ബ്രഹ്മേന്ദ്രവിഷ്ണുഹരവഹ്നിരവീന്ദുപൂര്വാ ദേവാസുരാḫ പരിവിവൃത്തിഭിര് ആപതന്തഃ । അന്യോഽന്യമ് ഏവ വിവിധാ ഉപയാന്തി യാന്തി വാതാവധൂതമഷകാശനിവിഭ്രമേണ
ബ്രഹ്മാവും ഇന്ദ്രനും വിഷ്ണുവും ശിവനും അഗ്നിയും സൂര്യനും ചന്ദ്രനും ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും എല്ലാം ഒരുമിച്ച് അനന്തമായ ചക്രത്തിൽ പരസ്പരം വരികയും പോകികയും ചെയ്യുന്നു. കാറ്റിൽ പറക്കുന്ന കൊതുകുകളുടെ കൂട്ടംപോലെ ഇവർ എല്ലാം അലയുന്നു.
സംഹാരസര്ഗസുഖദുẖഖഭവാഭവേഹാനീഹാനിഷേധവിധിജന്മമൃതിഭ്രമാദ്യാഃ । സാര്ധം പൃഥക് ച വിലസന്തി സദൈവ സര്വേ വ്യാമിശ്രതാമ് ഉപഗതാ അപി തത്ര ഭാവാഃ
നാശം, സൃഷ്ടി, സന്തോഷം, ദു:ഖം, ഉണ്ടാകൽ, ഇല്ലായ്മ, പരിശ്രമം, ആലസ്യം, വിലക്ക്, നിർദ്ദേശം, ജനനം, മരണം, ഭ്രമം—ഇവയെല്ലാം ഒരുമിച്ചും വേറെയും എല്ലായ്പ്പോഴും പ്രകടമാകുന്നു. തമ്മിൽ കലർന്നിട്ടും അവയുടെ സ്വഭാവം വേറിട്ടതായിരിക്കുന്നു.
ഭാവോദ്ഭവസ്ഥിതിവിപത്കരണഭ്രമാണാം സംഹാരസര്ഗഭുവനാവനിവിഭ്രമാണാമ് । മിഥ്യൈവ ഖേ പ്രകചതാം ഖശരീരകാണാം സംലക്ഷ്യതേ ഽത്ര ന മനാഗ് അപി നാമ സങ്ഖ്യാ
ഭാവങ്ങളുടെ ഉദയം, നിലനിൽപ്പ്, നാശം, കാരണങ്ങളുടെ ആശങ്ക, ലോകങ്ങളുടെ സൃഷ്ടിയും നാശവും—ഇവയെല്ലാം ആകാശംപോലുള്ള ശരീരങ്ങളിൽ വെറും ഭ്രമമായി മാത്രം കാണപ്പെടുന്നു. ഇവിടെ യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒന്നിനും പേരോ എണ്ണയോ ഇല്ല.
ഉത്പാതശാന്തിമരണോത്സവയുദ്ധസാമ്യവിദ്വേഷരാഗഭയവിശ്വസനാദി തത്ര । ഏകത്ര കോശ ഇവ രത്നചയോ വിഭാതി നാനാരസാപ്രതിഘസര്ഗപരമ്പരം തത്
വിപത്ത്, ശാന്തി, മരണം, ഉത്സവം, യുദ്ധം, സമത്വം, വൈരാഗ്യം, സ്നേഹം, ഭയം, വിശ്വാസം എന്നിവ എല്ലാം ഒരിടത്ത് രത്നങ്ങളുടെ കൂറ്റൻ ശേഖരമെന്നപോലെ ഒരുമിച്ച് പ്രകാശിക്കുന്നു. അനവധി രുചികൾ തമ്മിൽ തടസ്സമില്ലാതെ തുടർച്ചയായി എത്തുന്ന ഒരു ശ്രേണിപോലെയാണ് അതു.
