ଚିତା ସଞ୍ଚେତ୍ଯତେ ଦେହୋ ନ ତୁ ସଞ୍ଚାଲ୍ଯତେ କ୍ଵଚିତ୍ । ପ୍ରଭୁର୍ ଦ୍ରଷ୍ଟୈଵ ଭଵତି କର୍ତା ଭଵତି କର୍ମକୃତ୍
ଚେତନା ଦେହକୁ ଅନୁଭବ କରେ, କିନ୍ତୁ କେବେ ଏହାକୁ ଚଳାଏ ନାହିଁ; ସ୍ୱାମୀ ଦେଖୁଥିବା ହୁଏ, କର୍ତ୍ତା କାମ କରୁଥିବା ହୁଏ।
ପ୍ରାଣେନେଦଂ ଦେହଗେହଂ ପରିସ୍ଫୁରତି ଯନ୍ତ୍ରଵତ୍ । ପ୍ରାଣହୀନଂ ପରିସ୍ପନ୍ଦଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ତିଷ୍ଠତି ମୂକଵତ୍
ପ୍ରାଣଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଏହି ଦେହ ଘରଟି ଯନ୍ତ୍ର ଭଳି କମ୍ପିତ ହୁଏ; ପ୍ରାଣ ନଥିଲେ, ଏହା ଚଳନ ଛାଡ଼ି, ନିରବ ହୋଇ ରହିଯାଏ।
ଚାଲନୀ ପାଵନୀ ଶକ୍ତିଶ୍ ଶକ୍ତିସ୍ ସଂଵେଦନୀ ଚିତେଃ । ସାମୂର୍ତା ଖାଦ୍ ଅପି ସ୍ଵଚ୍ଛା ସ୍ଵସତ୍ତୈଵାତ୍ର କାରଣମ୍
ଚେତନାର ଚଳନଶୀଳ ଓ ପବିତ୍ର କ୍ଷମତା, ଏହି ଶକ୍ତି ହେଉଛି ଜାଗୃତିର ଶକ୍ତି। ଏହା ଆକାଶରେ ନିରାକାର ଓ ସ୍ୱଚ୍ଛ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହାର ନିଜ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଏଠାରେ ସବୁ କାରଣ।
ଵିନଶ୍ଯତଃ ପ୍ରାଣଦେହୌ ଵିଯୋଗାତ୍ମକ ଏଵ ଚ । ଚିଦାତ୍ମା ଖାଦ୍ ଅପି ସ୍ଵଚ୍ଛୋ ନ ଵିନଶ୍ଯତି କିଂ ଭ୍ରମୈଃ
ଯେତେବେଳେ ପ୍ରାଣ ଓ ଦେହ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ବିଚ୍ଛେଦ ଘଟେ; କିନ୍ତୁ ଚେତନାର ସ୍ୱରୂପ ଆକାଶରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱଚ୍ଛ ରହିଥାଏ ଓ କେବେ ନଷ୍ଟ ହୁଏନି—ଏଥିରେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ କିଛି ନାହିଁ।
ମନଃପ୍ରାଣମଯେ ଦେହେ ଚିତ୍ତତ୍ତ୍ଵଂ ପରିରାଜତେ । ମକୁରେ ଚାମଲାଭାସେ ପ୍ରତିବିମ୍ବଂ ପ୍ରଵର୍ତତେ
ମନ ଓ ପ୍ରାଣରେ ଗଠିତ ଦେହରେ ଚେତନାର ତତ୍ତ୍ୱ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୁଏ; ଯେପରି ନିର୍ମଳ ଦର୍ପଣରେ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖାଯାଏ।
