ज्ञप्तिं भगवतीं देवीं शुद्धज्ञानमहाधिया । दुःखाद् आह्वाययाम् आस सोवच समुपेत्य ताम्
ती दुःखाने, शुद्ध ज्ञानाची देवी असलेल्या भगवती ज्ञप्तीला हाक मारली आणि ती समोर येताच तिच्याशी बोलली.
किं स्मृतास्मि त्वया वत्से धत्से किम् इति शोकिताम् । संसारे भ्रान्तयो भान्ति मृगतृष्णाम्बुवन् मुधा
मुली, तुला माझी आठवण आली का? का तू इतकी दुःखी आहेस? या जगात भ्रम म्हणजे वाळवंटातल्या पाण्याच्या मृगजळासारखेच, ते व्यर्थच भासतात.
क्व ममाम्ब स्थितो भर्ता किं करोत्य् अथ कीदृशः । समीपं नय मां तस्य नैका शक्नोमि जीवितुम्
आई, माझे पती कुठे आहेत? ते काय करत आहेत आणि कसे आहेत? मला त्यांच्या जवळ ने, एकटीने मला जगता येत नाही.
चित्ताकाशं चिदाकाशम् आकाशं च तृतीयकम् । तेभ्यश् शून्यतमं विद्धि चिदाकाशं वरानने
मनाचा आकाश, चैतन्याचं आकाश आणि बाह्य आकाश — ही तिन्ही वेगवेगळी आहेत. त्यात चैतन्याचं आकाश सर्वात सूक्ष्म आहे, हे लक्षात ठेव सुंदरिनी.
शून्यम् एवेदम् अखिलं जगत् तत्र व्यवस्थितम् । अहं त्वम् इति दृश्यात्म नानानानैव निर्वपुः
हे सगळं जग खरंतर रिकामंच आहे. या रिकाम्या जागेत 'मी' आणि 'तू' अशा भेदांची कल्पना निर्माण होते, पण हे सगळं फक्त दिसणारं रूप आहे — खरी काही वस्तुस्थिती नाही.
अभित्तिमयम् एवेदं कल्पनारूपितं जगत् । ज्ञप्तिभामात्रकं देशतुलापूरणवर्जितम्
हे जग प्रत्यक्षात आहे असं नाही, ते फक्त कल्पनेतून उभं राहतं. हे फक्त जाणिवेचं एक प्रकट रूप आहे, यात कोणतीही खरी जागा किंवा वस्तु नाही.
तच् चिदाकाशकोशात्मा चिदाकाशैक्यभावनात् । अविद्यमानम् अप्य् आशु दृश्यते ऽथानुभूयते
ज्याचं मूळ स्वरूप म्हणजेच चैतन्याचं आकाश, त्याचं खरंतर अस्तित्व नाही, पण चैतन्याच्या एकतेचा विचार केला की ते लगेच दिसायला लागतं आणि अनुभवायलाही येतं.
देशाद् देशान्तरप्राप्तौ संविदो मध्यम् एव यत् । निमेषेण चिदाकाशं तद् विद्धि वरवर्णिनि
एखाद्या जागेतून दुसऱ्या जागेत जाताना, त्या क्षणभरात जी जाणीव मधेच स्थिर राहते, तीच चैतन्याचं आकाश आहे असं समज, हे सुंदर वर्णे.
तस्मिन् निरस्तनिश्शेषसङ्कल्पस्थितिम् एषि चेत् । सर्वात्मकपदं तत् तद् दृष्ट्वा प्राप्नोष्य् असंशयम्
जेव्हा तुझ्या मनातील सर्व संकल्प पूर्णपणे नाहीसे होतील, तेव्हा तू नक्कीच सर्वांचा आधार असलेली ती परम अवस्था अनुभवशील.
अत्यन्ताभावसंवित्त्या जगतस् त्व् एतद् आप्यते । नान्यथा मद्वरेणाशु त्वं तु प्राप्स्यसि सुन्दरि
ही अवस्था फक्त पूर्ण शून्यतेच्या जाणीवेनेच मिळते; दुसऱ्या कोणत्याही मार्गाने नाही. माझ्या कृपेने, सुंदरिये, तू लवकरच ती अवस्था गाठशील.
