ପ୍ରତିବିମ୍ବଂ ଯଥାଦର୍ଶେ ତଥେଦଂ ବ୍ରହ୍ମଣି ସ୍ଵଯମ୍ । ଅଗମ୍ଯଂ ଛେଦଭେଦାଦେର୍ ଆଧାରାନନ୍ଯତାଵଶାତ୍
ଯେପରି ଦର୍ପଣରେ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖାଯାଏ, ସେପରି ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡରେ ନିଜେ ଉପସ୍ଥିତ ଅଛି। ଏହାକୁ କେବଳ କଟିବା କିମ୍ବା ଭାଗ କରିବା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାପ୍ତ କରିହେବ ନାହିଁ, କାରଣ ଏହା ତାହାର ଆଧାର ସହିତ ଅଲଗା ନୁହେଁ।
ଅନନ୍ଯଚ୍ ଛେଦଭେଦାଦି ବ୍ରହ୍ମଣି ବ୍ରହ୍ମ ଚାମ୍ବରମ୍ । କିଂ କଥଂ କସ୍ଯ କେନୈତଚ୍ ଛିଦ୍ଯତେ ଵା କ୍ଵ ଭିଦ୍ଯତେ
ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡରେ କେହି କେବେ କଟିବା କିମ୍ବା ଭାଗ କରିବା ନାହିଁ, ଯେପରି ଆକାଶକୁ କେହି କାଟିପାରେ ନାହିଁ। କ'ଣ, କେମିତି, କାହାର, କିଏ ଏହିଥିରେ କଟିବା କିମ୍ବା ଭାଗ କରିବା କରିପାରିବ, କିମ୍ବା କେଉଁଠି ଏହା ଭାଙ୍ଗିଯିବ?
ବ୍ରହ୍ମତା ବ୍ରହ୍ମତାପୂରେ ଜଲେ ଜଲମ୍ ଇଵ ସ୍ଫୁରତ୍ । ସ୍ଥିତା ସମସମା ଵ୍ଯୋମ ନିର୍ମଲା ଶାନ୍ତମ୍ ଆତ୍ମନି
ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡରେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ନିଜେ ଚମକୁଛି, ଯେପରି ପାଣିରେ ପାଣି ମିଶିଯାଏ। ଏହା ସମଭାବରେ, ପବିତ୍ର ଓ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ, ଆତ୍ମାର ଆକାଶରେ ବିସ୍ତୃତ ଅଛି।
ଵାସ୍ଯଵାସକଭାଵୋ ଽତୋ ମନାଗ୍ ଅପି ନ ଭିଦ୍ଯତେ । ତେନେହାଵାସନୀଭାଵୋ ବୋଧାତ୍ ସମ୍ପନ୍ନ ଏଵ ତେ
ଏହିପରି, ପାତ୍ର ଓ ତାହାର ଭିତରର ଦ୍ରବ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ କିଛି ଭିନ୍ନତା ମାତ୍ର ନାହିଁ। ଏହି ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା, ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ସମସ୍ତ ଆଶା ଓ ଇଚ୍ଛା ରହିତ ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଛ।
ଯୋ ନ ନିର୍ଵାସନୋ ନୂନଂ ସର୍ଵଧର୍ମପରୋ ଽପି ସଃ । ସର୍ଵଜ୍ଞୋ ଽପ୍ଯ୍ ଅତିବଦ୍ଧାତ୍ମା ତପସ୍ଵ୍ଯ୍ ଅପି ସ ରାଗଵାନ୍
ଯେଉଁଠାରେ ଗୁପ୍ତ ଇଚ୍ଛା ଶେଷ ହୋଇନାହିଁ, ସେଠି ଲୋକ ଯଦିଓ ସମସ୍ତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟରେ ଲଗ୍ନ, ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନର ଅଧିକାରୀ କିମ୍ବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ତପସ୍ଵୀ ହେଉ, ତଥାପି ସେ ମନରେ ବନ୍ଧା ଓ ଆସକ୍ତ ରହିଯାନ୍ତି।
