യഥാസ്ഥിതവ്യവഹൃതിര് മൌനീ ശാന്തമനാ മുനിഃ । സോമ്യാര്ണവോദരാവര്തപരിസ്പന്ദവദ് ആസ്സ്വ ഭോഃ
എങ്ങിനെയോ നടക്കുന്നത് പോലെ, ഒരു മഹാത്മാവ് മൗനവും മനസ്സിലെ സമാധാനവും പുലർത്തുന്നു. സമുദ്രത്തിനുള്ളിലെ മൃദുവായ തിരകൾപോലെ നീയും ഇങ്ങനെ തന്നെ നിലകൊള്ളണം, സ്നേഹിതാ.
ബ്രഹ്മരൂപതയാ ശാന്തമ് ഇദമ് അസ്തി യഥാസ്ഥിതമ് । അഹം ജഗദ് ഇദം ചേതി ശബ്ദാര്ഥാത്മ നഭോ ഽമലമ്
ബ്രഹ്മസ്വരൂപമായിട്ടാണ് ഇതെല്ലാം സമാധാനത്തോടെ നിലകൊള്ളുന്നത്. 'ഞാൻ' എന്നും 'ലോകം' എന്നും പറയുന്ന വാക്കുകളുടെ അർത്ഥം അതിന്റെ ആത്മാവായ ശുദ്ധമായ ആകാശം തന്നെയാണ്.
ഇദമ് ആദ്യന്തരഹിതം സര്ഗസംഹാരനാമകമ് । ചിച്ചമത്കൃതിമാത്രാത്മ നഭഃ കചകചായതേ
ഇതിന് ആരംഭമോ അവസാനമോ ഇല്ല; സൃഷ്ടിയും ലയവും എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ആകാശം അതിന്റെ ഒളിച്ചുകൂടിയ ശബ്ദത്തോടൊപ്പം, ചൈതന്യത്തിന്റെ അത്ഭുതം മാത്രമാണ്.
സന്നിവേശദൃശശ് ശാന്തൌ യദ് അസ്തി കനകം യഥാ । ജഗദാദ്യര്ഥസംശാന്തൌ ബ്രഹ്മേദം വിദ്യതേ തഥാ
വിവിധ രൂപങ്ങളിൽ കാണുമ്പോഴും പൊന്നു അതിന്റെ സ്വഭാവത്തിൽ തന്നെ നിലനിൽക്കുന്നതുപോലെ, ലോകത്തിന്റെ അർത്ഥം ശാന്തമാകുമ്പോൾ ഇതാണ് ബ്രഹ്മം എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്.
യഥാ സ്വയമ്ഭൂസ് സങ്കല്പസ് സ്വയംനാശസ് തഥൈവ ഹി । ഏതൌ സ്വവേദനായത്തൌ ബന്ധമോക്ഷൌ വ്യവസ്ഥിതൌ
സ്വയം ഉദിക്കുന്ന മനസ്സിലെ ആഗ്രഹംപോലെയും അതിന്റെ സ്വയം നശിപ്പിക്കലുപോലെയും, ബന്ധവും മോക്ഷവും മുഴുവനായി സ്വന്തം ബോധത്തിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു.
അഹമ് ഇത്യ് ഏവ സങ്കല്പോ ബന്ധായാതിവിനാശിനേ । നാഹമ് ഇത്യ് ഏവ സങ്കല്പോ മോക്ഷായ വിമലാത്മനേ
'ഞാൻ ആകുന്നു' എന്ന ധാരണയാണ് ബന്ധത്തിനും പൂർണ്ണ നാശത്തിനും കാരണം; 'ഞാൻ അല്ല' എന്ന ധാരണയിലൂടെ മോക്ഷവും വിശുദ്ധ ആത്മാവും ലഭിക്കുന്നു.
