ഇഹ ദേഹം ഇമം ന്യസ്യ ശുദ്ധസത്ത്വാനുപാതിനാ । ചേതസാ തത് പരം യാമി ലോകം ത്വം കഥയേതി തു
ഇവിടെ ഈ ശരീരം വിട്ട്, മനസ്സ് പൂർണ്ണമായും വിശുദ്ധമായ സത്ത്വത്തിൽ ലയിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, ഞാൻ ആ പരമമായ ലോകത്തേക്ക് പോകുന്നു. അതിനെക്കുറിച്ച് നീ എനിക്ക് പറയൂ.
സങ്കല്പവ്യോമവൃക്ഷസ് തേ യഥാ സന്ന് അപി ഖാത്മകഃ । ന കുഡ്യാത്മാ ന കുഡ്യേന രോധ്യതേ നാപി കുഡ്യഹാ
നിന്റെ ആഗ്രഹത്തിൽ ആകാശത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന വൃക്ഷം പോലെ, അതിന് ആകാശസ്വഭാവം മാത്രമാണ്; അതിന് മതിലിന്റെ സ്വഭാവമില്ല, മതിൽ അതിനെ തടയുന്നില്ല, അതും മതിലിനെ നശിപ്പിക്കുന്നില്ല.
ശുദ്ധൈകസത്ത്വനിര്മാണചിത്തരൂപസ്യ തത് കില । പ്രതിഭാനമ് അതസ് തസ്മാദ് പരമാദ് ഭിദ്യതേ മനാക്
ശുദ്ധമായ ഏകസത്ത്വത്തിൽ നിന്നുള്ള മനസ്സുകൊണ്ട് രൂപംകൊണ്ട ശരീരത്തിന് അങ്ങനെ തന്നെയാണ് സ്വഭാവം; അതിന്റെ പ്രകടനം പരമാവസ്ഥയിൽ നിന്ന് അല്പം മാത്രം വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
സോ ഽയമ് ഏതാദൃശോ ദേഹോ നൈനം സന്ത്യജ്യ യാമ്യ് അഹമ് । അനേനൈവ തമ് ആപ്നോമി ദേശം ഗന്ധമ് ഇവാനിലഃ
ഇവിടെ പറയുന്ന ശരീരം അങ്ങനെയാണ്; ഞാൻ ഇത് ഉപേക്ഷിച്ച് വേറെിടത്തേക്ക് പോകുന്നില്ല. ഈ ശരീരത്തോടുകൂടി തന്നെ ഞാൻ ആ സ്ഥലം എത്തുന്നു, കാറ്റിൽ സുഗന്ധം പോകുന്നതുപോലെ.
യഥാ ജലം ജലൈര് വാഗ്നിര് അഗ്നിനാ വായുനാനിലഃ । മിലത്യ് ഏവം മനോദേഹോ ദേഹൈര് അന്യൈര് മനോമയൈഃ
എങ്ങിനെ വെള്ളം വെള്ളത്തിൽ ചേർന്നുപോകുന്നു, അഗ്നി അഗ്നിയുമായി, കാറ്റ് കാറ്റുമായി ഒന്നാകുന്നു, അതുപോലെ മനസ്സിൽ നിന്നുണ്ടാകുന്ന ശരീരം മറ്റുള്ള മനസ്സിൽ നിന്നുള്ള ശരീരങ്ങളുമായി ചേർന്ന് ഒന്നാകുന്നു.
ന ഹി പാര്ഥിവതാം സംവിദ് ഏത്യ് അപാര്ഥിവസംവിദാ । ഏകത്വം കല്പനാശൈലശൈലയോഃ ക്വാഹതിര് മിഥഃ
ഭൗതികമായ ബോധം ഭൗതികമല്ലാത്ത ബോധത്തിൽ കലരുന്നില്ല; മനസ്സിൽ ഉണ്ടാക്കുന്ന രണ്ടു പർവതങ്ങൾ തമ്മിൽ യാതൊരു ഐക്യവും ഉണ്ടാവുമോ?
ആതിവാഹിക ഏവായം ത്വാദൃശശ് ചിത്തദേഹകഃ । ആധിഭൌതികബുദ്ധ്യാ തു ഗൃഹീതശ് ചിരഭാവനാത്
നിന്റെ ഈ മനസ്സിൽ നിന്നുള്ള ശരീരം ഒരു യാത്രാസാധനമാണ്; എന്നാൽ ദീർഘകാലം ഇങ്ങനെ ചിന്തിച്ചതിനാൽ, അത് ഭൗതികമാണെന്നു ബുദ്ധി കരുതുന്നു.