ସଦ୍ ଅପ୍ଯ୍ ଅଗ୍ରଗତଂ ଵସ୍ତୁ ପ୍ରତିବିମ୍ବକ୍ରିଯାଂ ପ୍ରତି । ଯଥା ନାସ୍ତି ମଲୋପେତେ ମକୁରେ ମୁନିନାଯକ
ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦର୍ପଣ ଯଦି କଳଙ୍କରହିତ ହୁଏ, ତେବେ ସାମ୍ନାରେ ବସ୍ତୁ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ହୁଏନି।
ତଥା ନାସ୍ତି ଗତପ୍ରାଣେ ଵିଦ୍ଯମାନେ ଽପି ଦେହକେ । ସର୍ଵଗାପି ଚିଦ୍ ଅନ୍ଯୂନା ବୋଧସ୍ପନ୍ଦାଦିକଂ ପ୍ରତି
ଯେପରି ଜୀବନଶକ୍ତି ଛାଡ଼ିଦେଲେ, ଦେହ ରହିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହି ଦେହରେ ଚେତନାର କୌଣସି ଚିହ୍ନ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ—ଯଦିଓ ଚେତନା ସବୁଠାରେ ବ୍ୟାପିତ ଓ କିଛି କମି ନାହିଁ, ତଥାପି ଜ୍ଞାନ ଓ ଅନୁଭୂତି ଆଦି ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ନାହିଁ।
ବୋଧାତ୍ କଲଙ୍କଵିକଲା ଚିଦ୍ ଏଵ ପରମା ଶିଵମ୍ । ଵିଦୁର୍ ଦେଵଂ ତଦଭ୍ଯାସଂ ସର୍ଵସତ୍ତାର୍ଥଦଂ ତଥା
ଯେଉଁ ଚେତନା କଳଙ୍କ ଓ ସୀମା ଥିବାରୁ ମୁକ୍ତ, ସେଇ ଅତି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ; ପଣ୍ଡିତମାନେ ଏହାକୁ ଦେବତା ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି, ଏହାର ଅଭ୍ୟାସ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ଲକ୍ଷ୍ୟ ପୂରଣ କରେ।
ସ ହରିସ୍ ସ ଶିଵସ୍ ସୋ ଽଜସ୍ ସ ବ୍ରହ୍ମା ସ ସୁରେଶ୍ଵରଃ । ଅନିଲାନଲଚନ୍ଦ୍ରାର୍କଵପୁସ୍ ସ ପରମେଶ୍ଵରଃ
ସେଇ ହରି, ସେଇ ଶିବ, ସେଇ ଅଜ, ସେଇ ବ୍ରହ୍ମା, ସେଇ ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାୟକ; ତାଙ୍କର ରୂପ ପବନ, ଅଗ୍ନି, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମାନ—ସେଇ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନାୟକ।
