ଇତି ନିଶ୍ଚିତ୍ଯ ତା ଦେଵ୍ଯୋ ଵିଵର୍ଣଵଦନାଙ୍ଗିକାମ୍ । ଉମାମ୍ ଏଵ ଵଶୀକୃତ୍ଯ ପ୍ରୋକ୍ଷଯାମ୍ ଆସୁର୍ ଆଦୃତାଃ
ଏଭଳି ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ଆସି, ସେ ସମସ୍ତ ଦେବୀମାନେ ମୁହଁ ଓ ଅଙ୍ଗ ଫିକା ହୋଇଯାଇଥିଲେ, ସମ୍ମାନ ସହିତ ଉମାଙ୍କୁ ନିଜ ପକ୍ଷକୁ ଆଣି, ତାଙ୍କୁ ଜଳ ଛିଟିଲେ।
ମାଯଯାପହୃତାଂ ଭର୍ତୁର୍ ଅଙ୍ଗାଦ୍ ଭଙ୍ଗମ୍ ଉପାଗତାମ୍ । ତାମ୍ ଆଲୋଲକଚାଂ ଦେଵ୍ଯଶ୍ ଚକ୍ରୁର୍ ଓଦନତାଂ ଗତାମ୍
ମାୟାଦ୍ୱାରା, ସେମାନେ ଉମାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଦେହରୁ ଏକ ଅଂଶ ନେଇ, ଯାହା ଚୁରି ହୋଇ ଭାଙ୍ଗିଯାଇଥିଲା, ଉମାଙ୍କୁ ଖୋଲା କେଶ ସହିତ ଖାଦ୍ୟର ଆକାର ଦେଇଦେଲେ।
ପାର୍ଵତୀପ୍ରୋକ୍ଷଣଦିନେ ତସ୍ମିଂସ୍ ତତ୍ର ମହୋତ୍ସଵଃ । ବଭୂଵ ତାସାଂ ସର୍ଵାସାଂ ନୃତ୍ତଗେଯମନୋରମଃ
ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ଅଭିଷେକ କରାଯିବା ଦିନରେ ସେଠାରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼ ଉତ୍ସବ ହେଲା, ଯେଉଁଠାରେ ନୃତ୍ୟ ଓ ଗୀତର ମଧୁର ଆନନ୍ଦ ଛାଇଗଲା।
ଅନ୍ଯା ନନୃତୁର୍ ଉଦ୍ଦାମରଵମ୍ ଏଵାମ୍ବରାମ୍ବରାଃ । ଦୀର୍ଘାଵଯଵଵିକ୍ଷେପଵିକାସିଜଘନୋଦରାଃ
କିଛି ଜଣେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ସାହରେ ନୃତ୍ୟ କରିଲେ, ତାଙ୍କର ପୋଶାକ ଆକାଶ ସହ ମିଶିଗଲା, ଦୀର୍ଘ ହାତପା ଦୋଳିଲା, ତାଙ୍କର କଟି ଓ ପେଟ ନୃତ୍ୟରେ ଫୁଲିଉଠିଲା।
ଅନ୍ଯା ଜହସୁର୍ ଉଦ୍ଦାମତାଲକ୍ଷ୍ଵେଡାଘନାରଵମ୍ । ଲସଦଙ୍ଗଵିକାରଂ ଚ ଧ୍ଵନଡ୍ଡମରୁକାନନାଃ
ଅନ୍ୟମାନେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ହସିଲେ, ତାଙ୍କର ତାଳି ଓ ପାଦ ଦେଇ ଧ୍ୱନି ହେଲା, ତାଙ୍କର ଦେହ ଆଲୋକମୟ ହୋଇ ରୂପାନ୍ତରିତ ହେଲା, ଡମରୁର ଶବ୍ଦ ଜଙ୍ଗଲ ଭରି ଗଞ୍ଜିଗଲା।
ଅନ୍ଯା ଜଗୁର୍ ଧ୍ଵନଚ୍ଛୈଲଗୁହମ୍ ଆପାନତୋଷିତାଃ । ତାରାରଵଂ ରଣଦ୍ରନ୍ଧ୍ରଜଗନ୍ମଣ୍ଡପକୋଟରେ
ଅନ୍ୟମାନେ ଗାଇଲେ, ତାଙ୍କର ସ୍ୱର ପାହାଡ଼ ଗୁହା ଭରି ଗଞ୍ଜିଲା, ପାନର ଆନନ୍ଦରେ ମଗ୍ନ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱର ଏବଂ ରଣର ଧ୍ୱନି ସଭା ମଣ୍ଡପର କୋଣାକୁ ଭରିଦେଲା।
ଅନ୍ଯାଃ ପାନଂ ପପୁଃ ପୁଷ୍ଟଚର୍ଵିତାର୍ଦ୍ରଶିରଃଖୁରମ୍ । ଲୀଲାଘୁରଘୁରାରାଵରଣଦାକାଶକୋଟରାଃ
