സര്ഗേഷു നാണുര് അപ്യ് അസ്തി ന ബ്രഹ്മാത്മൈവ യസ് സദാ । ബ്രഹ്മ സര്ഗസ് തഥാ ത്വ് ഏഷ വാചി ഭേദോ ന വസ്തുനി
സൃഷ്ടികളിൽ ബ്രഹ്മത്തിന്റെ ആത്മാവല്ലാത്ത ഒരു അണുവും ഇല്ല; അതിനാൽ സൃഷ്ടിയും ബ്രഹ്മവും ഒന്നുതന്നെ — വ്യത്യാസം വാക്കുകളിൽ മാത്രമാണ്, വാസ്തവത്തിൽ അല്ല.
സര്ഗ ഏവ പരം ബ്രഹ്മ പരം ബ്രഹ്മൈവ സര്ഗതാ । മനാഗ് അപ്യ് അസ്തി ന ദ്വൈതമ് അത്രാഗ്ന്യര്കൌഷ്ണ്യയോര് ഇവ
സൃഷ്ടി തന്നെയാണ് പരമബ്രഹ്മം, പരമബ്രഹ്മം തന്നെയാണ് സൃഷ്ടി; ഇവിടെ ഒരു ചെറിയ ഇരട്ടത്വവും ഇല്ല, തീയും സൂര്യനും ഉള്ള ചൂടിലും പ്രകാശത്തിലും പോലെയാണ്.
ഇമേ സര്ഗാ ഇദം ബ്രഹ്മ ചേത്യ് ഏതാ വാക്യദൃഷ്ടയഃ । വിദാര്യദാരുരവവദ് ഭാന്ത്യ് അര്ഥപരിവര്ജിതാഃ
‘ഈ സൃഷ്ടികൾ’, ‘ഇതാണ് ബ്രഹ്മം’ എന്നിങ്ങനെയുള്ള വാക്കുകൾ അർത്ഥശൂന്യമായ ഒരു പൊന്തുപോലെയാണ്, അകത്തൊന്നുമില്ലാതെ ശൂന്യമായി മുഴങ്ങുന്നതുപോലെ.
ദ്വൈതമ് ഐക്യം ച യത്രാസ്തി ന മനാഗ് അപി തത്ര തേ । സര്ഗബ്രഹ്മാദിശബ്ദാര്ഥാẖ കഥം കസ്യേവ ഭാന്തു തേ
അവിടെ ദ്വൈതവും ഏകത്വവും ഒന്നുമില്ലെങ്കിൽ, ‘സൃഷ്ടി’, ‘ബ്രഹ്മം’ എന്നതുപോലുള്ള വാക്കുകൾക്ക് ആര്ക്ക് എങ്ങിനെയാണ് അർത്ഥമുണ്ടാകാൻ കഴിയുക?
ശാന്തമ് ഏകമ് അനാദ്യന്തമ് ഇദമ് അച്ഛമ് അനാമയമ് । വ്യവഹാരവതോ ഽപ്യ് അങ്ഗ ജ്ഞസ്യ മൌനം ശിലാഘനമ്
ഇത് സമാധാനമാണ്, ഒരൊറ്റതും ആരംഭമോ അവസാനമോ ഇല്ലാത്തതും, വെടിപ്പായതും ദുഃഖമില്ലാത്തതും. പ്രിയമേ, ലോകവ്യവഹാരത്തിൽ ഏർപ്പെടുന്ന ജ്ഞാനിക്ക് പോലും അവന്റെ മൗനം പാറയുടെ ശാന്തതപോലെയാണ്.