इत्य् उक्त्वा सा ययौ देवी दिव्यम् आत्मीयम् आस्पदम् । लीला तु लीलयैवासीन् निर्विकल्पसमाधिभाक्
असे सांगून ती देवी आपल्या दिव्य स्थानाकडे निघून गेली, आणि लिला मात्र सहज, विचाररहित समाधीत स्थिर राहिली.
तत् तत्याज निमेषेण सान्तःकरणपञ्जरम् । स्वदेहं खम् इवोड्डीना निजनीडं विहङ्गमी
क्षणातच तिने आपले शरीर आणि अंतःकरणाचा पिंजरा सोडून दिला, जणू एखादा पक्षी आपल्या घरट्याला मागे सोडून आकाशात उडून जातो.
ददर्श च स्वभर्तारं तस्मिन्न् एवालयाम्बरे । संस्थितं पृथिवीपालम् आस्थाने बहुराजके
ती त्या राजवाड्याच्या सभागृहात गेली आणि तिथेच तिने आपल्या पतीला, पृथ्वीचे रक्षण करणाऱ्या राजाला, अनेक राजांच्या मध्ये उभा असलेला पाहिला.
सिंहासनसमारूढं जय जीवेति संस्तुतम् । प्रस्तुतं मण्डलानेककार्यम् आहर्तुम् आदृतम्
तो सिंहासनावर बसलेला होता, 'जय हो! दीर्घायुष्य लाभो!' अशा घोषणांनी गौरवला जात होता आणि अनेक मंडळांच्या कामांमध्ये लक्षपूर्वक गुंतलेला होता.
पताकामञ्जरीकीर्णराजधानीगृहस्थितम् । पूर्वद्वारस्थितासङ्ख्यमुनिविप्रर्षिमण्डलम्
तो राजवाड्याच्या त्या घरात होता, जिथे पताकांचे गुच्छ लावलेले होते, आणि पूर्वेकडील दरवाजाजवळ असंख्य ऋषी, ब्राह्मण आणि साधूंचे समूह उभे होते.
दक्षिणद्वारगासङ्ख्यललनालोकमण्डलम् । पश्चिमद्वारगासङ्ख्यराजराजेशमण्डलम्
दक्षिणेकडील दरवाजाजवळ असंख्य स्त्रियांचा समूह होता आणि पश्चिमेकडील दरवाजाजवळ असंख्य राजे आणि मोठे राजाधिराज उभे होते.
उत्तरद्वारगासङ्ख्यरथहस्त्यश्वसङ्कुलम् । एकभृत्यविनिर्णीतदक्षिणापथविग्रहम्
उत्तर दरवाजाजवळ रथ, हत्ती आणि घोड्यांची मोठी गर्दी होती; आणि दक्षिणेकडील मार्ग एक विश्वासू मंत्री सांभाळत होता.
कर्णाटनाथरचितपूर्वदेशक्रियाक्रमम् । सुराष्ट्राधिपनिर्णीतसर्वम्लेच्छोत्तरापथम्
पूर्वेकडील सर्व कामकाज कर्णाट देशाच्या राजाने पाहिले होते, आणि उत्तर दिशेतील परकीयांची सगळी सीमा सौराष्ट्राच्या राजाच्या ताब्यात होती.
मालवेशसमाक्रान्तसर्वपाश्चात्यतङ्गणम् । दक्षिणाब्धितटायातलङ्कादूतविनोदितम्
पश्चिमेकडील सगळ्या प्रांतांवर मालव देशाच्या राजाचा अधिकार होता, आणि दक्षिण समुद्रकिनारी लंका देशातून आलेले दूत आनंद आणत होते.
पूर्वाब्धितटमाहेन्द्रसिद्धोक्तगगनापगम् । उत्तराब्धितटायातदूतवर्णितगुह्यकम्
पूर्वेकडील समुद्रकिनारा महेन्द्र ऋषींनी आकाशाला भिडलेला म्हणून सांगितला, आणि उत्तर समुद्रकिनाऱ्याचे रहस्य दूतांनी सविस्तर वर्णन केले.
