अखेरच्या युद्धात आकाशात एक विचित्र दृश्य उभं राहतं—जिथे रिकाम्या नदीसारखा अवकाश वाहतो, त्याच्या प्रवाहात बाणांची पाणी आहेत आणि तो चक्रासारखा फिरतो, तिथे अगदी पर्वतसुद्धा लहान ओळींसारखे दिसू लागतात. ग्रहांच्या मार्गावर, पराक्रमी राजांचे छेदलेले शिर, शस्त्रांच्या टोकांनी भेदलेले आणि सजलेले, आकाशात फिरत राहतात. आकाशात ध्वज आणि कमळाच्या देठांनी शोभा मिळते, बाणांनी भरलेले, आणि वाऱ्याच्या लहरीमुळे आकाश कमळांच्या सरोवरासारखे दिसते. मृत हत्तींच्या ढिगात, भयभीत स्त्रिया पर्वतांमध्ये मुंग्यांसारख्या किंवा पुरुषांच्या आलिंगनात स्त्रियांसारख्या अदृश्य होतात. विद्यााधर स्त्रियांच्या वाहत्या केसांना वारे खेळतात, त्या स्त्रिया अभूतपूर्व आणि सर्वोच्च सौंदर्याने सजलेल्या भेटीचा आनंद जाहीर करतात. छत्री दूर फेकून आणि फाटून गेल्यावर, आकाशातील चंद्रप्रकाश त्यांचा पांढरा छत्र बनतो, चंद्राच्या तेजस्वी रूपाने तयार झालेला. मृत्युच्या धूसर अवस्थेच्या शेवटी, योद्धा क्षणभरात अमर शरीर प्राप्त करतो, जणू स्वप्नात एखाद्या शहरात प्रवेश करावा तसा. भाला, गदा, बाण आणि चक्रांचे वर्षाव आकाशात मासे, शार्क आणि मगरांच्या समूहांसारखे निर्भयपणे उभे आहेत. फुटलेल्या छत्र्या आणि बाणांनी कापलेल्या पंख्यांनी आकाश पूर्ण चंद्रांच्या झुंडांनी झाकल्यासारखे उजळते. छत्र्या, सुंदर गूंजणारे पंखे, वाऱ्याने ढवळलेले, आकाशात पांढऱ्या हंसांच्या लहरींसारखी चमक दाखवतात. छत्र्या, पंखे आणि ध्वज, पूर्णपणे तुटून, आकाशात गारांच्या वर्षावासारखे विखुरलेले दिसतात. असं पहा—असंख्या बाणांनी वाहून नेलेली भाल्यांची वर्षाव पिकांच्या सौंदर्याला टिड्यांप्रमाणे नष्ट करते. हे मृत्यूचं प्रचंड गर्जन आहे, शूर योद्ध्यांच्या हातातील तलवारी आणि कवचांच्या टकरार आवाजांपासून जन्मलेलं. वाऱ्याने खेचलेल्या बाणांच्या झुंडांनी तुटलेल्या दातांमधून रक्ताच्या प्रवाह वाहतात; विनाशाच्या या काळात, तुटलेले हत्ती पर्वतासारखे पडलेले आहेत. रथ, घोडे, योद्धे आणि त्यांचे स्वामी मोठ्या लाल रक्ताच्या सरोवरात बुडाले आहेत; रथांच्या नगरीच्या पतनात ‘अरे! हरवलं! नष्ट झालं!’ अशा आर्त हाका उठतात. काळरात्री युद्धभूमीवर वेडसर नृत्य करत असताना, तलवारींच्या कठोर आणि तीक्ष्ण टकरार आवाज वीणेच्या संगीतासारखे घुमतात. दिशा वाऱ्याने लाल रंगात रंगल्या आहेत, मानव, हत्ती, घोडे आणि मृतदेहांच्या ढिगातील रक्ताचे थेंब त्यात शिंपडले आहेत. आकाश तलवारींच्या समुद्रासारखे, कालीच्या काळ्या वेण्या बाणांच्या कळ्यांच्या हारांनी सजलेल्या, विजेसारखी चमकत आहेत. सैन्य आणि पृथ्वी ताज्या रक्ताने रंगलेली, शस्त्रांनी भरलेली, जग अग्निच्या प्रचंड गोंधळासारखे तेजस्वी दिसते. भुसुंडा आणि इतरांच्या बाण, भाले, गदा, तलवारी आणि जवलिन यांचे वर्षाव, परस्पर कापून तुटून, तुकड्यांमध्ये बदलतात. स्थिर मनाचा शस्त्र घेऊन, इतरांच्या कृतीची जाणीव नसताना, युद्ध क्रोध आणि अस्वस्थतेच्या शोधातील ज्ञानाने भरलेले, जणू झोपेत उभे आहे. शस्त्रांच्या सतत टकरार आणि