യത്രാധുനാ സ ഭര്താ മേ സ്ഥിതസ് സര്ഗസ് സ കൃത്രിമഃ । അഹം മന്യേ യതശ് ശൂന്യോ ദേശകാലാദ്യപൂരകഃ
ഇപ്പോൾ എന്റെ ഭർത്താവ് എവിടെയാണോ നില്ക്കുന്നത്, ആ സൃഷ്ടി കൃത്രിമമാണെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. കാരണം, അതിൽ ദേശവും കാലവും മറ്റും ഇല്ലാതെ ശൂന്യമായിരിക്കുന്നു.
കൃത്രിമോ ഽകൃത്രിമാത് സര്ഗോ ന കദാചന ജായതേ । ന ഹി കാരണതഃ കാര്യമ് ഉദേത്യ് അസദൃശം ക്വചിത്
കൃത്രിമമായ സൃഷ്ടി ഒരിക്കലും സ്വാഭാവികമായതിൽ നിന്ന് ഉണ്ടാകുന്നില്ല. കാരണം, ഒരു കാരണത്തിൽ നിന്ന് അതിനോട് പൊരുത്തമില്ലാത്ത ഫലം എവിടെയും ഉണ്ടാകില്ല.
ദൃശ്യതേ കാരണാത് കാര്യം സുവിലക്ഷണമ് അമ്ബികേ । അമ്ബ്വ് ആദാതുമ് അശക്താ മൃദ് ഘടസ് തജ്ജസ് തദാസ്പദമ്
അംബികേ, ഒരു കാരണത്തിൽ നിന്നുള്ള ഫലം അതിനേക്കാൾ വ്യത്യസ്തമാണെന്ന് നാം കാണുന്നു. മണ്ണിൽ നിന്ന് വെള്ളം എടുക്കാൻ കഴിയില്ല, എന്നാൽ ആ മണ്ണിൽ നിന്നുണ്ടാകുന്ന കുഴി വെള്ളം വയ്ക്കാൻ ഉപകരിക്കുന്നു.
സമ്പദ്യതേ ഹി യത് കാര്യം കാരണൈസ് സഹകാരിഭിഃ । മുഖ്യകാരണവൈചിത്ര്യം കിഞ്ചിത് തസ്യാവലോക്യതേ
ഏതെങ്കിലും ഫലം ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, അതിന് സഹകരിക്കുന്ന കാരണങ്ങൾ ഉണ്ടാകണം. എന്നാൽ അതിൽ പ്രധാന കാരണത്തിന്റെ പ്രത്യേകത എപ്പോഴും കാണാം.
ന ച ത്വദ്ഭര്തൃസര്ഗസ്യ കിഞ്ചിത് പൃഥ്വ്യാദി കാരണമ് । ന ഭൂമണ്ഡലതോ ഭൂമിര് ജാതാ തത്ര വരാനനേ
സുന്ദരമുഖിയായവളേ, നിന്റെ ഭർത്താവിന്റെ സൃഷ്ടിയിൽ ഭൂമി മുതലായവ ഒന്നും കാരണമല്ല. അവിടെ ഭൂമി ഭൂമണ്ഡലത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ചതുമല്ല.
ഗതാ ചിദ് ഇത ഉഡ്ഡീയ കുതസ് സ്യാദ് ഇഹഭൂതലമ് । സഹകാരീണി കാന്യ് ഏവ കാരണാന്യ് അത്ര കാരണമ്
ഇവിടെ നിന്ന് ചൈതന്യം വിട്ടുപോയിരിക്കുന്നു, അതിനാൽ ഈ ഭൂമി എങ്ങനെ ഇവിടെ ഉണ്ടാകും? ഈ സൃഷ്ടിയിൽ സഹകരിക്കുന്ന കാരണങ്ങൾ ഏതെല്ലാം? യാതൊരു കാരണമോ ഇവിടെ കാണുന്നില്ല.
