ଅନର୍ଥପ୍ରାପ୍ତିକାର୍ଯୈକପ୍ରଯତ୍ନପରତା ତୁ ଯା । ସୋକ୍ତା ପ୍ରୋନ୍ମତ୍ତଚେଷ୍ଟେତି ନ କିଞ୍ଚିତ୍ ପ୍ରାପ୍ଯତେ ଽନଯା
ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ଦୁଃଖ ଆଣିଦେଇଥିବା କାମକୁ ଏକମାନସିକ ଭାବରେ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତି, ସେହି କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଭ୍ରାନ୍ତ ମନସ୍କତାର କାର୍ଯ୍ୟ ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ଏହା ଦ୍ୱାରା କିଛି ଲାଭ ହୁଏ ନାହିଁ।
କ୍ରିଯାଯାସ୍ ସ୍ପନ୍ଦଧର୍ମିଣ୍ଯାସ୍ ସ୍ଵାର୍ଥସାଧକତା ସ୍ଵଯମ୍ । ସାଧୁସଙ୍ଗମସଚ୍ଛାସ୍ତ୍ରତୀକ୍ଷ୍ଣଯୋନ୍ନୀଯତେ ଧିଯା
କୌଣସି କାମ କରିବାରେ ନିଜ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ ପାଇଁ ଯେ ଚେଷ୍ଟା ଓ ଚଳନ ରହିଥାଏ, ସେହି କ୍ରିୟାକୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବୁଦ୍ଧି, ସତ୍ସଙ୍ଗ ଓ ସତ୍ୟ ଶାସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଉନ୍ନତ କରାଯାଏ।
ଅନନ୍ତଂ ସମତାନନ୍ଦଂ ପରମାର୍ଥଂ ସ୍ଵକଂ ଵିଦୁଃ । ତଦ୍ ଯେଭ୍ଯଃ ପ୍ରାପ୍ଯତେ ଯତ୍ନାତ୍ ତେ ସେଵ୍ଯାଶ୍ ଶାସ୍ତ୍ରସାଧଵଃ
ଯେଉଁମାନେ ନିଜର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସତ୍ୟକୁ ଅନନ୍ତ, ସମତା ଓ ଆନନ୍ଦରୂପ ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କଠାରୁ ଚେଷ୍ଟା କରି ଏହି ଦ୍ୱିତୀୟ ଗୁଣ ଲାଭ କରାଯାଏ; ଏମିତି ସତ୍ୟ ଶାସ୍ତ୍ରର ଶିକ୍ଷକମାନେ ସେବନୀୟ।
ସଚ୍ଛାସ୍ତ୍ରାଦିଗୁଣୋ ମତ୍ଯା ସଚ୍ଛାସ୍ତ୍ରାଦିଗୁଣାନ୍ ମତିଃ । ଵର୍ଧେତେ ତେ ମିଥୋ ଽଭ୍ଯାସାତ୍ ସରୋବ୍ଦାଵ୍ ଇଵ କାଲତଃ
ସତ୍ୟ ଶାସ୍ତ୍ରର ଗୁଣ ଓ ମନର ବୁଦ୍ଧି, ଏକାପର ଏକା ଅଭ୍ୟାସ ଦ୍ୱାରା ଏକାପରକୁ ବଢ଼ାଇଥାଏ, ଯେପରି ଝିଲିକ ଓ ବର୍ଷାର ପାଣି ସମୟ ସହିତ ଏକାପରକୁ ବଢ଼ାଇଥାଏ।
