ജഡാ രസാന്വിതാസ് തന്വ്യസ് താശ് ശേവാലലതാ ഇവ । തരങ്ഗസമധര്മിണ്യോ ദൃഷ്ടനഷ്ടശരീരികാഃ
അവ ജഡവും, ഗുണങ്ങളോടും കൂടിയതും, ശേവലത്തണ്ടുപോലെ സുന്ദരവും, തിരകളെപ്പോലെയുള്ള സ്വഭാവമുള്ളതും, കാണപ്പെടുന്ന ശരീരം ഉടനേ അപ്രത്യക്ഷമാകുന്നതുമാണ്.
സര്വാസാം സൃഷ്ടികോടീനാം ചിത്രാചാരവിചേഷ്ടിതാഃ । ചിത്രാകാരവികാരാശ് ച ചിത്രരൂപാശ് ച സൃഷ്ടയഃ
സകല സൃഷ്ടിജഗത്തുകളും അത്ഭുതകരമായ ചലനങ്ങളും, വിചിത്രമായ രൂപപരിവർത്തനങ്ങളും, നാനാരൂപങ്ങളായ സൃഷ്ടികളും കാണിക്കുന്നു.
വ്യതിരിക്താ ന സര്വേശാത് സമഗ്രാസ് സൃഷ്ടിദൃഷ്ടയഃ । തത്ത്വജ്ഞവിഷയാ രാമ സലിലാദ് ഇവ വൃഷ്ടയഃ
രാമാ, ഈ സൃഷ്ടിയുടെ എല്ലാ ദൃശ്യങ്ങളും പരമേശ്വരനിൽ നിന്നു വേറിട്ടതല്ല; അവ സത്യത്തെ അറിയുന്നവർക്കു മാത്രം അനുഭവപ്പെടുന്നു, വെള്ളത്തിൽ നിന്നുള്ള മഴപോലെ.
ആയാന്തി സൃഷ്ടയോ ദേവാജ് ജലദാദ് ഇവ വൃഷ്ടയഃ । തസ്മാദ് ഏവാഖിലാ ജാതാ ആലോകാദ് ഇവ ദൃഷ്ടയഃ
സൃഷ്ടികൾ ദൈവത്തിൽ നിന്ന് ഉദിക്കുന്നു, മേഘത്തിൽ നിന്ന് മഴപെയ്യുന്നതുപോലെ; എല്ലാം അതിൽ നിന്നു മാത്രമാണ് ജനിക്കുന്നത്, വെളിച്ചത്തിൽ നിന്ന് ദൃശ്യങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നതുപോലെ.
വ്യതിരിക്താ ന സര്വേശാത് സമസ്താസ് സൃഷ്ടിദൃഷ്ടയഃ । വ്യതിരിക്താ ഇവാഭാന്തി സ്വാഷ്ഠീലാശ് ശല്മലേര് ഇവ
സൃഷ്ടിയുടെ എല്ലാ ദൃശ്യങ്ങളും പരമേശ്വരനിൽ നിന്നു വേറിട്ടതല്ല; എന്നിരുന്നാലും അവ വേറിട്ടതുപോലെ തോന്നുന്നു, ശാൽമലി മരത്തിന്റെ മുള്ളുകൾപോലെ.
ഇഹ സൃഷ്ടിഷു പുഷ്ടാസു നികൃഷ്ടാസു ച രാഘവ । പരമാന് നഭസോ ജാതതന്മാത്രമലമാലിതമ്
രാഘവ, ഈ സൃഷ്ടികളിൽ ചിലത് ഉത്തമവും ചിലത് അധമവും ആണെങ്കിലും, പരമാത്മാവ് ആകാശത്തിന്റെ സൂക്ഷ്മമായ അശുദ്ധി മാത്രമേ സ്പർശിച്ചിട്ടുള്ളൂ.
കദാചിത് പ്രഥമം വ്യോമ പ്രതിഷ്ഠാമ് ഉപഗച്ഛതി । തതഃ പ്രജായതേ ബ്രഹ്മാ വ്യോമജോ ഽസൌ പ്രജാപതിഃ
ചിലപ്പോഴാകട്ടെ, ആദ്യം ആകാശം സ്ഥിരത നേടുന്നു; അതിന്റെ ശേഷം, അതിൽ നിന്നാണ് ബ്രഹ്മാവ് ജനിക്കുന്നത്, ആകാശത്തിൽ നിന്നുള്ള സൃഷ്ടികർത്താവ്.
