യദ് വേദം ഭാസതേ കിഞ്ചിത് തത് തസ്യൈവ നിരാമയമ് । കചനം കാഞ്ചനാഖ്യാനകാന്തസ്യാതിമണേര് ഇവ
ഏതു ജ്ഞാനവും തെളിഞ്ഞ് പ്രകാശിക്കുമ്പോള് അതു അതിനേയ്ക്കു മാത്രം ശുദ്ധവും പൂർണ്ണവുമാണ്; സ്വര്ണ്ണക്കടക്കാരുടെ കഥയില് പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന പോലെ, അതു ഒരു രത്നത്തിന്റെ പ്രകാശംപോലെയാണ്.
ഏതാവന്തം ചിരം കാലമ് ഏവം ദേവി വയം വദ । ഭ്രാമിതാഃ കേ ച നാമേമേ ദ്വൈതാദ്വൈതവികല്പനൈഃ
ദേവി, ഇത്രയും കാലം ഞങ്ങള് ഇങ്ങനെ തന്നെ അലയുന്നു; ഈ ഇരട്ടത്വവും ഏകത്വവും എന്നുള്ള ഭ്രമങ്ങളില് endlessly അകപ്പെട്ടിരിക്കുന്നവര് ആരാണ്?
അവിചാരേണ തരലേ ഭ്രാന്താസി ചിരമ് ആകുലാ । അവിചാരസ് സ്വഭാവോത്ഥസ് സ വിചാരാദ് വിനശ്യതി
നിനക്ക് ദീര്ഘകാലം ആശയക്കുഴപ്പം കൊണ്ടും, അശാന്തമായ ചിന്തകളാല് മനസ്സ് അലഞ്ഞു പോയിരിക്കുന്നു; ഈ ഭ്രമം സ്വഭാവപരമായാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്, എന്നാല് ആലോചനയിലൂടെ അത് അകറ്റാം.
അവിചാരോ വിചാരേണ നിമേഷാദ് ഏവ നശ്യതി । ഏഷോ ഽസന്ന് ഏവ തേനാന്തര് അവിദ്യൈഷാ ന വിദ്യതേ
ആലോചനയില്ലായ്മ ആലോചനയിലൂടെ ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട് തന്നെ അകറ്റാം; അതിനാല് അതു യാഥാര്ത്ഥ്യത്തില് ഇല്ലാത്തതാണ്, അകത്തുള്ള അജ്ഞാനം യാഥാര്ത്ഥ്യത്തില് ഇല്ല.
തസ്മാന് നൈവാവിചാരോ ഽസ്തി നാവിദ്യാ നൈവ ബന്ധനമ് । ന മോക്ഷോ ഽസ്തി നിരാബാധം ശുദ്ധബോധസ് ത്വ് ഇദം ജഗത്
അതിനാൽ, യഥാർത്ഥത്തിൽ അന്വേഷിക്കാത്തതും ഇല്ല, അജ്ഞാനവും ഇല്ല, ബന്ധനവും ഇല്ല; മോക്ഷവും ഇല്ല. ഈ ലോകം ശുദ്ധമായ ബോധമാണ്, ഒന്നും കലുഷിതമല്ല.
ഏതാവന്തം യദാ കാലം ത്വയൈതന് ന വിചാരിതമ് । തദാ ന സമ്പ്രബുദ്ധാ ത്വം ഭ്രാന്തൈവാര്ണവ ആകുലാ
നീ ഇതിനെക്കുറിച്ച് ആലോചിച്ചില്ലാത്ത സമയമൊക്കെയും, നീ പൂർണ്ണമായി ഉണർന്നിരുന്നില്ല—ഭ്രമിച്ചും അശാന്തമായും, തിരമാലകളാൽ അലഞ്ഞു കിടക്കുന്ന സമുദ്രംപോലെയായിരുന്നു.
അദ്യപ്രഭൃതി ബുദ്ധാസി വിമുക്താസി വിവേകിനീ । വാസനാതാനവേ ബീജം പതിതം തവ ചേതസി
ഇന്നുമുതൽ നീ ഉണർന്നവളാണ്, മോചിതയുമാണ്, വിവേകമുള്ളവളുമാണ്; മനസ്സിലെ പഴയ വാസനകളുടെ വിത്ത് വീണു പോയിരിക്കുന്നു.
ആദാവ് ഏവ ഹി നോത്പന്നം ദൃശ്യം സംസാരനാടകമ് । യദാ തദാ കഥം കേന വാസ്യതേ വാസനാപി കാ
ആദിയിൽ തന്നെ ഈ ദൃശ്യമായ ലോകനാടകം ഉദിച്ചിട്ടില്ലായിരുന്നു; അപ്പോൾ എപ്പോൾ, എങ്ങനെ, ആരാൽ, എന്ത് വാസന അനുഭവിക്കപ്പെടും?