നിര്വാണമ് ഏവമ് അഖിലം നഭ ഏവ ദൃശ്യം ത്വം ചാഹമ് അദ്രിനിചയാശ് ച സുരാസുരാശ് ച । താദൃഗ് ജഗത് സമവലോകയ യാദൃഗ് അങ്ഗ സ്വപ്നേ ഽന്യജന്തുമനസി വ്യവഹാരജാലമ്
ഇങ്ങനെ, എല്ലാം മോക്ഷമാണ്, ആകാശത്തിൽ മാത്രം കാണപ്പെടുന്നത്. നീയും ഞാനും പർവ്വതനിരകളും ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും — ഇവയെല്ലാം സ്വപ്നത്തിൽ മറ്റൊരാളുടെ മനസ്സിൽ ലോകവ്യവഹാരങ്ങൾ ഉദിക്കുന്നതുപോലെ കാണപ്പെടുന്നു.
അനന്തരം നഭẖകോശകുടീകോടരകേ മുനേ । തവ ധ്യാനാത് പ്രബുദ്ധസ്യ വൃത്തം വര്ഷശതേന കിമ്
മഹർഷേ, അതിനുശേഷം ആകാശത്തിലെ ഗുഹയിൽ ധ്യാനത്തിൽ നിന്നു ഉണർന്ന ശേഷം, നൂറു വർഷം നീ അവിടെ എങ്ങനെ ആയിരുന്നു എന്ന് പറയാമോ?
തതോ ധ്യാനാത് പ്രബുദ്ധോ ഽഹം ശ്രുതവാംസ് തത്ര നിസ്സ്വനമ് । മൃദ്വ് അവ്യക്തപദം ഹൃദ്യം ന ച വാദ്യാന് ന ഗേയതഃ
അപ്പോൾ ധ്യാനത്തിൽ നിന്നു ഉണർന്നപ്പോൾ, ഞാൻ അവിടെ ഒരു ശബ്ദമില്ലാത്ത ശബ്ദം കേട്ടു—മൃദുവും വ്യക്തമായി തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയാത്തതും ഹൃദയസ്പർശിയുമായതും, യാതൊരു വാദ്യോപകരണത്തിൽ നിന്നോ പാട്ടിൽ നിന്നോ ഉരുത്തിരിഞ്ഞതല്ല.
സ്ത്രീസ്വഭാവാദ് ഇവ മൃദു മധുരം ചാനിനാദി ച । സ്വല്പാങ്ഗത്വാദ് അനിര്ഹ്രാദി മയാ തദ് വാക്യമ് ഊഹിതമ്
അത് സ്ത്രീയുടെ സ്വഭാവംപോലെ മൃദുവും മധുരവുമായിരുന്നു, ആരംഭം വ്യക്തമല്ലാത്തതും. അതിന്റെ സൂക്ഷ്മതയും വ്യക്തതയില്ലായ്മയും കാരണം, അതിന്റെ അർത്ഥം ഞാൻ മനസ്സിലാക്കി.
ഇന്ദിന്ദിരരുതാകാരം തന്ത്രീരണനരഞ്ജനമ് । ന രോദനം ന പഠനം വംശകോശസമസ്വനമ്
അത് തേൻചീറ്റികളുടെ ഗുഞ്ചലിനെയും തന്ത്രിയുടെ നാദത്തിനെയും പോലെ ആസ്വാദ്യമായിരുന്നു; അതു കരയലോ പാരായണമോ അല്ല, കുഴലിന്റെ ഗുഹനാദംപോലെയുള്ള ശബ്ദമായിരുന്നു.
തദ് ആകര്ണ്യാശു തത്രേദമ് അഹം ചിന്തിതവാന് അഥ । ശബ്ദകര്ത്രീക്ഷണാത് പശ്യന് ദിശോ ദശ സവിസ്മയഃ
അത് കേട്ട ഉടനെ, അവിടെയിരുന്ന് ഞാന് അതിനെക്കുറിച്ച് ആലോചിച്ചു. ശബ്ദം ഉണ്ടാകുന്ന സമയത്ത്, ഞാന് അത്ഭുതത്തോടെ പത്ത് ദിശകളിലും നോക്കി.