ଆ ବାଲ୍ଯାଦ୍ ଅଲମ୍ ଅଭ୍ଯସ୍ତୈଶ୍ ଶାସ୍ତ୍ରସତ୍ସଙ୍ଗମାଦିଭିଃ । ଗୁଣୈଃ ପୁରୁଷଯତ୍ନେନ ସ୍ଵୋ ଽର୍ଥସ୍ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ଯତେ ହିତଃ
ପିଲାବେଳୁଠାରୁ ଶାସ୍ତ୍ର ଅଭ୍ୟାସ, ସତ୍ପୁରୁଷଙ୍କ ସଙ୍ଗ ଓ ଏପରି ଅନେକ ଭଲ ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା, ଏବଂ ନିଜ ଚେଷ୍ଟାରେ ଲୋକେ ନିଜ ପାଇଁ ଭଲ ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରେ।
ପୌରୁଷେଣ ଜିତା ଦୈତ୍ଯାସ୍ ସ୍ଥାପିତା ଭୁଵନକ୍ରିଯାଃ । ରଚିତାନି ଜଗନ୍ତୀହ ଵିଷ୍ଣୁନା ନ ତୁ ଦୈଵତଃ
ମନୁଷ୍ୟର ଚେଷ୍ଟାରେ ଦାନବମାନେ ଜିତାଯାଇଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଜଗତର କାର୍ଯ୍ୟ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି, ଏବଂ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ତିଆରି ହୋଇଛି—ଏହା କେବେଉଁ ଭାଗ୍ୟରେ ନୁହେଁ।
ଜଗତି ପୁରୁଷକାରକାରଣେ ଽସ୍ମିନ୍ କୁରୁ ରଘୁନାଥ ଚିରଂ ତଥା ପ୍ରଯତ୍ନମ୍ । ଵ୍ରଜସି ତରୁସରୀସୃପାଭିଧାନାଂ ସୁଭଗ ଯଥା ନ ଦଶାମ୍ ଅଶଙ୍କ ଏଵ
ଏହି ସଂସାରରେ ମନୁଷ୍ୟର ଚେଷ୍ଟା ମୂଳ କାରଣ ଥିବାବେଳେ, ରଘୁନାଥ, ତୁମେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଦୃଢ଼ ଚେଷ୍ଟା କର। ଏହାରେ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ତୁମେ କେବେ ଗଛ କିମ୍ବା ସରିସୃପ ଭଳି ଦୁଃଖଦ ଦଶାକୁ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ, ଏପରି ଭୟ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ ନାହିଁ।
ନାକୃତିର୍ ନ ଚ କର୍ମାଣି ନାସ୍ପଦଂ ନ ପରାକ୍ରମଃ । ତନ୍ ମିଥ୍ଯାଜ୍ଞାନଵତ୍ ପ୍ରୌଢଂ ଦୈଵଂ ନାମ କିମ୍ ଉଚ୍ଯତେ
ନ ଆକୃତି, ନ କର୍ମ, ନ ସ୍ଥାନ, ନ ପ୍ରଭାବ—ଏଗୁଡ଼ିକ କୌଣସି ଭାଗ୍ୟ ନୁହେଁ। ତେବେ, ଏହି ଭାଗ୍ୟ ବୋଲି କହାଯାଉଥିବା ଜିନିଷ କ'ଣ, ଯାହା ମିଥ୍ୟା ଅଜ୍ଞାନରେ ଭିତି କରି ଥିବା ସତ୍ୟ ବୋଲି ଧରାଯାଉଛି?