അത്യന്താഭാവസമ്പത്തൌ ദ്രഷ്ടൃദൃശ്യദൃശാമ് അതഃ । ഏകധ്യാനേ പരം രൂഢേ നിര്വികല്പസമാധിനി
ദർശകൻ, ദർശ്യം, ദർശനം എന്നിവയുടെ പൂർണ്ണ അഭാവം ലഭിച്ചപ്പോൾ, മനസ്സ് ഒരേ ദിശയിൽ ഉറച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, ഒരുവൻ നിർവികല്പ സമാധിയിൽ സ്ഥിരമായി നിലകൊള്ളുന്നു.
വാസനാക്ഷയബീജേ ഽസ്മിന് കിഞ്ചിദ് അങ്കുരിതേ ഹൃദി । ക്രമാന് നോദയമ് ഏഷ്യന്തി രാഗദ്വേഷാദികാ ദൃശഃ
വാസനകൾ മുഴുവൻ ഇല്ലാതായ ഈ അവസ്ഥയിൽ, ഹൃദയത്തിൽ ഒറ്റയടി മുളകൂടി വളർന്നാൽ പോലും, ആകർഷണം, വിരോധം തുടങ്ങിയ അനുഭവങ്ങൾ ക്രമേണ ഉദയം ചെയ്യും.
സംസാരസമ്ഭവശ് ചായം നിര്മൂലത്വമ് ഉപൈഷ്യതി । നിര്വികല്പസമാധാനം പ്രതിഷ്ഠാമ് അലമ് ഏഷ്യതി
ഇങ്ങനെ ലോകമെന്ന അനുഭവം വേരോടെ ഇല്ലാതാകും, നിർവികല്പ സമാധിയിൽ ഉറച്ച നില ലഭിക്കും.
വിഗതകലനകാലിമാകലങ്കാ ഗഗനകലാന്തരനിര്മലാ ബലേന । സകലകരണകാര്യകാരണാന്തഃ കതിപയകാര്യവശാദ് ഭവിഷ്യസീതി
കൽപ്പനകളുടെ കറ ഇല്ലാതെ, ആകാശം പോലെ നിർമലമായി, ഇന്ദ്രിയങ്ങളും അവയുടെ കാരണങ്ങളും കുറച്ച് പ്രവർത്തികൾ ശേഷിച്ചിട്ടു മാത്രം, നീ കുറേ സമയം തുടരുന്നവനാകും.
യഥാ സ്വപ്നപരിജ്ഞാനാത് സ്വപ്നദേഹോ ന വാസ്തവഃ । അനുഭൂതോ ഽപ്യ് അയം തദ്വജ് ജാഗ്രദ്ദേഹോ ന വാസ്തവഃ
സ്വപ്നത്തിന്റെ സ്വഭാവം മനസ്സിലാക്കുമ്പോള് സ്വപ്നശരീരം യാഥാര്ത്ഥ്യമല്ലെന്ന് അറിയാം. അതുപോലെ, ഈ ജാഗ്രതാശരീരം അനുഭവപ്പെടുന്നുവെങ്കിലും യാഥാര്ത്ഥ്യമല്ല.
യഥാ സ്വപ്നപരിജ്ഞാനാത് സ്വപ്നദേഹോ ഽപി ശാമ്യതി । വാസനാതാനവാത് തദ്വജ് ജാഗ്രദ്ദേഹോ ഽപി ശാമ്യതി
സ്വപ്നം മനസ്സിലാക്കുമ്പോള് സ്വപ്നത്തിലെ വാസനകള് ക്ഷയിച്ചാല് സ്വപ്നശരീരം അപ്രത്യക്ഷമാകുന്നു. അതുപോലെ, ജാഗ്രതാവാസനകള് ക്ഷയിച്ചാല് ജാഗ്രതാശരീരും അപ്രത്യക്ഷമാകും.
സ്വപ്നസങ്കല്പദേഹാന്തേ ദേഹോ ഽയം ചേത്യതേ യഥാ । തഥാ ജാഗ്രദ്ഭാവനാന്തര് ഉദേത്യ് ഏവാതിവാഹികഃ
സ്വപ്നത്തില് ചിന്തകളാല് ഉണ്ടാകുന്ന ശരീരം അവസാനിക്കുമ്പോള് ഈ ശരീരം അങ്ങനെ തന്നെ കാണപ്പെടുന്നു. അതുപോലെ, ജാഗ്രതയിലെ ഭാവനകള് അവസാനിക്കുമ്പോള് മറ്റൊരു സൂക്ഷ്മശരീരം ഉദയം ചെയ്യുന്നു.