ସ ଏଵ ସର୍ଵଗାତ୍ମାତ୍ମା ଚିତ୍ ସଂଵିଚ୍ ଚେତନସ୍ ସ୍ମୃତଃ । ଦେଵେଶୋ ଦେହଭୃଦ୍ ଧାତା ଦେଵଦେଵୋ ଦିଵସ୍ପତିଃ
ସେଉଁଠି ସମସ୍ତଙ୍କର ଆତ୍ମା, ଚେତନାର ମୂଳ, ଜ୍ଞାନ, ଅନୁଭୂତି ଓ ସ୍ମୃତିର ଆଧାର; ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାୟକ, ଦେହଧାରୀଙ୍କର ପାଳକ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଗର ନାଥ।
ମହାଚିତସ୍ ସମୁଲ୍ଲାସାତ୍ ସମୁଦ୍ଯନ୍ତୀଵ କେଚନ । ଯେ ନାମ ତେ ଜଗତ୍ଯ୍ ଏତେ ବ୍ରହ୍ମଵିଷ୍ଣୁହରାଦଯଃ । କଣାସ୍ ତପ୍ତାଯସ ଇଵ ଵାରିଧେର୍ ଇଵ ବିନ୍ଦଵଃ
ବଡ଼ ଚେତନାର ଆଲୋକରୁ, କିଛି ପ୍ରାଣୀ ଉଦ୍ଭବ ହେଉଛନ୍ତି—ଏହି ସଂସାରରେ ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ହରା ଓ ଅନ୍ୟ ନାମରେ ପରିଚିତ, ସେମାନେ ତାପିଥିବା ଲୋହାରୁ ଉଡ଼ୁଥିବା ଚିଙ୍ଗାରି କିମ୍ବା ସମୁଦ୍ରରୁ ଝରିଥିବା ପାଣିବୁନ୍ଦା ପରି ଦେଖାଯାନ୍ତି।
ତେଷ୍ଵ୍ ଈଷଦ୍ଭ୍ରମଭୂତେଷୁ ଜାତେଷ୍ଵ୍ ଇଵ ପରାତ୍ ପଦାତ୍ । ସ୍ଥିତେଷୁ ଭ୍ରମବୀଜେଷୁ କଲ୍ପନାଜାଲକର୍ତୃଷୁ
ଏହିମାନେ, ଯେଉଁମାନେ କେବଳ ହଳକା ଭ୍ରମର ଚଳନ, ପରମ ଚେତନାରୁ ଉଦ୍ଭବ ହେଇଥିବା ପରି ଦେଖାଯାନ୍ତି, ଏବଂ ଭ୍ରମର ବିଜ ଭାବେ ରହି, କଳ୍ପନାର ଜାଲ ବୁନୁଛନ୍ତି।
ସହସ୍ରଶତଶାଖେଯମ୍ ଅଵିଦ୍ଯୋଦେତି ପୀଵରୀ । ଵେଦଵେଦାର୍ଥଦେଵାଦିଜୀଵଜାଲଜଟାଵତୀ
ଏହିମାନଙ୍କୁ ଆଧାର କରି, ଶତ-ହଜାର ଶାଖା ଥିବା ଏକ ବିଶାଳ ଓ ଘନ ଅଜ୍ଞାନ ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ, ଯାହା ବେଦ, ବେଦର ଅର୍ଥ, ଦେବତା ଓ ଜୀବମାନଙ୍କର ଜାଲରେ ଗୋଟିଏ ଜଟିଳ ଗଠନ ତିଆରି କରେ।
ତତସ୍ ତ୍ଵ୍ ଅସ୍ଯା ଅନନ୍ତାଯାଃ ପ୍ରସୃତାଯାଃ ପୁନଃ ପୁନଃ । ସମ୍ପନ୍ନଦେଶକାଲାଯାଃ କ୍ଷମସ୍ ସ୍ଯାଦ୍ ଵର୍ଣନାସୁ କଃ
ଏହି ଅନନ୍ତ ଅଜ୍ଞାନ, ପୁନିପୁନି ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନ ଓ ସମୟରେ ପ୍ରସାରିତ ହେଉଛି—ଏହାକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବାକୁ କିଏ ସମର୍ଥ?