തസ്യാശ് ചിദമ്ബരമയേ വപുഷി സ്വഭാവഭൂതാസ് സ്ഫുടാനുഭവഭാവജഗദ്വ്യവസ്ഥാഃ । സര്ഗക്ഷയാ മലിനദൃക്കലിതാമ്ബരസ്ഥകേശോണ്ഡുകസ്ഫുരണവത് പരിതസ് സ്ഫുരന്തി
ആ ചൈതന്യാകാശം കൊണ്ടുള്ള രൂപത്തിനുള്ളിൽ, അതിന്റെ സ്വഭാവമായിട്ടുള്ള ലോകത്തിലെ അനുഭവങ്ങളും ക്രമീകരണങ്ങളും, സൃഷ്ടിയും നാശവും കൊണ്ടു മലിനമായിരിക്കുന്നു. സൂര്യപ്രകാശത്തിൽ പൊടിക്കണങ്ങൾ തിളങ്ങുന്നതുപോലെ അവ എല്ലായിടത്തും തെളിഞ്ഞ് കാണപ്പെടുന്നു.
ജഗത് സങ്ക്സുബ്ധമ് അക്ഷുബ്ധം ദൃശ്യതേ ഽസ്ഥിതിസംസ്ഥിതി । സഞ്ചാല്യമാനമകുരപ്രതിബിമ്ബ ഇവ സ്ഥിതമ്
ലോകം ചിലപ്പോള് ഉണർന്നതുപോലെയും ചിലപ്പോള് ശാന്തമായതുപോലെയും തോന്നുന്നു. ചലിക്കുന്ന കുരങ്ങിന്റെ പ്രതിബിംബം കണ്ണാടിയില് കാണുന്നതുപോലെ, ചലനവും നിശ്ചലതയും ഒരുമിച്ച് കാണാം, പക്ഷേ അതു തന്നെ അശാന്തമാകുന്നില്ല.
നൃത്തസ്ഥപൂതാ അപ്യ് അന്തര് ജഗദര്ഥാḫ പ്രതിക്ഷണമ് । സ്ഥിതിം ത്യജന്തി ഗൃഹ്ണന്തി ബാലസങ്കല്പസര്ഗവത്
നൃത്തം ചെയ്യുന്നതോ, നിൽക്കുന്നതോ, അകത്തുനിന്ന് ശുദ്ധമായതുപോലെയോ തോന്നുന്ന ലോകത്തിലെ വസ്തുക്കൾ പോലും, ഓരോ നിമിഷവും അവയുടെ നിലകൾ ഉപേക്ഷിക്കുകയും പുതുതായി സ്വീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കുട്ടിയുടെ മനസ്സിൽ ഉണ്ടാകുന്ന സങ്കല്പങ്ങൾപോലെയാണ് അവയുടെ സൃഷ്ടിയും നാശവും.
ക്രിയാശക്തിശരീരേ ഽന്തḫ പൂയമാനാ അനാരതമ് । രാശീഭൂയ വിശീര്യന്തേ ജഗന്മുദ്ഗകണോത്കരാഃ
ക്രിയാശക്തിയുടെ ശരീരത്തിനുള്ളിൽ, എല്ലായ്പ്പോഴും ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെടുന്നിടത്ത്, ലോകത്തിലെ കൂട്ടങ്ങൾ ധാന്യക്കൂട്ടങ്ങൾപോലെ രൂപം കൊണ്ടു വീണ്ടും വീണ്ടും ചിതറിപ്പോകുന്നു.
ക്ഷണമ് ആലക്ഷ്യതേ കിഞ്ചിന് ന കിഞ്ചിദ് അപി സാ ക്ഷണമ് । ക്ഷണമ് അങ്ഗുഷ്ഠമാത്രൈവ ക്ഷണമ് ആകാശപൂരിണീ
ഒരു നിമിഷം അവളെ എന്തോ ആയി കാണാം, അടുത്ത നിമിഷം ഒന്നുമില്ലാത്തതുപോലെയും തോന്നും; ഒരു നിമിഷം അവൾ വിരൽത്തുമ്പ് വലിപ്പം മാത്രമായിരിക്കും, മറ്റൊരു നിമിഷം ആകാശം മുഴുവൻ നിറയ്ക്കുന്നതുപോലെയും കാണാം.
