନ ଶୁଣାଯାଉଥିଲା।
ତତ୍ର ତଦ୍ଭଵନଂ ଗତ୍ଵା ତଦ୍ ଦ୍ଵୀପଂ ତଚ୍ ଚ ମଣ୍ଡଲମ୍ । ଵିଷଯଂ ତଂ ଚ ତଂ ଗ୍ରାମଂ ପ୍ରାପୁସ୍ ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣାଲଯମ୍
ସେଠାରେ ସେମାନେ ସେ ଘର, ସେ ଦ୍ୱୀପ, ସେ ଅଞ୍ଚଳ, ସେ ଅଂଚଳ ଏବଂ ସେ ଗାଁକୁ ପହଞ୍ଚି, ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଘରକୁ ଯାଇଥିଲେ।
ଵିପ୍ରଂ ତେ ଦଦୃଶୁସ୍ ସୁପ୍ତଂ କଲତ୍ରଵଲିତଂ ଗୃହେ । କଣ୍ଠେ ଗୃହୀତଂ ବ୍ରାହ୍ମଣ୍ଯା ବହିର୍ଜୀଵମ୍ ଇଵ ସ୍ଥିତମ୍
ସେମାନେ ଦେଖିଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଘରେ ନିଦ୍ରାରତ ଅଛନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଜୀବନୀ ସ୍ତ୍ରୀ ଗଳାକୁ ଧରି ରଖିଛନ୍ତି, ଯେପରି ତାଙ୍କର ପ୍ରାଣ ବାହାରେ ଅଟକି ଅଛି।
ତଂ ପ୍ରବୋଧ୍ଯ ନିଯୋଜ୍ଯାଶୁ ଚେତସା ଚେତନେନ ଚ । ତସ୍ଥୁସ୍ ତେ ବହଵୋ ଽପ୍ଯ୍ ଏକେ ସଵିସ୍ମଯମ୍ ଅଵିସ୍ମଯାଃ
ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଜାଗେଇ, ମନ ଓ ଚେତନାକୁ ତୁରନ୍ତ କାମରେ ଲାଗାଇଦେଲେ। ଏହି ମଧ୍ୟରେ ଅନେକେ ଚୁପଚାପ ଦାଁଡି ରହିଲେ, କିଛି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ, କିଛି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ ନାହିଁ।
ଅଥ ଜଗ୍ମୁଶ୍ ଚିଦାକାଶକଚିତଂ ଚେତିତଂ ଚ ତୈଃ । ସାମନ୍ତନୃପସଂସାରମ୍ ଆରମ୍ଭଭରସୁନ୍ଦରମ୍
ତାପରେ ସେମାନେ ଚେତନାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ଅନ୍ତରିକ୍ଷକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ନୂତନ ଆରମ୍ଭର ଭାରରେ ସୌନ୍ଦର୍ୟ ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ଏବଂ ସେଠାରୁ ପଡ଼ୋଶୀ ରାଜାଙ୍କ ଜଗତକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ତତ୍ର ତଦ୍ଭଵନଂ ପ୍ରାପୁସ୍ ତଦ୍ ଦ୍ଵୀପଂ ତଚ୍ ଚ ମଣ୍ଡଲମ୍ । ସାମନ୍ତଂ ଦଦୃଶୁର୍ ମତ୍ତଂ ସୁପ୍ତଂ ପର୍ଯଙ୍କପଙ୍କଜେ
ସେଠାରେ ସେମାନେ ସେଇ ଗୃହ, ସେଇ ଦ୍ୱୀପ ଓ ସେଇ ଅଞ୍ଚଳକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ। ସେଠାରେ ସେମାନେ ପଡ଼ୋଶୀ ରାଜାଙ୍କୁ ମଦମସ୍ତ ଓ ଶୟନାଶୀନ ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ପଦ୍ମ ମାଳାରେ ଶୁଇଥିଲେ।