ବ୍ରହ୍ମଵିଷ୍ଣୁହରାଦୀନାଂ ମତୋ ଯଃ ପରମଃ ପିତା । ମୂଲବୀଜଂ ମହାଦେଵଃ ପଲ୍ଲଵାନାମ୍ ଇଵ ଦ୍ରୁମଃ
ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ଶିବ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପିତା ବୋଲି ମନାଯାନ୍ତି, ସେଇ ମହାଦେବ ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କର ମୂଳ ଓ ବୀଜ, ଗଛ ଯେପରି ତାହାର ଶାଖାପଲ୍ଲବର ମୂଳ ଅଟୁଟ ରହିଥାଏ, ସେପରି।
ସ ବ୍ରହ୍ମତତ୍ତ୍ଵାଦ୍ଯଭିଧସ୍ ସର୍ଵସଂଵେଦନୈକକୃତ୍ । ସର୍ଵସତ୍ତାପ୍ରଦୋ ଭାସ୍ଵାନ୍ ଵନ୍ଦ୍ଯୋ ଽଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯଶ୍ ଚ ତଦ୍ଵିଦାମ୍
ସେଇ, ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମତତ୍ତ୍ୱ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତତ୍ତ୍ୱର ମୂଳ ସ୍ୱରୂପ, ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନର ଏକମାତ୍ର କାରଣ, ସମସ୍ତ ସତ୍ତାକୁ ଦେଇଥିବା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପ୍ରଭା, ସେଇ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ୍ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଣାମ ଓ ପୂଜା ପାଇବାଯୋଗ୍ୟ।
ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଵସ୍ତୁଵିଷଯସ୍ ସର୍ଵତ୍ରୈଵ ସଦୋଦିତଃ । ସଂଵେଦନାତ୍ମକତଯା ଗତଯା ସର୍ଵଗୋଚରମ୍
ଯାହାର ସ୍ୱରୂପ ସ୍ୱୟଂ ଅନୁଭୂତି, ସେ ସଦା ସମସ୍ତ ଠାରେ ପ୍ରକାଶିତ, ସମସ୍ତ ଜାଗାରେ ଜ୍ଞାନର ମୂଳ ଭାବେ ବ୍ୟାପିତ ଅଛନ୍ତି।
ନ ତସ୍ଯାହ୍ଵାନମନ୍ତ୍ରାଦି କିଞ୍ଚିଦ୍ ଏଵୋପଯୁଜ୍ଯତେ । ନିତ୍ଯାହୂତସ୍ ସ ସର୍ଵସ୍ଥୋ ଲଭ୍ଯତେ ସର୍ଵତସ୍ ସ୍ଵଚିତ୍
ତାଙ୍କୁ ଡାକିବା ପାଇଁ କୌଣସି ମନ୍ତ୍ର କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କିଛି ଆବଶ୍ୟକ ନୁହେଁ; ସେ ସଦା ସମସ୍ତ ଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ, ନିଜ ଚେତନା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଠାରେ ଲଭ୍ୟ।
ଯାଂ ଯାଂ ଵସ୍ତୁଦଶାଂ ଯାସି ତତ ଏଵ ମୁନେ ଶିଵମ୍ । ସ୍ଵରୂପଂ ସମଵାପ୍ନୋଷି ରୂପାଲୋକମନୋଦୃଶା