കാരണാനാമ് അഭാവേ ഽപി യദ് ഏതി സഹകാരിണാമ് । തത് പൂര്വകാരണാന് നാന്യത് സര്വേണേത്യ് അനുഭൂയതേ
കാരണങ്ങള് ഇല്ലാതിരുന്നാലും, കൂട്ടായി പ്രവര്ത്തിക്കുന്നവയാല് ഉണ്ടാകുന്നത് മുന്പ് ഉണ്ടായ കാരണങ്ങളുടെ ഫലമല്ലാതെ മറ്റൊന്നുമല്ലെന്ന് എല്ലാവരും അനുഭവിച്ചറിയുന്ന കാര്യമാണ്.
സ്മൃതിസ് സാ ദേവി മദ്ഭര്തുസ് തഥാ സ്ഫാരത്വമ് ആഗതാ । സ്മൃതേശ് ച കാരണം വേദ്മി സര്ഗോ ഽയമ് ഇതി നിശ്ചയഃ
ദേവി, എന്റെ ഭര്ത്താവിന്റെ ഓര്മ്മ ഇങ്ങനെ തെളിഞ്ഞു. ഓര്മ്മയ്ക്ക് കാരണമെന്താണെന്ന് എനിക്ക് അറിയാം—ഈ സൃഷ്ടിയാണത്.
സ്മൃതിര് ആകാശരൂപൈവ യഥാ തജ്ജസ് തഥൈവ തേ । ഭര്തൃസര്ഗോ ഽനുഭൂതോ ഹി സ ഖമ് ഏവ തഥാബലേ
ഓര്മ്മ ആകാശംപോലെയാണ്; അതു എങ്ങനെ ഉദിക്കുന്നു, അതുപോലെയാണ് നിനക്കും. ഭര്ത്താവിന്റെ സൃഷ്ടി നേരത്തെ അനുഭവപ്പെട്ടതാണ്, അതിന് ആകാശത്തിന് ഉള്ള ശക്തിപോലെയാണ്.
സ്മൃത്യാകാശമയസ് സര്ഗോ യഥാ ഭര്തുര് മമോദിതഃ । തഥൈവേമമ് അഹം മന്യേ സ സര്ഗോ ഽത്ര നിദര്ശനമ്
ഓര്മ്മയും ആകാശവും ചേര്ന്നുണ്ടായ സൃഷ്ടി എന്റെ ഭര്ത്താവ് പറഞ്ഞതുപോലെയാണ്. അതുപോലെ ഈ സൃഷ്ടിയും ഒരു ഉദാഹരണമായാണ് ഞാന് കാണുന്നത്.
ഏവമ് ഏതദ് അസത്സര്ഗോ ഭര്തുസ് തേ ഭാതി ഭാസുരഃ । തഥൈവായമ് ഇഹാഭാതി പശ്യാമ്യ് ഏതദ് അഹം സുതേ
ഇങ്ങനെ, നിന്റെ ഭർത്താവിന്റെ ഈ മായാജാലം പ്രകാശമാനമായി തെളിയുന്നു. അതുപോലെ തന്നെ, ഇവിടെ ഈ സൃഷ്ടിയും ഞാൻ കാണുന്നു, മകനേ.
യഥാ പത്യുര് അമൂര്തോ ഽസ്മാത് സര്ഗാത് സര്ഗോ ഭ്രമാത്മകഃ । ജാതസ് തഥായം വദ മേ ജഗത്കുഡ്യനിവൃത്തയേ
പതിയുടെ ആകൃതിയില്ലാത്ത സൃഷ്ടിയിൽ നിന്ന് മറ്റൊരു ഭ്രമം നിറഞ്ഞ സൃഷ്ടി ഉദിക്കുന്നു. അതുപോലെ തന്നെയാണ് ഈ ലോകവും. ലോകത്തിന്റെ മതിൽ നീങ്ങാൻ ഇതിന്റെ കാരണം പറയൂ.
