യഥാ സ്വപ്നപുരം ജന്തോശ് ചിന്മാത്രപ്രവിജൃമ്ഭിതമ് । തഥൈവ സര്ഗസ് സര്ഗാദൌ ശുദ്ധചിന്മാത്രജൃമ്ഭിതഃ
ഒരു മനുഷ്യന് സ്വപ്നത്തില് കാണുന്ന നഗരം അവന്റെ ബോധം കൊണ്ടു മാത്രം ഉണ്ടാകുന്നതുപോലെ, സൃഷ്ടിയുടെ ആരംഭത്തില് ഈ ലോകവും ശുദ്ധമായ ബോധത്തില് നിന്നു മാത്രം ഉദിക്കുന്നു.
സ്വച്ഛേ ചിത്പരമാകാശേ ചിദാകാശോ യ ആസ്ഥിതഃ । സ്വഭാവ ഏവ സര്ഗോ ഽസാവ് ഇതി തേനൈവ ഭാവിതഃ
വെളിച്ചമുള്ള പരമ ബോധത്തിന്റെ ആകാശത്തില് ബോധത്തിന്റെ ആകാശം നിലകൊള്ളുന്നു. അതിന്റെ സ്വഭാവം തന്നെയാണ് ഈ സൃഷ്ടി; അതുകൊണ്ടു അതിനെ അങ്ങനെ തന്നെ കരുതുന്നു.
ഭാവ്യഭാവകഭാവാദിഭൂമീനാം ഭവനം ഭൃശമ് । സര്വം ചിന്നഭ ഏവാച്ഛമ് ആത്മനാത്മനി സംസ്ഥിതമ്
കൽപ്പിതവും കൽപ്പിക്കുന്നതും കൽപ്പനയുടെ നിലകളും എല്ലാം, ഈ എല്ലാം ശുദ്ധമായ ബോധത്തിന്റെ ആകാശത്തില് ആത്മാവില് ആത്മാവായി നിലകൊള്ളുന്നു.
ഏവം സ്ഥിതേ കുതസ് സര്ഗẖ കുതോ ഽവിദ്യാ ക്വ ചാജ്ഞതാ । ബ്രഹ്മ ശാന്തം ഘനം സര്വം ക്വാഹങ്കാരാദയസ് സ്ഥിതാഃ
ഇങ്ങനെ നിലനിൽക്കുമ്പോൾ എവിടുന്നാണ് സൃഷ്ടി, എവിടുന്നാണ് അജ്ഞാനം, അജ്ഞത എവിടെയാണ്? എല്ലാം ശാന്തവും ഘനവുമായ ബ്രഹ്മമാണ്; അപ്പോൾ അഹങ്കാരവും മറ്റുള്ളവയും എവിടെയാണ് നിലകൊള്ളുന്നത്?
അഹമ്ഭാവസ്യ സംശാന്തിര് ഏഷാസൌ കഥിതാ തവ । അഹമ്ഭാവḫ പരിജ്ഞാതḫ പിശാച ഇവ ശാമ്യതി
നിന്റെ മനസ്സിലെ 'ഞാൻ' എന്ന ഭാവം എങ്ങനെ ശാന്തമാകുന്നു എന്ന് ഇതാണ് ഞാൻ പറഞ്ഞത്. ആ 'ഞാൻ' എന്ന ഭാവം നന്നായി മനസ്സിലായാൽ, അതു ഭൂതം പോലെ സ്വയം അപ്രത്യക്ഷമാകും.
മയാ ത്വ് ഏവമ് അഹമ്ഭാവḫ പരിജ്ഞാതോ യദാഖിലഃ । തദാ മേ വിദ്യമാനോ ഽപി നിഷ്ഫലശ് ശരദഭ്രവത്
ഞാൻ ഈ 'ഞാൻ' എന്ന ഭാവം പൂർണ്ണമായി മനസ്സിലാക്കിയപ്പോൾ, അതു കാണുന്നുണ്ടെങ്കിലും അതിന് യാതൊരു ഫലവും ഇല്ല, ശരദ്കാലത്തിലെ മേഘംപോലെ.