യദ് ബന്ധമോക്ഷസങ്കല്പശബ്ദാര്ഥാനാം സദാസതാമ് । സ്വരൂപവേദനം തത് സത് കേവലത്വം ച കഥ്യതേ
ബന്ധവും മോക്ഷവും എന്ന വാക്കുകളും അതിന്റെ അർത്ഥങ്ങളും യഥാർത്ഥത്തിൽ എന്താണെന്ന് നേരിട്ട് അറിയുക എന്നതാണ് സത്യം എന്നും ശുദ്ധമായ നിലയുമാണ് എന്നും പറയപ്പെടുന്നത്.
അനഹംവേദനം സിദ്ധിര് അഹംവേദനമ് ആപദേ । സോ ഽഹമ് ഏവാനഹമ് ഇതി ശുദ്ധബോധോ ഭവാത്മവാന്
'ഞാൻ' എന്ന ബോധമില്ലാതെ ഉള്ള അവബോധം തന്നെയാണ് സിദ്ധി; 'ഞാൻ' എന്ന ബോധം ഉണ്ടെങ്കിൽ അതാണ് ദുർഘടം. 'ഞാനാണ് അതു' എന്ന ശുദ്ധബോധം, 'ഞാൻ ആകുന്നു' എന്നതല്ല, യഥാർത്ഥമായ ആത്മാവാണ്.
അസങ്കല്പനമാത്രേണ സമ്യഗ്ജ്ഞാനോദയാത്മനാ । സങ്കല്പഃ ക്ഷീയതേ സിദ്ധ്യൈ സ്വയമ് ഏവാസദാത്മകഃ
സങ്കല്പം ഇല്ലാതാക്കുമ്പോഴും ശരിയായ അറിവ് ഉദിച്ചെത്തുമ്പോഴും, സ്വയം അസ്തിത്വമില്ലാത്ത സങ്കല്പം നശിക്കുന്നു; ഇതാണ് പൂര്ണതയുടെ വഴി.
അപ്രതര്ക്യസ്വരൂപേ ഹി നാസ്തി കാരണതാ ശിവേ । കാരണാഭാവതഃ കാര്യം പദാര്ഥോ ഽപി ന വിദ്യതേ
കണക്കുകൂട്ടലിന് അതീതമായ ശിവസ്വഭാവത്തില് കാരണവും ഇല്ല; കാരണം ഇല്ലാത്തതിനാല് ഫലവും വസ്തുക്കളും ഇല്ല.
പദാര്ഥാഭാവസംസിദ്ധൌ വേദനം നോപപദ്യതേ । കാരണാഭാവതോ നിത്യമ് അഹമ്ഭാവസ്യ നോദയഃ
വസ്തുക്കളുടെ അഭാവം ഉറപ്പായാല് അറിയല് ഉണ്ടാകില്ല; കാരണം ഇല്ലാത്തതിനാല് 'ഞാന്' എന്ന ഭാവം ഒരിക്കലും ഉദയിക്കില്ല.
അഹമ്ഭാവാനുദയതസ് സംസാരഃ കസ്യ കീദൃശഃ । സംസാരാഭാവതസ് സര്വം പരമ് ഏവാവശിഷ്യതേ
'ഞാന്' എന്ന ഭാവം ഇല്ലാത്തപോള് ആര്ക്കാണ്, എങ്ങനെയാണ് സംസാരം? സംസാരമില്ലാത്തപ്പോള് എല്ലാം പരമാവസ്ഥയിലേയ്ക്ക് മാത്രം നിലനില്ക്കുന്നു.
യച് ചേദം ഭാസതേ തത് സത് പരമ് ഏവാത്മനി സ്ഥിതമ് । പരം പരേ പരാപൂര്ണം സമമ് ഏവ വിജൃമ്ഭതേ
ഇവിടെ പ്രകാശിക്കുന്നതെല്ലാം അത്യുന്നതമായ സത്യം തന്നെയാണ്, അത് ആത്മാവിനകത്ത് നിലകൊള്ളുന്നു. അതു പരമമായതും പരമാതീതമായതും പൂർണ്ണമായതുമാണ്, എല്ലായിടത്തും ഒരുപോലെ വെളിച്ചം പകരുന്നു.