ଯସ୍ଯାସ୍ତି ଵାସନାବୀଜମ୍ ଅତ୍ଯଲ୍ପଂ ଚିତିଭୂମିଗମ୍ । ବୃହତ୍ ସଞ୍ଜାଯତେ ତସ୍ଯ ପୁନସ୍ ସଂସୃତିକାନନମ୍
ଯାହାଙ୍କର ମନରେ ଅତି ସାନ ଗୁପ୍ତ ଇଚ୍ଛାର ବିଉ ରହିଯାଏ, ସେଠି ମନର ମାଟିରେ ପୁଣି ବଡ଼ ବିଷୟ ଜୀବନର ଜଙ୍ଗଲ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
ଅଭ୍ଯାସାଦ୍ ଧୃଦି ରୂଢେନ ସତ୍ଯସମ୍ବୋଧଵହ୍ନିନା । ନିର୍ଦଗ୍ଧଂ ଵାସନାବୀଜଂ ନ ଭୂଯଃ ପରିରୋହତି
ନିରନ୍ତର ଅଭ୍ୟାସ ଓ ହୃଦୟରେ ଦୃଢ଼ ସତ୍ୟ ଜ୍ଞାନର ଅଗ୍ନି ଦ୍ୱାରା ଯେତେବେଳେ ଗୁପ୍ତ ଇଚ୍ଛାର ବିଉ ପୁରା ଜଳିଯାଏ, ସେ ବିଉ ପୁଣି ମୁଁଡ଼ି ଚାଢ଼ିନାହିଁ।
ଦଗ୍ଧଂ ତୁ ଵାସନାବୀଜଂ ନ ନିମଜ୍ଜତି ଵସ୍ତୁଷୁ । ସୁଖଦୁଃଖାଦିଷୁ ସ୍ଵଚ୍ଛଂ ତୁମ୍ବୀପତ୍ତ୍ରମ୍ ଇଵାମ୍ଭସି
ଯେତେବେଳେ ଗୁପ୍ତ ଇଚ୍ଛାର ବିଉ ଜଳିଯାଏ, ସେଠି ସେ ବିଉ ଆଉ ବିଷୟଗୁଡ଼ିକୁ ଆକର୍ଷିତ କରିନାହିଁ; ସୁଖ, ଦୁଃଖ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅନୁଭୂତିରେ ସେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଓ ପରିଷ୍କାର ରହିଥାଏ, ଯେପରି ତିଳୋଇ ଗଛର ପତ୍ର ପାଣି ଉପରେ ଅଲଗା ରହିଥାଏ।
ଶାନ୍ତାତ୍ମା ଵିଗତଭଵାମଯୋ ଽସି ଜାତୋ ନିର୍ଵାଣୋ ଦଲିତମହାମନୋଵିମୋହଃ । ସମ୍ଯଗ୍ଜ୍ଞଶ୍ ଶ୍ରୁତମ୍ ଅଵଗମ୍ଯ ପାଵନଂ ତତ୍ ତିଷ୍ଠାତ୍ମଵ୍ଯଵହୃତିର୍ ଏକଶାନ୍ତରୂପଃ
ତୁମର ମନ ଶାନ୍ତ ହୋଇଯାଇଛି, ଜନ୍ମମୃତ୍ୟୁର ଦୁଃଖ ଦୂର ହୋଇଛି, ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରିଛ, ମନର ଭାରି ମୂର୍ଖତା ଭାଙ୍ଗିଯାଇଛି। ଠିକ୍ ଭାବେ ଜାଣି, ପବିତ୍ର ଉପଦେଶ ବୁଝି, ତୁମର ଆଚରଣ ସବୁବେଳେ ଏକ ମାନସିକ ଶାନ୍ତିରେ ଅଟୁଟ ରୁହୁ।
ନଷ୍ଟୋ ମୋହସ୍ ସ୍ମୃତିର୍ ଲବ୍ଧା ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦାନ୍ ମଯାଚ୍ଯୁତ । ସ୍ଥିତୋ ଽସ୍ମି ଗତସନ୍ଦେହଃ କରିଷ୍ଯେ ଵଚନଂ ତଵ
ହେ ଅଚ୍ୟୁତ, ତୁମ ଦୟାରେ ମୋର ମୂର୍ଖତା ନଷ୍ଟ ହୋଇଛି ଏବଂ ସ୍ମୃତି ଫେରିଛି। ମୁଁ ଏବେ ସନ୍ଦେହ ଛାଡି ଦୃଢ଼ ହୋଇଛି, ତୁମ ଆଜ୍ଞା ପାଳନ କରିବି।
ଵୃତ୍ତଯୋ ଯଦି ବୋଧେନ ସଂଶାନ୍ତା ହୃଦଯେ ସ୍ଫୁଟମ୍ । ତଚ୍ ଚିତ୍ତଂ ଶାନ୍ତମ୍ ଏଵାଶୁ ଵିଦ୍ଧି ସତ୍ତ୍ଵମ୍ ଉପାଗତମ୍