ହେମାଵଦାତଂ ହେମାଙ୍ଗ୍ଯା ନିହିତଂ କୁଚକୋଟରେ । ଭ୍ରମର୍ଯେଵାନ୍ଵିତଂ ପଦ୍ମକୋଶସୁପ୍ତଂ ମଧୁଵ୍ରତମ୍
ସେ ରାଜା ସୁନା ରଙ୍ଗର, ସୁନା ଦେହି ଜନନୀଙ୍କ ଛାତିରେ ଆଲିଙ୍ଗନ ହୋଇ ଶୁଇଥିଲେ। ସେ ମହିଳା ମଧୁମକ୍ଷୀ ଭଳି ସାଙ୍ଗ ହୋଇଥିଲେ, ଏବଂ ସେ ମଧୁମକ୍ଷୀ ପଦ୍ମ ମୁଡ଼ିରେ ଶୁଇଥିଲେ।
କାନ୍ତାଭିର୍ ଅଭ୍ଯାଵଲିତଂ ମଞ୍ଜରୀଭିର୍ ଇଵ ଦ୍ରୁମମ୍ । ଦୀପଜାଲକମଧ୍ଯସ୍ଥଂ ରତ୍ନୌଘ ଇଵ କାଞ୍ଚନମ୍
ପ୍ରିୟା ନାରୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଚାରିପଟେ ଘେରି ରହିଥିଲେ, ଯେପରି ଫୁଲର ମଞ୍ଜରୀ ଗଛକୁ ଘେରି ରଖେ, କିମ୍ବା ଦୀପମାଳା ମଧ୍ୟରେ ରତ୍ନମାନେ ଭିତରେ ଥିବା ସୁନାକୁ ଅଭିଭୂତ କରିଥାଏ।
ତଂ ପ୍ରବୋଧ୍ଯ ନିଯୋଜ୍ଯାଶୁ ଚେତସା ଚେତନେନ ଚ । ତସ୍ଥୁସ୍ ତେ ବହଵୋ ଽପ୍ଯ୍ ଏଵଂ ସଵିସ୍ମଯମ୍ ଅଵିସ୍ମଯମ୍
ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଜଗାଇ, ତାଙ୍କର ମନ ଓ ସଚେତନତାକୁ ଦ୍ରୁତ ଲାଗି ଦେଲେ। ଏପରିଭାବେ ବହୁ ଜଣେ ସେଠାରେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ନିର୍ବିକଳ୍ପ ଭାବରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେଇ ରହିଲେ।
ଅଥ ତେ ରାଜସଂସାରଂ ଜଗ୍ମୁସ୍ ତତ୍ର ପ୍ରବୋଧ୍ଯ ତମ୍ । ତେନ ସାର୍ଧମ୍ ଅଥାନ୍ଯାସୁ ଭ୍ରେମୁସ୍ ସଂସୃତିଭୂମିଷୁ
ତାପରେ ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ରାଜସିକ ସଂସାରକୁ ନେଇଗଲେ ଏବଂ ସେଠାରେ ତାଙ୍କୁ ଜଗାଇଲେ। ପରେ ସେମାନେ ସେଙ୍ଗଠି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜନ୍ମମୃତ୍ୟୁର ଭୂମିରେ ଘୁଞ୍ଚି ଘୁଞ୍ଚି ଚାଲିଗଲେ।
ପ୍ରାପ୍ଯ ତାଂ ବ୍ରହ୍ମହଂସେହାଂ ରୁଦ୍ରତାଂ ସର୍ଵ ଏଵ ତେ । ସମାଜଗ୍ମୁର୍ ଵିରେଜୁଶ୍ ଚ ରୁଦ୍ରାଣାମ୍ ଉତ୍ତମଂ ଶତମ୍
ସେମାନେ ସେଇ ବ୍ରହ୍ମହଂସ ଦଶାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ସମସ୍ତେ ରୁଦ୍ର ଦଶାକୁ ଯାଇ, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଶତ ରୁଦ୍ରମାନଙ୍କ ସହିତ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଇ ଉଠିଲେ।