ചിത്രാഗ്നിദാഹോ വിജ്ഞാതോ യഥാ ദാഹ്യേഷു നിഷ്ഫലഃ । തഥാഹമ്ഭാവസര്ഗാദി ജ്ഞാതം വിഫലതാമ് ഇയാത്
കണ്ടുപിടിച്ച തീയുടെ ചൂട് വസ്തുക്കളെ കത്തിക്കാൻ കഴിയാത്തതുപോലെ, 'ഞാൻ' എന്ന ഭാവവും സൃഷ്ടിയും ശരിയായി മനസ്സിലായാൽ അവയ്ക്ക് യാതൊരു ഫലവും ഉണ്ടാകില്ല.
ഇതി മേ ഽഹങ്കൃതേസ് ത്യാഗേ രാഗേ ച സമതാ യദി । തദാ വ്യോമ്ന ഇവ വ്യോമ്നി സര്ഗേ ഽസര്ഗേ ച മേ സ്ഥിതിഃ
ഇങ്ങനെ, അഹങ്കാരവും ആസക്തിയും ഉപേക്ഷിച്ചപ്പോൾ എനിക്ക് സമത്വം ഉണ്ടെങ്കിൽ, സൃഷ്ടിയിലോ അസൃഷ്ടിയിലോ എനിക്ക് ആകാശത്തിനകത്തുള്ള ആകാശംപോലെയാണ് നില.
അഹമ്ഭാവസ്യ നൈവാഹം നാഹമ്ഭാവോ മമേതി ച । തേന വിദ്ധി ചിദാകാശമ് ഏവേദമ് ഇതി നിര്ഘനമ്
ഞാൻ എന്ന ഭാവം ഇല്ല, 'ഞാനല്ല' എന്നതും എനിക്ക് ഇല്ല; അതിനാൽ, ഇതെല്ലാം വ്യത്യാസങ്ങളില്ലാത്ത ശുദ്ധമായ ചൈതന്യമായ ആകാശം മാത്രമാണെന്ന് മനസ്സിലാക്കണം.
യഥാ മമ തഥാന്യേഷാമ് ഇതി ബോധവതാമ് ഇഹ । അഗ്നിത്വമ് ഇവ ചിത്രാഗ്നേര് നാസ്ത്യ് അഹമ്ബോധവിഭ്രമഃ
എനിക്ക് എങ്ങനെ ആണോ, അതുപോലെ മറ്റുള്ളവർക്കും തന്നെയാണ് എന്ന ബോധമുള്ളവർക്കു ഇവിടെ അറിയാം; ചിത്രത്തിലുള്ള അഗ്നിക്ക് തീയില്ലെന്നതുപോലെ, 'ഞാൻ' എന്ന ബോധത്തിൽ യാതൊരു ആശങ്കയുമില്ല.
നാഹമ് അസ്മി ന ചാന്യോ ഽസ്തി സര്വം വാസ്തീതിനിശ്ചയഃ । പ്രകൃതവ്യവഹാരസ് ത്വം ശിലാമൌനമയോ ഭവ
ഞാൻ ഇല്ല, മറ്റൊരുത്തൻ ഇല്ല, എല്ലാം ഉണ്ട് എന്ന ഉറച്ച വിശ്വാസം — ഇതാണ് സ്വാഭാവികമായ പെരുമാറ്റം. നീ കല്ലിന്റെ നിശ്ശബ്ദതപോലെയുള്ളവനായി ഇരിക്കണം.