കദാചിത് പ്രഥമം വായുഃ പ്രതിഷ്ഠാമ് ഉപഗച്ഛതി । തതഃ പ്രജായതേ ബ്രഹ്മാ വായുജോ ഽസൌ പ്രജാപതിഃ
മറ്റൊരിക്കൽ ആദ്യം വായു സ്ഥിരത നേടുന്നു; അതിന്റെ ശേഷം, വായുവിൽ നിന്നാണ് ബ്രഹ്മാവ് ജനിക്കുന്നത്, വായുവിൽ നിന്നുള്ള സൃഷ്ടികർത്താവ്.
കദാചിത് പ്രഥമം വാരി സ്ഫാരതാമ് അധിഗച്ഛതി । തതഃ പ്രജായതേ ബ്രഹ്മാ ജലജോ ഽസൌ പ്രജാപതിഃ
ചിലപ്പോൾ ആദ്യം ജലം പൂർണ്ണതയിലാകുന്നു; അതിന്റെ ശേഷം, ജലത്തിൽ നിന്നാണ് ബ്രഹ്മാവ് ജനിക്കുന്നത്, ജലത്തിൽ നിന്നുള്ള സൃഷ്ടികർത്താവ്.
കദാചിത് പ്രഥമം പൃഥ്വീ സ്ഫാരതാമ് അധിഗച്ഛതി । തതഃ പ്രജായതേ ബ്രഹ്മാ പാര്ഥിവോ ഽസൌ പ്രജാപതിഃ
ഒരിക്കൽ ആദ്യം ഭൂമി വ്യാപിച്ചു വളരുന്നു; അതിനുശേഷം അതിൽ നിന്നു ബ്രഹ്മാവു ജനിക്കുന്നു — അവൻ ഭൂമിയിൽ നിന്നുള്ള സൃഷ്ടികളുടെ അധിപൻ ആകുന്നു.
ഇതി ചത്വാരി സമ്പീഡ്യ പഞ്ചമം വര്ധതേ യദാ । തദാ തജ്ജതയൈവേശഃ കുരുതേ ജാഗതീം ക്രിയാമ്
നാലു ഘടകങ്ങൾ ചേർന്ന് അഞ്ചാമത്തേത് വളരുമ്പോൾ, അതിന്റെ ശക്തിയാൽ, ഭഗവാനായ അധിപൻ ലോകത്തിലെ പ്രവർത്തികൾ നടത്തുന്നു.
കദാചിദ് അപ്സു വായൌ വാ സുസ്ഫാരേ വാപി തേജസി । സ്വയം സമ്പദ്യതേ കശ്ചിത് പുമാന് പ്രകൃതിഭാവതഃ
ഒരിക്കൽ വെള്ളത്തിൽ, വായുവിൽ, അല്ലെങ്കിൽ വളരെ വ്യാപിച്ച അഗ്നിയിൽ, സ്വാഭാവികമായി ആ ഘടകത്തിൽ നിന്നു തന്നെ ആരോ ഒരാൾ ഉദിക്കുന്നു.
തസ്യാഥ പുംസോ വദനാത് കദാചിജ് ജായതേ പദാത് । കദാചിദ് അംസാത് പൃഷ്ഠാദ് വാ കദാചില് ലോചനാത് കരാത്
അവൻ്റെ വായിൽ നിന്നു ചിലപ്പോഴൊക്കെ ഒരു കാൽ ജനിക്കുന്നു; ചിലപ്പോൾ ഭുജത്തിൽ നിന്നോ പുറത്ത് നിന്നോ, ചിലപ്പോൾ കണ്ണിൽ നിന്നോ കൈയിൽ നിന്നോ ജനിക്കുന്നു.
കദാചിത് പുരുഷസ്യാസ്യ നാഭേഃ പദ്മഃ പ്രജായതേ । തസ്മിന് സഞ്ചരതേ ബ്രഹ്മാ പദ്മജോ ഽസൌ പ്രകീര്തിതഃ
ഒരിക്കൽ, ഈ മനുഷ്യന്റെ നാഭിയിൽ നിന്ന് ഒരു താമര പിറക്കുന്നു; അതിനകത്ത് ബ്രഹ്മാവ് സഞ്ചരിക്കുന്നു; അതുകൊണ്ടാണ് അവനെ താമരയിൽ ജനിച്ചവൻ എന്നു വിളിക്കുന്നത്.
മായേയം സ്വപ്നവദ് ഭ്രാന്തിര് മിഥ്യാരചിതചക്രികാ । മനോരാജ്യരുചിര് ലോലാ സലിലാവൃത്തിസുന്ദരീ
ഇത് മായയാണ്, സ്വപ്നംപോലെയുള്ള ഒരു ഭ്രമം; വ്യാജമായി ഉണ്ടാക്കിയ ഒരു ചക്രം, മനസ്സിന്റെ രാജ്യംപോലെ ആകർഷകവും, വെള്ളത്തിന്റെ കളിപോലെ മനോഹരവും, സ്ഥിരതയില്ലാത്തതുമാണ്.
