ଏକ ସମୟର କଥା, ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମନସ୍ତତ୍ତ୍ୱ ଏକ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ଅତିରିକ୍ତ ଅଭିମାନ ଦ୍ୱାରା ନଶ୍ଟ ହେଇଯାଉଥିଲେ, ଏଠି ଏକ ରାକ୍ଷସୀ ଥିଲେ ଯିଏ ନିଜର ଖାଇବାର ଶକ୍ତି ଉପରେ ଅତିରିକ୍ତ ଅଭିମାନ କରୁଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଦେହ ନଶ୍ଟ ହେବାକୁ ମଧ୍ୟ ତିନି ଦେଖିଲେ ନାହିଁ। ଅଜ୍ଞ ଲୋକମାନେ ଯେଉଁଠି ଏକ ଦ୍ରବ୍ୟ ଉପରେ ଅତିରିକ୍ତ ଆସକ୍ତି ରଖନ୍ତି, ସେଠି ଦେହ ନଶ୍ଟ ହେବା ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାଏ; ଏହି ରାକ୍ଷସୀ ଦେହହୀନ ଏବଂ ସୁଇ ଆକାରରେ ଥିଲେ, ତଥାପି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ରହିଲେ। ତାପରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଜୀବ ଏହି ସୁଇକୁ ଆସକ୍ତ ହେଲା, ଏଭଳି ଜୀବନ୍ତ ସୁଇ ଉଦ୍ଭବ ହେଲା; ଏହା ଆକାଶର ସ୍ୱଭାବର, ନିରାକାର, ଏବଂ ଆକାଶର କ୍ରିୟା ଏହାର ଦେହ ହେଲା। ଏହା ଏକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ତନ୍ତୁ ଧାରାରେ ପ୍ରକଟ ହେଲା, ଏହାର ମୂଳ ଜୀବନ୍ତ ତନ୍ତୁରେ, ତୀବ୍ର ବେଦନାର ଆକାରରେ, ଏବଂ ରୂପରେ ଏକ ସୂର୍ଯ୍ୟକିରଣ ଭଳି ଏହି ତ୍ରାଣ ଦ୍ୱାରା ଚମକୁଥିଲା। ଏହା ଗୁରୁତ୍ୱର ଧାରରେ, ଅଣୁ ଲାଇନରେ, ଫୁଲର ସୁଗନ୍ଧ ରେଖାରେ, ଏବଂ ସୂକ୍ଷ୍ମ କଳାର ଆକାର ନେଇଥିଲା। ଏହି ସୁଇ ପାପି ନିସ୍ୱ ଥିଲା, ମନର ଗତି ଭଳି ଏଠି ରହିଲା; ଏହା ଅନ୍ୟ ଜୀବନର ଅବସ୍ଥାକୁ ଭେଦ କରିବାର ଉପରେ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଥିଲା। ଏଭଳି ଏହାର ଦେହ ଉଦ୍ଭବ ହେଲା—ଦୁଇଟି ସୁଇରେ ଗଠିତ, ଜଙ୍ଗଲ ଧାନର ଚିଁଦା ଭଳି ହାଲୁକା, କପାସ ତନ୍ତୁ ଭଳି ନରମ। ଏହି ଦୁଇଟି ସୁଇ ଆକାର ନେଇ, ଏହା ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କର ହୃଦୟକୁ ଭେଦ କରି ଏଠି ପ୍ରବେଶ କଲା; ତାପରେ ଏହା ଦଶ ଦିଗରେ ତୀବ୍ର ଭଳି ହେଇ ଉଡ଼ିଗଲା। ନିଜର ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଏହା କେବେ ହାଲୁକା, କେବେ ଭାରୀ ହେଉଥିଲା; ଏହା ତୀବ୍ର କଞ୍ଚା ଆକାରକୁ ଛାଡ଼ି ଏକ ସୁଇର ଅବସ୍ଥା ନେଇଥିଲା। ଅସାଧାରଣ ଶକ୍ତି ନଥିବା ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟ ଅପରିଗଣିତ ସାମାନ୍ୟ ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ଅତି ଆକାଂକ୍ଷା କରନ୍ତି; ଏହି ରାକ୍ଷସୀ ତାପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ସୁଇ ଭଳି ଭୂତତ୍ୱ ଉପଲବ୍ଧ କଲେ। ସୁକୃତ ଦେହ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମର ବନ୍ଧନ ଛାଡ଼ି ନାହିଁ; ଏହି ରାକ୍ଷସୀ ନିଜ କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ସୁଇ ଭଳି ଭୂତତ୍ୱ ଅর্জନ କଲେ। ତାପରେ ଏହି ରାକ୍ଷସୀ ଦିଗନ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହାଲୁକା ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଉଡ଼ିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ; ଏହି ମୋଟା ଦେହ ସେଠି ହିଁ ଶରଦ ମେଘ ଭଳି ଗଳିଗଲା। ଏହି ସୁଇ ଅସହାୟ, ଶୀର୍ଣ୍ଣ, କିମ୍ବା ଅତି ମୋଟା ଦେହରେ ପ୍ରବେଶ କରିବା ସମୟରେ, ବାୟୁ-ସୁଇ ଭିତରେ ଦୁର୍ବଳ କ୍ଷୟ ରୋଗ ଭଳି ତୀବ୍ର ରୋଗ ହେଇଯାଏ। ଏହି ସୁଇ ଶୁଭ୍ର ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଦେହରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଜୀବନ ସୁଇ ଭିତରେ ଅନ୍ତର୍ଗତ ରୋଗ ଭଳି ହେଇଯାଏ। ଏଭଳି, ଏହି ଭ୍ରାନ୍ତ ହୃଦୟ କେବେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟି ଦେଖେ, କେବେ ମନ୍ତ୍ର ଏବଂ ଔଷଧ ପୂଜା ଦ୍ୱାରା ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ। ବର୍ଷା ଦର୍ଶା ଏହି ସୁଇ ଦୁଇ ଦେହରେ ଆକାଶ ଏବଂ ପୃଥିବୀରେ ଏକା ଏକା ଘୂରିବାରେ ବ୍ୟସ୍ତ ରହିଲା। ପୃଥିବୀରେ ଏହା ଧୂଳିରେ ଲୁଚିଯାଏ, ହାତରେ ଆଙ୍ଗୁଠିରେ ଲୁଚିଯାଏ, ଆକାଶରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ଲୁଚିଯାଏ, କପଡ଼ରେ ତନ୍ତୁରେ ଲୁଚିଯାଏ। ଭିତରେ ଏହା ଶିରା ଧାରାରେ, ଦୁଃଖୀ ଲୋକର ଧୂଳିରେ, ଶୁଷ୍କ ନଦୀ ତଳରେ, ପୁରୁଣା ଘାସର ସୂକ୍ଷ୍ମ ଧାରାରେ ବାସ କରେ। ଅର୍ଥହୀନ, ଛାୟାହୀନ, ଖାଲି, ଶ୍ୱାସ ଦେଇଥିବା ସ୍ଥାନରେ; ଯେଉଁଠି ମାକି ତୀବ୍ର ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଉଡ଼ିଯାଏ, ଯେଉଁଠି ଶୁଭ ବୃକ୍ଷ ନାହିଁ। ମୋଟା, ଗାଠିଆ ହାଡ଼ରେ, ସଦା କମ୍ପିତ ଭୂମିରେ; ଅନ୍ୟ କପଡ଼ର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କିରଣର ମାୟାରେ। ଗଛ ତଳର ଶିଖରେ, ମାକିର ତୀବ୍ର ବାୟୁରେ; ଶୁଷ୍କ, ରସହୀନ ବାୟୁରେ, ଆଙ୍ଗୁଠିର କମ୍ପିତ ଶାଖରେ। ମଳ ମେଘ ଧାରାର ଜଗତରେ, ନିଜ ଆଙ୍ଗୁଠିର ଘାଉ ତଳର ଗହ୍ୱରରେ; ପସିନା, ତିଳ, ଦୂଷିତ ରସରେ, ଯୋଡ଼ ଏବଂ ପିପିଲିକା ଗାଁର ପାହାଡ଼ରେ। କେବେ ଧୂଳି, ପାଣି, ମାୟାରେ; ସାପ ଚର୍ମ ଭଳି ଖରା ନଖରେ; କେବେ କୁଆ ତଳର ରାସ୍ତାରେ, ନଦୀକୁ ଭୟ କରି, ଚିରିକି ଭରି ରାସ୍ତାରେ। ଅଳ୍ପ, ଶୁଷ୍କ, ଫାଟିଯାଇଥିବା, ଚିତି ଏବଂ ମାଟି ତଳରେ; ରାସ୍ତା