യസ്മാത് സാ കലനാ ദേവീ സംവിച്ഛക്തിര് ജഗന്മയീ । അനന്താ പരമാകാശകോശശുദ്ധശരീരിണീ
അവളാണ് അളക്കുന്ന ശക്തി, ജ്ഞാനത്തിന്റെ ദേവി, ഈ ലോകം മുഴുവൻ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന അവളുടെ ശരീരം അതിരില്ലാത്തതും പരമാകാശം പോലെ ശുദ്ധവുമാണ്.
കാലത്രയസ്ഥിതജഗത്ത്രിതയാമ്ബരാങ്ഗീ ചിത് സാ തഥാ കചതി തേന തഥാസ്ഥിതേന । രൂപേണ ചിത്രകൃദുദാരമനസ്സ്ഥചിത്രസംസാരജാലസദൃശേന കചജ്ജവേന
മൂന്നു കാലങ്ങളിലും നിലനിൽക്കുന്ന ലോകത്തിന്റെ ആകാശവസ്ത്രധാരിണിയായി അവൾ അങ്ങനെയാണ് നിലകൊള്ളുന്നത്; ചിത്രകാരന്റെ മനസ്സിൽ ഉദയിക്കുന്ന അത്ഭുതരൂപങ്ങൾപോലെയും, ലോകസഞ്ചാരത്തിന്റെ വേഗതയുള്ള കളിയുപോലെയും അവളുടെ രൂപം പ്രകടമാകുന്നു.
സര്ഗാത്മകം വപുര് അനേകചിദാത്മകത്വാത് സംശാന്തഖൈകവപുര് ഏകവിദാത്മകത്വാത് । ഏകം നിമേഷണസമുന്മിഷിതൈകരൂപം സാ ബിഭ്രതീ വപുര് അനന്തമ് അനാദി ഭാതി
അവളുടെ രൂപം സൃഷ്ടിയുടെ സ്വഭാവം കൊണ്ടാണ്, അനേകം ജ്ഞാനരൂപങ്ങൾ ഉള്ളതിനാൽ; എന്നാൽ ശാന്തമായ ആകാശംപോലെ അവളുടെ രൂപം ഒന്നായി നിലകൊള്ളുന്നു. ഒരു നിമിഷം കണ്ണ് തുറക്കുന്നതും അടയ്ക്കുന്നതുമാത്രം പോലെ അവൾ അനന്തവും ആദിയില്ലാത്തതുമായ ഒരേ ഒരു രൂപത്തിൽ പ്രകാശിക്കുന്നു.
തസ്യാം വിഭാതി തദ് അനന്തശിലാത്മകോശലേഖാബ്ജചക്രരചനാദിവദ് ഏവ ദൃശ്യമ് । വ്യോമാത്മകം ഗഗനമാത്രശരീരവത്യാം ചിത്ത്വാദ് ദ്രവാജ് ജലധികോശ ഇവോര്മിലേഖാഃ
അവളിൽ അത്ഭുതമായ അതിനിശ്ചലമായ പ്രകാശം തെളിയുന്നു, അതു വരികൾ, താമരകൾ, ചക്രങ്ങൾ എന്നിവയുടെ രൂപത്തിൽ കാണാം. ആകാശം മാത്രമേ അവളുടെ ശരീരമുണ്ടാകൂ, അവളുടെ മനസ്സ് സമുദ്രത്തിലെ തിരകളെപ്പോലെയും ആകാശത്തിലെ രൂപങ്ങളെപ്പോലെയും തെളിയുന്നു.