ଏକସଂଵିଦ୍ ଭିନ୍ନତନୁ ଚିତ୍ରଚେଷ୍ଟମ୍ ଅଚେଷ୍ଟିତମ୍ । ଏକରୂପମ୍ ଅନେକାତ୍ମ ରୂପଂ ଚ ପରମେଶ୍ଵରମ୍
ଏହି ଏକ ଚେତନା ବିଭିନ୍ନ ଦେହରେ ବିଭିନ୍ନ ଭାବରେ କାମ କରେ ଓ କରେନାହିଁ, ଏକ ରୂପ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଆତ୍ମାର ଭାବ ଧାରଣ କରେ, ଏହି ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଭଗବାନ, ଯିଏ ରୂପ ଥିବା ଓ ନ ଥିବା ଦୁହିଁ ଭାବରେ ଅଛନ୍ତି।
ରୁଦ୍ରାଣାଂ ତଚ୍ ଛତମ୍ ଅଥ ନିରାଵରଣଚିନ୍ମଯମ୍ । ସର୍ଵସଂସାରଗଂ ଵିଦ୍ଧି ସ୍ଥିତଂ ସର୍ଵଜଗତ୍ସ୍ଥିତି
ଏହି ଶତ ରୁଦ୍ରମାନେ ଶୁଦ୍ଧ ଚେତନା, କୌଣସି ଅବରୋଧ ନାହିଁ, ସମସ୍ତ ସଂସାରକୁ ବ୍ୟାପି ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଭାବେ ବସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଜାଣ।
ଦଶ ରୁଦ୍ରଶତାନୀହ ସନ୍ତି ରାମ ମହାନ୍ତି ଚ । ଏତଦ୍ ଏକାଦଶଂ ଵିଦ୍ଧି ସଂସାରଂ ପ୍ରତି ସଂସ୍ଥିତମ୍
ହେ ରାମ, ଏଠାରେ ଦଶଟି ବଡ଼ ଶତ ରୁଦ୍ର ଅଛନ୍ତି; ଏହି ଏକାଦଶ ଟିକୁ ସଂସାର ଚକ୍ର ସହିତ ସ୍ଥିତ ବୋଲି ଜାଣ।
ଯୋ ଯୋ ହି ଯସ୍ଯ ଜୀଵସ୍ଯ ସଂସାରସ୍ ସମୁଦେତି ହି । ତତ୍ରାପ୍ରବୁଦ୍ଧା ଜୀଵୌଘାଃ ପଶ୍ଯନ୍ତି ନ ପରସ୍ପରମ୍
ଯେଉଁ ଜୀବଙ୍କ ପାଇଁ ଯେଉଁ ସଂସାର ଉଦୟ ହୁଏ, ସେଠାରେ ଅଜାଗୃତ ଜୀବମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ଦେଖିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
ମିଲନ୍ତି ହି ମିଥୋ ବୁଦ୍ଧାସ୍ ତରଙ୍ଗାମ୍ବ୍ଵ୍ ଇଵ ଵାରିଧୌ । ଅପ୍ରବୁଦ୍ଧାସ୍ ସ୍ଵତାମାତ୍ରନିଷ୍ଠା ଲୋଷ୍ଟଵଦ୍ ଆସ୍ଥିତାଃ
ଜାଗୃତ ମନମନେ ଏକାଉଁ ମିଶିଯାନ୍ତି, ସାଗରରେ ତରଙ୍ଗ ଓ ପାଣି ଯେପରି ଏକାଉଁ ହୁଏ; ଅଜାଗୃତ ମନମନେ ତାଙ୍କର ନିଜ ଗୁଣରେ ଏକାଉଁ ରହିଥାନ୍ତି, ମାଟି ଗୁଡିକ ଭଳି ନିର୍ଜୀବ ଅଟୁଁ ରହିଯାନ୍ତି।
ଯଥା ଦ୍ରଵତ୍ଵାଦ୍ ଵୀଚ୍ଯମ୍ବୂନ୍ଯ୍ ଅନ୍ଯୋଽନ୍ଯଂ ସମ୍ମିଲନ୍ତ୍ଯ୍ ଅଲମ୍ । ତଥା ପ୍ରବୁଦ୍ଧା ଜୀଵୌଘା ମିଥଶ୍ ଚିତ୍ତ୍ଵାନ୍ ମିଲନ୍ତ୍ଯ୍ ଅଲମ୍
ଯେପରି ତରଙ୍ଗ ଓ ପାଣି ତାଙ୍କର ତରଳତା ଦ୍ୱାରା ସହଜରେ ଏକାଉଁ ମିଶିଯାନ୍ତି, ସେପରି ଜାଗୃତ ଜୀବମାନେ ତାଙ୍କର ମନକୁ ଏକାଉଁ ଦ୍ରୁତ ଭାବରେ ମିଶାନ୍ତି।