ଅନ୍ୟମାନେ ପାନ କରିଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଠୁଣ୍ଠି ଚବାଇବାରୁ ଭିଜା ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲା, ମୁଣ୍ଡ ଓ ଖୁର ଓ ଭିଜା ଥିଲା। ସେମାନେ ଖେଳିବା ଭାବରେ ହାଲୁକା, ଭାରି ଏବଂ ଗୁଞ୍ଜନ ଶବ୍ଦ କରୁଥିଲେ, ଏହି ଶବ୍ଦରେ ଆକାଶର ଶୂନ୍ୟତା ଭରିଯାଇଥିଲା।
ପପୁର୍ ଉଦଗୁର୍ ଅଥୋଚ୍ଚୈସ୍ ତେରୁର୍ ଆଜଗ୍ମୁର୍ ଊଷୁର୍ ଜହସୁର୍ ଅପୁର୍ ଅହୌଷୁଃ ପେତୁର୍ ଉଚ୍ଚୈର୍ ଵଵଲ୍ଗୁଃ । ନନୃତୁର୍ ଅନିଶମ୍ ଆଦୁସ୍ ସ୍ଵାଦୁମାଂସଂ ଚ ଦେଵ୍ଯସ୍ ତ୍ରିଭୁଵନମ୍ ଅପଵୃତ୍ତଂ ଚକ୍ରୁର୍ ଉନ୍ମତ୍ତନୃତ୍ତାଃ
ସେମାନେ ପାଣି ପିଇଲେ, ପରେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଚିତ୍କାର କଲେ, ଏଠାଠି ଘୁରିଲେ, ରହିଲେ, ହସିଲେ, ଆପଣଙ୍କୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ, ଗର୍ଜନ କଲେ, ଉଚ୍ଚରେ ପଡ଼ିଗଲେ, ଉଛ୍ୱାସ କଲେ, ଅବିରତ ନୃତ୍ୟ କଲେ। ମଦରେ ମତ୍ତ ଦେବୀମାନେ ତାଙ୍କର ଅସାଧାରଣ ନୃତ୍ୟରେ ତିନି ଜଗତକୁ ଲଜ୍ଜିତ କରିଦେଲେ।
ଇତ୍ଯ୍ ଉତ୍ସଵେ ଵର୍ତମାନେ ତାସାଂ ଵାହାସ୍ ତ ଉତ୍ତମାଃ । ତଥୈଵ ମତ୍ତା ଜହସୁର୍ ନନୃତୁଃ ପପୁର୍ ଅପ୍ଯ୍ ଅସୃକ୍
ଏହି ପର୍ବ ଚାଲିଥିବାବେଳେ, ସେମାନଙ୍କର ଉତ୍ତମ ଯାନମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ମତ୍ତ ହୋଇ, ହସୁଥିଲେ, ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ ଏବଂ ରକ୍ତ ପିଉଥିଲେ।
ତତ୍ର କାନ୍ତାସଵୋନ୍ମତ୍ତାଃ କ୍ଵଚିନ୍ ନନୃତୁର୍ ଅମ୍ବରେ । ରଥହଂସ୍ଯସ୍ ସିତା ବ୍ରାହ୍ମ୍ଯଃ କାକଶ୍ ଚାଲମ୍ବୁସାରଥଃ
ସେଠାରେ କେହି କେହି ରମଣୀମଧୁର ମଦରେ ମତ୍ତ ହୋଇ, ଆକାଶରେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ। ବ୍ରହ୍ମା ଦେବୀମାନଙ୍କର ସିଧା ସ୍ୱେତ ହଂସ ରଥ ଥିଲା, ଏବଂ ଆଲମ୍ବୁ ନାମକ କାଉଁ ତାଙ୍କର ରଥଚାଳକ ଥିଲେ।
ନୃତ୍ଯନ୍ତୀନାଂ ତୁ ହଂସୀନାଂ ପିବନ୍ତୀନାଂ ତଥାସଵମ୍ । ଵେଲେଵାବ୍ଧିତଟୀନାଂ ତୁ ରତିସ୍ ସମ୍ଯଗ୍ ଅଜାଯତ
ହଂସୀମାନେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ଏବଂ ମଦ୍ୟ ପିଇଥିବା ସମୟରେ, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯେପରିକି ସମୁଦ୍ରତଟରେ ତରଙ୍ଗ ଉଠେ, ସେପରି ଆସକ୍ତି ଜନ୍ମିଲା।