മഹതീ ഭൈരവീ ദേവീ നൃത്യതḫ പൂരിതാമ്ബരാ । തസ്യ കല്പാന്തരുദ്രസ്യ സാ പുരോ ഭൈരവാകൃതേഃ
വലിയ ഭയാനകമായ ദേവി ആകാശം നിറച്ച് നൃത്തം ചെയ്യുന്നു; കാലാന്ത്യത്തിലെ രുദ്രന്റെ മുമ്പിൽ അവൾ ഭയങ്കരമായ രൂപത്തിൽ നില്ക്കുന്നു.
സിരാമര്മാശ്രിതോഗ്രാഗ്നിദഗ്ധസ്ഥാണുവനാവനിഃ । കല്പാന്തവാതവ്യാധൂതാ വനമാലേവ നൃത്യതി
അവളുടെ നാഡികളും പ്രധാന ബിന്ദുക്കളും കഠിനമായ അഗ്നിയിൽ കത്തിപ്പോയിരിക്കുന്നു; കാലാന്ത്യത്തിന്റെ കാറ്റിൽ കുലുങ്ങുന്ന, മരങ്ങളും നിലവും ചിതലായ കാടുപോലെ അവൾ നൃത്തം ചെയ്യുന്നു.
കുണാലോലൂഖലബൃസീഹലശൂര്പകരണ്ഡകൈഃ । മുസുലോദഞ്ചനസ്ഥാലീകുമ്ഭസ്രഗ്ദാമധാരിണീ
വെറുതെ കിടക്കുന്ന ഉലൂക്കളും ഉലക്കയും നാടും ചാക്കും പാത്രങ്ങളും അവൾ ചുമക്കുന്നു; ഉലക്കയും പാത്രവും കുമ്പവും പാത്രങ്ങളുടെ മാലയും അവൾ കൈവശം വഹിക്കുന്നു.
ഏവംവിധാനാം സ്രഗ്ദാമജാലാനാം കുസുമോത്കരമ് । കിരന്തീ സംസൃജന്തീ ച നൃത്തക്ഷുബ്ധാക്ഷയം തതമ്
അങ്ങനെയുള്ള പുഷ്പമാലകളും പുഷ്പചങ്ങലകളും, പൂക്കളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ ചിതറിച്ച് ചേര്ത്ത്, നൃത്തത്തിന്റെ ആവേശത്തിൽ എല്ലാടും പടർന്നിരിക്കുന്നു.
വന്ദ്യമാനസ് തയാ സോ ഽപി തഥൈവാകാശഭൈരവഃ । തഥൈവ വിതതാകാരസ് തദോച്ചൈḫ പരിനൃത്യതി
അവളെ ആരാധിക്കുമ്പോൾ, ആകാശഭൈരവനും അങ്ങനെ തന്നെ, തന്റെ രൂപം വ്യാപിപ്പിച്ച്, അത്യന്തം ഉത്സാഹത്തോടെ നൃത്തം ചെയ്യുന്നു.
ഡിമ്ബം ഡിമ്ബം കുഡിമ്ബം പച മന ഡുഹ മാ ഝമ് പ്രഝമ് പ്രം പ്രഝമ് പ്രം തൃല്ലം തൃല്ലം തൃതൃല്ലം തൃഖലു ഖലുമയം ഖങ്ഖമം ഖങ്ഖമങ്ഖമ് । ഗും ഹം ഗും ഹം തു ഗും ഹം ഗുഡുലഡുഡുമുഡം ഡാഡിമാഡിം ഡുഡേതി നൃത്യന്തീ ശബ്ദവാദ്യൈḫ പ്രലയപിതൃവനേ ശ്രേയസേ വോ ഽസ്തു കാലീ
ഡിംബ ഡിംബ കുടിംബ പാകു മനസേ, ഡുഹ മാ ഝം, പ്രഝം പ്രം പ്രഝം പ്രം, തൃല്ലം തൃല്ലം തൃതൃല്ലം, തൃഖലു ഖലുമയ, ഖങ്കമം ഖങ്കമങ്കം; ഗും ഹം ഗും ഹം, ഗും ഹം ഗുഡുലഡുടുമുടം, ഡാഡിമാഡി ഡുടേതി—ഇവിടെ ഈ ശബ്ദങ്ങളോടും വാദ്യങ്ങളോടും കൂടി, പ്രളയപിതൃവനത്തിൽ, കാളി നൃത്തം ചെയ്യുന്നു; അവൾ നിങ്ങൾക്കു ക്ഷേമം വരുത്തട്ടെ.
ബദ്ധ്വാ ഖട്വാങ്ഗശൃങ്ഗേ കപിലമ് ഉരുജടാമണ്ഡലം പദ്മയോനേẖ കൃത്വാ ദൈത്യോത്തമാങ്ഗൈസ് സ്രജമ് ഉരസി ശിരശ്ശേഖരം താര്ക്ഷ്യപക്ഷൈഃ । പൂര്ണം രക്താസവാനാം യമമഹിഷമഹാശൃങ്ഗമ് ആദായ പാണൌ പായാദ് വോ വന്ദ്യമാനḫ പ്രലയമുദിതയാ ഭൈരവẖ കാലരാത്ര്യാ
കിമ് ഏതദ് ഭഗവന് സര്വനാശേ നൃത്യതി കേവ സാ । കിം ശൂര്പഹലകുമ്ഭാദ്യൈസ് തസ്യാസ് സ്രഗ്ദാമധാരണമ്
ഭഗവനേ, എല്ലാം നശിച്ചപ്പോൾ ആരാണ് അങ്ങനെയൊരു നൃത്തം ചെയ്യുന്നത്? അവൾ ആരാണ്? അവൾക്ക് ശൂർപ്പം, കവചം, കുമ്പം തുടങ്ങിയവ കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച മാലകൾ ധരിക്കേണ്ടതെന്തിന്?
കിം നഷ്ടം ത്രിജഗദ് ഭൂയẖ കിം കാല്യാ ദേഹസംസ്ഥിതമ് । പരിനൃത്യതി നിര്വാണം കഥം പുനര് ഉപാഗതമ്
മൂന്നു ലോകങ്ങളും വീണ്ടും നശിച്ചോ? കാളി ശരീരത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നുവോ? അവൾ എങ്ങനെ നൃത്തം ചെയ്യുന്നു? മോക്ഷം വീണ്ടും എങ്ങനെ വന്നെത്തി?
നാസൌ പുമാന് ന ചാസൌ സ്ത്രീ ന തന് നൃത്തം ന താവ് ഉഭൌ । തഥാഭൂതേ തഥാചാരേ ആകൃതീ ന ച തേ തയോഃ
അവൾ പുരുഷനല്ല, സ്ത്രീയുമല്ല, അതൊരു നൃത്തവുമല്ല, ഇരുവരും ഒന്നുമല്ല; അങ്ങനെയൊരു നിലയിലും ആചരണത്തിലും അവർക്കൊന്നും രൂപമില്ല.
അനാദി ചിന്മാത്രനഭോ യത് തത് കാരണകാരണമ് । അനന്തം ശാന്തമ് ആഭാസമാത്രമ് ആതതമ് അവ്യയമ്
ആദിയില്ലാത്ത, ശുദ്ധമായ ചൈതന്യാകാശം, കാരണങ്ങളുടെ കാരണമാകുന്നത്, അനന്തവും ശാന്തവും ഭാസമാത്രവും എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചും അക്ഷയവുമാണ് അതു.
ശിവം തത് സ ശിവസ് സാക്ഷാല് ലക്ഷ്യതേ ഭൈരവാകൃതിഃ । തഥാസ്ഥിതോ ജഗച്ഛാന്തൌ പരമാകാശ ഏവ സഃ
ശുഭമായതും അതേ ശിവനും നേരിട്ട് ഭൈരവന്റെ രൂപത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ഇങ്ങനെ ലോകത്തിലെ സമാധാനത്തിൽ അദേഹം നിലകൊള്ളുമ്പോൾ, അദേഹം പരമാകാശം തന്നെയാണ്.
