ദരീനിഗിരണൈകോത്കസിംഹഭ്രമണഭീഷണമ് । അന്യോഽന്യഗ്രസനോദ്യുക്തലോകമല്ലകൃതാഹവമ്
അവിടെയുള്ള ഭയങ്കരമായ കാഴ്ച — സിംഹങ്ങൾ കുരങ്ങുകളെ ഒരുമുതൽ വിഴുങ്ങി കാട്ടിൽ ഭയപ്പെടുത്തുന്നു; മനുഷ്യർ തമ്മിൽ തന്നെ പടയാളികൾ പോലെ ഏറ്റുമുട്ടി കൊല്ലുന്നു.
നിഷ്പത്ത്രപാദപോഡ്ഡീനപൂതാങ്ഗാരമയാനിലമ് । രക്തപാനോത്കമാര്ജാരലീഢധാതുതലാവനി
വൃക്ഷങ്ങൾ ഇലകളില്ലാതെ നിൽക്കുന്നു, തണ്ടുകൾ കത്തിയ കറുത്ത ചാരുപോലെയാണ്, വായുവിൽ ചാരം നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; നിലം രക്തം കുടിക്കുന്ന പൂച്ചകൾ നക്കിയ അവശിഷ്ടങ്ങളാൽ മലിനമായിരിക്കുന്നു.
ജ്വാലാഘനഘനാടോപസാവതംസവനാനിലമ് । സര്വസ്ഖലജ്ജ്വലദ്വഹ്നിപുഞ്ജപിഞ്ജരജങ്ഗലമ്
കാട്ടിൽ കനലിന്റെ ഉഗ്രമായ ജ്വാലകൾ കാറ്റിനൊപ്പം മുഴങ്ങുന്നു; എല്ലായിടത്തും തീയുടെ കുതിച്ചുചാടുന്ന കണങ്ങൾ കാട്ടിനെ മഞ്ഞ നിറത്തിൽ മൂടുന്നു.
ദഗ്ധാജഗരകുഞ്ജോത്ഥധൂമമാംസലഗുല്മകമ് । മാരുതാവലിതജ്വാലാസന്ധ്യാഭ്രവലിതാമ്ബരമ്
കത്തിയ പാമ്പുകളുടെ കുഴികളിൽ നിന്ന് പുകയും മാംസകൂമ്പാരങ്ങളും ഉയരുന്നു; കാറ്റിൽ ചിതറുന്ന ജ്വാലകൾ ആകാശത്തെ മേഘങ്ങൾ പോലെ വരച്ചിരിക്കുന്നു.
ഉഡ്ഡാമരമരുദ്ഭ്രാന്തഭാസ്മനസ്തമ്ഭമണ്ഡലമ് । സാക്രന്ദനരദന്താഗ്രശീര്ണാര്ഭകകൃതാരവമ്
കടുത്ത കാറ്റിൽ ചുറ്റി പറക്കുന്ന ചാരത്തിന്റെ തൂണുകൾ വായുവിൽ നിറയുന്നു; മനുഷ്യരുടെ കരച്ചിലിനിടയിൽ പല്ല് തകർന്ന് പോയ കുട്ടികളുടെ നിലവിളി മുഴങ്ങുന്നു.
സമ്ഭ്രാന്തപുരുഷവ്യൂഹദന്തകൃത്തമഹാശവമ് । മാംസഭോഗജവഗ്രസ്തരക്തരക്തനിജാങ്ഗുലി
മനുഷ്യരുടെ കലഹത്തിൽ പല്ലുകൾ പിഴുതെടുത്ത വലിയ ശവം, രക്തംകൊണ്ടു ചളിച്ച വിരലുകൾ അതിന്റെ മാംസം വേഗത്തിൽ കീറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
നീലപത്ത്രലതാശബ്ദപീതധൂമഘനച്ഛവി । ഭ്രമദ്ഗൃധ്രനിഗീര്ണോഗ്രനഭോഭ്രാന്തോല്മുകാമിഷമ്
നീലപത്രങ്ങളും ലതകളും കുലുങ്ങുന്ന ശബ്ദത്തിൽ പളിച്ചുപോയത് പോലെ, പുകകൊണ്ട് ഇരുണ്ട നിറം, ആകാശത്ത് ഉലഞ്ഞു നടക്കുന്ന ജ്വലനങ്ങൾക്കിടയിൽ ക്രൂരമായ കഴുകൻമാർ അതിന്റെ മാംസം തിന്നുന്നു.