ସଞ୍ଜାତରତଯୋ ମତ୍ତାସ୍ ସର୍ଵା ହଂସ୍ଯଃ କ୍ରମେଣ ତାଃ । ରେମିରେ ତେନ କାକେନ ଚଣ୍ଡକାଖ୍ଯେନ ଵୈ ତଦା
ସମସ୍ତ ହଂସୀମାନେ ଆସ୍ତେ ଆସ୍ତେ ଆସକ୍ତିରେ ମତ୍ତ ହୋଇ, ସେ ସମୟରେ ଚଣ୍ଡ ନାମକ କାକ ସହ ଆନନ୍ଦ କରିଲେ।
ସପ୍ତାନାଂ ବାଲହଂସୀନାଂ ଦଯିତୋ ଵାଯସସ୍ ତ୍ଵ୍ ଅସୌ । କ୍ରମେଣାରମତୈକତ୍ର ଯାଵଦ୍ ଅନ୍ଯୋଽନ୍ଯମ୍ ଈପ୍ସିତମ୍
ସେଇ କାକଟିଏ ସାତିଜଣ ଯୁବତୀ ହଂସୀଙ୍କର ପ୍ରିୟ ହେଲା, ଏବଂ ଏକଏକ ହଂସୀ ଯେତେବେଳେ ଚାହିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ କରିଲା।
ଅଥ ତା ଗର୍ଭଧାରିଣ୍ଯୋ ବଭୂଵୁର୍ ଅତିତୋଷିତାଃ । ଦେଵ୍ଯଶ୍ ଚ କୃତନୃତ୍ତାସ୍ ତାଃ ପ୍ରଶାନ୍ତମଦତାଂ ଯଯୁଃ
ତାପରେ ସେହି ଦେବୀମାନେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟିରେ ଗର୍ଭବତୀ ହେଲେ; ନୃତ୍ୟ ସମାପ୍ତ କରି, ସେମାନେ ମଦ ଶାନ୍ତ କରିଲେ।
ଦଦୁର୍ ଓଦନତାଂ ଯାତାମ୍ ଈଶ୍ଵରାଯ ପ୍ରିଯାମ୍ ଉମାମ୍ । ଭୋଜନାଯ ମହାମାଯା ଦେଵ୍ଯସ୍ ତାଶ୍ ଶୂଲପାଣଯେ
ଦେବୀମାନେ ଉମାଙ୍କୁ, ଯିଏ ଖାଦ୍ୟରୂପେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଭୋଜନ ପାଇଁ ଦାନ କଲେ ।
ପ୍ରିଯା ମେ ଭୋଜନେ ଦତ୍ତେତ୍ଯ୍ ଏଵଂ ଚ ଶଶିଶେଖରଃ । ବୁଦ୍ଧ୍ଵା ବଭୂଵ ରୁଷିତୋ ଯଦା ମାତୃଗଣଂ ପ୍ରତି
ଚନ୍ଦ୍ରକଟିଧାରୀ ଭଗବାନ ଜଣେଇଲେ ଯେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟା ଭୋଜନ ପାଇଁ ଦିଆଯାଇଛନ୍ତି, ଏହା ଜାଣି ସେ ମାତୃମଣ୍ଡଳୀ ପ୍ରତି କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ।
ତଦା ତାସ୍ ତାଂ ସମୁତ୍ପାଦ୍ଯ ସ୍ଵାଙ୍ଗଦାନେନ ଵୈ ପୁନଃ । ଦଦୁର୍ ଭୂଯୋଵିଵାହେନ ପାର୍ଵତୀମ୍ ଇନ୍ଦୁମୌଲଯେ
ତାପରେ ସେମାନେ ନିଜ ଅଙ୍ଗ ଦେଇ ଉମାଙ୍କୁ ପୁଣି ଉତ୍ପନ୍ନ କରି, ନବୀନ ବିବାହ ଦ୍ୱାରା ପୁଣିଥରେ ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ଚନ୍ଦ୍ରମୌଳିଙ୍କୁ ଦେଲେ ।
ତତୋ ଦେଵ୍ଯୋ ହରଶ୍ ଚୈଵ ପରିଵାରସ୍ ତଥୈତଯୋଃ । ସର୍ଵେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟମନସସ୍ ସ୍ଵାଂ ସ୍ଵାମ୍ ଉପଯଯୁର୍ ଦିଶମ୍