വ്യോമ്നോ ഽയം സിദ്ധസഞ്ചാരമാര്ഗശൂന്യമ് അനന്തരമ് । ഭാഗോ യോജനലക്ഷാണി സമതിക്രമ്യ സംസ്ഥിതഃ
ഈ ആകാശഭാഗം ശൂന്യവും അനന്തവുമാണ്; സിദ്ധന്മാരുടെ സഞ്ചാരത്തിന് തടസ്സമില്ലാത്ത വഴിയാണ് ഇത്. ലക്ഷക്കണക്കിന് യോജനകള് കടന്ന് വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു.
തദ് ഇഹേദൃഗ്വിധസ്യാസ്യ കുതശ് ശബ്ദസ്യ സമ്ഭവഃ । ശാബ്ദികം ന ച പശ്യാമി യത്നേനാപി വിലോകയന്
ഇവിടെ ഇങ്ങനെ ഒരു ശബ്ദം എങ്ങനെയാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്? ഞാന് ശ്രദ്ധയോടെ തിരഞ്ഞിട്ടും, ആ ശബ്ദത്തിന് ഒരു ഉറവിടവും കാണുന്നില്ല.
അനന്തമ് ഇദമ് ആശൂന്യം പുരോ മേ നിര്മലം നഭഃ । ഇഹ ഭൂതം പ്രയത്നേന പ്രേക്ഷ്യമാണം ന ദൃശ്യതേ
എന്റെ മുന്നിലുള്ള ഈ അനന്തവും കറുത്തുമില്ലാത്ത ആകാശം പൂര്ണമായും ശൂന്യമാണ്. എത്ര ശ്രമിച്ചുനോക്കിയാലും, ഇവിടെ ഒരു ജീവിയും കാണുന്നില്ല.
യദേതി ചിന്തയിത്വാഹം ഭൂയോ ഭൂയോ വിലോകയന് । ശബ്ദേശ്വരം ന പശ്യാമി തദാ ചിന്തിതവാന് ഇദമ്
ഇങ്ങനെ ചിന്തിച്ചു വീണ്ടും വീണ്ടും നോക്കി നോക്കി ഞാൻ, ശബ്ദത്തിന്റെ അധിപതിയെ കാണാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. അപ്പോൾ ഞാൻ ഇങ്ങനെ ആലോചിച്ചു.
ആകാശ ഏവ ഭൂത്വാഹമ് ആകാശേനൈകതാം ഗതഃ । ആകാശഗുണശബ്ദാര്ഥാന് കരോമ്യ് ആകാശകോശകേ
ഞാൻ ആകാശം തന്നെയായി, ആകാശത്തിൽ ലയിച്ചു. ആകാശത്തിന്റെ ഗുണങ്ങളും ശബ്ദവും അർത്ഥങ്ങളും ആകാശത്തിന്റെ അന്തസ്സിൽ ഞാൻ സൃഷ്ടിക്കുന്നു.
ദേഹാകാശമ് ഇദം സ്ഥാപ്യ ധ്യാനേനേഹ യഥാസ്ഥിതമ് । ചിദാകാശവപുര് വ്യോമ്നാ യാമ്യ് ഐക്യം വാര് ഇവാമ്ബുനാ
ഈ ദേഹത്തിലെ ആകാശം ധ്യാനത്തിലൂടെ അതിന്റെ സ്വഭാവത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു. ഞാൻ ചൈതന്യത്തിന്റെ ആകാശരൂപിയായതുകൊണ്ട്, ജലം ജലത്തിൽ ലയിക്കുന്നതുപോലെ ആകാശത്തിൽ ഒന്നാകുന്നു.