ഇതരേതരഭിന്നാങ്ഗലോകവിദ്രവണാകുലമ് । ജ്വലിതാഗ്നിടനത്കാരവിദീര്ണഹൃദയോദരമ്
ഒരുത്തരോടൊരുത്തർ അവയവങ്ങൾ കീറിക്കൊണ്ടു, ആ സ്ഥലം ഭയത്താൽ നിറഞ്ഞു; കത്തുന്ന അഗ്നിയുടെ ചടച്ചടപ്പിൽ അതിന്റെ ഹൃദയവും വയറും പിളർന്നുപോയി.
ഗതമാരുതഭാങ്കാരഭീമദാവാഗ്നിവല്ഗനമ് । ഭീതാജഗരഫൂത്കാരപതദങ്ഗാരപാദപമ്
ഭയങ്കരമായ കാട്ടുതീ കാറ്റിന്റെ ഗർജനത്തിൽ ചാടിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു; ഭയപ്പെട്ട പാമ്പുകളുടെ ഉലുപ്പിൽ, ചുട്ടുകിടക്കുന്ന കല്ലുപോലെ മരങ്ങൾ വീണുപോകുന്നു.
തദ് അകാണ്ഡം സ്ഫുടം പ്രാപ്യ സ ദേശശ് ശുഷ്കകോടരഃ । ദ്വാദശാര്കാഗ്നിദഗ്ധസ്യ ജഗതോ ഽനുകൃതിം യയൌ
അവിടത്തെ ആ പ്രദേശം മുഴുവൻ ഉണങ്ങിയതും ശൂന്യമായതുമായ അവസ്ഥയിൽ, പന്ത്രണ്ടു സൂര്യന്മാരുടെ തീയിൽ ചുട്ടുപൊള്ളിയ ലോകംപോലെ തോന്നി.
ജ്വലദനലജടാലവൃക്ഷഷണ്ഡഃ പ്രസൃതമരുത്പ്രസരാപനുന്നലോകഃ । ജ്വലനതപനഭാസ്കരാത്മജാനാം രമണഗൃഹാനുകൃതിം ജഗാമ ദേശഃ
കത്തുന്ന തീയുടെ ജ്വാലപോലെയുള്ള മരങ്ങൾ നിറഞ്ഞ കാട്ടിൽ, ശക്തമായ കാറ്റ് എല്ലാം തള്ളിക്കളഞ്ഞപ്പോൾ, അപ്രദേശം സൂര്യപുത്രന്മാരുടെ ദഹിപ്പിക്കുന്ന ആനന്ദഭവനങ്ങളെപ്പോലെ ആയി.
തസ്മിംസ് തദാ വര്തമാനേ കഷ്ടേ വിധിവിപര്യയേ । അകാലോല്ബണകല്പാന്തേ നിതാന്താതപദായിനി
അങ്ങനെയുള്ള കഠിനവും ദുരിതഭരിതവുമായ കാലഘട്ടത്തിൽ, അത്യന്തം ദാഹം പകർന്ന ഒരു ഭയങ്കരയുഗാന്തത്തിൽ, അവിടെ അതിരില്ലാത്ത ചൂട് അനുഭവപ്പെട്ടു.
ജനാഃ കേചന നിഷ്ക്രമ്യ സകലത്രസുഹൃജ്ജനാഃ । ഗതാ ദേശാന്തരം വ്യോമ്നശ് ശരദീവ പയോധരാഃ
അപ്പോൾ ചിലർ അവരുടെ കുടുംബത്തെയും സുഹൃത്തുക്കളെയും കൂട്ടിക്കൊണ്ടു അവിടം വിട്ട് മറ്റൊരു ദേശത്തേക്ക് പോയി, ശരത്കാലത്ത് ആകാശത്തിൽ നിന്നു മേഘങ്ങൾ പിരിഞ്ഞുപോകുന്നതുപോലെ.
ദേഹാവയവസംലീനപുത്രദാരാഗ്ര്യബാന്ധവാഃ । ശീര്ണാഃ കേചന തത്രൈവ ച്ഛിന്നാ ഇവ വനേ ദ്രുമാഃ
അവിടെ ചിലർ അവരുടെ ശരീരത്തോടും അവയവങ്ങളോടും, പുത്രന്മാരോടും ഭാര്യമാരോടും ഏറ്റവും അടുത്ത ബന്ധുക്കളോടും ചേർന്നിരിക്കെ തന്നെ, കാട്ടിലെ മുറിച്ചുവീണ മരങ്ങൾപോലെ നശിച്ചു പോയി.
ഭുക്താഃ കേചന ദിഗ്വ്യാഘ്രൈര് നിര്ഗച്ഛന്തസ് സ്വമന്ദിരാത് । അജാതപക്ഷകാശ് ശ്യേനൈഃ ഖഗാ നീഡോദ്ഗതാ ഇവ
ചിലരെ കാട്ടുപുലികൾ അവരുടെ വീടുകളിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്കിറങ്ങുമ്പോൾ പിടിച്ചുപറിച്ചു തിന്നു, കൂടിൽ നിന്ന് പുറത്ത് വരുമ്പോൾ കഴുകന്മാർ കുഞ്ഞുപക്ഷികളെ പിടിച്ചുപോകുന്നതുപോലെ.