ମଧ୍ୟରେ, ଶୀତ ହାଲୁକା ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଶୁଯାଏ। ଚିରିକି, ଦାଗ, ରକ୍ତରେ; ରକ୍ତ ଭରା, ନଖ ଦ୍ୱାରା ଚିହ୍ନିତ ମୁଁହରେ; ଆଙ୍ଗୁଠି ଏବଂ ଚକାରେ ଚାପି, ଏହା ଟାଣିବା ଲୋକ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଟାଣିଯାଏ। ବିଭିନ୍ନ ରୂପରେ, ସହରରେ ଏକ ଚିତ୍ରିତ କପଡ଼ ଭଳି ଘୂରିଯାଏ; ଆସିବା-ଯିବାରେ କ୍ଲାନ୍ତ, ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଏଠି ବିଶ୍ରାମ କରେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ସହରରେ, ତନ୍ତୁ ଏବଂ ଉପକରଣର ଗାଠି ଉପରେ ଭାରିତ; ଯେବେ ପାଳମ ଜଙ୍ଗଲକୁ ପହଞ୍ଚିଏ, ଏହା ମୃଗ ଦ୍ୱାରା ଘୁମାଯାଏ। ଲୁଚି, ହାତରୁ ଅଳ୍ପ ଖସି ବିଶ୍ରାମ କରେ; ମୁଁହରେ ତନ୍ତୁ ଟାଣିବାରେ କ୍ଲାନ୍ତ, କେଉଁଠି ଭାଙ୍ଗିଯାଏ। ଦୃଢ଼ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, କାନରେ ଚାପିଲେ ଭେଦ କରିପାରେନାହିଁ; ମନ ଅସ୍ଥିର ହେଲେ, ତୀବ୍ର ଦ୍ରବ୍ୟ ମଧ୍ୟ ତୀବ୍ରତା ଦେଖାଏନାହିଁ। ଏହି କ୍ଲାନ୍ତ ସୁଇ, ମନର ସୁଇ ଦ୍ୱାରା ବଙ୍କି, ଘୂରିଯାଏ; ଜଳରେ ଭାରି ପଥର ଭଳି, ତଳକୁ ବଙ୍କି ମଧ୍ୟ ଡୁବେନାହିଁ। ମନର ମୂଳ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଜନ୍ମ ଚଳାଚଳ ଦିଗନ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିଯାଏ, ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଚଳିଥିବା ଘାସ ଭଳି। ମୁଁହ ଦ୍ୱାରା, ସୁଇ ତନ୍ତୁକୁ ଶୁଭ୍ର ତନ୍ତୁର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଛାଡ଼ିଦେଇଥାଏ; ଏହି ଶୁଭ୍ର ତନ୍ତୁରେ, ଉପରି ଭର୍ତ୍ତିର ଉଦ୍ୟମରେ, ଜଳଦ୍ରୁତ ଭଳି, ଏକ ନାରୀ ହୃଦୟରେ ଏକତ୍ର ହେଇ ଶିଶୁ ଜନ୍ମିବା ଭଳି। ଉପରି ଭର୍ତ୍ତିର ରସ ଦ୍ୱାରା, ସୁଇ ହୃଦୟକୁ ଖୋଲିଦେଇଥାଏ, ଏହି ଭଳି ଏହା ଶୁଭ୍ର ତନ୍ତୁର ଶେଷକୁ ତାନିବାରେ ଅବିରତ ରହିଥାଏ। ଦୀର୍ଘ ଦିନ ହୋଇଯାଇଥିବା ଜିନିଷ ମଧ୍ୟ ତୀବ୍ର ଦ୍ରବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟ ଚିନ୍ତା ଛାଡ଼ି ଭରିଯାଏ; ଏଠି ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ହେଉଛି, ଫାଟିଯାଇଥିବା କପଡ଼ ଏକ ସୁଇ ଦ୍ୱାରା ତୁରନ୍ତ ଭରିଯାଏ। ତନ୍ତୁର କିରଣ ଟାଣିବାରେ, ସୁଇ କପଡ଼ର ହୃଦୟ ଅର୍ଜନ କରେ; ଏହି ଉପରି ଭର୍ତ୍ତି ଦ୍ୱାରା, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ତୁରନ୍ତ ବୁନାଯାଏ, ସୂର୍ଯ୍ୟକିରଣ ଭଳି। ଏହି ଉପସ୍ଥିତ ଆକାର, ଶିଃନ୍ତ ଭର୍ତ୍ତି ଦ୍ୱାରା, ଦେଉଁ-ସୁଇ ହୃଦୟରେ ଦୁଃଖ ଦେଇଥାଏ, କର୍ମର ଫଳ ଭଳି।