ସ୍ଵକର୍ମଫଲସମ୍ପ୍ରାପ୍ତାଵ୍ ଇଦମ୍ ଇତ୍ଥମ୍ ଇତୀଵ ଯାଃ । ଗିରସ୍ ତା ଦୈଵନାମ୍ନୈତାଃ ପ୍ରସିଦ୍ଧିଂ ସମୁପାଗତାଃ
ମନୁଷ୍ୟ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ ପାଇଲେ, 'ଏହା ଏଭଳି ହେଲା' ବୋଲି କହେ। ଏପରି କଥାମାନେ 'ଭାଗ୍ୟ' ନାମରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଚଳିତ ହୋଇଯାଇଛି।
ତଥୈଵ ମୂଢମତିଭିର୍ ଦୈଵମ୍ ଅସ୍ତୀତି ନିଶ୍ଚଯଃ । ଆତ୍ତୋ ଦୁରଵବୋଧେନ ରଜ୍ଜାଵ୍ ଇଵ ଭୁଜଙ୍ଗମଃ
ଯେମିତି ମୂଢ଼ ମନ୍ତି ଲୋକେ ବୁଝିପାରି ନଥିବାରୁ ଭାଗ୍ୟ ଅଛି ବୋଲି ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଭାବନ୍ତି, ସେମିତି ରସିକୁ ସାପ ବୋଲି ଭୁଲ କରାଯାଏ।
ହ୍ଯସ୍ତନୀ ଦୁଷ୍କ୍ରିଯାଭ୍ଯେତି ଶୋଭାଂ ସତ୍କ୍ରିଯଯା ଯଥା । ଅଦ୍ଯୈଵଂ ପ୍ରାକ୍ତନୀ ତସ୍ମାଦ୍ ଯତ୍ନାତ୍ ସତ୍କାର୍ଯଵାନ୍ ଭଵ
ଯେପରି ଗତକାଲିର ଖରାପ କାମ ଆଜିର ଭଲ କାମ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ହୁଏ, ସେପରି ପୂର୍ବ କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ପରିବର୍ତ୍ତିତ ହୁଏ। ତେଣୁ ଉତ୍ସାହରେ ଭଲ କାମ କର।
ମୂଢାନୁମାନସଂସିଦ୍ଧଂ ଦୈଵଂ ଯସ୍ଯାସ୍ତି ଦୁର୍ମତେଃ । ଦୈଵାଦ୍ ଦାହୋ ଽସ୍ତୁ ମା ଵେତି ଵକ୍ତଵ୍ଯଂ ତେନ ପାଵକେ
ଯେଉଁ ମୂଢ଼ ମନ୍ତି ଲୋକ ଅବିବେକରେ ଭାଗ୍ୟରେ ଭରସା କରେ, ତାଙ୍କୁ ଆଗୁନି ଦେଖି, 'ଭାଗ୍ୟରେ ଜଳିବ କି ନ ଜଳିବ' ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ।
ଦୈଵମ୍ ଏଵେହ ଚେତ୍ କର୍ମ ପୁଂସଃ କିମ୍ ଇଵ ଚେଷ୍ଟଯା । ସ୍ନାନଦାନାଶନାଚାରଂ ଦୈଵମ୍ ଏଵ କରିଷ୍ଯତି
ଯଦି ଭାଗ୍ୟ ଏଠାରେ କାର୍ଯ୍ୟର କାରଣ ହୁଏ, ତେବେ ମଣିଷର ଚେଷ୍ଟା କାହିଁକି? ଯଦି ଭାଗ୍ୟ ସବୁ କରେ, ତେବେ ସ୍ନାନ, ଦାନ, ଖାଇବା ଓ ଅନ୍ୟ କାମ କରିବାକୁ ମଣିଷ କାହିଁକି ଚେଷ୍ଟା କରିବ?
କିଂ ଵା ଶାସ୍ତ୍ରୋପଦେଶେନ ମୂକୋ ଽଯଂ ପୁରୁଷଃ କିଲ । ସଞ୍ଚାର୍ଯତେ ତୁ ଦୈଵେନ କିଂ କସ୍ଯେହୋପଦିଶ୍ଯତେ
ଯଦି ଏହି ମଣିଷ ଗୁଙ୍ଗା ଭଳି ଅଚଳ ଅଟୁଟ ରହିଲେ, ଶାସ୍ତ୍ର ଶିକ୍ଷା ଦେଇ କ'ଣ ଉପକାର? ଯଦି ସେ କେବଳ ଭାଗ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଚଳିତ, ତେବେ କାହାକୁ କ'ଣ ଶିଖେଇବା?
