रूढातिवाहिकीभावश् शवो भवति देहकः । निर्जलाम्भोदसदृशो निर्गन्धकुसुमोपमः
जेव्हा सूक्ष्म शरीराची अवस्था पक्की होते, तेव्हा स्थूल शरीर मृतासारखे होते—पाण्याविना ढगासारखे, किंवा सुगंध नसलेल्या फुलासारखे.
अद्यारभ्य प्ररूढायाम् आतिवाहिकसंविदि । देहो विस्मृतिम् आयाति गर्भसंस्थेव यौवने
आजपासून, जेव्हा सूक्ष्म शरीराची जाणीव पक्की झाली आहे, तेव्हा शरीराची आठवण राहत नाही, जशी तारुण्यात गर्भातील अवस्था विसरली जाते.
एकत्रिंशे ऽद्य दिवसे प्राप्ता वयम् इहाम्बरम् । प्रभाते मोहिते दास्यौ मयैते निद्रयाधुना
आज एकतीसाव्या दिवशी आपण या आकाशात आलो आहोत; सकाळी या दोन दासी झोपेच्या मोहात गुंतल्या होत्या.
तद् एहि यावल् लीलायै लीले सङ्कल्पलीलया । आत्मानं दर्शयावो ऽस्यै व्यवहारः प्रवर्तताम्
म्हणून चल लीला, या लीलेसाठी आपण तिला आपल्या संकल्पाच्या खेळातून स्वतःला दाखवूया, म्हणजे व्यवहार सुरू होईल.
आवां तावद् इमे लीला पश्यत्व् इत्य् एव चिन्तिते । ज्ञप्त्या देव्यौ ततस् तत्र दृश्ये दीप्ते बभूवतुः
'आपण लीलेसमोर दिसू या' असा विचार होताच, त्या दोन्ही देवता तिथेच त्या तेजस्वी दर्शनात प्रकट झाल्या.
सा विदूरथलीलाथ समाकुलविलोचना । गृहम् आलोकयाम् आस तत् तेजःपुञ्जभासुरम्
मग विदूरथाची पत्नी लीला, डोळ्यांत आश्चर्य भरून, त्या तेजाने उजळलेल्या घराकडे पाहू लागली.
चन्द्रबिम्बाद् इवोत्कीर्णं धौतं हेमद्रवैर् इव । ज्वालाया इव शीतायास् सुमध्यम् इव भित्तिमत्
ती जणू चंद्राच्या कलेतून कोरलेली, सोन्याच्या प्रवाहांनी धुतलेली, गार व जळणारी ज्वाळा जशी, किंवा मजबूत आधार असलेल्या नाजूक वेलीसारखी दिसत होती.
गृहम् आलोक्य पुरतो लीलाज्ञप्ती विलोक्यते । उत्थाय सम्भ्रमवती तयोः पादेषु सापतत्
समोरचं घर पाहून आणि खेळकर बोलावणं ऐकून ती उठली आणि घाईघाईने त्यांच्या पायांवर पडली.
मज्जयायागते देव्यौ जयतं जीवितप्रदे । इह पूर्वम् अहं प्राप्ता भवत्योर् मार्गशोधिनी
मज्जया राणी आल्यावर तिने म्हटलं, "जय असो, जीवन देणाऱ्यांनो! मी तुमच्याआधी इथे आले आहे, तुमचा मार्ग मोकळा करणारी म्हणून."
इत्य् उक्तवत्यां तस्यां ता मानिन्यो मत्तयौवनाः । उपाविशन् विष्टरेषु लता मेरुशिरस्स्व् इव
असं ती म्हणाल्यावर त्या अभिमानी, तारुण्याने भरलेल्या स्त्रिया आसनांवर बसल्या, जणू मेरू पर्वताच्या शिखरावर वेलींनी आसरा घेतला आहे.
सुते वद कथं प्राप्ता त्वम् इमं देशम् आदितः । किं वृत्तं ते त्वया दृष्टं किम् इवाध्वनि कुत्र वा
बाळा, सांग ना, तू इथे प्रथम कशी आलीस? वाटेत तुला काय घडलं, काय पाहिलंस आणि कुठे?
देवि तस्मिन् प्रदेशे सा जातमूर्छा तदाभवम् । द्वितीयेन्दुकलेवाहं कल्पान्तज्वालयावृता
देवी, त्या ठिकाणी मी तेव्हा बेशुद्ध पडले, आणि जणू काही कलपाच्या शेवटी जळणाऱ्या ज्वाळांमध्ये लपेटलेली दुसऱ्या दिवशीची चंद्रकोर झाले.
न चेतितं मया किञ्चित् समं विषमम् एव वा । ततस् तरलपक्ष्मान्ते विनिमील्य विलोचने
माझ्या लक्षात काहीच आलं नाही, सुखदुःख काहीच कळलं नाही; मग हलणाऱ्या पापण्यांखाली डोळे मिटले.
ततो मरणमूर्छान्ते पश्यामि परमेश्वरि । यावद् अभ्युत्थितास्म्य् आशु प्लुता च गगनोदरम्
मग त्या मृत्यूसमान बेशुद्धीच्या शेवटी, हे परब्रह्मस्वरूपिणी, मी पाहिलं—आणि अचानक मी उठले, आकाशाच्या विशालतेत उडाले.
भूताकाशे ऽनिलरथं समारूढास्म्य् अहं तथा । आनीता गन्धलेखेव तेनाहम् इमम् आलयम्
माझ्या आजूबाजूच्या या विश्वाच्या आकाशात, मी वाऱ्याच्या रथावर बसले आहे. जशी एखादी सुवासाची लहर वाहून नेली जाते, तशीच मी इथे या घरात आणली गेले आहे.