പ്രവിഷ്ടാഃ കേചിദ് അനലം ജ്വലിതം ശലഭാ ഇവ । കേചിച് ഛ്വഭ്രേഷു പതിതാശ് ശിലാശ് ശൈലച്യുതാ ഇവ
ചിലർ കത്തുന്ന തീയിൽ ചിതലുകളെപ്പോലെ ചാടിപ്പെട്ടു; ചിലർ മലയിൽ നിന്ന് വീഴുന്ന കല്ലുകളെപ്പോലെ ആഴമുള്ള കുഴികളിൽ വീണു.
അഹം തു താന് പരിത്യജ്യ ശ്വശുരാദീന് സ്വകാഞ് ജനാന് । കലത്രമാത്രമ് ആദായ കൃച്ഛ്രാദ് ദേശാദ് വിനിര്ഗതഃ
പക്ഷേ, ഞാൻ എന്റെ ശ്വശുരന്മാരെയും ബന്ധുക്കളെയും ഉപേക്ഷിച്ച്, ഭാര്യയെ മാത്രം കൂട്ടിക്കൊണ്ട് വലിയ ബുദ്ധിമുട്ടോടെ ആ ദേശം വിട്ടുപോയി.
അനലാന് അനിലാംശ് ചൈവ രക്ഷകാന് ഭക്ഷകാന് അപി । വഞ്ചയിത്വാ ഭയാന് മൃത്യോസ് സദാരോ ഽഹം വിനിര്ഗതഃ
അഗ്നിയും കാറ്റും കാവലുകാരും മൃഗങ്ങളും എല്ലാം വഞ്ചിച്ച്, മരണത്തിന്റെ ഭീതികളെ അതിജീവിച്ച്, ഭാര്യയോടൊപ്പം ഞാൻ അവിടെ നിന്ന് രക്ഷപ്പെട്ടു.
പ്രാപ്യ തദ്ദേശപര്യന്തം തത്ര താലതരോസ് തലേ । അവരോപ്യ സുതാന് സ്കന്ധാത് താന് അനര്ഥാന് ഇവോല്ബണാന്
ആ ദേശത്തിന്റെ അതിരിലെത്തിയപ്പോൾ, ഒരു താള്വൃക്ഷത്തിന്റെ ചുവടിൽ ഞാൻ എന്റെ കുട്ടികളെ തോളിൽ നിന്ന് ഇറക്കി വച്ചു, വലിയ ദുരിതങ്ങൾ തള്ളിവെച്ചതുപോലെ.
വിശ്രാന്തോ ഽസ്മി ചിരശ്രാന്തോ രൌരവാദ് ഇവ നിര്ഗതഃ । ഗ്രീഷ്മദാവനിദാഘാര്തോ ഗ്രീഷ്മേ പദ്മ ഇവാജലഃ
ദീർഘകാലം കഠിനമായി പരിശ്രമിച്ച ഞാൻ, നരകത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെട്ടവനുപോലെ, വേനലിലെ കാട്ടുതീയിൽ ചുട്ടുപൊള്ളിയതുപോലെ, വെള്ളംകഴിഞ്ഞു വരണ്ടുപോയ താമരപൂവുപോലെ, അവിടെ വിശ്രമിച്ചു.
അഥ ചണ്ഡാലകന്യായാം വിശ്രാന്തായാം തരോസ് തലേ । സുപ്തായാം ശീതലച്ഛായേ ദ്വൌ സമാലിങ്ഗ്യ ദാരകൌ
പിന്നീട്, ചണ്ഡാലന്റെ മകൾ ആ വൃക്ഷത്തിന്റെ തണലിൽ വിശ്രമിച്ച് ഉറങ്ങുമ്പോൾ, രണ്ടു കുട്ടികൾ അവളെ ചേർന്ന് പിടിച്ചു.
ഥുത്ഥകോ നാമ തനയോ മമൈകഃ പുരതസ് സ്ഥിതഃ । അത്യന്തവല്ലഭോ ഽസ്മാകം കനീയാന് കാന്തിമാന് ഇതി
എന്റെ തുത്തക എന്ന പേരുള്ള മകനാണ് എന്റെ മുന്നിൽ നിന്നത്. അവൻ ഞങ്ങളുടെ ഏറ്റവും ഇളയവനും അതീവ പ്രിയങ്കരനും അത്യന്തം പ്രകാശമുള്ളവനുമായിരുന്നു.