ନ ଚ ନିସ୍ସ୍ପନ୍ଦତା ଲୋକେ ଦୃଷ୍ଟେହ ଶଵତାଂ ଵିନା । ସ୍ପନ୍ଦାଶ୍ ଚ ଫଲସମ୍ପ୍ରାପ୍ତିସ୍ ତସ୍ମାଦ୍ ଦୈଵଂ ନିରର୍ଥକମ୍
ଏହି ସଂସାରରେ ମୃତ ଲୋକ ଛାଡ଼ି ଅଚଳତା କେଉଁଠି ଦେଖାଯାଏ? ଚଳନ ଦ୍ୱାରା ଫଳ ମିଳେ, ତେଣୁ ଭାଗ୍ୟ ଅର୍ଥହୀନ।
ନ ଚାମୂର୍ତେନ ଦୈଵେନ ମୂର୍ତସ୍ଯ ସହକର୍ତୃତା । ହସ୍ତାଦୀନ୍ ଈହତଶ୍ ଚୈଵ ନ ଦୈଵେନ କ୍ଵଚିତ୍ କୃତମ୍
ଅଦୃଶ୍ୟ ଭାଗ୍ୟ କେବେ ଦେହୀ ଲୋକଙ୍କର ସହାୟକ ହୁଏନାହିଁ; ହାତ ଓ ଅନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଚେଷ୍ଟା ଦ୍ୱାରା ହୁଏ, ଭାଗ୍ୟ ଦ୍ୱାରା କେବେ ନୁହେଁ।
ମନୋବୁଦ୍ଧିଵଦ୍ ଅପ୍ଯ୍ ଏତଦ୍ ଦୈଵଂ ନେହାନୁଭୂଯତେ । ଆଗୋପାଲଂ କିଲ ପ୍ରାଜ୍ଞୈସ୍ ତେନ ଦୈଵମ୍ ଅସତ୍ ସଦା
ମନ ଓ ବୁଦ୍ଧି ଯେପରିକି ଏଠାରେ ଅନୁଭବ କରାଯାଏ, ଏହି ଭାଗ୍ୟ କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ନାହିଁ। ପଣ୍ଡିତମାନେ କହନ୍ତି, ଭାଗ୍ୟ ଗୋପାଳ ଭଳି; ଏହିପରି ଭାଗ୍ୟ ସଦା ଅସତ୍ୟ।
ବୁଦ୍ଧେଶ୍ ଚେତ୍ ପୃଥଗ୍ ଅନ୍ଯୋ ଽର୍ଥସ୍ ସୈଵ ଚେତ୍ କାନ୍ଯତା ତଯୋଃ । କଲ୍ପନା ଵା ପ୍ରମାଣଂ ଚେତ୍ ପୌରୁଷଂ କିଂ ନ କଲ୍ପ୍ଯତେ
ଯଦି ବୁଦ୍ଧି ଠାରୁ ଅଲଗା କିଛି ଅଛି, ତେବେ ଏହା ହେଲେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କଣ ତଫାତ୍? ଯଦି କଳ୍ପନାକୁ ଏହାର ପ୍ରମାଣ ମାନାଯାଏ, ତେବେ ମନୁଷ୍ୟର ଚେଷ୍ଟାକୁ କାହିଁକି କଳ୍ପନା କରାଯାଏ ନାହିଁ?