ആകാശകോശവിശദാകൃതിര് ഏവ തിഷ്ഠ നിര്ദേഹവച് ചിരമ് അപഹ്നുതസര്വഭാവഃ । അദ്യാദിതശ് ച കില ചിന്മയമ് ഏവ സര്വം നോ ദൃശ്യമ് അസ്തി ശിവമ് ഏവമ് അശേഷമ് ഇത്ഥമ്
ആകാശപോലെ തെളിഞ്ഞ രൂപത്തിൽ, ശരീരമില്ലാത്തവനായി, എല്ലാ ഭാവങ്ങളും തള്ളിക്കളഞ്ഞ് നീ ദീർഘകാലം നിലകൊള്ളണം. ആദ്യം മുതൽ എല്ലാം ചൈതന്യമാണ്; മറ്റൊന്നും കാണുന്നില്ല — അങ്ങനെ എല്ലാം ശിവം മാത്രമാണ്.
അഹോ നു വിതതോദാരാ വിപുലാ വിമലാചലാ । ഭവതാ ഭഗവന് ഭൂത്യൈ ഭൂയോ ദൃഷ്ടിര് ഉദാഹൃതാ
ഭഗവനേ, നിങ്ങൾ വീണ്ടും വെളിപ്പെടുത്തിയ ദർശനം എത്ര വിശാലവും ഉന്നതവും വിശുദ്ധവും അചഞ്ചലവുമാണ്! സത്യത്തിൽ, എല്ലാവർക്കും നല്ലതിനു വേണ്ടി ഈ ദർശനം നിങ്ങൾ നൽകിയിരിക്കുന്നു.
സര്വഥാ സര്വദാ സാര്വം സര്വം സര്വത്ര സര്വദമ് । സദ് ഇത്യ് ഏവ സ്ഥിതം സത്യം സമം സമനുഭൂതിതഃ
എപ്പോഴും എല്ലായിടത്തും എല്ലാറ്റിലും എല്ലായ്പ്പോഴും സത്യം നിലനിൽക്കുന്നു; എല്ലാം എല്ലായിടത്തും എല്ലാർക്കും നൽകുന്നതും ഒരുപോലെ അനുഭവപ്പെടുന്നതുമാണ്. സത്യം എന്നത് മാത്രമാണ് എല്ലായിടത്തും നിലനിൽക്കുന്ന ഏകതത്വം.
അയമ് അസ്തി മമ ബ്രഹ്മന് സംശയസ് തം നിവാരയ । കിമ് ഇദം ഭഗവന് നാമ പാഷാണാഖ്യാനമ് ഉച്യതേ
ബ്രഹ്മനേ, എനിക്ക് ഒരു സംശയം ഉണ്ട്—ദയവായി അത് ദൂരീകരിക്കണം: ഭഗവനേ, 'കല്ലിന്റെ ഉപമ' എന്ന് പറയുന്നതെന്താണ്?
സര്വത്ര സര്വദാ സര്വമ് അസ്തീതി പ്രതിപാദനേ । പാഷാണാഖ്യാനദൃഷ്ടാന്തോ മയായം തവ കഥ്യതേ
എല്ലായിടത്തും എല്ലായ്പ്പോഴും എല്ലാം നിലനിൽക്കുന്നു എന്ന ഉപദേശം വിശദീകരിക്കാൻ, 'കല്ലിന്റെ ഉപമ' എന്ന ഉദാഹരണം ഞാൻ നിനക്കു പറയുന്നു.
നീരന്ധ്രൈകഘനാങ്ഗസ്യ പാഷാണസ്യാപി കോടരേ । സന്തി സര്ഗസഹസ്രാണി കഥയേതി പ്രദര്ശ്യതേ
അതി ദൃഢവും അകമ്പടിയുമുള്ള ഒരു കല്ലിന്റെ കുഴിയിലും അനേകം സൃഷ്ടികൾ ഉണ്ടെന്നു പറയുന്നു, അതു കാണിച്ചുകാണിക്കുന്നു.
ഭൂതാകാശേ മഹത്യ് അസ്മിന് സ്വം ശൂന്യത്വമ് അനുജ്ഝതി । സന്തി സര്ഗസഹസ്രാണി കഥയേതി പ്രദര്ശ്യതേ
ഈ വിശാലമായ ഭൂതാകാശത്തിൽ അതിന്റെ ശൂന്യത തന്നെ വിട്ടുകളയുന്നില്ല; അനേകം സൃഷ്ടികൾ ഇവിടെ ഉണ്ടെന്നു പറയുന്നു, അതു കാണിച്ചുകാണിക്കുന്നു.