ହେ ମୁନି, ତୁମେ ଯେଉଁଠି ବସ୍ତୁର ଯେଉଁ ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରବେଶ କର, ସେଠାରୁ ଏହି ଶୁଭତାକୁ ପାଉଛ। ମନ ଓ ଆଲୋକର ଦୃଷ୍ଟିରେ ତୁମେ ନିଜର ସ୍ୱରୂପକୁ ଅନୁଭବ କରୁଛ।
ଆଦ୍ଯଂ ପୂଜ୍ଯଂ ନମସ୍କାର୍ଯଂ ସ୍ତୁତ୍ଯମ୍ ଅର୍ଘ୍ଯଂ ସୁରେଶ୍ଵରମ୍ । ଏନଂ ତଂ ଵିଦ୍ଧି ଵେଦ୍ଯାନାଂ ସୀମାନ୍ତଂ ମହତାମ୍ ଅପି
ଏହି ଜଣକୁ ଜାଣ, ଯିଏ ପ୍ରଥମ, ପୂଜ୍ୟ, ନମସ୍କାର ଯୋଗ୍ୟ, ସ୍ତୁତି ଓ ଅର୍ଘ୍ୟ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ, ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କର ଠାକୁର—ଏହି ଜଣ ହେଉଛନ୍ତି ଜଣାଯାଉଥିବା ସବୁ ଜିନିଷ ଓ ମହାନମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ସୀମାବଦ୍ଧ, ସେଠାରେ ଅନ୍ତ।
ଏଵମ୍ ଆତ୍ମାନମ୍ ଆଲୋକ୍ଯ ଜରାଶୋକଭଯାପହମ୍ । ସମ୍ଭୃଷ୍ଟବୀଜଵଜ୍ ଜନ୍ତୁର୍ ନ ଭୂଯଃ ପରିରୋହତି
ଏଭଳି ଆତ୍ମାକୁ ଦେଖି, ଯାହା ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା, ଦୁଃଖ ଓ ଭୟକୁ ଦୂର କରେ, ଜୀବ ଭଜା ଗୁଟିକା ଭଳି ପୁଣି ଅଙ୍କୁରିତ ହୁଏ ନାହିଁ।
ସକଲଜନ୍ତୁଷୁ ଜନ୍ତୁପଦପ୍ରଦଂ ଵିଦିତମ୍ ଆଦ୍ଯମ୍ ଉପାସ୍ଯ ଯତଵ୍ରତ । ତ୍ଵମ୍ ଅଜମ୍ ଆତ୍ମମଯଂ ପରମଂ ପଦଂ ଭଵସି କିଂ ପରିମଜ୍ଜସି ଦୃଷ୍ଟିଷୁ
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କୁ ପ୍ରାଣୀ ଭାବ ଦେଇଥିବା, ସବୁଠାରେ ପ୍ରଥମ, ଉପାସ୍ୟ ଓ ନିୟମିତ ଆଚରଣ କରୁଥିବା ଏହି ଜଣକୁ ଜାଣ। ତୁମେ ଅଜନ୍ମା, ନିଜରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଅବସ୍ଥା; ତେବେ ଦୃଷ୍ଟିମାନେ ମଧ୍ୟରେ କାହିଁକି ଭ୍ରମଣ କରୁଛ?
ତତଂ ଚିଦ୍ରୂପମ୍ ଏଵୈକଂ ସର୍ଵସତ୍ତାନ୍ତରସ୍ଥିତମ୍ । ସ୍ଵାନୁଭୂତିମଯଂ ଶୁଦ୍ଧଂ ଦେଵଂ ରୁଦ୍ରେଶ୍ଵରା ଵିଦୁଃ
ଏହି ଶୁଦ୍ଧ ଚେତନା ଏକମାତ୍ର, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ଭିତରେ ବ୍ୟାପି ରହିଛି, ନିଜ ଅନୁଭୂତିର ଆଧାର ଓ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଦ୍ଧ ଦେବତା ଭାବରେ ରୁଦ୍ର ଓ ଈଶ୍ୱର ଏହାକୁ ଜାଣନ୍ତି।
ବୀଜଂ ସମସ୍ତବୀଜାନାଂ ସାରଂ ସଂସାରସଂସୃତେଃ । କର୍ମଣାଂ ପରମଂ କର୍ମ ଚିଦ୍ଧାତୁଂ ଵିଦ୍ଧି ନିର୍ମଲମ୍
ସମସ୍ତ ବୀଜର ମୂଳ ବୀଜ, ସଂସାର ଚକ୍ରର ସାର, ସମସ୍ତ କର୍ମର ଶ୍ରେଷ୍ଠ କର୍ମ ଓ ଶୁଦ୍ଧ ଚେତନାକୁ ଅମଳ ଆଧାର ଭାବେ ଜାଣ।