തേന നിസ്തിമിതം സര്വം ശൈലോത്കീര്ണമ് ഇവാചലമ് । വിദ്ധി രശ്മിമയാകാരമ് ഇവ ബ്രഹ്മ ജഗത് സ്ഥിതമ്
അത് കൊണ്ടാണ് എല്ലാം അതിരില്ലാതെ അചഞ്ചലമായി നിലകൊള്ളുന്നത്, പാറയിൽ നിന്നുണ്ടാക്കിയ പർവതംപോലെ. ഈ ലോകം പ്രകാശരശ്മികളാൽ നെയ്തതുപോലെയാണ് ബ്രഹ്മം എന്നത് മനസ്സിലാക്കണം.
പുരസങ്കല്പകേ നഷ്ടേ സങ്കല്പനഗരസ്യ യത് । രൂപം തദ് വിദ്ധി ജഗതഃ ഖാദ് അച്ഛം സദസന്മയമ്
ചിന്തകളുടെ സ്രഷ്ടാവ് ഇല്ലാതാകുമ്പോൾ, ആ ചിന്താനഗരത്തിന്റെ രൂപം തന്നെയാണ് ഈ ലോകം. ആ രൂപം ആകാശംപോലെ ശുദ്ധവും, സത്തും അസത്തും ചേർന്നതുമാണ് എന്നു മനസ്സിലാക്കണം.
ഛായാപുരുഷവത് സ്പന്ദി ശാന്തം നിര്മനനം ജഗത് । ജഗച്ഛബ്ദാര്ഥരഹിതം യഃ പശ്യതി സ പശ്യതി
നിഴൽപോലുള്ള മനുഷ്യനെപ്പോലെ ഈ ലോകം ചലനം കാണിച്ചാലും, അതിൽ സമാധാനവും സൃഷ്ടിയില്ലായ്മയും ഉണ്ട്. 'ലോകം' എന്ന ശബ്ദത്തിന്റെയും അർത്ഥത്തിന്റെയും അഭാവത്തിൽ ലോകത്തെ കാണുന്നവനാണ് യഥാർത്ഥത്തിൽ കാണുന്നത്.
രൂപാലോകമനസ്കാരാ നീരസാ ഗതഭാവനാഃ । സമ്യഗ്ജ്ഞാനവതോ യസ്യ നിര്വാണം തം വിദുര് ബുധാഃ
രൂപങ്ങളും പ്രകാശങ്ങളും മനസ്സിലെ ധാരണകളും രുചിയില്ലാത്തതും, ആശയങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതും ആകുന്നു. സത്യമായ അറിവുള്ളവന് നിർവാണം ലഭിച്ചിരിക്കുന്നു എന്ന് ജ്ഞാനികൾ അറിയുന്നു.
യഥാസ്തി വാതോ നിസ്സ്പന്ദോ യഥാസ്തി ഖമ് അനീലിമ । യഥാ ഹേമാസന്നിവേശമ് അസ്തി ബ്രഹ്മാജഗത് തഥാ
എങ്ങിനെ കാറ്റ് ചലനമില്ലാതെ നിലകൊള്ളുന്നു, ആകാശം നീല നിറമില്ലാതെ നിലകൊള്ളുന്നു, പൊന്നിന് അതിന്റെ രൂപത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു, അതുപോലെ ബ്രഹ്മവും ലോകമായിട്ടാണ് നിലകൊള്ളുന്നത്.