കുഡ്യാദൌ സന്തി സര്ഗൌഘാ ഇതി ചേത് കഥ്യതേ മുനേ । തത് ഖേ വിഭാന്തി സര്ഗൌഘാ ഇതി കിം ന പ്രദര്ശ്യതേ
ഒരു മതിലിലോ മറ്റേതെങ്കിലും സ്ഥലത്തോ സൃഷ്ടികളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ ഉണ്ടെന്നു പറയുന്നുവെങ്കിൽ, മഹർഷേ, ആകാശത്തിൽ സൃഷ്ടികളുടെ കൂട്ടങ്ങൾ തെളിഞ്ഞു കാണപ്പെടുന്നില്ലേ എന്നു ചോദിക്കാം.
ഏതത് തേ വര്ണിതം രാമ മുഖ്യമ് ഏവ മയാഖിലമ് । യോ ഽയമ് ആലക്ഷ്യതേ സര്ഗസ് സര്ഗ ഏവ ഖമ് ആസ്ഥിതമ്
രാമാ, ഞാൻ നിന്നോട് ഇതു മുഴുവനും പ്രധാനമായും വിശദമായി പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; ഈ കാണപ്പെടുന്ന സൃഷ്ടി തന്നെയാണ് ആകാശത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്ന സൃഷ്ടി.
ആദാവ് ഏവ ഹി നോത്പന്നമ് അദ്യാപി ച ന വിദ്യതേ । ദൃശ്യം യച് ചാവഭാതീദം തദ് ബ്രഹ്മ ബ്രഹ്മണി സ്ഥിതമ്
ആദിയില് ഇതു പിറന്നതല്ല, ഇന്നും ഇതു യാഥാര്ഥ്യത്തില് ഇല്ല; കാണപ്പെടുന്നതെല്ലാം ബ്രഹ്മമാണ്, ബ്രഹ്മത്തില് തന്നെ നിലകൊള്ളുന്നു.
നാസ്തി ഭൂര് അണുമാത്രാപി സര്ഗൈര് നിര്വിവരാ ന യാ । ന ച ക്വചന വിദ്യന്തേ സര്ഗാ ബ്രഹ്മഖമ് ഏവ തത്
സൃഷ്ടികളില്ലാതെ ഒരു കണിക മണ്ണും ഇല്ല, സൃഷ്ടികള് എവിടെയും കാണുന്നില്ല; അതെല്ലാം ബ്രഹ്മത്തിന്റെ ആകാശം മാത്രമാണ്.
വാരിണോ നാണുര് അപ്യ് അസ്തി സര്ഗൈര് നിര്വിവരോ ന യഃ । ന ച ക്വചന സര്ഗാസ് തേ സന്തി ബ്രഹ്മഖമ് ഏവ തത്
സൃഷ്ടികളില്ലാതെ ഒരു ജലകണവും ഇല്ല, ആ സൃഷ്ടികള് എവിടെയും കാണുന്നില്ല; അതെല്ലാം ബ്രഹ്മത്തിന്റെ ആകാശം മാത്രമാണ്.
ന തേജസോ ഽണുര് അപ്യ് അസ്തി സര്ഗൈര് നിര്വിവരോ ന യഃ । ന ച ക്വചന വിദ്യന്തേ സര്ഗാ ബ്രഹ്മഖമ് ഏവ തത്
സൃഷ്ടികളില്ലാതെ ഒരു തീക്കണികയും ഇല്ല, സൃഷ്ടികള് എവിടെയും കാണുന്നില്ല; അതെല്ലാം ബ്രഹ്മത്തിന്റെ ആകാശം മാത്രമാണ്.