आघातांच्या आवाजात, युद्धाचा भयानक आत्मा विनाशाच्या गोंधळात उठून गात असल्यासारखा वाटतो. तुटलेल्या शस्त्रांच्या धुळीने भरलेला युद्धाचा महासागर, तुटलेल्या छत्र्यांच्या लहरींनी वाळूसारखा दिसतो. ही युद्धाची पर्वत, तीव्र आणि वेगवान, शासकांच्या जगात तुटलेल्या ढोलांच्या प्रतिध्वनीने भरलेली, जणू युगाच्या अखेरीस आकाशात एक वेडसर नृत्य करत आहे. पाहा, भयानक धनुष्यातून निघणारे चमकदार बाण, विजेसारखे, पर्वतांच्या शिखरांवर आदळतात आणि प्रचंड गर्जना करतात. जळणारे, अग्नीप्रमाणे तेजस्वी बाण, हातपाय तुडवून, त्यांच्या प्रचंड आक्रमण थांबण्यापूर्वी, चला, मित्रा—चला, कारण ही चौथी रात्र संपत आली आहे. नंतर, सज्ज घोड्यांच्या लहरींनी युद्धाचा महासागर वेडसर नृत्य करत असलेल्या माणसासारखा झाला. बाणांच्या तीक्ष्ण पंखांनी ढाल आणि ढोलांवर विसावलेले, आणि घोडे, हत्तींच्या लहरींनी खोळाळे ढवळले गेले, युद्ध गोंधळात भरलेलं होतं. तो विविध शस्त्र आणि सेनापतींनी चालवलेल्या सैन्यांनी वेढलेला होता, मद्यपी हत्तींच्या गोंधळलेल्या जमावांनी आणि स्थिर-अस्थिर समूहांनी भरलेला. त्याचं डोकं, शेकडो चक्रांच्या लहरींत गवताच्या ढिगासारखं, धुळी आणि ढगांनी वेढलेलं, चमकणाऱ्या तलवारीच्या कडांमुळे उजळलेलं. तो विस्तीर्ण मगरांच्या रचनांमध्ये जहाजासारखा, तुटलेल्या आणि तुडवणाऱ्या योद्ध्यांच्या गोंधळात, मोठ्या भोवऱ्यांच्या आणि गुहेच्या गर्जनेत घुमणारा. मासे, बाणांच्या समूह, आणि शस्त्रांच्या लहरींनी फाटलेल्या ध्वजांच्या वर्तुळात तो मोहरीच्या दाण्यांसारखा विखुरला. शस्त्रांच्या जखमांसारख्या महासागरातील भोवऱ्यांनी वेढलेला, दाट आणि गोंधळलेल्या प्रवाहांमध्ये महाकाय तिमि-मासेसारखा हालचाल करतो. काळ्या लोखंडात सजलेला, त्याची सेना भयानक पाण्यातून मार्गक्रमण करते; त्याच्या सेना भोवऱ्यांच्या ओळी आणि भयानक पर्वतांमध्ये अडकते. बाणांच्या धुक्याने तयार झालेल्या काळ्या ढगांनी वेढलेला, आणि खोल, गूढ आवाजांनी भरलेला, सर्व इतर आवाजांना दडपणारा. पडणाऱ्या आणि उठणाऱ्या शिरांच्या तुकड्यांनी अस्वस्थ, त्याचे योद्धे भोवऱ्यांच्या आतील वर्तुळात फिरत राहतात. तो भयंकर लाटेसारखा उठतो, संकटाच्या धनुष्याने आणि आपत्तीच्या कानातल्या कुंडलांनी सजलेला, अधोलोकातून उठणाऱ्या प्रचंड लाटेसारखा, त्याची सेना निर्भयपणे फुगते. सतत ये-जा करणाऱ्या ध्वज आणि छत्र्यांनी फेसाळलेला, रक्ताच्या नदीच्या पुराचा भार घेत, रथ आणि झाडं त्याच्या प्रवाहात वाहून जातात. तो मोठ्या रक्ताच्या फुग्यांनी सजलेला, हत्तीच्या आकारासारखा, आणि त्याच्या सैन्याचा प्रवाह घोडे आणि हत्तींच्या पाण्याने ढवळलेला. हे युद्ध, पुरुषांना आकाशातील गावासारखे चमत्कारिक वाटत, जगाच्या भूकंपाने हललेल्या पर्वतांसारखे अस्थिर झाले. अशा प्रकारे, या युद्धाच्या भयावह आणि अद्भुत दृश्यात, आकाश, पृथ्वी, सेनानी, आणि सर्व दिशांनी रक्त, शस्त्र, आणि गर्जना यांचा गोंधळ निर्माण झाला; मृत्यू आणि विनाशाच्या या काळात, वीर, सेना, आणि सर्व जग याच्या प्रचंड शक्तीने हलून गेले.