യഥാ സ്വപ്നേ യഥാ ദീര്ഘകാലധ്യാനേ യഥാ ഭ്രമൈഃ । യഥാ വ്യസനിസങ്കല്പേ യഥാ ഗന്ധര്വപത്തനേ
സ്വപ്നത്തിൽപോലെയും, ദീർഘകാലം ധ്യാനത്തിൽ ഇരിക്കുമ്പോലെയും, ഭ്രമങ്ങളിൽപോലെയും, ലഹരിക്കടിമയായവന്റെ ഉറച്ച ധാരണയിൽപോലെയും, ഗന്ധർവനഗരത്തിൽപോലെയും—
വാസനാതാനവം നൂനം യദാ തേ സ്ഥിതിമ് ഏഷ്യതി । തദാധിഭൌതികീഭാവം പുനര് ഏതി ന ദേഹകഃ
നിന്റെ മനസിലെ സൂക്ഷ്മവാസനകൾ ശരിക്കും ക്ഷയിച്ചപ്പോൾ, മനസ്സ് സ്ഥിരതയിലേക്കെത്തുമ്പോൾ, ശരീരത്തിലെ ഭൗതികാവസ്ഥ വീണ്ടും തിരിച്ചുവരികയില്ല.
ആതിവാഹികദേഹത്വപ്രത്യയേ ഘനതാം ഗതേ । തമ് അവാപ്നോത്യ് അയം ദേഹോ ദശാമോഹേ വിനശ്യതി
സൂക്ഷ്മശരീരത്തിൽ വിശ്വാസം ഉറപ്പായാൽ ഈ ശരീരം ദൃഢതയിലേക്കുയരും; ആ വിശ്വാസം മായയിൽ അകന്നു പോയാൽ ഈ ശരീരം നശിച്ചുപോകും.
യദ് അസ്തി നാമ തത്രൈഷ നാശാനാശക്രമോ ഭവേത് । വസ്തുതോ നാസ്തി യത് ത്വ് ഏവ നാശസ് സ്യാത് തത്ര കീദൃശഃ
പേരിൽ മാത്രം ഉള്ളത് നശിക്കാനും നിലനിൽക്കാനും ഇടയാകും; എന്നാൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇല്ലാത്തതിനു നാശം സംഭവിക്കാനോ അതിനെക്കുറിച്ച് പറയാനോ എന്താണ് അർത്ഥം?
രജ്ജ്വാം സര്പഭ്രമേ നഷ്ടേ സത്യബോധവശാത് സുതേ । സര്പോ ന നഷ്ടസ് തന് നഷ്ടോ വേത്യ് ഏവം കേവ സങ്കഥാ
കയറിൽ പാമ്പ് എന്ന ഭ്രമം സത്യബോധം കൊണ്ടു മാറിയാൽ, പാമ്പ് നശിച്ചോ ഇല്ലാതായോ എന്ന ചർച്ചയ്ക്ക് അർത്ഥമില്ല.
യഥാ സത്യപരിജ്ഞാനാദ് ദൃശ്യതേ നാധിഭൌതികഃ । തഥാതിവാഹികജ്ഞാനാദ് ദൃശ്യതേ നാധിഭൌതികഃ
യഥാർത്ഥം മനസ്സിലാക്കുമ്പോൾ ഭൗതികമായത് കാണുന്നില്ലാത്തതുപോലെ, സൂക്ഷ്മശരീരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് ലഭിച്ചാൽ ഭൗതികശരീരം കാണപ്പെടുന്നില്ല.
കല്പനാ വിനിവര്തേത കല്പിതാ യദി കേനചിത് । സാ ശിലാ സമപാസ്തൈവ യാ നേഹാസ്തി കദാചന
ഏതെങ്കിലും ഒരാൾ സൃഷ്ടിച്ച ഭാവന മാറ്റി കളയുമ്പോൾ, ആ ഭാവന അവസാനിക്കുന്നു; ഒരു കല്ല് എറിയുന്നപോലെ, അതു പിന്നെ ഇവിടെയില്ല.
പരസ്പരം പരാപൂര്ണമ് ഇദം ദേഹാദികം സ്ഥിതമ് । ഇതി സത്യം വയം ഭദ്രേ പശ്യാമോ നാസി പശ്യസി
ഈ ശരീരം മുതലായവ പരസ്പരം പൂരിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് നിലകൊള്ളുന്നു; ഇതാണ് സത്യം, സ്നേഹിതേ, ഞങ്ങൾ കാണുന്നത്, നീ കാണുന്നില്ല.