ତାପରେ ଦେବୀମାନେ, ହର ଓ ସେମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ସାଥୀମାନେ, ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୃଦୟରେ ପ୍ରତ୍ୟେକେ ନିଜ ନିଜ ଦିଗକୁ ଚଲିଗଲେ ।
ଅନ୍ତର୍ଵତ୍ନ୍ଯୋ ବଭୂଵୁସ୍ ତା ବ୍ରାହ୍ମ୍ଯୋ ହଂସ୍ଯୋ ମୁନୀଶ୍ଵର । ଵୃତ୍ତାନ୍ତଂ କଥଯାମ୍ ଆସୁର୍ ବ୍ରାହ୍ମ୍ଯା ଦେଵ୍ଯା ଯଥାସ୍ଥିତମ୍
ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଇ ବ୍ରାହ୍ମୀ ଓ ହଂସୀ ଗୃହଣୀମାନେ ଗର୍ଭବତୀ ହେଲେ ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମୀ ଦେବୀଙ୍କ ସହିତ ଯେପରି ଘଟିଥିଲା, ସେ ଘଟଣାକୁ ଏହିପରି କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ହେ ଵତ୍ସାସ୍ ସାମ୍ପ୍ରତଂ ଗର୍ଭଵତ୍ଯୋ ମେ ରଥକର୍ମଣି । ନ ସମର୍ଥା ଭଵତ୍ଯୋ ଽପି ସ୍ଵୈରଂ ଚରତ ସାମ୍ପ୍ରତମ୍
ହେ ପିଲାମାନେ, ଏବେ ମୋ ସହଚରୀମାନେ ଗର୍ଭବତୀ ହୋଇଛନ୍ତି, ତେଣୁ ରଥ ଚଳାଇବା କାମରେ ସେମାନେ ସମର୍ଥ ନୁହଁନ୍ତି; ଏହି ସମୟରେ ତୁମେ ନିଜେ ଇଚ୍ଛାମତେ ଘୁରିବାକୁ ପାରିବ।
ଇତି ଗର୍ଭାଲସା ହଂସୀର୍ ମୁକ୍ତ୍ଵା ଦେଵୀ ଦଯାପରା । ନିର୍ଵିକଲ୍ପେ ସମାଧାନେ ବ୍ରାହ୍ମୀ ତସ୍ଥୌ ଯଥାସୁଖମ୍
ଏହିପରି ଗର୍ଭବୋଜରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହଂସୀମାନେକୁ ଛାଡ଼ି, ଦୟାମୟୀ ଦେବୀ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲେ ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମୀ ନିର୍ବିକଳ୍ପ ସମାଧିରେ ସୁଖରେ ବସିଲେ।
ଅଥ ନାଭିସରୋଜାତେ ଵୈରିଞ୍ଚେ କମଲାକରେ । ଗର୍ଭାଲସା ଵିଚେରୁସ୍ ତା ରାଜହଂସ୍ଯୋ ମୁନୀଶ୍ଵର
ତାପରେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପଦ୍ମରୂପ ନିବାସରେ, ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଇ ରାଜହଂସୀମାନେ ଗର୍ଭବୋଜରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇ ପଦ୍ମସରୋବରରେ ଘୁରୁଥିଲେ।
ଏଵଂ ଵିପକ୍ଵଗର୍ଭାସ୍ ତା ନାଭୀକମଲପଲ୍ଲଵେ । ସୁଵତେ ସ୍ମ ମୃଦୂନ୍ଯ୍ ଅଣ୍ଡାନ୍ଯ୍ ଅଥ ଵଲ୍ଲ୍ଯ ଇଵାଙ୍କୁରାନ୍
ଏଭଳି ଗର୍ଭ ପକିଗଲାପରେ, ସେହି ହଂସୀମାନେ ନାଭିର ପଦ୍ମ ଡଣ୍ଡରେ ମୃଦୁ ଡିମ୍ବ ପଡ଼ିଲେ, ଯେପରି ଲତା ଅଙ୍କୁର ଝାଡ଼େ।
