सङ्कल्पितार्थदायित्वाद् देशस्य मदनेन सा । सर्वाङ्गं विवशीकृत्य शुक्रायैव समर्पिता
त्या जागेतील कामभावनेमुळे त्यांच्या कल्पनेतील इच्छा पूर्ण झाल्या, आणि ती स्त्री सर्वांगाने मोहित होऊन पूर्णपणे शुक्रदेवतेला समर्पित झाली.
पेतुस् स्मरशरास् तस्या मृदुष्व् अङ्गेषु भूरिशः । पलाशेष्व् इव पद्मिन्या धारा नवपयोमुचः
तिच्या नाजूक अंगांवर प्रेमाचे असंख्य बाण अलगद पडले, जणू नवीन पावसाचे थेंब कमळाच्या पानांवर सांडतात.
सा बभूव स्मराधूता लोलालिवलयालका । मन्दवातविनुन्नाया मञ्जर्यास् सहधर्मिणी
ती प्रेमाने अस्वस्थ झाली; तिच्या बांगड्या आणि केस हलके हलके डोलू लागले, जणू मंद वाऱ्याने फुलांची माळ हलते.
नीलनीरजनेत्रां तां हंसवारणगामिनीम् । मदनः क्षोभयाम् आस पूरः कमलिनीम् इव
नीळसर डोळ्यांची आणि राजहंसासारखी चाल असलेली ती, मदनाने अशा प्रकारे हलवली, जशी पूर येऊन कमळाच्या तळ्याला अस्वस्थ करतो.
अथ तां तादृशीं दृष्ट्वा शुक्रस् सङ्कल्पितार्थभाक् । तमस् सङ्कल्पयाम् आस संहारम् इव भूतकृत्
मग तिला अशा अवस्थेत पाहून, इच्छित फल मिळवलेल्या शुक्राने, जणू सृष्टीकर्त्याने संहाराचा विचार करावा तसा, अंधाराचा संकल्प केला.
त्रिविष्टपस्य देशो ऽसौ बभूव तिमिराकुलः । भूलोकस्यान्धतमसो लोकालोकतटो यथा
त्या स्वर्गातील प्रदेशात काळोख पसरला, जणू पृथ्वीच्या टोकावर जसा घनदाट अंधार असतो तसा.
लज्जान्धकारतीक्ष्णांशौ तस्मिंस् तिमिरमण्डले । प्रतिष्ठाम् आगते तस्य मिथुनस्येव मन्मथे
त्या गडद अंधाराच्या वर्तुळात लाज आणि तीव्र सावली भरली होती; तिथे ते दोघे, प्रेमाने एकमेकांत गुंतलेल्यासारखे, एकत्र उभे राहिले.
तेषु सर्वेषु भूतेषु गतेष्व् अभिमतां दिशम् । तस्मात् प्रदेशाद् भूलोकं दिनान्ते विहगेष्व् इव
तेथील सर्व जीव आपापल्या इच्छेप्रमाणे निघून गेल्यावर, त्या दोघांनीही त्या प्रदेशातून पृथ्वीवर, जशी संध्याकाळी पक्षी परत येतात तशी, वाट धरली.
सा दीर्घधवलापाङ्गा प्रवृद्धमदना तथा । आजगाम भृगोः पुत्रं मयूरी वारिदं यथा
ती दीर्घ, तेजस्वी कटाक्ष असलेली आणि प्रेमाने पूर्ण भरलेली होती; ती भृगूच्या पुत्राजवळ जशी मोरिणी पावसाच्या ढगाजवळ जाते तशी आली.
धवलागारमध्यस्थे पर्यङ्के परिकल्पिते । विवेश भार्गवस् तत्र क्षीरोद इव माधवः
पांढऱ्या खोलीच्या मध्यभागी तयार केलेल्या पलंगावर भृगुवंशीय तिथे गेला, जणू काही माधव क्षीरसागरात प्रवेश करतोय.