इह पश्यामि सदनं नायकेनाभ्यलङ्कृतम् । दीप्तदीपं विविक्तं च महार्हशयनान्वितम्
इथे मला हे घर दिसत आहे, जे घरमालकाने सुंदरपणे सजवले आहे. दिव्यांच्या उजेडात ते झळकत आहे, एकांत आहे आणि त्यात फारच सुंदर पलंग आहे.
पतिम् आलोकयामीमं यावद् एष विदूरथः । शेते कुसुमगुप्ताङ्गो मधुः पुष्पवने यथा
मी माझ्या पतीला, विदूरथाला, पाहते आहे. तो फुलांनी वेढलेला झोपला आहे, जणू मध फुलांच्या बागेत विसावले आहे.
अथ सङ्ग्रामसंरम्भश्रमार्तो ऽयं स्वपित्य् अलम् । इति निद्रा मयास्यैवं देवेश्वरि न वारिता
आता युद्धाच्या थकव्याने तो खोल झोपला आहे. म्हणून, हे देवतांच्या राणी, मी त्याच्या झोपेची अडथळा केली नाही.
अनन्तरम् इमं देशं प्राप्ते देव्याव् इमे त्व् इति । यथानुभूतं कथितं मदनुग्रहकारिणि
मग त्या देवी इथे आल्यावर, मी अनुभवलेलं सगळं तुझ्या कृपेकरता सांगितलं.
हे हंसहारिगामिन्यौ लीले ललितलोचने । उत्थापयामो नृपतिं शवतल्पतलाद् इमम्
हंसासारख्या चालणाऱ्या, खेळकर आणि सुंदर डोळ्यांच्या देवींनो, चला आपण या राजाला प्रेतांच्या खाटेवरून उठवूया.
सेत्य् उक्त्वा मुमुचे जीवम् आमोदम् इव पद्मिनी । स समीरलवाकारस् तन्नासानिकटं ययौ
असं म्हणून तिने आपला प्राण सोडला, जणू कमळ आपला सुगंध सोडतं; तो वारा झाल्यासारखा त्याच्या नाकाजवळ गेला.
घ्राणकोशं विवेशाशु वंशरन्ध्रम् इवानिलः । स्ववासनाशतान्य् अन्तर् दधद् अब्धिर् मणीन् इव
तो प्राण वाऱ्यासारखा झपाट्याने त्याच्या नाकाच्या छिद्रात गेला, जणू वारा बांबूच्या फटीतून जातो, आणि आपल्या असंख्य आठवणी घेऊन समुद्रात मोती असावेत तसा आत गेला.
अन्तस्स्थजीवं वदनं तस्य तत्कान्तिम् आययौ । पद्मस्यावग्रहे पद्मं प्रविष्टम् इव वारिणि
त्याच्या चेहऱ्यावरून त्याच्या अंतरात्म्याची तेजस्विता प्रकट झाली, जणू पाण्यात उमललेल्या कमळात दुसरं कमळच शिरलं आहे, तसं त्याचं तेज दिसत होतं.
क्रमाद् अङ्गानि सर्वाणि सरसानि चकाशिरे । तस्य पुष्पाकर इव लताजालानि बूभृतः
हळूहळू त्याच्या सर्व अंगांमध्ये सुंदरता झळकू लागली, जणू पृथ्वीवर फुलांचे गट किंवा डोंगरावर वेलांची जाळी फुलली आहे.
अथाबभौ कलापूर्णस् स राकायाम् इवोडुराट् । भासयन् भवनं भूरि वदनेन्दुमरीचिभिः
नंतर तो पूर्ण चंद्रासारखा तेजाने भरलेला दिसू लागला, त्याच्या चंद्रासारख्या मुखाच्या किरणांनी ते घर उजळून निघालं.
स्फारयाम् आस सो ऽङ्गानि रसवन्ति मृदूनि च । कनकोज्ज्वलकान्तीनि पल्लवानीव माधवः
त्याने आपली अंगं फुलासारखी मऊ आणि रसाळ पसरली, ती सोन्यासारख्या झळाळीने चमकत होती, जणू वसंतात नवे पालवे फुटतात तशी.
उन्मीलयम् आस दृशौ विमलालोककारणे । हारिण्यौ सुभगाभोगे चन्द्रार्कौ भुवनं यथा
त्याने आपली डोळे उघडली, जे निर्मळ प्रकाशाचे स्रोत होते, त्यांच्या सौंदर्याने मन मोहून टाकणारे, जसे चंद्र आणि सूर्य जग उजळवतात तसे.
उत्तस्थौ प्रोल्लसत्कायो विन्ध्याद्रिर् इव वृद्धिमान् । उवाच कस् स्थित इह प्रभाकपिशितालयः
तो उठला, त्याचे शरीर तेजस्वी होते, जणू काही वृद्धिंगत होणारा विंध्य पर्वतच उभा राहिला आहे. त्याने विचारले, 'इथे या तेजाने भरलेल्या ठिकाणी कोण उभे आहे?'
लीलाद्वयम् अथास्याग्रे प्रोवाचादिश्यताम् इति । स ददर्श पुरो नम्रं लीलाद्वयम् अवस्थितम्
मग त्याच्या समोर लीला-द्वय प्रकट झाले आणि म्हणाले, 'आज्ञा द्या.' त्याने पाहिले की लीला-द्वय नम्रपणे त्याच्या समोर उभे आहे.
समाधारं समाकारं समरूपं समस्थिति । समवाक्यं समोद्योगं समानन्दं समोदयम्
ते दोन्ही स्वरूप एकसारखे होते — आधार, रूप, स्थिती, वाणी, प्रयत्न, आनंद आणि प्रकट होणे सगळे सारखेच होते.