ଶମ୍ବର ତାଙ୍କର ସହର ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ମନେ କଲେ—"ଏଠାରେ ମୋର ସେନା ମାୟାସୁର ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବିଜୟୀ ହେବ।" ଏହି ସତ୍ରୁମାନେ ଚାହିଦା ଓ ଦ୍ୱେଷରୁ ବିମୁକ୍ତ, ସେମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟ ମାନନ୍ତି ନାହିଁ, ଭାଗନ୍ତି ନାହିଁ, କିମ୍ବା ଦୃଢ଼ ରହନ୍ତି ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ। ଦେବତାମାନେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ ମଧ୍ୟ ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ଭାଗନ୍ତି ନାହିଁ, ତେବେ ନିଶ୍ଚିତ ମୋର ସେନା ଅସାଧାରଣ ଶକ୍ତି ନେଇ ଏବେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଦଢ଼ିଛି। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅତିବଳା ଦାନବ ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ ଏହି ସେନା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସ୍ଥିର ହେବ, ଯେପରି ଦିବ୍ୟ ପର୍ବତର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଭୂମି ଦେବତା ହସ୍ତୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଅଚଳ ରହେ। ଏହିପରି ଅବସ୍ଥାରେ, ଦାନବମାନେ ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନା କରି ଶାଗର ଗୁହା, ପର୍ବତ ଖାଦି, ଓ ଦିବ୍ୟ ପର୍ବତର ଶିଖରରୁ ବାହାରିଲେ, ମନେ ହେଉଥିଲା ସେମାନେ ପଙ୍ଖି ଲଗାଇଥିବା ପର୍ବତମାନେ ଖେଳିବା ପରି ଉଠୁଛନ୍ତି। ଦେବ ନାଗମାନଙ୍କ ଆଘାତରେ ଦାନବମାନଙ୍କ ଦେହ ଚିରିଯାଇଥିଲା, ସେମାନେ ଆକାଶ ଭରିଦେଲେ—ସୂର୍ଯ୍ୟ ସେମାନଙ୍କ ହାତରେ ପଡ଼ି ଯାଇଥିଲା। ଏହି ଭୟଙ୍କର ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଦେବତାମାନଙ୍କ ସମୂହ ତରସିଯାଇ ଦେବବନ, ଗୁହା ଓ ପର୍ବତରୁ ଉଠିଗଲେ, ମନେ ହେଉଥିଲା ଏହା ସୃଷ୍ଟିର ପ୍ରଳୟ ଶେଷ ଦିନ। ଏହି ଦୁଇ ପକ୍ଷ—ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଯାହା ପ୍ରଳୟ ସମୟର ଅନ୍ୟ ଜଗତର ଅନ୍ତର୍ଦ୍ଦ୍ୱନ୍ଦ ପରି। ଆକାଶରୁ ମୁଣ୍ଡ ଖସିଗଲା, ମନେ ହେଉଥିଲା ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଳୟ ଶକ୍ତିରେ ପଡ଼ିଗଲେ, ସେମାନଙ୍କ ମାଂସ କୁଣ୍ଡଳ ଆଲୋକରେ ଅନ୍ଧକାର ହୋଇଯାଇଛି। ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କ ରଣ ଧ୍ୱନି ଓ ସିଂହ ଦହାଡ଼ରେ ସେମାନେ ଅସ୍ଥିର ହୋଇ ଚିତ୍କାର କଲେ, ମନେ ହେଉଥିଲା ବିନାଶର ବାତାସରେ ପର୍ବତମାନେ ହସୁଛନ୍ତି। ପବିତ୍ର ପର୍ବତଗୁଡ଼ିକର ଢାଳ ଥର୍ଥରାଇଯିବା ଲାଗିଲା, ସୁନା ଶିଖର ଭ୍ରମିତ ଓ ଭୟଭୀତ, କାରଣ ଅସ୍ତ୍ର ଏମିତି ଶକ୍ତିରେ ଆଘାତ କରୁଥିଲା, ଯେପରି ସେମାନେ ନିଜେ ପାହାଡ଼ ଅଟଳ ହୋଇ ରହନ୍ତି। ଅସ୍ତ୍ର ଆଘାତରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ଅଗ୍ନିର ଛିଟିକି ବିଛିନ୍ନ ତାରା ପରି ବିକିରଣ ହେଉଥିଲା। ରକ୍ତ ଓ ମାଂସର ତରଙ୍ଗରେ ଭରିଥିବା ନଦୀ କୂଳରେ, ଉଚ୍ଚ ଓ ସ୍ଲିମ୍ ଭୂତମାନେ, ପ୍ରଳୟ ସମୟର ତାଲ ଗଛ ପରି, ସମୁହେ ଗୀତ ଗାଉଥିଲେ। ଆକାଶ ମଧ୍ୟରେ, ରକ୍ତ ଓ ଧୂଳିର ବର୍ଷାରେ ମେଘ ଶାନ୍ତ, ଭଙ୍ଗୁର କିରିଟ ଓ କୁଣ୍ଡଳର ଟିପ୍ସ, ଅସ୍ତ୍ର ଆଘାତରେ ଚମକୁଥିଲା। ଦିଗ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ଅପାର୍ଗମ୍ୟ କରିଦେଲା, କାରଣ ପର୍ବତରାଜ ଦାନବମାନଙ୍କ ଆଘାତରେ ଭଙ୍ଗିଗଲା, ସେମାନଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ଚିନ୍ତାମଣି ଗଛ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଓ ଦେହ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଜ୍ଵଳମାନ। ଅଗ୍ନିମୟ ତଳୱାର ଆଘାତରେ ପର୍ବତ ଢାଳ ଫାଟିଯାଇ, ମନେ ହେଉଥିଲା ପ୍ରଳୟ ଅଗ୍ନିରେ ସବୁ ଧ୍ୱଂସ ହେଉଛି। ଦେବତାମାନେ ନିଜ ତେଜ ଏଭଳି ଏକତ୍ର କଲେ, ଯେପରି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଅଗ୍ନିରେ ଅନ୍ତର୍ଗତ, ଏବଂ ଦାନବମାନେ ଉପରେ ପଛା ଲାଗିଲେ, ଯେପରି ବାୟୁ ମେଘକୁ ହଟାଏ। ପଛେ ଦେବତାମାନେ ଦାନବମାନେ ଉପରେ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ କରି, ବନ୍ଧୁ ବିଲାଇ ଦୁର୍ବଳ ଉନ୍ଦୁଆ ଉଠାଏ ପରି, ସେମାନେ ଆକାଶରେ ବିକାଶଶୀଳ ଅରଣ୍ୟ ପରି ଚମକୁଥିଲେ। ସେମାନେ ଦଶ ଦିଗ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ଅସ୍ତ୍ର ବର୍ଷାରେ ଭରିଦେଲେ, ଯେପରି ବାୟୁ ମେରୁ ପର୍ବତର ଅରଣ୍ୟକୁ ଫୁଲର ଦଳରେ ଭରିଦେଉଛି। ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ଆରମ୍ଭ କଲେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ, ଯେପରି ବଟ ଗଛ ଗୁହା ଭିତରେ ରକ୍ତପିପିଲିକା ଝୁଣ୍ଡ ଝଞ୍ଜାଟ କରେ। ଏହି ସମୟରେ, ଲୋକପାଳମାନେ ଉଚ୍ଚ ଧ୍ୱଜା ତୁଳି, ଏକ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ରଣଧ୍ୱନି ଆକାଶକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲା, ଯେପରି ପ୍ରଳୟ ସମୟର ମେଘ ଗର୍ଜନା। ଆକାଶ ମଧ୍ୟରେ, ମନେ ହେଉଥିଲା ପୃଥିବୀର ଏକ ଅଂଶକୁ ଧରି ରଖିଛି, ଏକ ବିଶାଳ ଘନ ମେଘ ଦେଖାଦେଲା, ପର୍ବତ ପେଟ ମାନେ ମୁଷ୍ଟି ଦ୍ୱାରା ମାଡ଼ି ଫୁଲିଯାଇଛି। ଅସ୍ତ୍ର ଓ ପର୍ବତ ଆଘାତରେ ଯେପରି ପ୍ରଥମ ଆକ୍ରମଣରେ ଭଙ୍ଗିଯାଇଛି, ଏହି ଧ୍ୱନି ଭୟଙ୍କର ଓ କଠୋର, ମନେ ହେଉଥିଲା ଜୀବନ ଶୂନ୍ୟ ହୃଦୟରୁ ଉପଜିଛି। ଏହା ପ୍ରଳୟ ମେଘ ପରି ବିସ୍ତାରିତ ହୋଇ ଆକାଶ ଭରିଦେଲା, ଦ୍ୱାଦଶ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏକାସାଥିରେ ଆଘାତ କଲେ ଯେପରି ଗଳିଥିବା ସୁନା ପରି ଚମକୁଥିଲା। ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ଦିୱାଳ ଉପରେ ଆଘାତରେ ଏହି ଘନ ମେଘ ପଛକୁ ହଟି, ପୃଥିବୀ ଉପରେ ପଡ଼ିଗଲା, ଯେପରି ଏକ ବଡ଼ ବନ୍ୟା ନଦୀ ଅବରୋଧ ଭାଙ୍ଗି ଖଣି ଭିତରକୁ ଝାପିଯାଏ। ଏହି ଉତ୍ପାତର ଧ୍ୱନି ପଖି ଲଗାଇଥିବା ପର୍ବତମାନେ ଉପରେ ବାୟୁ ଆଘାତ ପରି ଗଞ୍ଜିଉଥିଲା, ଏହି ଅତି ଦୃଢ଼ ପର୍ବତର ଭଙ୍ଗୁର ଗୁହା ମଧ୍ୟରେ ଗଞ୍ଜିଉଥିଲା। ମନ୍ଦାର ପର୍ବତ ଦ୍ୱାରା କ୍ଷୀରସାଗର ମନ୍ଥନ ପରି, ଏହି ରଣ ରବ ଜଗତକୁ କମ୍ପିତ କଲା; ଦ୍ୱୀପ ଓ ସେମାନଙ୍କ ସଜୀବ ଜନ୍ତୁ ଧ୍ୱନି ଓ ଧ୍ୱଂସରେ ଅନୁଭୂତି ହେଲେ। ଏହି ଦୁଇ ରାଗାନ୍ଧ ସେନା ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଦାନବୀୟ ରୂଷ୍ଟ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଯାହା ନଗର, ଗ୍ରାମ, ପର୍ବତ, ଅରଣ୍ୟ ଓ ମଣିଷମାନେ ଧ୍ୱଂସ ହେଉଥିଲେ। ଦିଗ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ପର୍ବତ ଓ ଦାନବମାନେ ଭରିଦେଲେ, ଶତଶଃ ମହାସ୍ତ୍ର ଆଘାତରେ ଛିନ୍ନ; ଆକାଶ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ପାଥର ଧୂଳିରେ ଛାଇଯାଇଥିଲା। ଅସ୍ତ୍ର ଚକ୍ର ଆଘାତରେ ମେରୁ ଶିଖର ଶତଶଃ ଭଙ୍ଗିଗଲା; ବାଣର ବାୟୁ ଦାନବ, ଦେବ, ଅସୁର ଓ ପଦ୍ମମାନେକୁ ଉଡ଼ାଇ ନେଲା। ଚକ୍ର ରଥ ଚକ୍ରର ଧୂଳି ଆକାଶକୁ ଢାକିଦେଲା, ଦେବ ଓ ଦାନବମାନେ ଚରଣ ତଳେ ଘାସ ଚେପିଦେଲେ, ସେନା ତରଙ୍ଗ ଉପରେ ଉଠିଯାଉଥିଲା। ଦେବତାମାନଙ୍କ ସମୂହ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ପର୍ବତ ଆଘାତରେ ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ତଳକୁ ଖସିପଡ଼ିଲେ, ମେଘ ହସ୍ତୀ ଦ୍ୱାରା ତାଲ ତଳେ ନଦୀ ଜଳ ଆକାଶ ପୂରିଦେଲା। ଶତଶଃ ତଳୱାର, ବାଣ, ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରର ନଦୀ ବହିଗଲା, ପ୍ରପଞ୍ଚର ଗୁମ୍ବଜ ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ପର୍ବତ ଶିଖରର ପଖିରେ ଉଡ଼ିଯାଉଥିଲା। ବିଶ୍ୱର ନାଥମାନଙ୍କ ସହର ଦାନବମାନଙ୍କ ପାଦ ଆଘାତରେ ପୁନଃପୁନ ଭଙ୍ଗିଗଲା, ସୁନା ମହଲ ଭିତରେ ନାରୀମାନଙ୍କ ଚିତ୍କାର ଧ୍ୱନି ଉଠିଲା। ଦାନବ ସେନା ମଦୋନ୍ମତ ସାଗର ଓ ପର୍ବତ ତରଙ୍ଗରେ ଉଲଟିଯାଉଥିଲେ, ଆକାଶ ରକ୍ତ ଧାରାରେ ପରିଷ୍କାର ଓ ଚିତ୍କାରରେ ଗଞ୍ଜିଉଥିଲା।