ଯେତେବେଳେ ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ହୃଦୟରେ ମନର ସମସ୍ତ ଚଞ୍ଚଳତା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଶାନ୍ତ ହୋଇଯାଏ, ସେଇ ମନକୁ ଶାନ୍ତ ଭାବରେ ଜାଣ; ସେଠାରେ ସତ୍ୟ ସ୍ୱରୂପ ପ୍ରାପ୍ତି ହୋଇଯାଏ।
ଅତ୍ର ତଚ୍ ଚେତ୍ଯରହିତଂ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଚେତନନାମକମ୍ । ଵସ୍ତୁ ଶିଷ୍ଟଂ ଵିନିର୍ମୁକ୍ତଂ ଯତ୍ ସର୍ଵଂ ସର୍ଵତଶ୍ ଚ ଯତ୍
ଏଠାରେ ଯାହା ଅବଶେଷ ରହିଯାଏ, ସେହିଟା ହେଉଛି ବସ୍ତୁ ରହିତ ଏବଂ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଚେତନା ନାମକ ଏକ ସତ୍ୟ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଠାରେ ଅଛି ଏବଂ ସବୁଠି ସବୁକିଛି ଅଟୁଟ ଭାବେ ବ୍ୟାପିଛି।
ନ କେଚନ ପ୍ରବାଧନ୍ତେ ତତ୍ ପଦଂ ଜଗଦାଧଯଃ । ଭୂତଲାଦ୍ ଗଗନୋଡ୍ଡୀନଂ ଵିହଙ୍ଗମମ୍ ଇଵୋତଵଃ
ସେଇ ଦଶାକୁ ଏହି ସଂସାରର କୌଣସି ଦୁଃଖ କିମ୍ବା ବିପଦ ବି ଅସ୍ପର୍ଶ କରିପାରେନାହିଁ, ଯେପରି ଉଚ୍ଚ ଆକାଶରେ ଉଡୁଥିବା ପକ୍ଷୀମାନେ ପୃଥିବୀ ସହ ଯୋଗାଯୋଗ ରଖିନଥାନ୍ତି।
ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଚେତନମ୍ ଆଭାସଂ ଶୁଦ୍ଧଂ ସଙ୍କଲ୍ପଵର୍ଜିତମ୍ । ଅଗମ୍ଯମ୍ ଏନମ୍ ଆତ୍ମାନଂ ଵିଦ୍ଧି ଦୁଷ୍ଟଦୃଶାମ୍ ଇହ
ଏହି ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଚେତନାକୁ ଜାଣ, ଯାହା ସ୍ୱଚ୍ଛ, କୌଣସି କଳ୍ପନା ରହିତ ଏବଂ ଅଶୁଦ୍ଧ ଦୃଷ୍ଟି ଥିବା ଲୋକମାନେ ଯାହାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରନ୍ତିନାହିଁ—ଏହି ଅନ୍ତର୍ଯ୍ୟାମୀ ଆତ୍ମା ଅନ୍ତରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ରହିଛି।
ସର୍ଵାତୀତପଦସ୍ଥସ୍ଯ ଚିତା ଶୁଦ୍ଧସ୍ଯ ଵାସନା । ନ ଶକ୍ନୋତି ପଦଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଜନଦୃଷ୍ଟିର୍ ଅହେର୍ ଇଵ
ଯିଏ ସମସ୍ତ ଉପରେ ଥିବା ଏହି ଶୁଦ୍ଧ ଦଶାରେ ଅବସ୍ଥିତ, ତାଙ୍କର ମନ ଏବଂ ଚିନ୍ତା ଏପରି ନିର୍ମଳ ଯେ, ସାଧାରଣ ଲୋକମାନେ ତାହାକୁ ଦେଖିପାରନ୍ତିନାହିଁ—ଯେପରି ଏକ ସାପ ପକ୍ଷୀର ପଥ ଦେଖିପାରେନାହିଁ।
ଯତ୍ପ୍ରାପ୍ତୌ ସର୍ଵ ଏଵେମେ କ୍ଷୀଣା ଘଟପଟାଦଯଃ । ଵରାକୀ ଵାସନା ତତ୍ର କିଂ କରୋତି ପରେ ପଦେ
ଯେତେବେଳେ ସେଠାରେ ସେଇ ପରମ ଦଶାକୁ ଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି, ଘଡ଼ା, କପଡ଼ା ଓ ଏପରି ସମସ୍ତ ଜିନିଷ ଅପସାରିତ ହୋଇଯାଏ; ସେଠାରେ ଦୁର୍ବଳ ଚିନ୍ତା କି କରିପାରିବ?
ଯଥାନଲଗିରିଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ହିମଲେଶୋ ଵିଲୀଯତେ । ଶୁଦ୍ଧମ୍ ଆସାଦ୍ଯ ଚିତ୍ତତ୍ତ୍ଵମ୍ ଅଵିଦ୍ଯା ଲୀଯତେ ତଥା
ଯେପରି ଅଗ୍ନିପର୍ବତକୁ ଛୁଇଁଲେ ହିମ ଗଳିଯାଏ, ସେପରି ଶୁଦ୍ଧ ଚିତ୍ତତ୍ତ୍ୱକୁ ପାଇଲେ ଅଜ୍ଞାନ ଶେଷ ହୋଇଯାଏ ।
କ୍ଵ ଵରାକୀ ରଜସ୍ତୁଚ୍ଛା ଵାସନା ଭୋଗବନ୍ଧନୀ । କ୍ଵାପୂରିତଜଗଜ୍ଜାଲଶ୍ ଚିତ୍ତତ୍ତ୍ଵଵିପୁଲାନିଲଃ
ଏହି ଦୁର୍ବଳ ଏବଂ ତୁଚ୍ଛ ରାଗ ଓ ଭୋଗରେ ବାନ୍ଧିଥିବା ଅଭିନିବେଶ କେଉଁଠି, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଭରିଥିବା ଚିତ୍ତତ୍ତ୍ୱର ବିଶାଳ ପବନ କେଉଁଠି ?
ତାଵତ୍ ସ୍ଫୁରତ୍ଯ୍ ଅଵିଦ୍ଯେଯଂ ନାନାକାରଵିକାରିଣୀ । ଯାଵନ୍ ନ ସମ୍ପରିଜ୍ଞାତଶ୍ ଶୁଦ୍ଧସ୍ ସ୍ଵାତ୍ମାଯମ୍ ଆତ୍ମନା
ଏହି ଅଜ୍ଞାନ ନିଜେ ଅନେକ ରୂପରେ ବଦଳିଯାଏ ଏବଂ ଚାଲିଥାଏ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିଜର ଶୁଦ୍ଧ ଆତ୍ମାକୁ ପ୍ରକୃତରେ ଜାଣିନାହିଁ ।
ସର୍ଵା ଦୃଶ୍ଯଦୃଶଃ କ୍ଷୀଣାଶ୍ ଶୁଦ୍ଧତୈଵୋଦିତାତତା । ନଭସୀଵ ପଦେ ତସ୍ମିନ୍ ସ୍ଵାତ୍ମନ୍ଯ୍ ଅଖିଲପୂରଣେ
ଦେଖିବା ଓ ଦେଖୁଥିବା ସମସ୍ତ ଶେଷ ହୋଇଯାଏ, ଶୁଦ୍ଧ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ମାତ୍ର ରହିଯାଏ, ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ଆକାଶ ପରି ନିଜ ଆତ୍ମା ସମସ୍ତକୁ ଭରି ରହିଥାଏ ।
ସମଗ୍ରାକାରରୂପଂ ତତ୍ ସମଗ୍ରାକାରଵର୍ଜିତମ୍ । ଵାଗତୀତଂ ପରଂ ଵସ୍ତୁ କେନ ନାମୋପମୀଯତେ
ଯେଉଁଠାରେ ସମସ୍ତ ଆକାର ରହିଛି, ତଥାପି ସମସ୍ତ ଆକାର ଥିଏ ନାହିଁ, ଯାହା କଥାରେ ବ୍ୟକ୍ତ କରିହେବା ନୁହେଁ, ସେହି ପରମ ସତ୍ୟକୁ କେଉଁଠି ସହିତ ତୁଳନା କରିହେବ?