ചിന്തയിത്വേത്യ് അഹം ത്യക്തും ദേഹം പദ്മാസനേ സ്ഥിതഃ । ആസം സമാധിമ് ആധാതും പുനര് ആമീലിതേക്ഷണഃ
ഇങ്ങനെ ചിന്തിച്ച്, പദ്മാസനത്തിൽ ഇരുന്ന്, ദേഹം ഉപേക്ഷിക്കാൻ ഞാൻ മനസ്സിലാക്കി. വീണ്ടും കണ്ണ് അടച്ച് സമാധിയിൽ പ്രവേശിക്കാൻ തയ്യാറായി.
ത്യക്ത്വാ ബാഹ്യാന് അപി സ്പര്ശാന് ഐന്ദ്രിയാന് ആന്തരാന് അപി । ചിത്താകാശേ ഽഹമ് അഭവം സംവിത്സ്പന്ദമയാത്മകഃ
പുറത്തുള്ള ഇന്ദ്രിയസ്പർശങ്ങളും, അകത്തുള്ളവയും എല്ലാം വിട്ടുവിട്ട്, എന്റെ മനസ്സിന്റെ ആകാശത്തിൽ ഞാൻ 'ഞാൻ ഉണ്ടെന്നു' മാത്രം ബോധ്യമായിത്തീർന്നു, അതായത് ബോധത്തിന്റെ സ്പന്ദനമായ സ്വഭാവം മാത്രം ശേഷിച്ചു.
ക്രമാത് തദ് അപി സന്ത്യജ്യ ബുദ്ധിതത്ത്വപദം ഗതഃ । സമ്പന്നോ ഽഹം ചിദാകാശോ ജഗജ്ജാലൈകദര്പണഃ
പിന്നീട് അതും ക്രമത്തിൽ വിട്ടുവിട്ട്, ഞാൻ ബുദ്ധിയുടെ തത്വസ്ഥിതിയിൽ എത്തി; അപ്പോൾ ഞാൻ ബോധത്തിന്റെ ആകാശമായി, ലോകങ്ങളുടെ മുഴുവൻ കൂട്ടവും പ്രതിഫലിക്കുന്ന ഒരേയൊരു കണ്ണാടിയായി.
തതസ് തേന സ്വഭാവേന ഭൂതവ്യോമൈകതാമ് അഹമ് । സമ്പ്രയാതോ ഽമ്ബുനേവാമ്ബു സൌരഭം സൌരഭേണ വാ
അങ്ങനെ, ആ സ്വഭാവം കൊണ്ടു തന്നെ, ഞാൻ ഭൂതവ്യോമം എന്നത് ഒറ്റയാക്കിത്തീർന്നു; വെള്ളം വെള്ളത്തിൽ കലരുന്നതുപോലെയോ, സുഗന്ധം സുഗന്ധത്തിൽ ലയിക്കുന്നതുപോലെയോ.
സമ്പന്നോ ഽഥ മഹാകാശോ വ്യാപ്യ് അനന്തോ ഽഥ സര്വഗഃ । അനാകാരോ ഽപ്യ് അനാധാരസ് സര്വാര്ഥാധാരതാം ഗതഃ
അപ്പോൾ ഞാൻ മഹത്തായ ആകാശമായി, എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചു, അനന്തമായി, എല്ലായിടത്തും നിറഞ്ഞു; രൂപമില്ലാത്തതും, ആശ്രയമില്ലാത്തതുമെങ്കിലും, എല്ലാറ്റിനും ആശ്രയമായിത്തീർന്നു.
യാവത് ത്രൈലോക്യവൃന്ദാനി സംസാരാണാം ശതാനി ച । തത്ര ബ്രഹ്മാണ്ഡലക്ഷാണി പശ്യാമ്യ് അഗണിതാന്യ് അപി
എത്രയോ മൂന്ന് ലോകങ്ങളുടെ കൂട്ടങ്ങൾയും അനേകം ജന്മചക്രങ്ങളും ഉണ്ടോ, അവിടെയൊക്കെയും ഞാൻ എണ്ണമറ്റ ബ്രഹ്മാണ്ഡങ്ങൾ കാണുന്നു; അവയെ എണ്ണാൻ കഴിയില്ല.