ചേതനത്വാത് തഥാഭൂതസ് സ്വഭാവവിഭവാദ് ഋതേ । സ്ഥാതും ന യുജ്യതേ തസ്യ യഥാ ഹേമ്നോ നിരാകൃതേഃ
അവന്റെ ചൈതന്യസ്വഭാവവും അതിന്റെ ശക്തിയും ഒഴികെ, അവൻ നിലനിൽക്കാൻ കഴിയില്ല; അതുപോലെ തന്നെ, സ്വരൂപം ഇല്ലാതെ പൊന്നും നിലനിൽക്കില്ല.
കഥമ് ആസ്താം വദ പ്രാജ്ഞ ചിന്മാത്രം ചേതനം വിനാ । കഥമ് ആസ്താം വദ പ്രാജ്ഞ മരിചം തിക്തതാം വിനാ
പ്രജ്ഞാവാനായവനേ, അറിയാമോ, ചൈതന്യവും അവബോധം ഇല്ലാതെ എങ്ങനെ നിലനിൽക്കും? അതുപോലെ, മുളകിന് അതിന്റെ കയ്പ് ഇല്ലാതെ കയ്പ് എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?
കടകാദി വിനാ ഹേമ കഥമ് ആസ്താം വിലോക്യതാമ് । കഥം സ്വഭാവേന വിനാ പദാര്ഥസ്യ ഭവേത് സ്ഥിതിഃ
കട്ടകം പോലുള്ള വസ്തുക്കൾ ഇല്ലാതെ പൊന്നിനെ എങ്ങനെ കാണാനാകും? അതുപോലെ, ഒരു വസ്തുവിന് അതിന്റെ സ്വഭാവം ഇല്ലാതെ നിലനിൽപ്പുണ്ടാകുമോ എന്ന് നോക്കൂ.
വിനാ തിഷ്ഠതി മാധുര്യം കഥയേക്ഷുരസẖ കഥമ് । നിര്മാധുര്യശ് ച യശ് ചേക്ഷുരസോ ന ഹി സ തദ്രസഃ
പഞ്ചസാരയുടെ രസം ഇല്ലാതെ മാധുര്യം എങ്ങനെ നിലനിൽക്കും എന്ന് പറയൂ. മാധുര്യമില്ലാത്ത പഞ്ചസാരയുടെ രസം പഞ്ചസാരയുടെ രസം തന്നെയല്ല.
അചേതനം യച് ചിന്മാത്രം ന തച് ചിന്മാത്രമ് ഉച്യതേ । ന ച ചിന്മാത്രനഭസോ നഷ്ടം ക്വചന യുജ്യതേ
ചൈതന്യമാത്രം ആണെങ്കിലും, അതിന് ജീവൻ ഇല്ലെങ്കിൽ അതിനെ ചൈതന്യമാത്രം എന്ന് വിളിക്കില്ല. അതുപോലെ, ചൈതന്യത്തിന്റെ ആകാശം ഒരിക്കലും നശിക്കാനാവില്ല.
കട്ടിയുള്ള മുടിയുടെ കൂമ്പാരം ഖട്വാങ്കത്തിന്റെ അഗ്രത്തിൽ കെട്ടി, അസുരശിരസ്സുകൾ കൊണ്ട് നെഞ്ചിൽ മാലയും, ഗരുഡപക്ഷങ്ങളാൽ കിരീടവും ഒരുക്കി, രക്തപാനീയത്തോടെ നിറഞ്ഞ യമന്റെ മഹിഷത്തിന്റെ കൊമ്പ് കൈയിൽ പിടിച്ച്, പ്രളയത്തിൽ ആനന്ദിക്കുന്ന കാളരാത്രിയോടൊപ്പം ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന ഭൈരവൻ നിങ്ങളെ കാത്തുസൂക്ഷിക്കട്ടെ.