ଵିଷଯଵିଷଵିଷୂଚିକାମ୍ ଅତସ୍ ତ୍ଵଂ ନିପୁଣମ୍ ଅହଂସ୍ଥିତିଵାସନାମ୍ ଅପାସ୍ଯ । ଅଭିମତପରିହାରଯତ୍ନଯୁକ୍ତ୍ଯା ଭଵ ଵିରୁଜୋ ଭୁଵନୈକନାଥମୂର୍ତିଃ
ଏହିପରି, ତୁମେ ଏହି ଦୁଃଖଦାୟକ ବିଷ ଓ ତାହାର ପ୍ରଭାବ ପରି ଅତି ସୂକ୍ଷ୍ମ ଆତ୍ମତ୍ୱର ଆସକ୍ତିକୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଛାଡ଼ିଦିଅ। ସମସ୍ତ ଆସକ୍ତିକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବାରେ ଦୃଢ଼ ପ୍ରୟାସ କରି, ଏହି ଜଗତର ଏକମାତ୍ର ନାଥଙ୍କ ରୂପେ ନିରୋଗ ଓ ନିର୍ମଳ ହୁଅ।
ଇତି ଗଦିତଵତି ତ୍ରିଲୋକନାଥେ କ୍ଷଣମ୍ ଇଵ ମୌନମ୍ ଅଵସ୍ଥିତେ ପୁରସ୍ତାତ୍ । ଅଥ ମଧୁପ ଇଵାସିତାବ୍ଜଷଣ୍ଡେ ଵଚନମ୍ ଉପୈଷ୍ଯତି ତତ୍ର ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରଃ
ତିନି ଲୋକର ନାଥ ଏପରି କହି, ସେଠାରେ କିଛି ଖ୍ଷଣ ଶାନ୍ତ ରହିଲେ। ତାପରେ, ନୀଳ ପଦ୍ମ ମାଳାରେ ମଧୁମକୁ ଯେପରି ଆସେ, ସେପରି ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ସେଠାକୁ ଆସି କଥା କହିବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ହେଲେ।
ପରିଗଲିତସମସ୍ତଶୋକଭାଵା ପରମ୍ ଉଦଯଂ ଭଗଵନ୍ ମତିର୍ ଗତେଯମ୍ । ମମ ତଵ ଵଚନେନ ଲୋକଭର୍ତୁର୍ ଦିନପତିନା ପରିବୋଧିତାବ୍ଜିନୀଵ
ଭଗବନ୍ତ, ଆପଣଙ୍କର ଉପଦେଶରେ ମୋର ମନରୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଗଳିଯାଇଛି, ଏବଂ ଏହା ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଜ୍ଞାନକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରିଛି। ଯେପରି ଜଗତର ପାଳକ ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣରେ ପଦ୍ମ ଫୁଟିଉଠେ, ସେପରି ମୋର ମନ ଆପଣଙ୍କ କଥାରେ ଜାଗ୍ରତ ହୋଇଛି।
ଇତ୍ଯ୍ ଉକ୍ତ୍ଵୋତ୍ଥାଯ ଗାଣ୍ଡୀଵଧନ୍ଵା ସ ହରିସାରଥିଃ । ଅର୍ଜୁନୋ ଗତସନ୍ଦେହୋ ରଣଲୀଲାଂ କରିଷ୍ଯତି
ଏଭଳି କହି ଗାଣ୍ଡୀବଧାରୀ ଅର୍ଜୁନ, ହରିଙ୍କୁ ରଥୀ ଭାବରେ ପାଇ, ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ହୋଇ ଉଠିବେ ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧର ଖେଳରେ ଲଗିବେ।
