ମୁଖ୍ୟ ଋଷିଙ୍କ କଥା ଶୁଣିବା ପରେ, ରାଜା ଦଶରଥ ଅନ୍ୟୋନ୍ୟ ଚିନ୍ତା ଓ ଦୁଃଖରେ ବ୍ୟାକୁଳ ହୋଇ, କିଛି ସମୟ ନିର୍ବିକଳ୍ପ ରହିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ରାଜମହଳରେ ସମସ୍ତ ରାନୀମାନେ ଚିନ୍ତିତ ହେଇ ରହିଲେ, ଏବଂ ସମସ୍ତେ ରାମଙ୍କ ବ୍ୟବହାରକୁ ଚାଉଁ ଚାଉଁ ଦେଖୁଥିଲେ। ଏହି ଅନ୍ତର୍ଗତ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ, ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଋଷି ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଅୟୋଧ୍ୟାର ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଲେ। ସେ ଯେଉଁ ସମୟରେ ତାଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଅସୁରମାନେ ତାଙ୍କ ମାୟାର ଶକ୍ତିରେ ମତିଭ୍ରଷ୍ଟ ହୋଇ ବିଘ୍ନ କରୁଥିଲେ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ତଥା ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଓ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ ଥିଲେ। ଏହି ଯଜ୍ଞର ରକ୍ଷା ପାଇଁ, ଋଷି ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହିଲେ, କାରଣ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରିବାର ଶକ୍ତି ନଥିଲା। ଅସୁରମାନେ ତାଙ୍କ ତପସ୍ଵୀମାନେ ଉପରେ ନାଶ ଆଣିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିବା ସମୟରେ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ତାଙ୍କ ତପସ୍ୟାର ରତ୍ନ ଏବଂ ଦୀପ୍ତିମାନ ଶକ୍ତିରେ ଅୟୋଧ୍ୟା ନଗରକୁ ଆସିଲେ। ରାଜାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖ ହୋଇବାକୁ ଚାହି, ସେ ପ୍ରବେଶଦ୍ୱାରରେ ଦ୍ୱାରପାଳମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ: "ତୁରନ୍ତ ଘୋଷଣା କର, ମୁଁ କୌଶିକ ଗାଧିପୁତ୍ର ଆସିଛି।" ତାଙ୍କ ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ସମସ୍ତ ଦ୍ୱାରପାଳମାନେ ଭୟଭିତ ହୋଇ ରାଜମହଳକୁ ଗଲେ। ସେମାନେ ମୁଖ୍ୟ ଅନ୍ତଃପୁର ଅଧିକାରୀଙ୍କୁ ଏହି ଖବର ଦେଲେ ଯେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଋଷି ଆସିଛନ୍ତି। ତାପରେ ଅନ୍ତଃପୁର ଅଧିକାରୀ ରାଜାଙ୍କୁ, ଯିଏ ସଭାରେ ଅନେକ ରାଜମାନେଙ୍କ ସହିତ ବସିଥିଲେ, ତୁରନ୍ତ ଏହି ଖବର ଦେଲେ: "ମହାନ ଦୀପ୍ତିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି, ଯୁବ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଚମକୁଛନ୍ତି, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଲାଲ ଜଟା ଓ ଅତିଶୟ ଦୀପ୍ତି ନେଇ ଦ୍ୱାରେ ଉଭୟ ହୋଇଛନ୍ତି।" ସେଠି ସେ ଅଞ୍ଚଳକୁ ପଙ୍ଖା, ପତାକା, ଘୋଡା, ହାତୀ, ସେନା, ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ କରିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କ ଦୀପ୍ତିରେ ସୋନା ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଲାଗୁଛି। "ତୁମେ ବିନମ୍ରତା ସହ ରାଜାଙ୍କୁ ଖବର ଦିଅ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଋଷି ଆସିଛନ୍ତି।" ଏହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା ଦଶରଥ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ଅନ୍ୟ ରାଜମାନେ ସହିତ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସିଂହାସନରୁ ଉଠିଲେ। ବଡ଼ ଦଳ ସହିତ, ବସିଷ୍ଠ ଓ ବାମଦେବଙ୍କ ସହିତ, ସେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିକୁ ଗଲେ। ସେଠି ରାଜା ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ଦ୍ୱାରରେ ଦେଖିଲେ—ଋଷିମାନେର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଭୂମିରେ ଆସିଥିବା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦୀପ୍ତି ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଶକ୍ତିରେ ମିଶିଥିବା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ମୂର୍ତ୍ତି। ତାଙ୍କ ଜଟା ତପସ୍ୟା ଓ କାଳରେ ସଦା କଠୋର, ପାହାଡ଼ ଉପରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ମେଘ ପରି ଚମକୁଥିଲା। ସେ ଶାନ୍ତ, ସୁନ୍ଦର, ଦୀପ୍ତିମାନ ଓ ଅବିରୋଧ, ଗମ୍ଭୀର ଓ ମହାନ ଶରୀରରେ ଏକ ରୂପ ନେଇଥିଲେ। ତାଙ୍କ ମହିମା ଉପସ୍ଥିତି ଉଭୟ ଭୟ ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଦେଇଥିଲା। ହାତରେ ସ୍ନିଗ୍ଧ ଭୀଣ୍ଣ, ଅକ୍ଷୟ ଜୀବନ ସହିତ ଏକ ଅପରାଧହୀନ ମିତ୍ର ଆସିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଦୟାରେ ହୃଦୟ ପ୍ରଭାବିତ, ସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ମୃଦୁ ଚକ୍ଷୁରେ ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ମନୁଷ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ନେକ୍ତର ପରି ଲାଗୁଥିଲା। ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି କେବେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, କେବେ ଗାଢ଼, ଉନ୍ନତ ଭୃକ୍କୁ ଦେଖି ଲୋକମାନେ ହୃଦୟରେ ଆନନ୍ଦ ଓ ଭୟ ଦୁଇଟି ଅନୁଭବ କରୁଥିଲେ। ରାଜା ଦଶରଥ ଦୂରରୁ ଋଷିଙ୍କୁ ଦେଖି, ଶିର ଧରାକୁ ଯୋଗାଇ ନମସ୍କାର କରିଲେ, ରତ୍ନ ମୁକୁଟ ଭୂମିକୁ ଛୁଇଁଲା। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ମଧୁର ଓ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କଥାରେ ରାଜାଙ୍କୁ ଅଭିବାଦନ କଲେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅଭିବାଦନ କରିଥିବା ପରି। ବସିଷ୍ଠ ଓ ଅନ୍ୟ ଦ୍ୱିଜମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅନୁକୂଳ ଆଶ୍ରୟ ଓ ସମ୍ମାନ ଦେଲେ। "ତୁମ ଦୀପ୍ତିମାନ ଉପସ୍ଥିତିରେ, ମହାନ ଜନ, ଆମେ ଧନ୍ୟ ହେଲୁ, ଯେପରି ଲାଲିତା ଫୁଲ ସୂର୍ଯ୍ୟରେ ଖିଳିଯାଏ। ଆରମ୍ଭହୀନ, ଅଚଳ, ଅବିନାଶୀ ଆନନ୍ଦ ଆଜି ତୁମେ ଦେଖିବାରେ ଆମେ ଲାଭ କରିଛୁ। ନିଶ୍ଚୟ ଆଜି ଆମେ ଧର୍ମୀମାନେର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଧ୍ୟରେ ଗଣାଯାଇଛୁ, କାରଣ ତୁମ ଆଗମନ ଧର୍ମର ଫଳ।" ଏଭଳି ଆପସରେ କଥା କହି, ରାଜାମାନେ ଓ ମହାନ ଋଷିମାନେ ଏକାଠି ସଭାରେ ବସିଲେ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ଆଗମନ ଦେଖି, ରାଜା ଦଶରଥ ହର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ମୁହଁରେ ସ୍ୱୟଂ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେଲେ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ରାଜାଙ୍କୁ ଅର୍ଘ୍ୟ ନେଇ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ, ତାପରେ ରାଜାଙ୍କୁ ପରିକ୍ରମା କରି ସମ୍ମାନ କଲେ। ରାଜାଙ୍କ ସମ୍ମାନ ପାଇ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ହସି ମୁହଁରେ ରାଜାଙ୍କ ଭଲର ଖବର ନେଲେ। ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ସହିତ ମିଳି, ହସି ଓ ଯଥାଯଥ ଭାବେ ସମ୍ମାନ କରି, ତାଙ୍କ ଭଲର ଖବର ନେଲେ। ଏଭଳି ଆପସରେ ଉଚିତ ସମ୍ମାନ କରି, ଏକାଠି ହୋଇ, ସମସ୍ତେ ଉଲ୍ଲାସିତ ହୃଦୟରେ ରାଜମହଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସେମାନେ ତାଙ୍କ ନିଜ ନିଜ ସିଂହାସନରେ ବସି, ଦୀପ୍ତି ଏକାଠି ଉନ୍ନତ ହୋଇ, ବିନମ୍ରତା ସହିତ ଆପସରେ ଭଲର ଖବର ନେଲେ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଅର୍ଘ୍ୟ, ପାଦପ୍ରକ୍ଷାଳନ ଓ ଗୋମାତା ଦେଇ ପୁନଃପୁନଃ ସମ୍ମାନ କଲେ। ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କୁ ଯଥାଯଥ ଭାବେ ସମ୍ମାନ କରି, ରାଜା ନିର୍ମଳ ହୃଦୟ ଓ ଯୋଗ୍ୟ ହସି ସହିତ କହିଲେ: "ତୁମ ଆଗମନ ନେକ୍ତର ଆସିବା ପରି, ଅଭାବରେ ବର୍ଷା ପରି, ଅନ୍ଧାଙ୍କୁ ଦୃଷ୍ଟି ମିଳିବା ପରି ଲାଗୁଛି।" "ଯେପରି ଆକାଂକ୍ଷିତ ଧନ ଲାଭ, ନିର୍ସନ୍ତାନଙ୍କୁ ପୁଅ ଜନ୍ମ, ସ୍ୱପ୍ନରେ ଦେଖିଥିବା ବସ୍ତୁ ଜାଗ୍ରତ ଅବସ୍ଥାରେ ମିଳିବା, ତୁମ ଆଗମନ ତାହାପରି ଲାଗୁଛି।" ଏଭଳି ଶ୍ରଦ୍ଧା, ଆନନ୍ଦ ଓ ଉତ୍କଳିତ ମନରେ ରାଜା ଓ ଋଷିମାନେ ଏକାଠି ହୋଇ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅୟୋଧ୍ୟାରେ ଏହି ଦିବ୍ୟ ମିଳନ ଘଟିଲା।