നീരസാ അസദാഭാസാ ജഗത്പ്രത്യയകാരിണഃ । രൂപാലോകമനസ്കാരാസ് സന്തീമേ ബ്രഹ്മരൂപിണഃ
രുചിയില്ലാത്തതും, സത്യമായില്ലെന്ന് തോന്നുന്നതും, ലോകബോധം ഉണ്ടാക്കുന്നതുമായ രൂപങ്ങൾ, പ്രകാശങ്ങൾ, മനസ്സിലെ ധാരണകൾ—allാം ബ്രഹ്മസ്വരൂപമായിട്ടാണ് നിലനിൽക്കുന്നത്.
ഊര്മിശബ്ദാര്ഥരഹിതം യാദൃഗ് അമ്ബു ബഹൂര്മ്യ് അപി । സര്ഗശബ്ദാര്ഥരഹിതം താദൃഗ് ബ്രഹ്മാപി സര്ഗവത്
ജലത്തിൽ എത്ര തരംഗങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, അതിന് തരംഗശബ്ദത്തിന്റെ അർത്ഥമില്ലാത്തതുപോലെ, ബ്രഹ്മവും സൃഷ്ടിയായി കാണപ്പെടുമ്പോഴും സൃഷ്ടിയുടെ അർത്ഥമില്ലാത്തതുപോലെയാണ്.
സര്ഗ ഏവ പരം ബ്രഹ്മ പരം ബ്രഹ്മൈവ സര്ഗദൃക് । സര്ഗശബ്ദാര്ഥരഹിതോ വാക്യാര്ഥസ് ത്വ് ഏഷ ശാശ്വതഃ
സൃഷ്ടി തന്നെയാണ് പരബ്രഹ്മവും, പരബ്രഹ്മം തന്നെയാണ് സൃഷ്ടിയെ കാണുന്നതും. അല്ലെങ്കിൽ, 'സൃഷ്ടി' എന്നതിന്റെ അർത്ഥം ഇല്ലാതാകുമ്പോൾ, ഈ വാക്യത്തിന്റെ അർത്ഥം എന്നേക്കുമായി നിലനിൽക്കുന്നു.
ബ്രഹ്മശബ്ദാര്ഥസമ്പത്തൌ സര്ഗശബ്ദാര്ഥധീഃ കുതഃ । സര്ഗശബ്ദാര്ഥസമ്പത്തൌ ബ്രഹ്മശബ്ദാര്ഥധീഃ കുതഃ
'ബ്രഹ്മം' എന്നതിന്റെ അർത്ഥം മനസ്സിലായാൽ, 'സൃഷ്ടി' എന്നതിന്റെ അർത്ഥം മനസ്സിൽ വരാൻ എങ്ങനെയാകും? അതുപോലെ, 'സൃഷ്ടി'യുടെ അർത്ഥം മനസ്സിലായാൽ, 'ബ്രഹ്മം' എന്നതിന്റെ അർത്ഥം മനസ്സിൽ വരാൻ എങ്ങനെയാകും?
സമസ്തശബ്ദശബ്ദാര്ഥഭാവനാഭാവനോദയേ । ശുദ്ധം കിമ് അപി ചിദ്വ്യോമ ബ്രഹ്മശബ്ദേന കഥ്യതേ
എല്ലാ വാക്കുകളും അവയുടെ അർത്ഥങ്ങളും അവയെക്കുറിച്ചുള്ള ചിന്തകളും ഒടുക്കം അവസാനിക്കുമ്പോൾ, അവ്യക്തമായ ശുദ്ധമായ ഒരു ബോധത്തിന്റെ ആകാശം മാത്രം ശേഷിക്കും; അതാണ് 'ബ്രഹ്മം' എന്ന വാക്കിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
സമ്യഗ്ദര്ശനസംസിദ്ധാവ് ഉഭയോര് അപ്യ് അവേദനേ । യച് ഛിഷ്ടമ് അജരം ശാന്തം തതോ വാഗ് വിനിവര്തതേ
സമ്യക്ദർശനം പൂർണ്ണമായി ലഭിച്ചപ്പോൾ, ഇരുവിധവും വേർതിരിക്കപ്പെടാതെ പോയാൽ, അവശേഷിക്കുന്നത് വൃദ്ധിയില്ലാത്ത, ശാന്തമായതായിരിക്കും; അതിൽനിന്ന് വാക്കുകൾ പിന്മാറുന്നു.