ആദിസര്ഗേ ഭവേച് ചിത്ത്വം കല്പനാകലിതം യദാ । തദാ തതഃപ്രഭൃത്യ് ഏകം സ്വത്വം ദൃശ്യമ് ഇവേക്ഷ്യതേ
സൃഷ്ടിയുടെ തുടക്കത്തിൽ മനസ്സ് ഭാവനകൊണ്ട് രൂപം കൊണ്ടപ്പോൾ, അന്ന് മുതൽ വ്യക്തിത്വം ഒരു വസ്തുവിനെപ്പോലെ കാണപ്പെടുന്നു.
ഏകസ്മിന്ന് ഏവ സംശാന്തേ ദിക്കാലാദ്യവിഭാഗിനി । വിദ്യമാനേ പരേ തത്ത്വേ കല്പനാവസരഃ കുതഃ
ദിശകളും കാലവും മറ്റും എന്നിങ്ങനെ വേർതിരിവുകൾ ഇല്ലാത്ത ഒരേ പരമസത്യത്തിൽ മാത്രം എല്ലാം ശാന്തമായിരിക്കുമ്പോൾ, അവിടെ ഭ്രമയ്ക്ക് എവിടെയാണ് ഇടം?
കടകത്വം യഥാ ഹേമ്നി തരങ്ഗത്വം യഥാമ്ഭസി । സത്യത്വം ച യഥാ സ്വപ്നസങ്കല്പനഗരാദിഷു
പൊന്നിൽ നിന്ന് കട്ടകത്തിന്റെ രൂപം ഉണ്ടാകുന്നതുപോലെയും, വെള്ളത്തിൽ തിരമാല ഉണ്ടാകുന്നതുപോലെയും, സ്വപ്നനഗരങ്ങളിലും ഭാവനാപ്രപഞ്ചങ്ങളിലും യാഥാർത്ഥ്യം കാണുന്നതുപോലെയും—
നാസ്ത്യ് ഏവ സത്യാനുഭവേ തഥാ നാസ്ത്യ് ഏവ ചിത്പദേ । കല്പനം വ്യതിരിക്താത്മ തത്സ്വഭാവാദ് അനാമയാത്
അങ്ങനെ, സത്യാനുഭവത്തിലും ചൈതന്യത്തിന്റെ ലോകത്തും, സ്വഭാവത്തിൽ തന്നെ ദുഃഖമില്ലാത്ത ആത്മാവിൽ നിന്ന് വേറിട്ടു ഭ്രമയ്ക്ക് യാതൊരു സ്ഥലവും ഇല്ല.
യഥാ നാസ്ത്യ് അമ്ബരേ പാംസുഃ പരേ നാസ്തി തഥാ കലാ । അകലാകലനം ശാന്തമ് ഇദമ് ഏകമ് അജം തതഃ
ആകാശത്തിൽ പൊടി ഇല്ലാത്തതുപോലെ, പരമസത്യത്തിൽ വിഭജനം ഇല്ല; ഈ ഏകതയും ശാന്തതയും ജനനമില്ലാത്തതും എല്ലാ ചിന്തകളും കടന്നതുമാണ്.
യദ് വേദം ഭാസതേ കിഞ്ചിത് തത് തസ്യൈവ നിരാമയമ് । കചനം കാഞ്ചനാഖ്യാനകാന്തസ്യാതിമണേര് ഇവ
ഏതു ജ്ഞാനവും തെളിഞ്ഞ് പ്രകാശിക്കുമ്പോള് അതു അതിനേയ്ക്കു മാത്രം ശുദ്ധവും പൂർണ്ണവുമാണ്; സ്വര്ണ്ണക്കടക്കാരുടെ കഥയില് പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന പോലെ, അതു ഒരു രത്നത്തിന്റെ പ്രകാശംപോലെയാണ്.
ഏതാവന്തം ചിരം കാലമ് ഏവം ദേവി വയം വദ । ഭ്രാമിതാഃ കേ ച നാമേമേ ദ്വൈതാദ്വൈതവികല്പനൈഃ
ദേവി, ഇത്രയും കാലം ഞങ്ങള് ഇങ്ങനെ തന്നെ അലയുന്നു; ഈ ഇരട്ടത്വവും ഏകത്വവും എന്നുള്ള ഭ്രമങ്ങളില് endlessly അകപ്പെട്ടിരിക്കുന്നവര് ആരാണ്?