പരസ്പരമ് അദൃഷ്ടാനി മിഥẖ ഖാന്യ് അമലാനി ച । നാനാചാരവിചാരാണി ശൂന്യാന്യ് ഏവ പരസ്പരമ്
അവയൊന്നും ഒന്നിനെ കാണുന്നില്ല, പരസ്പരം വ്യത്യസ്തവും ശുദ്ധവുമാണ്; ഓരോന്നിന്റെയും വഴികളും ചിന്തകളും മറ്റൊന്നിനോട് ശൂന്യമാണ്, പരസ്പരം ശൂന്യമായിരിക്കുന്നു.
സ്വപ്നരൂപാണി സുപ്താനാം തുല്യകാലം നൃണാമ് ഇവ । മഹാരമ്ഭാണ്യ് അദൃഷ്ടാനി ശൂന്യാനി ച പരസ്പരമ്
ഉറങ്ങുന്നവർക്കുള്ള സ്വപ്നങ്ങൾ പോലെ, ഓരോരുത്തർക്കും ഒരേ സമയം, ഈ മഹത്തായ സൃഷ്ടികളും പരസ്പരം കാണപ്പെടാത്തതും ശൂന്യവുമാണ്.
ജായമാനാനി നശ്യന്തി വര്ധമാനാനി ഭൂരിശഃ । വര്തമാനാന്യ് അതീതാനി ഭവിഷ്യന്തി ച സര്വശഃ
അവ തുടർച്ചയായി ജനിച്ചു നശിക്കുന്നു; പലതും വളരുന്നു; നിലവിലുള്ളതും കഴിഞ്ഞതും വരാനിരിക്കുന്നതും എല്ലാം ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
അനേകചിത്തജാതാനി മഹാഭിത്തീനി ഖാനി ച । മനസ്യ് ഏവോഗ്രരാജ്യാനി കൃതാനി വിവിധൈര് ജനൈഃ
നാനാതരം മനസ്സിൽ തന്നെ വലിയ മതിലുകളും ആഴമുള്ള കുഴികളും വിവിധരൂപത്തിൽ ശക്തമായ ആധിപത്യം പുലർത്തുന്ന ആളുകൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു.
നിരാവരണരൂപാണി തഥൈകാവരണാനി ച । പഞ്ചാവരണരൂപാണി ഷഡേകാവരണാനി ച
ചിലത് മറവില്ലാത്തതും ചിലത് ഒറ്റ മറയുള്ളതും ചിലത് അഞ്ചു മറയുള്ളതും ചിലത് ആറു മറയുള്ളതുമാണ്.
ദശാവരണചിത്രാണി ഷോഡശാവരണാനി ച । ചതുര്വിംശത്യാവൃതീനി ഷട്ത്രിംശത്യാവൃതീനി ച
ചിലത് പത്ത് മറകളാൽ വേർതിരിച്ചതും ചിലത് പതിനാറു മറകളുള്ളതും ചിലത് ഇരുപത്തിനാലു ചുറ്റുമതിലുകളുള്ളതും ചിലത് മുപ്പത്താറു ചുറ്റുമതിലുകളുള്ളതുമാണ്.
ശൂന്യാനി ഭൂതപൂര്ണാനി പഞ്ചഭൂതമയാനി ച । ഏകപൃഥ്വ്യാദിഭൂതാനി ചതുഷ്പൃഥ്വ്യാദികാനി ച
ചിലത് ശൂന്യമായതും ചിലത് ഭൂതങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞതും ചിലത് അഞ്ചു ഭൂതങ്ങളാൽ രൂപംകൊണ്ടതും ചിലത് ഒരു ഭൂതം മാത്രം ഉള്ളതും ചിലത് നാല് ഭൂതങ്ങൾ അടങ്ങിയതുമാണ്.