സ മാമ് ഉവാച ദീനാത്മാ ബാഷ്പപൂര്ണവിലോചനഃ । ആപ്ത ദേഹ്യ് ആശു മേ മാംസം പാനം ച രുധിരം ക്ഷണാത്
അവൻ ദുഃഖഭാരമുള്ള മനസ്സോടെ കണ്ണുനിറയെ കണ്ണീരോടെ എന്നോട് പറഞ്ഞു: 'എനിക്ക് ഉടൻ മാംസം തരിക, രക്തം കുടിക്കാനും തരിക'.
പുനഃ പുനര് വദന്ന് ഏവം സ ബാലസ് തനയോ മമ । പ്രാണാന്തികീം ദശാം പ്രാപ്തസ് സാക്രന്ദോ ഹി പുനഃ ക്ഷുധാ
ഇങ്ങനെ വീണ്ടും വീണ്ടും പറഞ്ഞുകൊണ്ടേ അവൻ, ആ കുഞ്ഞുമകൻ, വിശപ്പുകൊണ്ട് കരയിക്കൊണ്ട്, മരണത്തോട് ചേർന്ന് പോയ അവസ്ഥയിലായി.
തസ്യോക്തം ഹി മയാ പുത്ര മാംസം നാസ്തീതി ഭൂരിശഃ । തഥാപി മാംസം ദേഹീതി വദത്യ് ഏവ സുദുര്മതിഃ
അവനോട് ഞാൻ പലതവണ പറഞ്ഞു: 'മകനേ, മാംസം ഇല്ല'. എന്നിരുന്നാലും, അത്യന്തം അജ്ഞനായ അവൻ, 'നിന്റെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് മാംസം തരിക' എന്നാവശ്യപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരുന്നു.
അഥ വാത്സല്യമൂഢേന മയാ ദുഃഖാതിഭാരിണാ । തസ്യോക്തം പുത്ര മന്മാംസം പക്വം സമ്ഭുജ്യതാമ് ഇതി
അപ്പോള് അതിയായ സ്നേഹത്തിലും അതികഠിനമായ ദുഃഖത്തിലും ആകൃഷ്ടനായി ഞാന് അവനോട് പറഞ്ഞു: 'മകനേ, എന്റെ പാകം ചെയ്ത മാംസം നീ കഴിക്കൂ.'
തദ് അപ്യ് അങ്ഗീകൃതം തേന ദേഹീതി വദതാ പുനഃ । മന്മാംസഭക്ഷണം ക്ഷീണവൃത്തിനാ ശ്ലഥകൃത്തിനാ
അത് പോലും അവന് സമ്മതിച്ചു, വീണ്ടും 'എന്റെ മാംസം തരിക' എന്നു പറഞ്ഞു, ശക്തി തീര്ന്ന ശരീരത്തോടെ, ദുർബലമായ അവസ്ഥയില് എന്റെ മാംസം അവന് ഭക്ഷിച്ചു.
സര്വദുഃഖാപനോദായ സ്നേഹകാരുണ്യമോഹിതഃ । മരണായാത്തമിത്രായ തതോ ഽഹം സഹസോത്ഥിതഃ
എല്ലാ ദുഃഖവും അകറ്റാനായി, സ്നേഹത്തിലും കരുണയിലും അകപ്പെട്ട്, മരണത്തോട് അടുത്തിരുന്ന മകന്റെ خاطر ഞാന് ഉടന് എഴുന്നേറ്റു.
ഗ്രീഷ്മതാപോപതപ്താനി കാഷ്ഠാന്യ് ആഹൃത്യ ജങ്ഗലാത് । മരണായാത്മനസ് തത്ര ചിതാ വിരചിതാ മയാ
വെയിലിന്റെ ചൂടില് കത്തിയ കാടില് നിന്ന് മരക്കൊമ്പുകള് കൊണ്ടുവന്ന്, മരണത്തിനായി അവിടം തന്നെ എനിക്ക് ചിത ഒരുക്കി.
ലേലിഹാനാനലജ്വാലാ ചിതാ പ്രജ്വാലിതാഥ സാ । ക്ഷണാച് ചടചടാസ്ഫോടൈസ് സ്ഥിതാ മദഭികാങ്ക്ഷിണീ
അപ്പോൾ ചിതയ്ക്ക് തീ കൊടുത്തു, അഗ്നിയുടെ ജ്വാലകൾ ഉയർന്ന് ചിതയെ ചുറ്റി നക്കിക്കൊണ്ടിരുന്നു. ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട് തന്നെ ചിത കത്തിത്തുടങ്ങി, പിളർന്നു പൊട്ടുന്ന ശബ്ദത്തോടെ എന്റെ ശരീരം ആഗ്രഹിച്ച് കാത്തുനിന്നു.