സംശാന്തസര്വാത്മകവേദനൌഘമ് അസ്തീദമ് ഏകാത്മകമ് അച്ഛരൂപമ് । യഥാസ്ഥിതം സര്വജഗത് ഖരൂപം പാഷാണരൂപം ച പരം ജ്ഞരൂപമ്
എല്ലാ അറിവിന്റെ തരംഗങ്ങളും ശമിച്ച ശേഷം, ഒരൊറ്റ ശുദ്ധമായ സത്ത മാത്രം ശേഷിക്കുന്നു. ഈ ലോകം നിലകൊള്ളുന്നത്, ആകാശം പോലെയും കല്ല് പോലെയും, അത്യുന്നതമായ അറിവിന്റെ രൂപത്തിലും തന്നെയാണ്.
ഏവം ചൈതന് മഹാബുദ്ധേ യാദൃശം കാരണം പരമ് । താദൃശം കാര്യമ് ഏവേദം ജഗദ് ഇത്യ് ഏവ വേദ്മ്യ് അഹമ്
മഹാസ്മാരകനായവനേ, പരമകാരണം എങ്ങനെയാണോ, അതുപോലെയാണ് ഫലവും. ഈ ലോകം അങ്ങനെ തന്നെയാണെന്ന് ഞാൻ അറിയുന്നു.
യത്ര കാരണതാ തത്ര കാര്യം സമുപപദ്യതേ । യന് ന കാരണമ് ഏവാദൌ തസ്മാത് കാര്യം കുതോ ഭവേത്
എവിടെയാണോ കാരണം, അവിടെയാണ് ഫലവും ഉണ്ടാകുന്നത്. ആദിയിൽ കാരണം ഇല്ലാത്തിടത്ത് ഫലം എങ്ങനെയുണ്ടാകാം?
നേഹാസ്തി കാരണം കിഞ്ചിന് ന ച കാര്യം കദാചന । വിദ്യമാനമ് ഇദം സര്വം ശിവം ശാന്തമ് അജം ജഗത്
ഇവിടെ യാതൊരു കാരണവും ഇല്ല, ഒരിക്കലും ഫലവും ഇല്ല. കാണപ്പെടുന്നത് എല്ലാം ശാന്തവും ജനനം ഇല്ലാത്തതുമായ, മംഗളകരമായ ലോകം മാത്രമാണ്.
ജായതേ കാരണാത് കാര്യം യത് തത് കാരണവദ് ഭവേത് । യന് ന ജായത ഏവേഹ തസ്മിന് സദൃശതാ കുതഃ
ഏതെങ്കിലും കാരണത്തിൽ നിന്നാണ് ഫലം ഉണ്ടാകുന്നത്, അതിനാൽ ഫലവും കാരണത്തെപ്പോലെ തന്നെയാകും. എന്നാൽ ഇവിടെ ഒന്നും ഉണ്ടാകാത്തതിന് മറ്റൊന്നിനോട് സാമ്യം എങ്ങനെയുണ്ടാകും?
ബീജമ് ഏവ ന യസ്യാസ്തി തത് കഥം വദ ജായതേ । അപ്രതര്ക്യമ് അനാഖ്യം ച യന് ന തസ്യേഹ ബീജതാ
ബീജം ഒന്നുമില്ലെങ്കിൽ, എന്തെങ്കിലും എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും എന്നു പറയൂ. മനസ്സിൽ പിടിക്കാനോ വിവരണം നൽകാനോ കഴിയാത്തതിന് ബീജത്തിന്റെ സ്വഭാവം ഇല്ല.