സ്വപ്നേ നിര്വാസനാബീജേ യഥോദേതി സുഷുപ്തതാ । ജാഗ്രത്യ് അവാസനാബീജേ തഥോദേതി വിമുക്തതാ
സ്വപ്നത്തില് വാസനയുടെ വിത്ത് ഇല്ലാതാകുമ്പോള് ഗഹനനിദ്ര വരുന്നു. ജാഗ്രതയില് വാസനയുടെ വിത്ത് ഇല്ലാതാകുമ്പോള് മോക്ഷം ലഭിക്കുന്നു.
യേയം തു ജീവന്മുക്താനാം വാസനാ സാ ന വാസനാ । ശുദ്ധസത്ത്വാഭിധാനം തത് സത്താസാമാന്യമ് ഉച്യതേ
ജീവിതത്തിൽ മോചനം നേടിയവരുടെ മനസ്സിലുള്ള അവശേഷിച്ച ചിന്തകൾ, യഥാർത്ഥത്തിൽ ചിന്തകളല്ല. അതിനെ ശുദ്ധമായ സത്ത്വം എന്നും, എല്ലായിടത്തും ഉള്ള സത്ത്വത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനരൂപം എന്നും വിളിക്കുന്നു.
യാ സുപ്തവാസനാ നിദ്രാ സാ സുഷുപ്തമ് ഇതി സ്മൃതാ । യത് സുപ്തവാസനം ജാഗ്രത് സ ഘനോ മോഹ ഉച്യതേ
ഉറക്കത്തിൽ അവശേഷിക്കുന്ന ചിന്തകൾക്ക് നിദ്ര എന്ന പേരാണ്. അതിനെ ഗൗഢമായ ഉറക്കം എന്നും പറയുന്നു. ഉണർന്നിരിക്കുമ്പോൾ അവശേഷിക്കുന്ന ചിന്തകൾക്ക് ശക്തമായ മായ എന്നാണു പറയുന്നത്.
പ്രക്ഷീണവാസനാ നിദ്രാ തുര്യശബ്ദേന കഥ്യതേ । ജാഗ്രത്യ് അപി ഭവത്യ് ഏതദ് വിദിതേ പരമേ പദേ
ചിന്തകൾ മുഴുവൻ ഇല്ലാതായ ഉറക്കത്തെ 'നാലാമത്തെ അവസ്ഥ' എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. പരമാവസ്ഥയെ തിരിച്ചറിഞ്ഞാൽ, ഉണർന്നിരിക്കുമ്പോഴും ഈ അവസ്ഥ അനുഭവപ്പെടും.
പ്രക്ഷീണവാസനാ യേഹ ജീവതാം ജീവിതസ്ഥിതിഃ । അമുക്തൈര് അപരിജ്ഞാതാ സാ ജീവന്മുക്തിര് ഉച്യതേ
ഇവിടെ, ചിന്തകൾ മുഴുവൻ ഇല്ലാതായിട്ടുള്ള ജീവിക്കുന്ന അവസ്ഥയെ മോചിതരല്ലാത്തവർ തിരിച്ചറിയുന്നില്ല. അതാണ് ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ മോക്ഷം എന്നത്.
ശുദ്ധസത്ത്വാനുപതിതം ചേതഃ പ്രഭിന്നവാസനമ് । ആതിവാഹികതാമ് ഏതി ഹിമം താപാദ് ഇവാപ്ലുതമ്
ശുദ്ധമായ സ്വഭാവം കൈവരിച്ച മനസ്സ്, പഴയ വാസനകളെ വിട്ട്, സൂക്ഷ്മശരീരാവസ്ഥയിലേക്കുയരുമ്പോള്, തീയില് ചൂടേറ്റ വെള്ളം വാതകമാകുന്നതുപോലെ ആകുന്നു.
ആതിവാഹികതാം യാതം ബുദ്ധം ചിത്താന്തരൈര് മനഃ । സര്ഗജന്മാന്തരഗതൈസ് സിദ്ധൈര് മിലതി നേതരത്
സൂക്ഷ്മശരീരാവസ്ഥയിലേക്കുയര്ന്ന മനസ്സ്, അകത്തെ ബോധം കൊണ്ടു, സൃഷ്ടിയുടെ വിവിധ കാലങ്ങളിലെയും ലോകങ്ങളിലെയും സിദ്ധന്മാരെ മാത്രം കാണുന്നു; മറ്റാരെയും കാണുന്നില്ല.