ତାନି କାଲଂ ସମାସାଦ୍ଯ ତତ୍ରାଣ୍ଡାନ୍ଯ୍ ଏକଵିଂଶତିଃ । ଗର୍ଭାକ୍ରାନ୍ତ୍ଯା ଦ୍ଵିଧା ଜଗ୍ମୁର୍ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡାନୀଵ ସାରଵଂ
କିଛି ସମୟ ପରେ, ସେହି ଏକୋଇଶଟି ଡିମ୍ବ ଗର୍ଭବୃଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ଦୁଇଭାଗ ହେଲା, ଯେପରି ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ତାହାର ତତ୍ତ୍ୱ ସହିତ ଭାଗ ହୁଏ।
ଅଣ୍ଡେଭ୍ଯସ୍ ତେଭ୍ଯ ଏଵଂ ହି ଜାତା ଵଯମ୍ ଇମେ ମୁନେ । ଭ୍ରାତରଶ୍ ଚଣ୍ଡତନଯା ଵାଯସା ଏକଵିଂଶତିଃ
ମୁନି, ସେହି ଡିମ୍ବମାନୁଠାରୁ ଆମେ ଏବଂ ଏହି ମୋ ଭାଇମାନେ—ଚଣ୍ଡଙ୍କ ଏକୋଇଶଟି ପୁଅ, କାଉଁଠିପରି—ଜନ୍ମ ନେଲୁ।
ତେ ସ୍ମ ଜାତା ଗତା ଵୃଦ୍ଧିଂ ତସ୍ମିନ୍ କମଲପଲ୍ଲଵେ । ସଞ୍ଜାତପକ୍ଷାସ୍ ସମ୍ପନ୍ନା ଗଗନୋଡ୍ଡଯନକ୍ଷମାଃ
ଆମେ ଜନ୍ମ ନେଇ, ସେହି ପଦ୍ମ ଡଣ୍ଡରେ ବଡ଼ ହେଲୁ; ପଖ ପକିଗଲା, ଆମେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲୁ ଏବଂ ଆକାଶରେ ଉଡ଼ିବାକୁ ସମର୍ଥ ହେଲୁ।
ମାତୃଭିସ୍ ସହ ହଂସୀଭିର୍ ବ୍ରାହ୍ମୀ ଭଗଵତୀ ତତଃ । ଚିରମ୍ ଆରାଧିତା ସମ୍ଯକ୍ ସମାଧିଵିରତା ସତୀ
ଆମେ ମାନେ ଓ ଆମର ମାନେ, ହଂସୀମାନେ, ସହିତ ଦେବୀ ବ୍ରାହ୍ମୀଙ୍କୁ ବହୁଦିନ ଧରି ଭଲଭାବରେ ପୂଜା କରିଥିଲୁ, ସେ ଯିଏ ଧ୍ୟାନରେ ଅଟୁଟ ଥିଲେ।
ପ୍ରସାଦପରଯା କାଲେ ଭଗଵତ୍ଯା ତତସ୍ ସ୍ଵଯମ୍ । ତଥାଙ୍ଗାନୁଗୃହୀତାସ୍ ସ୍ମୋ ଯଥା ମୁକ୍ତା ଵଯଂ ସ୍ଥିତାଃ
ସେଇ ଭଗବତୀଙ୍କର ଅପାର କୃପାରେ, ସମୟ ଆସିଲାବେଳେ, ସେ ଆମକୁ ଏମିତି ଅନୁଗ୍ରହ କଲେ, ଯେ ଆମେ ମୁକ୍ତ ଅବସ୍ଥାରେ ରହିପାରିଲୁ।
ସନ୍ତୃପ୍ତମନସଶ୍ ଶାନ୍ତା ଏକାନ୍ତେ ଧ୍ଯାନସଂସ୍ଥିତୌ । ତିଷ୍ଠାମ ଇତି ନିଶ୍ଚିତ୍ଯ ପିତୁଃ ପାର୍ଶ୍ଵଂ ଵଯଂ ଗତାଃ
ମନ ତୃପ୍ତ ଓ ଶାନ୍ତ ହୋଇ, ଏକାନ୍ତରେ ଧ୍ୟାନରେ ଲଗି ରହି, ଆମେ ନିଶ୍ଚୟ କଲୁ ଯେ, ବାପାଙ୍କ ପାଖରେ ରହିବା।
ଆଲିଙ୍ଗିତାସ୍ ତତଃ ପିତ୍ରା ପୂଜିତାଲମ୍ବୁସା ଵଯମ୍ । ତଯା ଦୃଷ୍ଟାଃ ପ୍ରସାଦେନ ସଂସ୍ଥିତାସ୍ ତତ୍ର ସଂଯତାଃ
ତାପରେ, ବାପାଙ୍କ ଆଲିଙ୍ଗନ ଓ ଅଲମ୍ବୁସାଙ୍କର ସମ୍ମାନ ପାଇ, ସେ ଆମକୁ ଦୟାଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖିଲେ; ତାଙ୍କର କୃପାରେ, ଆମେ ସେଠାରେ ଶାନ୍ତ ଭାବେ ରହିଲୁ।