କାରଣଂ କାରଣୌଘାନାମ୍ ଅକାରଣମ୍ ଅନାବିଲମ୍ । ଭାଵନଂ ଭାଵନାଂଶାନାମ୍ ଅଭାଵ୍ଯମ୍ ଅଭଵାତ୍ମକଂ
ଏହା ସମସ୍ତ କାରଣର କାରଣ, କିନ୍ତୁ ନିଜେ କୌଣସି କାରଣ ନୁହେଁ ଓ ନିର୍ମଳ; ସମସ୍ତ କଳ୍ପନାର ଆଧାର, କିନ୍ତୁ ନିଜେ କଳ୍ପନାର ଅତୀତ ଓ ଅସ୍ତିତ୍ୱହୀନ।
ଚେତନଂ ଚେତନୌଘାନାଂ ଚେତନାତ୍ମନି ଚେତିତମ୍ । ଅଚେତ୍ଯଚେତନଂ ଚେତ୍ଯଂ ପରମଂ ଭୂରିଭାସନମ୍
ଏହା ସମସ୍ତ ଚେତନାର ଚେତନା, ନିଜକୁ ଜାଣିପାରୁଥିବା ଆତ୍ମାର ଅନୁଭୂତି; ଏହା ଜାଣିପାରିବା ଓ ଅଜାଣିପାରିବା ଦୁହେଁ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଓ ଅନେକ ଭାବରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ।
ଆଲୋକାଲୋକମ୍ ଅମଲମ୍ ଅନାଲୋକ୍ଯମ୍ ଅଲୋକଜମ୍ । ଅବୀଜଂ ଜୀଵବୀଜୌଘଂ ଚିଦ୍ଘନଂ ଵିମଲଂ ଵିଦୁଃ
ଏହାକୁ ସେମାନେ ନିର୍ମଳ, ଅଦୃଶ୍ୟ, ଦେଖିପାରିବା ଯାଏଁ ନୁହେଁ, ଆଲୋକ ଓ ଅନ୍ଧକାରର ମୂଳ, ବିଜ ନଥିବା ସମସ୍ତ ଜୀବର ମୂଳ, ଶୁଦ୍ଧ ଚେତନାର ଏକ ଅଖଣ୍ଡ ରୂପ ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି ।
ଅସତ୍ଯଂ ସନ୍ମଯଂ ଶାନ୍ତଂ ସତ୍ଯାସତ୍ଯଵିଵର୍ଜିତମ୍ । ମହାସତ୍ତାଦିସନ୍ତାନଂ ଚିନ୍ମାତ୍ରଂ ଵିଦ୍ଧି ନେତରତ୍
ଏହାକୁ ଅସତ୍ୟ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସତ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଶାନ୍ତ, ସତ୍ୟ ଓ ଅସତ୍ୟ ଦୁହିଁଠାରୁ ମୁକ୍ତ, ବଡ଼ ଅସ୍ତିତ୍ୱ ଓ ତାହାର ଧାରା, ଶୁଦ୍ଧ ଚେତନା ବୋଲି ଜାଣ । ଏହା ଛଡ଼ା ଆଉ କିଛି ନୁହେଁ ।
ସ୍ଵଯଂ ଭଵତି ରାଗାତ୍ମା ରଞ୍ଜକୋ ରଞ୍ଜନଂ ରଜଃ । ସ୍ଵଯମ୍ ଆକାଶମ୍ ଅପ୍ଯ୍ ଆଶୁ କୁଡ୍ଯଂ ଭଵତି ମଣ୍ଡିତମ୍
ଏହି ଚେତନା ନିଜେ ରାଗର ମୂଳ ହୁଏ, ରଙ୍ଗ ଦେଉଥିବା, ରଙ୍ଗ ଓ ରଙ୍ଗିନିର ରୂପ ନେଇଥାଏ; ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଏହି ଆକାଶ ବା ଶୋଭା ଦେଇଥିବା ଦେଵାଲି ହେବାକୁ ମଧ୍ୟ ଶୀଘ୍ର ହୋଇଯାଏ ।
ଅସ୍ମିଂଶ୍ ଚିତ୍ତେଜସି ସ୍ଫାରେ ଜଗନ୍ମରୁମରୀଚଯଃ । ସ୍ଫୁରିତାଃ ପ୍ରସ୍ଫୁରିଷ୍ଯନ୍ତି ପ୍ରସ୍ଫୁରନ୍ତି ଚ କୋଟିଶଃ
ଏହି ବିସ୍ତୃତ ଚେତନାର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଭିତରେ, ଜଗତ ମାନେ ମାୟା ମୃଗମରୀଚିକା ପରି ଲକ୍ଷେ ଲକ୍ଷେ ଉପଜିଛନ୍ତି, ଉପଜିବେ ଓ ଉପଜୁଛନ୍ତି ।