पश्चिमाब्धितटीलोकवर्णितास्तमयक्रमम् । असङ्ख्यबद्धभूपालकराकीर्णाखिलाजिरम्
पश्चिम समुद्राच्या काठावर, जिथे सूर्य मावळतो असे सांगितले जाते, तिथे एक जुना राजवाडा होता. त्या राजवाड्यात असंख्य राजे आणि त्यांचे सेवक मोठ्या संख्येने गोळा झाले होते.
यज्ञवाटपठद्विप्रजिततूर्योग्रनिस्स्वनम् । वन्दिकोलाहलोल्लासप्रतिश्रुद्घनकन्दरम्
यज्ञाच्या वाटांवरून वाद्यांचे गडगडणारे आणि विजयाचे आवाज घुमत होते, आणि गायक, वंदक यांच्या आनंदी गजराचा प्रतिध्वनी गुंफा-गुंफांमध्ये घुमत होता.
गेयवाद्योद्यतध्वानप्रध्वनद्गगनान्तरम् । हयहस्तिरथावारिरजोमेघघनाम्बरम्
गायन आणि वाद्यांचे सूर आकाशात भरून राहिले होते. घोडे, हत्ती आणि रथ यांच्या धुळीचे ढग जाड काळ्या मेघांसारखे पसरले होते.
पुष्पकर्पूरधूमोत्थगन्धामोदितपर्वतम् । सर्वमण्डलसम्भाररचितानेकशासनम्
फुलं, कापूर आणि धूप यांच्या सुवासाने पर्वत सुगंधित झाले होते. संपूर्ण राज्यात सुव्यवस्थेसाठी वेगवेगळ्या आज्ञा आणि नियम लावले गेले होते.
यशःकर्पूरजलधिसुशुक्लाम्बरपर्षदम् । रोदसीस्तम्भभूतैकस्वप्रभावजितार्ककम्
त्या सभेला कर्पूर आणि समुद्राच्या फेसासारख्या शुभ्र वस्त्रांनी सजलेले सेवक होते, आणि तिच्या तेजाने पृथ्वी आणि आकाश यांना जोडणाऱ्या खांबासारखे भासवले, इतके की तिच्या प्रकाशाने सूर्यालाही मागे टाकले.
आरम्भमन्थरोदारकार्यसंव्यग्रभूमिपम् । नानानगरनिर्माणसोद्योगस्थपतीश्वरम्
तो राजा मोठ्या कामांत पूर्णपणे गुंतलेला होता, आणि त्याच्या सभोवती अनेक शहरांची उभारणी करण्यासाठी तत्पर असलेले कुशल स्थापत्यकार होते.
पपाताथ महारम्भां सा तां नरपतेस् सभाम् । व्योमात्मिका व्योममयीं मिहिकेवाम्बराटवीम्
मग ती अद्भुत आणि भव्य सभा, जणू आकाशातूनच निर्माण झालेली, आकाशातील धुक्याच्या जंगलासारखी खाली उतरली.
भ्रमन्तीं तत्र ताम् अग्रे ददृशुस् ते न केचन । अन्यसङ्कल्परचितां पुरुषाः कामिनीम् इव
ती सभा तिथे फिरत असताना, तिथल्या कुणालाही ती दिसली नाही, कारण ती दुसऱ्याच्या कल्पनेतून निर्माण झालेली होती, जशी स्वप्नात दिसणारी एखादी स्त्री.
तथा ते तां न ददृशुस् सञ्चरन्तीं पुरोगताम् । अन्यसङ्कल्परचितां मध्ये स्वनगरीं यथा
त्याप्रमाणे, ती पुढे चाललेली असतानाही, इतरांच्या कल्पनेतून निर्माण झाल्यामुळे, तिला कुणीच पाहू शकले नाही, जशी आपण आपल्या स्वतःच्या शहरात असताना ते दिसत नाही.
प्राक्तनान् एव तान् सर्वान् सा ददर्श पुरोगतान् । भूभृतैव समं प्राप्तान् नगरान् नगरान्तरम्
पण तिने मात्र, जसे एखादा राजा दुसऱ्या शहरात पोहोचल्यावर आपल्या सोबत आलेल्यांना पाहतो, तसेच पुढे गेलेल्या सर्वांना पाहिले.