പ്രാക്സ്മൃതിര് ഭ്രാന്തിമാത്രാത്മാ സര്ഗോ ഽയമ് ഉദിതോ യഥാ । സ്വപ്നഭ്രമാത്മകോ ഭാതി തഥേദം കഥ്യതേ ശൃണു
മുന്പ് ഓർമ്മകൾ ഭ്രമം മാത്രമായിരുന്നു, അതിൽ നിന്നാണ് ഈ സൃഷ്ടി ഉദിച്ചത്. ഇത് സ്വപ്നത്തിലെ ഭ്രമംപോലെ തെളിയുന്നു, അതാണ് പറയുന്നത്. കേൾക്കൂ.
അസ്തി കശ്ചിച് ചിദാകാശേ ക്വചിത് സംസാരമണ്ഡപഃ । ആകാശകാചദലവച് ഛാദനാച്ഛാദനാകൃതിഃ
ചൈതന്യത്തിന്റെ ആകാശത്തിൽ എവിടെയോ ഒരു സംസാരമണ്ഡപം ഉണ്ട്. ആകാശത്തിൽ ജനിച്ച താമരയുടെ ഇലപോലെ, മറയ്ക്കലും തുറക്കലും ഉള്ള രൂപം അതിന് ഉണ്ട്.
മേരുസ്തമ്ഭസ്ഥലോകേശപുരശ്രീസാലഭഞ്ജികഃ । ചതുര്ദശാപവരകസ് ത്രിഗര്തോ ഭാനുദീപകഃ
അവൻ മേരു പർവ്വതത്തെ താങ്ങുന്ന ശില്പംപോലെയും, ഒരു നഗരാധിപനെയും, മനോഹരമായ ശാലഭഞ്ജികയെപ്പോലെയും, പതിനാലു ദിക്കുപാലകരിലൊരാളെയും, ത്രിഗർട്ട ദേശത്തിലെ രാജാവിനെയും, സൂര്യനെ പ്രകാശിപ്പിക്കുന്ന വിളക്കിനെയുംപ്പോലെയാണ്.
കോണസ്ഥഭൂതവല്മീകവ്യാപ്തപര്വതലോഷ്ടകഃ । അനേകപുത്രജരഢപ്രജേശബ്രാഹ്മണാസ്പദമ്
അവൻ കോണിൽ കിടക്കുന്ന വണ്ടിക്കൂട്ടിൽ മൂടപ്പെട്ട പർവ്വതക്കല്ലുപോലെയും, അനേകം മക്കളുടെയും മൂപ്പന്മാരുടെയും ഭരണാധികാരികളുടെയും ബ്രാഹ്മണന്മാരുടെയും വാസസ്ഥലമെന്നപോലെയാണ്.
ഋക്ഷൌഘകോശകാരാഢ്യവ്യോമോര്ധ്വതലകാലിമാ । നഭോനിവാസിസിദ്ധൌഘമഷകാഹിതഘുങ്ഘുമഃ
അവൻ നക്ഷത്രങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ഭണ്ഡാരപോലെയും, ആകാശത്തിന്റെ മുകളിലത്തെ ഇരുണ്ട ഭാഗംപോലെയും, ആകാശവാസിയായ സിദ്ധന്മാരുടെ കൂട്ടം മുഴങ്ങുന്നതുപോലെയും, കൊതുകുകളുടെ ഗൂംഗൂം ശബ്ദംപോലെയും ആണ്.
പയോദഗൃഹധൂമോഗ്രജാലാവലിതകോണകഃ । വാതമാര്ഗമഹാവംശസ്ഥിതവൈമാനികക്രിമിഃ
അവൻ മേഘമന്ദിരങ്ങളുടെ കനത്ത പുകകൊണ്ട് ചുറ്റപ്പെട്ട കോണുപോലെയും, കാറ്റിന്റെ വഴിയിലെ വലിയ മുളയിൽ ഇരിക്കുന്ന ആകാശത്തിലെ കീടംപോലെയും ആണ്.