യദാ തേ ഽയമ് അഹമ്ഭാവസ് സ്വാഭ്യാസാച് ഛാന്തിമ് ഏഷ്യതി । തദോദേഷ്യതി തേ സ്ഫാരാ ദൃശ്യാന്തേ ബോധതാ സ്വയമ്
നിനക്കുള്ളിലെ 'ഞാന്' എന്ന ഭാവം ആവര്ത്തിച്ച അഭ്യാസം കൊണ്ട് ശാന്തമാകുമ്പോള്, നിന്റെ കണ്ണിന് മുന്നില് തന്നെ ബോധത്തിന്റെ വിശാലത സ്വയം ഉദിക്കും.
ആതിവാഹികതാ ജ്ഞാതാ സ്ഥിതിം തേ യാതി ശാശ്വതീമ് । യദാ തദാന്യസങ്കല്പാലോകാത് പ്രകൃതിപാവനീ
സൂക്ഷ്മശരീരാവസ്ഥയെ നീ അറിയുമ്പോള് നീ ശാശ്വതമായ നിലയില് എത്തും; അപ്പോള് മറ്റൊരാളുടെ ചിന്തയുടെ പ്രകാശത്തില് നിന്നു നിന്റെ സ്വഭാവം ശുദ്ധമാകും.
വാസനാതാനവേ തസ്മാത് കുരു യത്നമ് അനിന്ദിതേ । തസ്മിന് പ്രൌഢിമ് ഉപായാതേ ജീവന്മുക്താ ഭവിഷ്യസി
അപരാധമില്ലാത്തവളേ, മനസ്സിലുള്ള പഴയ സ്വഭാവങ്ങൾ കുറയാൻ നീ പരിശ്രമിക്കണം. അവ കുറയുകയും മനസ്സിൽ പൂർണ്ണമായി ഉറപ്പിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്താൽ, നീ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ തന്നെ മോക്ഷം നേടും.
യാവന് ന പൂരിതസ് ത്വ് ഏഷ നിര്മലോ ബോധചന്ദ്രമാഃ । താവദ് ദേഹമ് ഇഹ സ്ഥാപ്യ ലോകാന്തരമ് അവേക്ഷ്യതാമ്
ഈ ശുദ്ധമായ ബോധത്തിന്റെ ചന്ദ്രൻ പൂർണ്ണമായി ഉദയിക്കുന്നതുവരെ, ഈ ശരീരം ഇവിടെ നിലനിർത്തി, മറ്റു ലോകങ്ങളെ നിരീക്ഷിക്കാം.
മാംസദേഹോ മാംസദേഹേനൈവ സംശ്ലേഷമ് ഋച്ഛതി । ന തു ചിത്തശരീരേണ വ്യവഹാരേഷു കര്മസു
മാംസശരീരം മറ്റൊരു മാംസശരീരവുമായി മാത്രമേ ചേർക്കാൻ കഴിയൂ; മനസ്സിന്റെ ശരീരവുമായി അല്ല, പ്രവർത്തികളിലോ ഇടപാടുകളിലോ.
യഥാനുഭവമ് ഏവൈതദ് യഥാസ്ഥിതമ് ഉദാഹൃതമ് । ആബാലസിദ്ധം സംസിദ്ധം ന നാമ വരശാപവത്
ഇവിടെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നതെല്ലാം നേരിട്ടുള്ള അനുഭവം അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതും യഥാർത്ഥത്തിൽ എങ്ങനെ ഉണ്ടോ അതുപോലെയും തന്നെയാണ്. ഇത് ബാല്യത്തിൽ തന്നെ സിദ്ധിച്ചിരിക്കുന്നു; ഇത് വരം അല്ല ശാപം അല്ല.
അവബോധഘനാഭ്യാസാദ് ദേഹസ്യാസ്യൈവ ജായതേ । സംസാരവാസനാകാര്ശ്യം നൂനം ചിത്തശരീരതാ
ആഴമായ ബോധം ആവർത്തിച്ച് അഭ്യസിക്കുമ്പോൾ, ഈ ശരീരത്തിനുതന്നെ ലോകവാസനകളോടു വിരക്തി ജനിക്കുന്നു; ശരിക്കും, മനസ്സ് തന്നെയാണ് ശരീരമാകുന്നത്.
ഉദേഷ്യന്തീ ച സൈഷാത്ര കേനചിന് നോപലക്ഷ്യതേ । കേവലം തു ജനൈര് ദേഹോ മ്രിയമാണോ ഽവലോക്യതേ
ഇത് ഇവിടെ ഉദയം ചെയ്യുമ്പോൾ, ആരും അതിനെ തിരിച്ചറിയുന്നില്ല; ആളുകൾക്ക് കാണുന്നത് ശരീരം മരിക്കുന്നതേയുള്ളൂ.