କରିଷ୍ଯତି କ୍ଷତଗଜଵାଜିସାରଥିଦ୍ରୁତଦ୍ରଵଦ୍ରୁଧିରମହାନଦୀଂ ଭୁଵମ୍ । ଶରୋତ୍କରପ୍ରସରମଯାଭ୍ରମଣ୍ଡଲୀତିରୋହିତଦ୍ଯୁମଣିଵିଲୋଚନାଂ ଦିଵମ୍
ସେ ଭୂମିକୁ ଆହତ ହାତୀ, ଘୋଡା ଓ ରଥୀଙ୍କର ରକ୍ତରେ ବଡ ନଦୀ କରିଦେବେ; ତୀର୍ବ ତୀର ଝରଣାରେ ଆକାଶକୁ ମেঘମଣ୍ଡଳ ଭଳି ରଙ୍ଗିନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେଖାଯିବ।
ଏତାଂ ଦୃଷ୍ଟିମ୍ ଅଵଷ୍ଟଭ୍ଯ ରାଘଵାଘଵିଘାତିନୀମ୍ । ତିଷ୍ଠ ନିସ୍ସଙ୍ଗସନ୍ନ୍ଯାସବ୍ରହ୍ମାର୍ପଣମଯାତ୍ମିକାମ୍
ଏହି ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଧରି, ରାଘବ, ଅପରାଧର କଷ୍ଟ ଦୂର କରିବା ଦୃଷ୍ଟି, ନିଷ୍ପ୍ରହ ଓ ସନ୍ନ୍ୟାସ ଭାବରେ, ନିଜ ଆତ୍ମାକୁ ବ୍ରହ୍ମାର୍ପଣ କରି ଅଟୁଟ ରହ।
ଯସ୍ମିନ୍ ସର୍ଵଂ ଯତସ୍ ସର୍ଵଂ ଯସ୍ ସର୍ଵଂ ସର୍ଵତଶ୍ ଚ ଯଃ । ଯଶ୍ ଚ ସର୍ଵମଯୋ ନିତ୍ଯ ଆତ୍ମାନଂ ଵିଦ୍ଧି ତଂ ପରମ୍
ଯେଉଁଠାରେ ସବୁ ଅଛି, ଯାହାରୁ ସବୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ଯିଏ ସବୁ କିଛି, ସବୁଠାରେ ଅଛନ୍ତି ଓ ସଦା ସବୁରେ ବ୍ୟାପ୍ତ, ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆତ୍ମାକୁ ଜାଣ।
ଦୂରସ୍ଥମ୍ ଅପ୍ଯ୍ ଅଦୂରସ୍ଥଂ ସର୍ଵଗଂ ତ୍ଵଂ ସ୍ଵମ୍ ଏଵ ଚ । ତତ୍ସ୍ଥସ୍ ତତ୍ତାମ୍ ଅଵାପ୍ନୋଷି ତଦ୍ ଏଵାସ୍ଯ୍ ଅସ୍ତସଂଶଯମ୍
ଏହା ଦୂରରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଦୂର ନୁହେଁ; ସମସ୍ତ ଠାରେ ବ୍ୟାପି ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ତୁମର ନିଜ ଆତ୍ମା। ଏହାରେ ଅବସ୍ଥିତ ହେଲେ ତୁମେ ଏହାର ତତ୍ତ୍ୱକୁ ପାଇପାରିବ; ଏହାରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଯତ୍ ସଂଵେଦ୍ଯଵିନିର୍ମୁକ୍ତଂ ସଂଵେଦନମ୍ ଅନିନ୍ଦିତମ୍ । ଚେତ୍ଯମୁକ୍ତଚିଦାଭାସଂ ତଦ୍ ଵିଦ୍ଧି ପରମଂ ପଦମ୍
ଯେ ଜ୍ଞାନ ଜିନିଷ ଦ୍ୱାରା ଅନୁଭବ କରାଯାଏ ନାହିଁ, ଅପରିସୀମ, ଅପରିଚିତ ଓ ଦୋଷରହିତ; ଯାହାର ଚିତ୍ତର ଆଭା ଜିନିଷରେ ବନ୍ଧା ନାହିଁ — ସେହି ଅବସ୍ଥାକୁ ଉତ୍ତମ ଦେବତା ଅବସ୍ଥା ଭାବିବା।