സുരാസുരാദിദുര്ബാലലീലാകലകലാകുലഃ । ലോകാന്തരപുരഗ്രാമഭാണ്ഡോപസ്കരനിര്ഭരഃ
അവിടെ ദേവന്മാരുടെയും അസുരന്മാരുടെയും മറ്റു ബാലന്മാരുടെയും കളിച്ചിരിപ്പുകളും ചിരിച്ചുപറയലുകളും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. നഗരങ്ങളുടെയും ഗ്രാമങ്ങളുടെയും ലോകങ്ങളുടെയും പാത്രങ്ങളും ഉപകരണങ്ങളും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
സരിത്സ്രോതോഽബ്ധിസരസീജലോക്ഷിതമഹീതലഃ । പാതാലഭൂതലസ്വര്ഗാഭോഗഭാസുരകോടരഃ
അവിടത്തെ ഭൂമി നദികളുടെ ഒഴുക്കിലും കടലിന്റെ തിരകളിലും തടാകങ്ങളുടെ വെള്ളത്തിലും കഴുകപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പാതാളത്തിലും ഭൂമിയിലും സ്വർഗ്ഗത്തിലും ഉള്ള സുഖസൗകര്യങ്ങൾ അവിടത്തെ കുഴികളിൽ പ്രകാശിക്കുന്നു.
തത്ര കസ്മിംശ്ചിദ് ഏകസ്മിന് കോണാപവരകോദരേ । ശൈലലോഷ്ടതലേ ഽസ്ത്യ് ഏകോ ഗിരിഗ്രാമകഗര്തകഃ
അവിടെയൊരിടത്ത് ഒരു കോണിലെ ഒറ്റ കുഴിയിലോ, ഒരു പാറപ്പാടത്തോ, ഒരു മലഗ്രാമത്തിലെ ഒരു ചെറുകുഴിയിലോ അങ്ങനെ ഒരു സ്ഥലം ഉണ്ട്.
അസ്മിന് നദീശൈലവനോപഗൂഢേ സാഗ്നിസ് സദാരസ് സുതവാന് അരോഗഃ । ഗോക്ഷീരവാന് രാജഭയാദ് വിമുക്തഃ സര്വാതിഥിര് ധര്മപരോ ദ്വിജോ ഽഭൂത്
വിത്തവേശവയഃകര്മവിദ്യാവിഭവചേഷ്ടിതൈഃ । വസിഷ്ഠസ്യേവ സദൃശോ ന തു വാസിഷ്ഠചേതനഃ
ധനം, രൂപം, പ്രായം, പ്രവർത്തനം, വിജ്ഞാനം, ഐശ്വര്യം എന്നിവയിൽ ഒരാൾ വസിഷ്ഠനോട് സാമ്യമുണ്ടാകാം, പക്ഷേ വസിഷ്ഠന്റെ മനസ്സും ബോധവും അവനിൽ ഉണ്ടാകില്ല.
വസിഷ്ഠ ഇതി നാമ്നാഭൂത് തസ്യാഭൂദ് ഇന്ദുസുന്ദരീ । നാമ്നാ ത്വ് അരുന്ധതീ ഭാര്യാ ഭൂമിവ്യോമന്യ് അരുന്ധതീ
അവനെ വസിഷ്ഠൻ എന്ന പേരിൽ വിളിച്ചു; അവന്റെ ഭാര്യയുടെ പേര് ഇന്ദുസുന്ദരി ആയിരുന്നു, ഭൂമിയിലും ആകാശത്തിലും അവളെ അരുന്ധതി എന്നായിരുന്നു അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്.
വിത്തവേശവയഃകര്മവിദ്യാവിഭവചേഷ്ടിതൈഃ । സമേവ സാപ്യ് അരുന്ധത്യാ ന തു ചേതനസത്തയാ
ധനം, രൂപം, പ്രായം, പ്രവർത്തനം, വിജ്ഞാനം, ഐശ്വര്യം എന്നിവയിൽ അവളും അരുന്ധതിയെപ്പോലെയായിരുന്നു, പക്ഷേ അവളുടെ ഉള്ളിലെ ബോധത്തിൽ അത്രത്തോളം സാമ്യമില്ലായിരുന്നു.