ପ୍ରତ୍ଯେକମ୍ ଉଦିତାଶ୍ ଚୈତେ ସଂସାରେ ଜୀଵରାଶଯଃ । ଚିଦ୍ଧାତୋସ୍ ସର୍ଵଗତ୍ଵେନ ତ୍ଵ୍ ଅସତ୍ଯାସ୍ ସତ୍ଯଵତ୍ ସ୍ଥିତାଃ
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜୀବ ଏହି ସଂସାରରେ ଅଲଗା ଭାବରେ ଉପଜିଥାଏ; ସେମାନେ ଚେତନାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ ସମସ୍ତଠାରେ ବ୍ୟାପିଥାନ୍ତି, ସତ୍ୟ ଭଳି ଦେଖାଯାଏ କିନ୍ତୁ ତାହା ଅସତ୍ୟ।
ଯଦ୍ ଯଦ୍ ଆଖନ୍ଯତେ ଭୂମେସ୍ ତତ୍ ତନ୍ ନାମ ଯଥାଙ୍ଗ ମୃତ୍ । ସର୍ଵଗାଯାଶ୍ ଚିତେର୍ ଯଦ୍ ଯଦ୍ ଊହ୍ଯତେ ତତ୍ ତଥେହ ଚିତ୍
ମାଟିରୁ ଯାହା ତିଆରି ହୁଏ, ତାହା ତାର ଆକୃତି ଅନୁଯାୟୀ ନାମ ପାଏ, ମାଟି ଦେଖି ଯେପରି; ସେପରି ସମସ୍ତଠାରେ ବ୍ୟାପିଥିବା ଚେତନାରେ ଯାହା ଭାବିଯାଏ, ଏଠାରେ ତାହା ଚେତନା ଭାବରେ ନାମିତ ହୁଏ।
ସର୍ଵତ୍ର ପଞ୍ଚଭୂତାନି ଯଥାନୁଭଵସୀହ ହି । ତଥେହ ସର୍ଵଭୂତାତ୍ମ ଚିତ୍ତ୍ଵଂ ସର୍ଵତ୍ର ଵିଦ୍ଯତେ
ଏଠାରେ ତୁମେ ଯେପରି ଚାରିପାଖରେ ପାଞ୍ଚ ତତ୍ତ୍ୱ ଅନୁଭବ କରୁଛ, ସେପରି ଏଠାରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ମନ ଓ ଚେତନା ମଧ୍ୟ ସ everywhere ର୍ବତ୍ର ଅଛି ।
ଯତ୍ ସାଲଭଞ୍ଜିକାଵୃନ୍ଦେ ଶୈଲସ୍ତମ୍ଭଗତେ ଽଙ୍ଗକମ୍ । ପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯତେ ତତ୍ ତଦ୍ ଏଵାଶ୍ମ ତଥା ଚିତି ଜଗଚ୍ ଚିତଃ
ନୃତ୍ୟ କନ୍ୟାମାନଙ୍କର ମୂର୍ତ୍ତି ଦଳରେ କିମ୍ବା ପାହାଡ଼ର ଥମ୍ବାରେ ଯେଉଁ ଆକୃତି ଦେଖାଯାଏ, ସେଟି ଆସଲେ ପଥର ଅଟୁ । ଏହିପରି, ଚେତନା ମଧ୍ୟରେ ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ଚେତନା ଅଟୁ ।
ଅଵେଦନେ ପରେ ଶୁଦ୍ଧେ ଵେଦନଂ ଯଜ୍ ଜଗନ୍ତି ତତ୍ । ଅକାରଣକମ୍ ଏଵୈତଚ୍ ଛୂନ୍ଯତ୍ଵଂ ନଭସୋ ଯଥା
ଅତି ପବିତ୍ର ଅବସ୍ଥାରେ, ଯେଉଁଠି କୌଣସି ଅନୁଭୂତି ନାହିଁ, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ଯେଉଁ ଅନୁଭୂତି ଅଛି, ସେଟି କୌଣସି କାରଣ ବିନା ଅଟୁ, ଏହା ଆକାଶର ଶୂନ୍ୟତା ପରି ।
ଚିଦ୍ଘନେ ଵେଦନଂ ଦୃଶ୍ଯଂ ବନ୍ଧୋ ମୋକ୍ଷସ୍ ତ୍ଵ୍ ଅଵେଦନଂ । ଯଦ୍ ଏଵ ରୁଚିତଂ ତେ ସ୍ଯାତ୍ ତଦ୍ ଏଵାଶୁ ଦୃଢୀକୁରୁ