കിമ് ഇവാസ്യാം വദ ജ്ഞപ്തൌ കഥം സമ്ഭവതീഹ നോ । ന ചേദ് ബാലമനോരാജ്യമ് ഇദം പര്യനുയുജ്യതേ
ഈ ബോധത്തിൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ എന്താണ് നിലനിൽക്കുന്നത്, അതെങ്ങനെ ഇവിടെ ഉണ്ടാകുന്നു എന്ന് പറയൂ; അല്ലെങ്കിൽ, ഇതെല്ലാം ഒരു കുട്ടിയുടെ മനസ്സിൽ ഉണ്ടാകുന്ന കെട്ടുകഥ മാത്രമാണ്.
കദാചിദ് അമ്ബരേ ശുദ്ധേ മനസ്തത്ത്വാനുരഞ്ജനാത് । സൌവര്ണം ബ്രഹ്മഗര്ഭം ച സ്വയമ് അണ്ഡം പ്രവര്തതേ
ഒരിക്കൽ, നിർമ്മലമായ ആകാശത്ത്, മനസ്സിന്റെ സ്വഭാവം നിറം പകരുമ്പോൾ, സ്വർണ്ണംപോലെയുള്ള ബ്രഹ്മാവിന്റെ ഗർഭം, അണ്ഡം, സ്വതന്ത്രമായി ഉദിക്കുന്നു.
കദാചിദ് ഏഷ പുരുഷോ വീര്യം സൃജതി വാരിണി । തസ്മാത് പ്രജായതേ പദ്മം ബ്രഹ്മാണ്ഡമ് അഥ വാ മഹത്
ഒരിക്കൽ ഈ മനുഷ്യൻ തന്റെ ശക്തി വെള്ളത്തിൽ ഒഴുക്കുന്നു; അതിൽ നിന്ന് ഒരു താമര പിറക്കുന്നു, അതാണ് ബ്രഹ്മാണ്ഡം അല്ലെങ്കിൽ മഹത്ത്വം.
തസ്മാത് പ്രജായതേ ബ്രഹ്മാ കദാചിദ് ഭാസ്കരോ ഹ്യ് അസൌ । കദാചിദ് വരുണോ ബ്രഹ്മാ കദാചിദ് വായുര് അബ്ജജഃ
അതിൽ നിന്ന് ബ്രഹ്മാവ് ജനിക്കുന്നു; ചിലപ്പോൾ അവൻ സൂര്യനാണ്, ചിലപ്പോൾ വരുണൻ ബ്രഹ്മാവാകുന്നു, ചിലപ്പോൾ വായു താമരയിൽ നിന്ന് ജനിക്കുന്നു.
ഏവമ് അന്തര്വിഹീനാസു വിചിത്രാസ്വ് ഇഹ സൃഷ്ടിഷു । വിചിത്രോത്പത്തയോ രാമ ബ്രഹ്മണോ വിവിധാ ഗതാഃ
ഇങ്ങനെ, അകത്തളത്തിൽ ഐക്യം ഇല്ലാത്ത, പലവിധത്വമുള്ള ഈ സൃഷ്ടികളിൽ, രാമാ, ബ്രഹ്മാവിന്റെ ജനനം പല രൂപങ്ങളിൽ സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ട്.
നിദര്ശനാര്ഥം സൃഷ്ടേസ് തു മയൈകസ്യ പ്രജാപതേഃ । ഭവതേ കഥിതോത്പത്തിര് അസ്യേവാന്യസ്യ വാനഘ
ഉദാഹരണത്തിന് വേണ്ടി ഞാൻ ഈ ഒരു പ്രജാപതിയുടെ ജനനം വിശദീകരിച്ചു; മറ്റുള്ളവരുടെ ജനനവും, പാപരഹിതനായവനേ, ഇതുപോലെയാണ്.
മനോവിജൃമ്ഭണമ് അയം സംസാര ഇതി സന്മതേ । സമ്ബോധനായ ഭവതസ് സൃഷ്ടിക്രമ ഉദാഹൃതഃ
മനസ്സിന്റെ വ്യാപനമാണ് ഈ ലോകജീവിതം എന്ന് ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നു. സൃഷ്ടിയുടെ ക്രമം ഉണരുവാൻ വേണ്ടി ഞാൻ നിന്നോട് വിശദീകരിച്ചു.
താസ് സാത്ത്വികീപ്രഭൃതയോ ജാതയസ് ത്വ് ഇത്ഥമ് ആഗതാഃ । ഇതി തേ കഥനായൈഷ സൃഷ്ടിക്രമ ഉദാഹൃതഃ
സാത്വികസ്വഭാവം മുതലായ ജന്മങ്ങൾ ഇങ്ങനെ ഉണ്ടാകുന്നു. സൃഷ്ടിയുടെ ക്രമം നിനക്ക് മനസ്സിലാക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് ഞാൻ ഇതെല്ലാം പറഞ്ഞത്.