അകൃത്രിമപ്രേമരസാ വിലാസാലസഗാമിനീ । സാസ്യ സംസാരസര്വസ്വമ് ആസീത് കുമുദഹാസിനീ
കൃത്രിമമല്ലാത്ത സ്നേഹത്തിന്റെ മധുരത്തിൽ അവൾ സുന്ദരമായി ചിരിച്ചു നടന്നു; അവൾ അവന്റെ മുഴുവൻ ലോകം തന്നെയായിരുന്നു, കുമുദപൂവുപോലെ വിരിഞ്ഞിരുന്നത്.
സ വിപ്രസ് തസ്യ ശൈലസ്യ സാനൌ സരസശാദ്വലേ । കദാചിദ് ഉപവിഷ്ടസ് സന് ദദര്ശാധോ മഹീപതിമ്
ഒരു ദിവസം ആ സന്യാസി ഒരു മലയുടെ പച്ച പുല്ല് നിറഞ്ഞ ചരിവിൽ, ഒരു തടാകത്തിനരികിൽ ഇരുന്ന് താഴെ ഒരു രാജാവിനെ കണ്ടു.
സമഗ്രപരിവാരേണ യാന്തമ് ആഖേടകേച്ഛയാ । മഹതാ സൈന്യഘോഷേണ മേരോര് ഇവ ബിഭിത്സയാ
ആ രാജാവ് മുഴുവൻ അനുചരന്മാരോടും കൂടെ വേട്ടയാടാൻ പോകുകയായിരുന്നു. വലിയ സൈന്യത്തിന്റെ ശബ്ദം മുഴങ്ങുമ്പോൾ, മേരു പർവ്വതത്തെ കീഴടക്കാൻ പോകുന്നവനെന്നതുപോലെ തോന്നിച്ചു.
ചാമരൈഃ കീര്ണചന്ദ്രാംശു പതാകാഭിര് ലതാവനമ് । കുര്വാണം ഖം സിതച്ഛത്രമണ്ഡലൈ രൌപ്യകുട്ടിമമ്
ചാമരികളും, ചന്ദ്രപ്രകാശംപോലെയുള്ള പതാകകളും, വള്ളിപ്പൂക്കളും കൊണ്ട് ആകാശം വെള്ളി തറപോലും വെള്ള കുടകളുടെ വലയത്താൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടതുപോലെ കാണപ്പെട്ടു.
അശ്വീയാഗ്നിപൃഷത്പൂരപൂര്ണരേണ്വഭ്രവര്ണവത് । ഹാസ്തികോത്തമ്ഭിതകരവാടാട്ടാലകഗോപിതമ്
കുതിരകളും രഥങ്ങളും ഉയർത്തിയ പൊടി മേഘംപോലെയാണ് കാണപ്പെട്ടത്. ആനകൾ ഉയർത്തിയ വലിയ ഗോപുരങ്ങളും കയറ്റവാതിലുകളും നഗരത്തെ മറച്ചു നിൽക്കുകയായിരുന്നു.
അവിടം നദികളും മലകളും കാടുകളും ചുറ്റിപ്പറ്റിയിരിക്കുന്നു. അവിടെ ഒരു ബ്രാഹ്മണൻ ഭാര്യയോടും മക്കളോടും കൂടെ സ്ഥിരമായി താമസിച്ചിരുന്നു. അവൻ ആരോഗ്യവാനായിരുന്നു, പശുക്കളും പാലും ഉണ്ടായിരുന്നു, രാജാവിന്റെ ഭയം ഇല്ലാതെ ജീവിച്ചിരുന്നു, എല്ലാവരെയും ആദരവോടെ സ്വീകരിച്ചവനായിരുന്നു, ധർമ്മത്തിൽ മനസ്സോടെയുള്ളവനായിരുന്നു.