सा पादाव् अवलम्ब्यास्य विवशेव वरानना । रराज च सुरेभस्य पादलग्नेव पद्मिनी
ती सुंदर मुखवाली स्त्री त्याच्या पायांना धरून बसली, जणू देवेंद्राच्या पायाशी कमळ जडलेलं असावं तशी ती शोभत होती.
उवाच चेदं ललितं लसत्स्नेहोत्कया गिरा । वचो मधुरम् आनन्दि विलासवलिताक्षरम्
मग तिने प्रेमळ आणि खेळकर स्वरात, गोड आणि आनंदी शब्दांत, मोहक लहेजात हे बोलले:
पश्यामलेन्दुवदन मण्डलीकृतकार्मुकः । अबलाम् अनुबध्नाति माम् एष किमनङ्गकः
हे चंद्रासारख्या मुखाच्या, पाहा ना, हा मदन आपला धनुष्य घेऊन माझ्या मागे लागलाय, मी तर असहाय्य आहे; हे अनंग, हे काय चाललंय?
पाहि माम् अबलां नाथ दीनां त्वच्छरणाम् इह । कृपणाश्वासनं साधो विद्धि सच्चरितव्रतम्
नाथा, मी अगदी असहाय आहे, तुझ्या चरणी आलोय, माझी रक्षा कर. मी फारच दीन आहे, आणि तुझ्या चांगल्या वागणुकीवर श्रद्धा ठेवून तुझ्याकडे आधार मागतोय. मला खऱ्या आचरणावर प्रेम करणारी, दुःखी जीव समज.
स्नेहदृष्टिम् अजानद्भिर् मूढैर् एव महामते । प्रणया अवगण्यन्ते न रसज्ञैः कदाचन
हे महाज्ञानी, ज्या मूर्खांना प्रेमळ नजरेचं मोल कळत नाही, तेच आपुलकीची कदर करत नाहीत; पण ज्यांना त्याचा खरा अर्थ कळतो, ते कधीच तिला दुर्लक्ष करत नाहीत.
अशङ्कितोपसम्पन्नः प्रणयो ऽन्योऽन्यरक्तयोः । अधःकरोति निष्यन्दं चान्द्रम् आस्वादितं प्रिय
ज्या दोन प्रेमिकांमध्ये एकमेकांवर संपूर्ण विश्वास असतो, तिथे आपुलकीचं नातं निःसंशय उमलतं आणि ते चंद्राच्या अमृतासारखं गोड आनंद देतं, प्रिय.
न तथा सुखयत्य् एषा चेतस् त्रिभुवनेशता । यथा परस्परानन्दी स्नेहः प्रथमरक्तयोः
तीनही लोकांचं राज्य मिळालं तरी मनाला एवढं सुख मिळत नाही, जितकं पहिल्या प्रेमात एकमेकांच्या आनंदात मिळतं.
त्वत्पादस्पर्शनेनेयं समाश्वस्तास्मि मानद । चन्द्रपादपरामृष्टा यथा निशि कुमुद्वती
तुमच्या पायांचा स्पर्श मिळाल्यामुळे, हे मान देणाऱ्या, मला मोठा दिलासा मिळाला आहे; जशी रात्री चंद्राच्या किरणांनी स्पर्श झाल्यावर कुमुदाची फुलं ताजीतवानी होतात.
संस्पर्शामृतपानेन तव जीवामि सुन्दर । चन्द्रांशुरसपानेन चकोरी चपला यथा
तुमच्या स्पर्शाचा अमृतरस प्यायल्यामुळे, हे सुंदर, मी जगतो आहे; जशी चंचल चकोरी चंद्राच्या किरणांचा रस प्यायून जगते.
माम् इमां चरणालीनां भ्रमरीं करपल्लवैः । आलिङ्ग्यामृतसम्पूर्णे सत्पद्महृदये कुरु
मी तुमच्या पायांवर भुंगा जसा चिकटतो तशी आहे; तुमच्या कमळासारख्या हातांनी, अमृताने भरलेल्या आणि शुद्ध असलेल्या हृदयाने मला मिठीत घ्या.