ଚେତନାର ଏକତାରେ ଅନୁଭୂତି ଓ ଦେଖିବା ନିଜେ ବନ୍ଧନ ଅଟୁ; ମୁକ୍ତି ହେଉଛି ଅନୁଭୂତି ନ ହେବା । ତୁମେ ଯାହାକୁ ଭଲ ପାଉଛ, ସେହି ଜିନିଷକୁ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଧରି ରଖ ।
ସର୍ଗାସର୍ଗୌ ବନ୍ଧମୋକ୍ଷୌ ଵେଦନାଵେଦନାତ୍ମକୌ । ଅଭିନ୍ନୌ ବୋଧତଶ୍ ଚୈତୌ ଯଥେଚ୍ଛସି ତଥା କୁରୁ
ସୃଷ୍ଟି ଓ ବିନାଶ, ବନ୍ଧନ ଓ ମୁକ୍ତି—ଏସବୁ ଅନୁଭୂତି ଓ ଅନନୁଭୂତିର ରୂପ। ଚେତନାରେ ଏମାନେ ଆଲଗା ନୁହେଁ। ତୁମେ ଯେପରି ଇଚ୍ଛା କର, ସେପରି କର।
ଅସଂଵିତ୍ତ୍ଯୈଵ ଯନ୍ ନାସ୍ତି ତନ୍ନାଶେ କା କଦର୍ଥନା । ତୂଷ୍ଣୀମ୍ଭାଵେନ ଯତ୍ ପ୍ରାପ୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ତମ୍ ଏଵାଶୁ ଵିଦ୍ଧି ତତ୍
ଯାହା ଅବବୋଧ ନଥିବାରୁ ନାହିଁ, ତାହାର ନାଶ ନେଇ କାହିଁକି ଚିନ୍ତା? ନିରବ ରହି ଯାହା ମିଳେ, ସେଠିକି ତୁରନ୍ତ ମିଳିଯାଏ ବୋଲି ଜାଣ।
ଯଦ୍ ଵୈ ଵେଦନମାତ୍ରାତ୍ମ ତଦ୍ ଅଙ୍ଗାଵେଦନକ୍ଷଯମ୍ । ତଦ୍ ଵେଦନାଵେଦନଯୋର୍ ଯଦ୍ ଇଷ୍ଟଂ ତତ୍ ସମାଚର
ଯାହା କେବଳ ଅନୁଭୂତିର ରୂପ, ସେଇ ଅନୁଭୂତି ଶେଷ ହେଲେ, ଅନୁଭୂତି ଓ ଅନନୁଭୂତି ନେଇ ତୁମେ ଯାହା ଇଚ୍ଛା କର, ସେଇ କର।
ଵୀଚିର୍ ଯଥାମ୍ଭସି ସ୍ପନ୍ଦୋ ଜଗଚ୍ ଚିତ୍ରଂ ତଥା ଚିତୌ । ଏତାଵନ୍ମାତ୍ର ଏଵାତ୍ର ଭେଦୋ ଯଦ୍ ରଘୁନନ୍ଦନ
ଯେପରି ଜଳରେ ତରଙ୍ଗ, ସେପରି ଚେତନାରେ ଏହି ବିଶ୍ୱର ଚଳନ। ରଘୁନନ୍ଦନ, ଏଠାରେ ଏତିକି ମାତ୍ର ତଫାତ୍ ଅଛି।
ଦେଶକାଲଖରୂପେଷୁ ସତ୍ସୁ ଵୀଚ୍ଯାଦିତାମ୍ଭସି । ଜଗଦାଦୌ ତୁ ଦେଶାଦ୍ଯା ଅସନ୍ତୋ ନିର୍ମିତାଶ୍ ଚିତା
ଦେଶ, କାଳ ଓ କଠିନତା ଥିଲେ, ସେମାନେ ଜଳରେ ତରଙ୍ଗ ଭଳି ଦେଖାଯାନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରେ ଦେଶ ଓ ଏହାର ସହଯୋଗୀମାନେ ଥିଲେ ନାହିଁ—ସେଗୁଡିକୁ ଚେତନା ନିର୍ମାଣ କରିଥାଏ।
ଆଭାସୁରଂ ତ୍ରିଜଗଦ୍ ଇତ୍ଯ୍ ଅଵଭାତି ଭାସ୍ଵତ୍ ସଂଵେଦନଂ ଚଯନମ୍ ଏକଚିତେସ୍ ସ୍ଵରୂପମ୍ । ଵାଚି ସ୍ଥିତଂ ଭଵତି ଚୈତଦ୍ ଉପୋଢଭେଦଂ କ୍ଲିଷ୍ଟଂ ପ୍ରଶାନ୍ତଵଚନସ୍ ତୁ ଶିଵଃ ପରାତ୍ମା
ତିନି ଜଗତର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପ୍ରକାଶ ଏକ ଚେତନାର ସ୍ୱରୂପ ଭାବେ ଦେଖାଯାଏ; ଏହି ଜ୍ଞାନକୁ ଶବ୍ଦରେ ବ୍ୟକ୍ତ କଲେ ଏହା ଭିନ୍ନ ଓ ଅଶାନ୍ତ ହୁଏ, କିନ୍ତୁ ପରମ ଆତ୍ମା ସଦା ଶାନ୍ତ ଓ ଶବ୍ଦର ପାରେ ଅଛି।