പുനസ് സൃഷ്ടിഃ പുനര് നാശഃ പുനര് ദുഃഖം പുനസ് സുഖമ് । പുനര് അജ്ഞാഃ പുനസ് തജ്ജ്ഞാ ബന്ധമോക്ഷദൃശൌ പുനഃ
വീണ്ടും സൃഷ്ടി, വീണ്ടും നാശം, വീണ്ടും ദുഃഖം, വീണ്ടും സന്തോഷം, വീണ്ടും അജ്ഞാനം, വീണ്ടും അതിന്റെ ജ്ഞാനം, വീണ്ടും ബന്ധവും മോക്ഷവും വീണ്ടും വീണ്ടും.
പുനഃ പുനസ് സൃഷ്ടികരാഃ പീതസ്നേഹദശാഭൃതഃ । ദീപാ ഇവ കൃതാലോകാഃ പ്രശാമ്യന്ത്യ് ഉദ്ഭവന്തി ച
വീണ്ടും വീണ്ടും സൃഷ്ടിക്കാർ, സ്നേഹത്തിൽ ലയിച്ച അവസ്ഥയിൽ നിലനിൽക്കുന്നവർ, വെളിച്ചം നൽകുന്ന ദീപങ്ങൾ പോലെ, അണയുകയും വീണ്ടും ഉദയം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു.
ദേഹോത്പത്തൌ വിനാശേ ച ദീപാനാം ബ്രഹ്മണാമ് അപി । കാലേനാധികതാം ത്യക്ത്വാ നാശേ ഭേദോ ന കശ്ചന
ശരീരങ്ങൾ, വിളക്കുകൾ, ദേവന്മാർ ഇവയുടെ ഉത്പത്തിയിലും നാശത്തിലും, കാലം അതിന്റെ അധികാരം വിട്ടുവിടുമ്പോൾ, അവയുടെ നാശത്തിൽ യാതൊരു വ്യത്യാസവും ഇല്ല.
പുനഃ കൃതം പുനസ് ത്രേതാ പുനശ് ച ദ്വാപരഃ കലിഃ । പുനര് ആവര്തതേ സര്വം ചക്രാവര്തേഹയാ ജഗത്
കൃതയുഗം വീണ്ടും, ത്രേതായുഗം വീണ്ടും, ദ്വാപരയുഗവും കലിയുഗവും വീണ്ടും വീണ്ടും വരുന്നു; ലോകം ചക്രം പോലെ തിരിയുമ്പോൾ എല്ലാം വീണ്ടും വീണ്ടും ആവർത്തിക്കുന്നു.
പുനര് മന്വന്തരാരമ്ഭാഃ പുനഃ കല്പപരമ്പരാഃ । പുനഃ പുനഃ കാര്യദശാഃ പ്രാതഃ പ്രാതര് അഹര് യഥാ
പുതിയ മന്വന്തരങ്ങൾ വീണ്ടും തുടങ്ങുന്നു, പുതിയ കല്പങ്ങൾ വീണ്ടും തുടർച്ചയായി വരുന്നു; പ്രവർത്തിയുടെ അവസ്ഥകൾ വീണ്ടും വീണ്ടും, രാവിലെ ഓരോ ദിവസവും വരുന്നതുപോലെ, ആവർത്തിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
ലോകാലോകകലാകാലകലനാകലിതാന്തരമ് । പുനഃ പുനര് ഇദം സര്വം ന കിഞ്ചന പുനഃ പുനഃ
ലോകങ്ങൾ, ലോകമല്ലാത്തവ, കാലം, കാലമല്ലാത്തത്, അളക്കാവുന്ന ഇടവേളകളും അളക്കാനാകാത്തതും—ഇവയെല്ലാം വീണ്ടും വീണ്ടും ആവർത്തിക്കുന്നു; പക്ഷേ, വീണ്ടും വീണ്ടും നോക്കുമ്പോൾ അതെല്ലാം ഒന്നുമല്ല.
അനാഹതേ പ്രതപ്തേ ഽയഃപിണ്ഡേ ഽനലകണാ ഇവ । ഇമേ ഭാവാസ് സ്ഥിതാ നിത്യം ചിദാകാശേ സ്വഭാവതഃ
അടിയിലൊന്നും തട്ടാതെ ചൂടാക്കിയ ഇരുമ്പ് കഷണത്തിൽ അഗ്നി കണങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നതുപോലെ, ഈ ഭാവങ്ങൾ സ്വാഭാവികമായി ചൈതന്യത്തിന്റെ ആകാശത്തിൽ എപ്പോഴും നിലകൊള്ളുന്നു.