इत्य् उक्त्वा पुष्पमृद्वङ्गी सा तस्य पतितोरसि । व्याघूर्णितालिनयना सुतराव् इव मञ्जरी
असं म्हणून, फुलासारख्या कोमल अंगांची ती, त्याच्या छातीवर पडली; तिच्या डोळ्यांत भुंग्यांची गडद हालचाल होती, जशी एखादी मंजिरी वारंवार हलते.
तौ दम्पती तत्र विलासकान्तौ विलेसतुस् तासु वनस्थलीषु । किञ्जल्कगौरानिलघूर्णितासु मत्तौ द्विरेफाव् इव पद्मिनीषु
ते दोघे पती-पत्नी आनंदाने न्हालेल्या, त्या वनातील मोकळ्या जागांमध्ये फिरत होते, जणू काही मंद वाऱ्यात हलणाऱ्या कमळांमध्ये दोन मस्त मधमाशा भटकत आहेत.
मन्दारदामाकुलया वैबुधासवमत्तया । तदा तेन तया सार्धं द्वितीयेनामलेन्दुना
मंदाराच्या दाट झाडीत, देवांच्या अमृताने मस्त झालेले, तो त्या दुसऱ्या निर्मळ चंद्रासारख्या स्त्रीसोबत रमला.
विहृतं मत्तहंसासु हेमपङ्कजिनीषु च । तटेष्व् अमरवाहिन्यास् सह किन्नरचारणैः
त्यांनी सोन्याच्या कमळांनी भरलेल्या तळ्यांमध्ये, मस्त हंसांसोबत, आणि अमरांच्या नदीच्या काठावर, किन्नर आणि चारणांसोबत आनंदाने संचार केला.
पीतम् इन्दुदलस्यन्दि देवैस् सह रसायनम् । पारिजातलताजालनिलयेषु विलासिना
पारिजाताच्या फांद्यांनी विणलेल्या मांडवांमध्ये, त्यांनी देवांसोबत आणि खेळकर सख्यांसोबत, चंद्रातून वाहणारे अमृत प्याले.
चारुचैत्ररथोद्यानलतादोलासु लीलया । चिरं विलसितं व्यग्रैस् सह विद्याधरीगणैः
सुंदर चित्ररथाच्या बागांमधल्या झाडांच्या झुल्यांवर, त्यांनी विद्या मिळवलेल्या उत्साही मित्रांसोबत खूप काळ आनंदाने खेळ केला.
नन्दनोपवनाभोगो मन्दरेणेव वारिधिः । भृशम् उल्लोलतां नीतः प्रमथैस् सह शाम्भवैः
नंदनवनाच्या रम्य बागांमध्ये, मंदार पर्वतासारख्या समुद्रासह, शंभूंच्या गणांनी मोठ्या उत्साहाने सर्वत्र गजबजाट निर्माण केला.
बालहेमलताजालजटिलासु दरीषु च । भ्रान्तम् उन्मत्तरागेण मैरवीष्व् अब्जिनीष्व् इव
सोन्याच्या कोवळ्या वेलींनी गुंतलेल्या गुहांमध्ये, ते प्रेमाच्या वेडाने भरकटले होते, जणू मेरू पर्वतावरील कमळांभोवती भुंगे भटकतात तशी.
कैलासवनकुञ्जेषु तया सह विलासिना । हारेन्दुधवला रात्रिः क्षपिता गणगीतिभिः
कैलासाच्या बागांमध्ये आपल्या प्रियेसोबत, त्यांनी हारासारख्या चंद्रप्रकाशात न्हालेली रात्र गणांच्या गाण्यांनी आनंदात घालवली.
गन्धमादनशैलस्य विश्रम्योपरि सानुषु । सा तेन कनकाम्भोजैर् आपादम् अभिमण्डिता
ती सुवर्ण कमळांनी डोक्यापासून पायापर्यंत सजलेली, त्याच्यासोबत गंधमादन पर्वताच्या शिखरांवर विसावली.