അവിചാരേണ തരലേ ഭ്രാന്താസി ചിരമ് ആകുലാ । അവിചാരസ് സ്വഭാവോത്ഥസ് സ വിചാരാദ് വിനശ്യതി
നിനക്ക് ദീര്ഘകാലം ആശയക്കുഴപ്പം കൊണ്ടും, അശാന്തമായ ചിന്തകളാല് മനസ്സ് അലഞ്ഞു പോയിരിക്കുന്നു; ഈ ഭ്രമം സ്വഭാവപരമായാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്, എന്നാല് ആലോചനയിലൂടെ അത് അകറ്റാം.
അവിചാരോ വിചാരേണ നിമേഷാദ് ഏവ നശ്യതി । ഏഷോ ഽസന്ന് ഏവ തേനാന്തര് അവിദ്യൈഷാ ന വിദ്യതേ
ആലോചനയില്ലായ്മ ആലോചനയിലൂടെ ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട് തന്നെ അകറ്റാം; അതിനാല് അതു യാഥാര്ത്ഥ്യത്തില് ഇല്ലാത്തതാണ്, അകത്തുള്ള അജ്ഞാനം യാഥാര്ത്ഥ്യത്തില് ഇല്ല.
തസ്മാന് നൈവാവിചാരോ ഽസ്തി നാവിദ്യാ നൈവ ബന്ധനമ് । ന മോക്ഷോ ഽസ്തി നിരാബാധം ശുദ്ധബോധസ് ത്വ് ഇദം ജഗത്
അതിനാൽ, യഥാർത്ഥത്തിൽ അന്വേഷിക്കാത്തതും ഇല്ല, അജ്ഞാനവും ഇല്ല, ബന്ധനവും ഇല്ല; മോക്ഷവും ഇല്ല. ഈ ലോകം ശുദ്ധമായ ബോധമാണ്, ഒന്നും കലുഷിതമല്ല.
ഏതാവന്തം യദാ കാലം ത്വയൈതന് ന വിചാരിതമ് । തദാ ന സമ്പ്രബുദ്ധാ ത്വം ഭ്രാന്തൈവാര്ണവ ആകുലാ
നീ ഇതിനെക്കുറിച്ച് ആലോചിച്ചില്ലാത്ത സമയമൊക്കെയും, നീ പൂർണ്ണമായി ഉണർന്നിരുന്നില്ല—ഭ്രമിച്ചും അശാന്തമായും, തിരമാലകളാൽ അലഞ്ഞു കിടക്കുന്ന സമുദ്രംപോലെയായിരുന്നു.
അദ്യപ്രഭൃതി ബുദ്ധാസി വിമുക്താസി വിവേകിനീ । വാസനാതാനവേ ബീജം പതിതം തവ ചേതസി
ഇന്നുമുതൽ നീ ഉണർന്നവളാണ്, മോചിതയുമാണ്, വിവേകമുള്ളവളുമാണ്; മനസ്സിലെ പഴയ വാസനകളുടെ വിത്ത് വീണു പോയിരിക്കുന്നു.
ആദാവ് ഏവ ഹി നോത്പന്നം ദൃശ്യം സംസാരനാടകമ് । യദാ തദാ കഥം കേന വാസ്യതേ വാസനാപി കാ
ആദിയിൽ തന്നെ ഈ ദൃശ്യമായ ലോകനാടകം ഉദിച്ചിട്ടില്ലായിരുന്നു; അപ്പോൾ എപ്പോൾ, എങ്ങനെ, ആരാൽ, എന്ത് വാസന അനുഭവിക്കപ്പെടും?
അത്യന്താഭാവസമ്പത്തൌ ദ്രഷ്ടൃദൃശ്യദൃശാമ് അതഃ । ഏകധ്യാനേ പരം രൂഢേ നിര്വികല്പസമാധിനി
ദർശകൻ, ദർശ്യം, ദർശനം എന്നിവയുടെ പൂർണ്ണ അഭാവം ലഭിച്ചപ്പോൾ, മനസ്സ് ഒരേ ദിശയിൽ ഉറച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, ഒരുവൻ നിർവികല്പ സമാധിയിൽ സ്ഥിരമായി നിലകൊള്ളുന്നു.
വാസനാക്ഷയബീജേ ഽസ്മിന് കിഞ്ചിദ് അങ്കുരിതേ ഹൃദി । ക്രമാന് നോദയമ് ഏഷ്യന്തി രാഗദ്വേഷാദികാ ദൃശഃ
വാസനകൾ മുഴുവൻ ഇല്ലാതായ ഈ അവസ്ഥയിൽ, ഹൃദയത്തിൽ ഒറ്റയടി മുളകൂടി വളർന്നാൽ പോലും, ആകർഷണം, വിരോധം തുടങ്ങിയ അനുഭവങ്ങൾ ക്രമേണ ഉദയം ചെയ്യും.