ନାମୂର୍ତେସ୍ ତେନ ସଙ୍ଗୋ ଽସ୍ତି ନଭସେଵ ଵପୁଷ୍ମତଃ । ମୂର୍ତଂ ଚ ଦୃଶ୍ଯତେ ଲଗ୍ନଂ ତସ୍ମାଦ୍ ଦୈଵଂ ନ ଵିଦ୍ଯତେ
ଅରୂପ ସତ୍ତାର ସହିତ ଦେହୀର କୌଣସି ସମ୍ପର୍କ ନାହିଁ, ଯେପରି ଆକାଶର ସହିତ ଦେହ ଥିବାର କୌଣସି ଯୋଗ ନାହିଁ। ଦେହୀକୁ ତ ଲଗ୍ନ ଦେଖାଯାଏ; ଏହିଯୋଗୁଁ ଭାଗ୍ୟ ବୋଲି କିଛି ନାହିଁ।
ଵିନିଯୋକ୍ତାଥ ଭୂତାନାମ୍ ଅସ୍ତ୍ଯ୍ ଅନ୍ଯସ୍ ତଜ୍ ଜଗତ୍ତ୍ରଯେ । ଶେରତାଂ ଭୂତଵୃନ୍ଦାନି ଦୈଵଂ ସର୍ଵଂ କରିଷ୍ଯତି
ଯଦି ତିନି ଜଗତର ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଇବା ପାଇଁ ଅନ୍ୟ କେହି ଅଛନ୍ତି, ତେବେ ଭାଗ୍ୟ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଶୁଅଇଦିଅ—ଭାଗ୍ୟ ସବୁ କାମ କରୁ।
ଦୈଵେନେତ୍ଥଂ ନିଯୁକ୍ତୋ ଽସ୍ମି କିଂ କରୋମୀଦୃଶଂ ସ୍ଥିତମ୍ । ସମାଶ୍ଵାସନଵାଗ୍ ଏଷା ନ ଦୈଵଂ ପରମାର୍ଥତଃ
ଭାଗ୍ୟର ଚାପରେ ଏଭଳି କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଲି; ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ମୁଁ କଣ କରିପାରିବି? ଏହି ପ୍ରକାର ଆଶ୍ୱାସନ ଦେବା କଥା ସତ୍ୟରେ ଭାଗ୍ୟ ନୁହେଁ।
ମୂଢୈଃ ପ୍ରକଲ୍ପିତଂ ଦୈଵଂ ତତ୍ପରାସ୍ ତେ କ୍ଷଯଂ ଗତାଃ । ପ୍ରାଜ୍ଞାସ୍ ତୁ ପୁରୁଷାର୍ଥେନ ପଦମ୍ ଉତ୍ତମମ୍ ଆଗତାଃ
ମୂର୍ଖମାନେ ଭାଗ୍ୟକୁ ନିର୍ମାଣ କରିଛନ୍ତି; ଯେମାନେ ଏହାକୁ ଆଶ୍ରୟ କରିଛନ୍ତି ସେମାନେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ନିଜ ଚେଷ୍ଟାରେ ଉତ୍ତମ ସ୍ଥାନକୁ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି।
ଯେ ଶୂରା ଯେ ଚ ଵିକ୍ରାନ୍ତା ଯେ ପ୍ରାଜ୍ଞା ଯେ ଚ ପଣ୍ଡିତାଃ । ତୈସ୍ ତୈଃ କୈର୍ ଇଵ ଲୋକେ ଽସ୍ମିନ୍ ଵଦ ଦୈଵଂ ପ୍ରଚକ୍ଷ୍ଯତେ
ଯେମାନେ ସାହସୀ, ଶୂର, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ପଣ୍ଡିତ, ଏହି ଜଗତରେ ସେମାନେ କେଉଁଠି ଭାଗ୍ୟକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଥାନ୍ତି? କୁହନ୍ତୁ।
କାଲଵିଦ୍ଭିର୍ ଵିନିର୍ଣୀତା ଯସ୍ଯାସ୍ତି ଚିରଜୀଵିତା । ସ ଚେଜ୍ ଜୀଵତି ସଞ୍ଛିନ୍ନଶିରାସ୍ ତଦ୍ ଦୈଵମ୍ ଉତ୍ତମମ୍
ଯାହାଙ୍କ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିଛନ୍ତି, ଯଦି ସେ ମଣିଷ ମୁଣ୍ଡ କଟିଯିବା ପରେ ମଧ୍ୟ ବଞ୍ଚିଯାଏ, ତାହାକୁ ଏହି ଭାଗ୍ୟର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେଖାଯାଏ।
କାଲଵିଦ୍ଭିର୍ ଵିନିର୍ଣୀତଂ ପାଣ୍ଡିତ୍ଯଂ ଯସ୍ଯ ରାଘଵ । ଅନଧ୍ଯାପିତ ଏଵାସୌ ତଜ୍ଜ୍ଞଶ୍ ଚେଦ୍ ଦୈଵମ୍ ଉତ୍ତମମ୍