ന വായോര് അണുര് അപ്യ് അസ്തി സര്ഗൈര് നിര്വിവരോ ന യഃ । ന ച ക്വചന സര്ഗാസ് തേ സന്തി ബ്രഹ്മഖമ് ഏവ തത്
സൃഷ്ടികളാൽ ഉണ്ടാകുന്ന തുറവുകൾ ഇല്ലാത്ത വായുവിന്റെ ഒരു അണുവും ഇല്ല; അത്തരം സൃഷ്ടികൾ എവിടെയും ഇല്ല — എല്ലാം ബ്രഹ്മത്തിന്റെ വിശാലത മാത്രമാണ്.
ഖം നാണുമാത്രമ് അപ്യ് അസ്തി സര്ഗൈര് നിര്വിവരം ന യത് । ന ച ക്വചന വിദ്യന്തേ സര്ഗാ ബ്രഹ്മഖമ് ഏവ തത്
സൃഷ്ടികളാൽ ഉണ്ടാകുന്ന തുറവുകൾ ഇല്ലാത്ത ഒരു ചെറിയ ആകാശം പോലും ഇല്ല; അത്തരം സൃഷ്ടികൾ എവിടെയും കാണാനില്ല — എല്ലാം ബ്രഹ്മത്തിന്റെ വിശാലത മാത്രമാണ്.
ന സാ മഹാഭൂതതാസ്തി സര്ഗൈര് നിര്വിവരാ ന യാ । ന ച ക്വചന വിദ്യന്തേ സര്ഗാ ബ്രഹ്മഖമ് ഏവ തേ
സൃഷ്ടികളാൽ ഉണ്ടാകുന്ന തുറവുകൾ ഇല്ലാത്ത മഹാഭൂതങ്ങളുടെ അവസ്ഥ എവിടെയും ഇല്ല; അത്തരം സൃഷ്ടികൾ എവിടെയും കാണാനില്ല — അവയെല്ലാം ബ്രഹ്മത്തിന്റെ വിശാലത മാത്രമാണ്.
പ്രാണ്യങ്ഗോ നാണുര് അപ്യ് അസ്തി സര്ഗൈര് നിര്വിവരോ ന യഃ । ന ച ക്വചന സര്ഗാസ് തേ സന്തി ബ്രഹ്മഖമ് ഏവ തത്
സൃഷ്ടികളാൽ ഉണ്ടാകുന്ന തുറവുകൾ ഇല്ലാത്ത ഒരു ജീവിയുടെ അവയവത്തിന്റെ ഒരു അണുവും ഇല്ല; അത്തരം സൃഷ്ടികൾ എവിടെയും ഇല്ല — എല്ലാം ബ്രഹ്മത്തിന്റെ വിശാലത മാത്രമാണ്.
ശൈലാനാം നാണുര് അപ്യ് അസ്തി സ സര്ഗൈര് യോ ന നിര്ഘനഃ । ന ച ക്വചന വിദ്യന്തേ സര്ഗാ ബ്രഹ്മഖമ് ഏവ തത്
പർവ്വതങ്ങളിൽ സൃഷ്ടികളാൽ കനത്തല്ലാത്ത ഒരു അണുവും ഇല്ല; അതുപോലെ, സൃഷ്ടികൾ എവിടെയും കാണുന്നില്ല — എല്ലാം ബ്രഹ്മത്തിന്റെ വിശാലത മാത്രമാണ്.
ബ്രഹ്മണോ നാണുര് അപ്യ് അസ്തി സര്ഗൈര് നിര്വിവരോ ന യഃ । ന ച ക്വചന സര്ഗാസ് തേ സന്തി ബ്രഹ്മഖമ് ഏവ തത്
ബ്രഹ്മത്തിൽ സൃഷ്ടികളാൽ തുറവുകളില്ലാത്ത ഒരു അണുവും ഇല്ല; അവ സൃഷ്ടികൾ എവിടെയും ഇല്ല — എല്ലാം ബ്രഹ്മത്തിന്റെ വിശാലത മാത്രമാണ്.