ହେ ରାଘବ, ଯେଉଁମାନେ କାଳର ଅର୍ଥ ବୁଝନ୍ତି, ସେମାନେ ଯାହାଙ୍କର ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିଛନ୍ତି, ଯଦି ସେଉଁଠି କେହି ପଢିବା ଛାଡ଼ି ମଧ୍ୟ ଜ୍ଞାନୀ ହୋଇଯାନ୍ତି, ତେବେ ସେଠାରେ ଦେବତାଙ୍କର ସର୍ବୋତ୍ତମ କୃପା ଅଛି।
ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରେଣ ମୁନିନା ଦୈଵମ୍ ଉତ୍ସୃଜ୍ଯ ଦୂରତଃ । ପୌରୁଷେଣୈଵ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତଂ ବ୍ରାହ୍ମଣ୍ଯଂ ରାମ ନାନ୍ଯଥା
ମୁନି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଦେବତାଙ୍କର ଭାଗ୍ୟକୁ ଦୂରକୁ ଛାଡ଼ିଦେଇଥିଲେ; ସେ କେବଳ ନିଜ ପ୍ରୟାସ ଦ୍ୱାରା ବ୍ରାହ୍ମଣତ୍ୱ ଲାଭ କରିଥିଲେ, ହେ ରାମ, ଏହା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପାୟରେ ହୋଇନଥିଲା।
ଅମୀଭିର୍ ଅପରୈ ରାମ ପୁରୁଷୈର୍ ମୁନିତାଂ ଗତୈଃ । ପୌରୁଷେଣୈଵ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତା ଚିରଂ ଗଗନଗାମିତା
ହେ ରାମ, ଏହି ଅନ୍ୟ ମହାପୁରୁଷମାନେ ଯେଉଁମାନେ ମୁନିତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ କେବଳ ନିଜ ପ୍ରୟାସ ଦ୍ୱାରା ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗର ମାର୍ଗକୁ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ।
ଉତ୍ସାଦ୍ଯ ଦେଵସଙ୍ଘାତାଂଶ୍ ଚକ୍ରୁସ୍ ତ୍ରିଭୁଵନୋଦରେ । ପୌରୁଷେଣୈଵ ଯତ୍ନେନ ସାମ୍ରାଜ୍ଯଂ ଦାନଵେଶ୍ଵରାଃ
ଦେବମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ଥିଲେ, ସେଉଁଠି ଦାନବମାନେ ନିଜ ପ୍ରୟାସ ଓ ଶ୍ରମ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ଦୂର କରି, ତିନି ଭୁବନରେ ରାଜ୍ୟ କରିଥିଲେ।
ଆଲୂନଶୀର୍ଣମ୍ ଆଭୋଗି ଜଗଦ୍ ଆଜହ୍ରୁର୍ ଓଜସା । ପୌରୁଷେଣୈଵ ଯତ୍ନେନ ଦାନଵେଭ୍ଯସ୍ ସୁରେଶ୍ଵରାଃ
ଦେବତାମାନେ ନିଜ ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରୟାସରେ, ଦାନବମାନଙ୍କ ଠାରୁ ଏହି ଉଜାଡ଼ ଓ ଲୁଟିଯାଇଥିବା ସଂସାରକୁ ଦଳି ନେଇଥିଲେ।
ରାମ ପୌରୁଷଯୁକ୍ତ୍ଯୈଵ ସଲିଲଂ ଧାର୍ଯତେ ନ ଵା । ଚିରଂ କରଣ୍ଡକେ ଯୁକ୍ତ୍ଯା ନ ଦୈଵଂ ତତ୍ର କାରଣମ୍
ରାମ, ପାଣି କେବଳ ପ୍ରୟାସ ଓ ଉପାୟରେ ମାଟି କୁଁଆରେ ରହିପାରେ, ଭାଗ୍ୟରେ ନୁହେଁ; ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପାଇଁ କୁଁଆରେ ରହିଥାଏ ଉପାୟ ଦ୍ୱାରା, ଭାଗ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ।